dhuunyo

(Adduunya-da)

Adduun; duni; maal; xoolo; hanti.

m.dh la-mid: adduun.

World

f. n., pl. world, universe; wealth

-adduunyada: (n) 1. world (wooldh); earth (eerth); universe (yuni veersi) ~ 2. [Plural of adduun] livestock ~ see also [eeg] adduun

-da: (magac, dhedig, keli) dhulka iyo waxa dul yaalla ee uumiye lagu abuuray. Adduunyo waa hadhka labadiisa gellin. Dh: duni, adduun.

adduunyo-da: (magac, dhedig, keli) hantida gaarla loo leeyahay. Adduunyo ninkaanan dhaqan, agtaada miyuu yimaad! Dh: maal, xoolo, hanti.

bw: Arabic

cf: duunyo

de: world, universe; wealth

lx: adduunyo

pd: (/da)

ps: n2-f-pl

key: adduunyo

f.g2 (-ooyay, -oysay) 1. Nafley dilid; qurgoyn. 2. Cunaqabatayn.

f.g2 (-ooyay, -oysay) 1. Nafley dilid; qurgoyn. 2. Cunaqabatayn. m.f.dh, dhuungoyn.

-ga: (magac, lab, keli) cudur cunaha xidha oo loo dhinto.

dhuungoo -ga: (magac, lab, keli) qof bakhayl ah oo aan cidda u dhaw waxba siin.

dhuungoo-ga: (magac, lab, keli) qof wax gawraca oo xoolaha dhuunta jara.

(Dhuuntow-ga)

Cudur dalqada ku dhaca; majin: qun; xoqad.

m.l Cudur qanjirrada dalqada ku dhaca; majin; qun.

m.l Cudur qanjirrada dalqada ku dhaca; majin; qun.

m. n. disease of the throat

-ga: (magac, lab, keli) cudur cunaha ku dhaca oo loo dhinto. Dh: xoqato, majin.

de: disease of the throat

lx: dhuuntow

pd: (-ga)

ps: n2a-m

key: dhuuntow

(Dhuunyid-da)

Dhuuni siin; dheefin.

m.f.dh eeg dhuuni².

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, dhuuni siin; wax si joogta ah u quudin. Dh: quudin.

name-f beautiful; elegant. Cf: Bitiqo

1. (Dhuun-ka) Naf; ruux; qof.

2. (Dhuun-ta) a) Ul ama bir dhuuban ama wax kaloo la mid ah oo dhexda ka daloola oo biyaha iyo wixii la mid ahi dhex maraan. b) Hunguriga cad; cunaha.

dhuun¹: m.l 1. Caano si aad ah u suusacay. 2. Malax. 3. Dh.kayga, dh.kaaga iyo wixi lamida: naftayda, naftaada iyo wixi lamida.

dhuun²: m.dh (-uumo, m.l) 1. Tuubada cuntada caloosha geysa; hunguri. 2. Bir, caag iyo wixi lamida dhexda ka daloola, oo hooraha lagu nuugo. 3. Jid toosan oo dhuuban.

dhuun¹: m.l 1. Caano si aad ah u suusacay. 2. Malax. 3. Dh.kayga, dh.kaaga iyo wixi lamida: naftayda, naftaada iyo wixi lamida.

dhuun²: m.dh (-uumo, m.l) 1. Tuubada cuntada caloosha geysa; hunguri. 2. Bir, caag iyo wixi lamida dhexda ka daloola, oo hooraha lagu nuugo. 3. Jid toosan oo dhuuban.

m. n., [abstract] life

dhuun [feminine] n. reed; water pipe, tube, hose; throat, wind pipe, gullet, trachea; barrel (of a gun)

-ta: (n)[plural dhuumaha] 1. throat (throwt); gullet (galet); esophagus, also oesophagus ~ hunguri, jidiin, buuc, cune 2. straw (istaroof, pipe (paayp); hose. (hoowsf conduit (kon-dhu-witf tube (tuub) ~ tuubbo. Ex: duumaha biyaha; the water pipe ~ tuubbo

Tubo

Pipe

-ka: (magac, lab, keli) wax kaste oo la cuno. Dh: dhuuni.

dhuun-ka: (magac, lab, keli) xoolaha dhaqasho aan la isku siin ee in la maalo oo keli ah la isku ergiso.

dhuun-ta: (magac, dhedig, keli) walxo dhaadheer oo dululubooyin ah oo ka sameysan bir ama caag oo loogu talagalay inay qaadaan waxyaabaha dareeraha ah sida biyaha iyo neef-shidaaleedda.

dhuun-ta: (magac, dhedig, keli) marrinka ay marto cuntadu. Dhuunta ayaa laga qalay.

