dialect
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dialect
/daaylekt/ (n) lahjad (af-guri)
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dialect
n., af, -ki.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
dialecte
dialecte, n.m. - Lahjad; odhaahda luuqadda. Af ama luqad dal gooni u leeyahay isla yaqaan; Weero ama erayo macne sarbeebeed oo gaar ahaan layskula garanayo leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
afguri
m. n., [collective], [compound] dialect
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
lahjad
f. n. dialect; accent, tone, intonation
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
af guri
-ga: (n) dialect (daaylekt) colloquial (kolokwi) ~ lahjad
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
lahjad
-da: (n) dialect (dhaayalakt); accent (ak sant); regional dialect
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
dialectique
dialectique, n.f. - Diyaaleetikada
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
afguri
de: dialect
lx: afguri
pd: (-ga)
ps: n2-m, n7-m-cmp
key: afguri
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
cag_2
de: now, at present
hm: 2
lx: cag
pd: (-ta)
ps: n0-f-time
xe: I just arrived now. [expr used to tease southern dialect speakers] {S}
xv: Cagtaan soo qoomaarsaday.
key: cag_2
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dha'
de: DH [digraph letter of the Somali alphabet] Voiced post-alveolar retroflex stop; can be double, but is not spelled as such; changes to R when not the first consonant in most dialects
lx: dha'
pd: (-da)
ps: n-f
key: dha'
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
lahjad
bw: Arabic
de: dialect; accent, tone, intonation
lx: lahjad
pd: (-da)
ps: n1-f
key: lahjad
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
dialètto
s.m. - lahjad, af guri.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
direct
/darekt/ (v) 1. tilmaamid, jihayn (v) 2. agaasimid (v) 3. amar-siin (v) 4. ku toosin, ku abbaarid (adj) 5. toosan (toos ah).
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Direct
Toos
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
direct
direct, adj. - Toosan; Qumman; Qumaati ah; aan qaloocnayn.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
direct
a., (straight) quman, toosan.
direct, v.tr., toos u wad, toos u kaxay; direct that letter to the governor, warqaddaa serkaalka u gey or ku toosi.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
deflect
/dhiflekt/ (v) leexasho (weecasho).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dissect
/dhisekt/ (v) lafa-gurid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhaleeco
(Dhaleeca-da)
Nabar ama iin oogada ka soo baxa; iin foolxun oo ceebaal laysaga dhigo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhaleeco
m.dh (-ooyin, m.l) 1. Cudur bushinta ku dhaca oo ay la caddaato. 2. Eed iyo ceebayn loo jeediyo cid fal xun ku kacday.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhaleeco
m.dh (-ooyin, m.l ) 1. Cudur bushinta ku dhaca oo ay la caddaato. 2. Eed iyo ceebayn loo jeediyo cid fal xun ku kacday.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhaleeco
f. n. disapproval, criticism
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhaleeco
-dhaleecada: (n) stigma (istig-ma); aspersion (as-peer-shin); criticism (kiriti-siizim); disapproval ~ ceeb, magac xumo
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhaleeco
-da: (magac, dhedig, keli) nabar xumaada oo geela ka soo baxa. Hal dhaleeco leh ayaa geela la socota.
dhaleeco -da: (magac, dhedig, keli) dacaayad iyo hadallo wax dhimaal ah oo cid laga baahiyo. Waxaad wadaa waa dheleeco ee wax jira maaha. Dh: fadeexad.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhaleeco
de: disapproval, criticism
lx: dhaleeco
pd: (/da)
ps: n6-f
key: dhaleeco
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
dhaleeco
نَقْدِ، اسْتِنْكَارِ، إِدَانَة
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
dialettale
agg. - af guriyeed, lahjadeed.
Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dielectric
Laba-danab
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dale
/dheyl/ (n) waadi-yar.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
dale
n., (a valley) far, -ti.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dial
/dayal/ (v) 1. teleefoon diris (teleefoon garaacid) (n) 2. wajiga saacadda (wareegga saacadda, ee tusiyaha iyo nambarada leh).
