dhurbaye
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
DHURBAYE
Heteropogon contortus 001
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DHURBAY
(Durbai) C Bothriochloa insculpta (A.Rich.)A.Camus. Gramineae.
C Dicanthium foveolatum (Del.)Roberty. Gramineae.
C Digitaria macroblephara (Hack.) Stapf. Gramineae.
C Hyparrhenia hirta (L) Stapf. Gramineae.
C Heteropogon contortus (L) Roem. & Schult. Gramineae.
C Dignathia gracilis Stapf. Gramineae.
C Enneapogon schimperanus (A.Rich.)Renv. Gramineae.
C Eragrostis ciliaris (L) R. Br. Gramineae.
C Panicum atrosanguineum A.Rich. Gramineae.
C Sporobolus arabicus Boiss. Gramineae.
C Sporobolus fimbriatus (Trin) Nees. Gramineae.
C Tetrapogon tenellus (Roxb) Chiov. Gramineae.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhurbe
(Dhurba-ha)
Jaadadka cawska mid kamid ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhurbe
m.l Jaadadka cawska mid ka mid ah.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhurbe
m. n. grass species
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhurbe
cf: caws
de: grass sp.
lx: dhurbe
pd: (/ha)
ps: n-m
key: dhurbe
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
DHURBEY
Dicanthium foveolatum 10, D. insculptum (?) 20, Digitaria macroblephara 30, Dignathia gracilis 10, Enneapogon schimperanus 10, Eragrostis ciliaris 10, Heteropogon contortus 10, Hyparrhenia hirsuta 10, H. hirta 50, Panicum atrosanguineum 10, Sporobolus arabicus 10, S. fimbriatus 10
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhulbare
m.l la-mid: dhulbar.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhulbare
-dhulbaraha: (n) equator (ikweeytor) ~ xarriiqda dhul-baraha
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhulbare
-ha: (magac, lab, keli) qof dadka dalxiisaya raaca oo dhulka la marayo dadka u sheegsheega oo tiltilmaama.
dhulbare -ha: (magac, lab, keli) eeg dhulbadh.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhulbare
de: the equator
lx: dhulbare
pd: (/ha)
ps: n0-m-cmp
key: dhulbare
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhuubane
m.l (-nayaal, m.l/dh) Jaad kalluunka ka mid ah.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhuubane
(n) slimmer (islim-mer)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhuubane
-ha: (magac, lab, keli) qof dhuuban oo aan buurnayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhulbadhe
-ha: (magac, lab, keli) xarriiiq aan dhab ahaan u muuqan oo dhulka u kala qaybiya waqooyi iyo koonfur.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhurwaayo
(Dhurwaaya-da)
Maro walaayatida u eg.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhurwaayo
m.dh Maro midabkeedu isugu jiro madow iyo caddaan oo aalaa danyartu qaadato.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhurwaayo
f. n. kind of cloth
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhurwaayo
cf: walaayati; maro
de: kind of cloth
lx: dhurwaayo
pd: (/da)
ps: n-f
key: dhurwaayo
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
shurbadee
f.g2 (-deeyay, -daysay) Meseg-go, qamadi iyo wixi lamida shurbad ka dhigid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
shurbadee
v. make porridge; make something into porridge
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
shurbadee
(fal) badar iyo wixii la mid ah shurbad ka dhig.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
shurbadee
de: make porridge; make s.t. into porridge
initial: s
lx: shurbadee
pd: (shurbadeeyey)
ps: v2b=tr
key: shurbadee
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhure
(Dhura-ha)