حُلْقُومٍ، حَلْقَ

(Dhanya-da)

Wax la dhamo guud ahaan; dhamitaan; cabbitaan; dhamis.

m.dh Sharaab.

vl. n. beverage, drink; drinking

-da: (magac, dhedig, keli) waxa la dhamo oo dhan. Dh: dhamitaan, dhanniin.

cf: dhan (3)

de: beverage, drink; drinking

lx: dhanyo

pd: (/da)

ps: vn-f

key: dhanyo

f.g3 (-kaday, -katay) Bushimaha cid kale ku taabasho kalgacayl ama xurmo awgeed.

f.g3 (-kaday, -katay) Bushimaha cid kale ku taabasho kalgacayl ama xurmo awgeed. m.f.dh, dhunkasho.

v. kiss

-dhunkaday / dhunkatay: (n) kiss (kis) ~ shummi

(fal) qof kale, jacayl ama qaddarin, dibnahaaga meel jidhkiisa ka mid ah ku qabo. Dh: shummi.

de: kiss

lx: dhunko

pd: (dhunkaday)

ps: v3a=tr

key: dhunko

f.mg3 (-bay, -batay) 1. Noqosho wax dhuuban. 2. Noqosho wax caato ah.

nickname; name-f tall and slender

naanays loo baxsho gabadh dheer oo dhuuban.

(fal) dhumucyaraw oo weyd noqo. Dh: dhuubnaw.

dhuubo: (fal) adke, biyo ku mil oo rib ka dhigo. Hadduu macaanku kaa yaraado sonkor dhuubo.

f.mg3 (-uuntay, -uumatay) Meel aan muuqaalkiisa looga jeedin galid (nafley).

f.mg3 (-uuntay, -uumatay) Meel aan muuqaalkiisa looga jeedin galid (nafley). m.f.dh, dhuumasho.

v. hide oneself

(fal) is qari oo meel indhaha dadka ka qarsoon gal.

de: hide oneself

lx: dhuumo

pd: (dhuuntay / dhuumatay)

ps: v3b=intr

key: dhuumo

(Dhuuni-ga)

Waxyaalaha la cuno oo oogada nuxrur geliya oo dhan; cunno; oon; dheef.

dhuuni¹: m.l 1. Cuntada dadku cuno. 2. Qof cuntada ku mamman.

dhuuni²: f.g1 (-nyay, -niday; -nyi) Qof cunnasiin.

m.l 1. Cuntada dadku cuno. 2. Qof cuntada ku mamman.

m. n. food, nourishment; glutton, greedy for food

-ga: (n) food (fuudh) ~ hunguri, cunto. 2. (adj) greedy (giriidhi); gluttonous (galat nesf, extremely eager or desirous ~ damaaci, halac, hunguriweyne

-ga: (magac, lab, keli) waxa la quuto oo dhan; wixii dheef ah ee la cuno. Dh: quud.

de: food, nourishment; [fig.] glutton, greedy for food

lx: dhuuni

pd: (-ga)

ps: n2a-m

key: dhuuni

(Dhuusa-da)

Neef kolkol shanqari weheliso oo nafleyda qaarkeed xaggeeda danbe ka timaadda.

m.dh la-mid: dhuus¹.

f. n. fart

-duusada: (n) fart (faart) intestinal gas ~ dhuusid

-da: (magac, dhedig, keli) naqas qadhmuun oo dadka xaggiisa danbe ka yimaadda.

de: fart

lx: dhuuso

pd: (/da)

ps: n6-f

key: dhuuso

-da: (magac, dhedig, keli) eeg fiinyo.

m.dh la-mid: guuyo.

f. n., [collective] wealth, inheritance; livestock

-guunyada: (n) animal husbandry; stock farm: livestock (laapv istaak) ~ guuyo

-da: (magac, dhedig, keli) xoolaha la dhaqdo. Nimaan guunyo lahayn ha guursan. Dh: mooro, adduun.

de: wealth, inheritance; livestock

lx: guunyo

pd: (/da)

ps: n-f-col

see: guuyo

key: guunyo

-da: (magac, dhedig, keli) erey lagu yidhaa qof loo muujinayo walaaltinimo iyo jacayl. Dh: walaal, abboowe, abbaaye, aaddo.

m.dh Bisha lixaad ee sanadka masiixiga.

m.dh Bisha lixaad ee sanadka masiixiga. la-mid: juun.

f. n. June (sixth month of Roman calendar)

-Juunyada: (n) June (juun) ~ juun Ex: bishajuunyo; the month of June

cf: bil {S < It}

de: June (sixth month of Roman calendar)

lx: Juunyo

pd: (/da)

ps: n0-f-time, n6-f

key: Juunyo

f.mg3 (-yday, -yatay) Dhukay iska bixin.

v. clean one's ear, remove ear-wax

(fal) cukayga iska gur; dhegaha nadiifi. Dh: cukayo.

de: clean one's ear, remove ear-wax

lx: dhukayo

pd: (dhukayday)

ps: v3b=

key: dhukayo

cf: naf, ruux

de: life

hm: 1

lx: dhuun

pd: (-ka Pl: dhuuman (ka))

ps: n4-m-abs

key: dhuun_1

cf: galow, rubad

de: reed; water pipe, tube, hose; throat, wind pipe, gullet, trachea; barrel (of a gun)

hm: 2

lx: dhuun

pd: (-ta)

ps: n1-f

key: dhuun_2

f.g3 (-saday, -satay) Xarig iyo wixi lamida si adag gacmaha ku qabsasho.