Eraybixinta Af Soomaaliga ee Hawlaha Wasaaradaha (Soomaali-Ingiriis-Talyaani) - Guddiga Af Soomaaliga [1972]
Dial
Saxan
Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]
diet
(n) the usual food and drink of a person; a regulated selection of foods, esp. as prescribed for medical reasons.
cuntada iyo cabitaanka oo la xadeeyey saabab caafimaad awgeed
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
diet
/dhaayat/ (n) cunto qaadasho nidaamsan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dile
(Dila-ha)
Kan wax diley, ama wax dilid badan; dilaa.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dile
m.l (-layaal, m.l/dh) Kan wax dilay, ama wax dilid badan. la-mid: dilaa.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dile
m. n. killer, murderer
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dile
-ha: (magac, lab, keli) eeg dilaa.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dile
de: killer, murderer
lx: dile
pd: (/ha)
ps: n7-m
key: dile
Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]
alert
(adj) attentive and quick to think or act.
digtoonaan
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
alert
/alert/alerts, alerting alerted;(adj) digtoon, feejigan; diyaar ah. e.g. This building has an alert security guard.
Qaamuus Ingiriis-Soomaali (Maay) - Maxamed Xaaji Mukhtaar, Cumar Macalin Axmed [2007]
alert
/alert/ (n) 1. uskujer. (v) 2. ing dighow. The government alerted the town about the coming heavy rain.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dalac
(fal) kor u qaad. Jawaanka dalac. Dh: dallac.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Wax cusboonaysiin ama qurxin. 2. Guri, meel ay hawo ka soo gasho u yeelid. 3. Dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah nasin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dalee
f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Wax cusboonaysiin ama qurxin. 2. Guri, meel ay hawo ka soo gasho u yeelid. 3. Dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah nasin. m.f.dh, dalayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dalee
v. found a country, establish a nation; decorate
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dalee
(fal) gal u samee. Kitaabka dalee. Dh: galee.
dalee: (fal) dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah. nasi.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dalee
de: found a country, establish a nation; decorate
lx: dalee
pd: (daleeyey)
ps: v2b=
key: dalee
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
diéci
agg. - toban.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
digle
m.l Salamaki.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
elect
/ilekt/ (v) 1. doorasho (la doorto). e.g. The peaple elect their President. (adj) 2. la-doortay. e.g. President elect.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
filet
filet, n.m. - xarig, khayd; sabag.
filet pour les jeux - shabaq teeniska dheer; laliska dheer.
fabrication du filet - samaynta ama isticmaalidda shebegga.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
galet
galet, n.m. - dhagax kuukuusan.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
gilet
gilet, n.m. - jubad aan gacmo lahayn.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Inlet
Khoor yar
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
inlet
/inlet/ (n) 1. gacan biya ah, kannaal ama killi. 2. meel wax soo galaan (hawo, baasiin iwm).
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Islet
Jasiirad yar
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Milet
Hadhuudh, massago
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
valet
/vaalat/ (n) 1. khaaddimka dhar- dhiqidda u qaabilsan sayidkiisa 2. ninka huteel u qaabilsan dhar dhiqidda iyo feerayntooda.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
valet
valet, n.m. - adeege; khaadim.
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
viale
s.m. - dariiq.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
billet
billet, n.m. - Tigidh; shati (sida tigidhka diyaaradda lagu raaco.)
billet lettre - warqad yar oo marti qaad ah
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
billet
n., (log of wood) xulad or xulod, -ki.
Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Bisect
Kala-badh
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
bisect
/baaysekti/ (v) labo u kala goyn
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
chalet
/shaale/ (n) guri alwaax ka samaysan, oo saqaf hoos u janjeera leh.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daalac
(Daalac-a)
Kor u soo bax; soo fuul; soo har.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daalac
daalac¹: m.l Wax dheeraad ah oo cid loo raacdo.
daalac²: f.mg1 (-cay, -cday; -lici) Dayax ama qorrax soo muuqasho.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daalac
m.l Wax dheeraad ah oo cid loo raacdo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daalac
v. lift something up; get on, mount
daalac m. n. leftover, remainder, extra
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daalac
(fal) kor u soo bax oo soo muuqo. Dayaxii wuu soo daalacay. Dh: bax, muuqo, if.
daalac -a: (magac, lab, keli) xisaab lacageed oo marka wax laga baxsho ama laga iibsho inta ka soo noqota ama ka soo hadha. Qiimaha shaadhka ka goosoo daalaca ii soo celi. Dh: baaqi, hadhaa.
daalac-a: (magac, lab, keli) soo muuqashada waaga barigiisa.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daleed
-da: (magac, dhedig, keli) meel aan geed iyo guri midna ku oollin oo bannaan ah. Dh: daleel.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daleel
(Dalee-sha)
Aan cidi joogin; cidla'; bannaan; dalleen.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daleel
m.dh 1. Meel bannaan oo aan dugsi lahayn. 2. D. ah: meel cidla' ah.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daleel
m.dh 1. Meel bannaan oo aan dugsi lahayn. 2. D. ah: meel cidla' ah.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daleel
f. n. (adj.): evacuated area; empty, void
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daleel
(tilmaame) wax aan jirin ama meel madhan ah. Afdaleel ah weeyaan waxaad iigu amraysaaye.
daleel-sha: (magac, dhedig, keli) wax aan ciidan lahayn oo dayacan.
Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]
Daleel
Meel bannaan ama firaaqo leh. Daleel cidlo ah.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
daleel
de: evacuated area; [atr.] empty, void
lx: daleel
pd: (/sha)
ps: n2-f
key: daleel
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daleen
-ka: (magac, lab, keli) meel ooddu ka gaaban tahay ama aanay ka adkayn oo laga dhici karo. Daleen buu dhurwaagu ka soo booday.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
dealer
/dhiiler/ (n) 1. ganacsade (n) 2. qofka turubka bixinaya.
Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Defect
Iin
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Defect
Iin
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
defect
/dhifekt/ (n) 1. cillad (v) 2. ka fakasho (ka baxsasho, sida waddan ama xisbi laga baxsado oo mucaaradkiisa lugu biiro).
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
deject
v.tr., (cast down) ka qulbi, qulubsi; be dejected, wahan, qulub, qulubsanaw.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
detect
/dhitekt/ (v) ka-helid (ku arkid, ogaansho).
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Dhalac
nickname-m heat; sun. Lit: born out of the sun heat
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhalco
(Dhalca-da)
Qorrax; cadceed; gabbal; qundhac; libdho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhalco
m.dh 1. Kulka qorraxda subaxnimo. 2. Meel bannaan oo aan har lahayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhalco
f. n. sun; heat of the sun (in the afternoon)
dhalco [feminine] n. barren hill, open land devoid of vegetation
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhalco
-da: (magac, dhedig, keli) cadceed; qorrax. Dhalcadoo duhur joogta ayaan dhoofay walaal. Dh: qundhac.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
diable
diable, n. m. - Qofka sheydaanka ah; waxyeela badan; Xun; Waxyeelo ah; kharriban.
diable! - jin!
Qaamuus-Yare Caafimaad: Ingiriis-Soomaali - Deeqa Cali [1999]
diaper
(n) a folded piece of cloth or other absorbent material placed between a baby's legs and pinned at the waist.
dabagelis
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
diaper
/dhaypar/ (n) xafaayad (xifaad).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
digest
/dhayjasti/ (v) 1. dheef-shiidid (n) 2. qoraal-kooban.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
diglee
f.mg2 (-leeyay, -laysay) 1. Dig sameyn (wadne). 2. Nabar iyo wixi lamida dikaamid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
diglee
f.mg2 (-leeyay, -laysay) 1. Dig sameyn (wadne). 2. Nabar iyo wixi lamida dikaamid. m.f.dh, diglayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
diglee
v. sway to and fro; walk in a happy ~ proud manner
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
diglee
de: sway to and fro; walk in a happy ~ proud manner
lx: diglee
pd: (digleeyey)
ps: v2b=
key: diglee