1. Weel ceelasha biyaha lagaga dhuro.
2. Weel kastoo wax lagu dhuro.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhure
m.l (-rayaal, m.l/dh) 1. Fandhaal weyn. 2. Weel kasta oo wax lagu dhuro.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhure
m. n. ladle, scoop
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhure
-dhuraha: (n) scoop (iskuup); a scoop used taking up water from a well
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhure
-ha: (magac, lab, keli) weel u samaysan sida fandhaalka ka se weyn oo lagu walaaqo shuurada. Dh: qudde.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhure
cf: fandhaal, qarsin, qudde
de: ladle, scoop
lx: dhure
pd: (/ha)
ps: n7-m
key: dhure
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duray
m.l (daawo) Cudur fiirus keeno oo dunida oo dhan ku faafsan kaas oo keena halamacoodka sanka, cunaha iyo dhuumaha neefta. Cudurka waxa la isku qaadsiiya qufaco iyo hindhisada.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
duray
m. n. cold
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
duray
-ga: (n) common cold; flu (fuluuf influenza (in fuluu-weens dy, cold (kooldhiy coryza (koraayza) ~ durey, ifilo, hargab
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
duray
-ga: (magac, lab, keli) xanuun qufac iyo xummad leh oo inta badan qofka cabbudhiya. Dh: hargab.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
duray
de: cold
lx: duray
pd: (-ga)
ps: n-m
see: durey
key: duray
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Durba
La raagis la'aan; degdeg; dhaqso; ciyoon; haddiiba.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
durba
m.dh.fk D./d.diiba: si degdeg ah, la raagis la'aan, ciyow.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
durba
m.dh.fk D./d.diiba: si degdeg ah, la raagis la'aan, ciyow. m.dh.fk, durbadiiba.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
durba
adv., time: quickly; so soon, already
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
durba
-durbadiiba: (at v) immediately (imid-di-yeeyt> t); quickly (kuwikliy at once; instar :ly (in-istant-liy rapidly, speedib ~ islamarkiiba
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
durba
(falkaabe) markiiba; isla kolkiiba. Hadalkaan imika lahayn durba idaacaddaa sheegtay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
durba
de: quickly; so soon, already
lx: durba
pd: (durbadiiba)
ps: adv-time
key: durba
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hubay
(fal) dhar la qaato sii; marashiyey ama arratir.
hubay: (fal) qalabka lagu dagaallamo sii, u yeel oo qalabay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhucay
m.dh Dhalo ka yar dhaloyareyda oo qaadda saddex farshiid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhucay
m.dh Dhalo ka yar dhaloyareyda oo qaadda saddex farshiid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhukay
(Dhukay-ga)
Dhegdheg dhegta daloolkeeda dibadxigeenka ah ku yaal oo ka yimaada qanjirro daloolka u dhow: wixii waxyeello leh oo dhegta soo gala buu celiyaa inta ayan reemaha dhegta soo gaarin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhukay
m.l Dhegdheg madow-xigeen ah oo dhegta gudaheeda sare qanjirradu ku dhaliyaan.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhukay
m.l Dhegdheg madow-xigeen ah oo dhegta gudaheeda sare qanjirradu ku dhaliyaan.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhukay
m. n., [collective] ear-wax
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhukay
-ga: (n) earwax (iyar-waakis); cerumen (saruu-men) ~ dhukayga dhegta
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhukay
-ga: (magac, lab, keli) qoyaanka dhegta ee madaw. Waa wasakhda dhegta ku dhalata ee laga soo sifeeyo. Dhukay badan ayaa dhegta ku jira. Dh: cukay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhukay
de: ear-wax
lx: dhukay
pd: (-ga)
ps: n1-m-col
key: dhukay
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhumay
-ga: (magac, lab, keli) geed caleemaad ka baxa buuraha oo midab madow leh xooluhuna daaqaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhuran
dhuran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax hadal tiro badan oo aan xikmad lahayn sheegaya noqosho (qof).
dhuran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la dhuray ahaansho (biyo).
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhuran
der. [adjective] scooped up, drawn; drained (empty)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhuran
(fal) xad la'aan iska hadaaq oo si aan joogsi lahayn u sheekee. Dh: hadaaq.
dhuran: (tilmaame) qayan oo bihii ku jiray laga madhiyay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhuran
de: scooped up, drawn; drained (empty)
lx: dhuran
nt: dhuran (dhurmay) [v1=inch]
pd: (dhurnaa)
ps: adj-der
key: dhuran
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhurbo
-da: (magac, dhedig, keli) geed cawsaad yaryar oo ad'adag.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhurde
(Dhurda-ha)
Cayayaan sida gelmiga u yaryar oo surta sameeya.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhurde
m.l Cayayaan sida gelmiga u yaryar oo surta sameeya.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhurde
m. n. bee ~ small insect species, produces a kind of honey
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhurde
-dhurdaha: (n) bee fly (biifalaay)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhurde
-ha: (magac, lab, keli) cayayaan yaryar oo sameeya malab aan ka shinnida ahayn oo la cuno.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhurde
cf: qaanqanni, sur
de: bee ~ small insect sp., produces a kind of honey
lx: dhurde
pd: (/ha)
ps: n7-m
key: dhurde
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dubayo
m.dh Qaruhu marka uusan weli bislaan. la-mid: bicir.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dubayo
-da: (magac, dhedig, keli) waranka oo inta aan lagu dagaal galin dab la sii saaro si walacwalacda loo masaxo. Waran dubayo ah ayuu darbaday Suudi.
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
durare
v.intr. - raagid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
durban
[adverb] or [adverbial] [expression] already
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
durban
de: already
lx: durban
ps: adv
see: durba
key: durban
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Hubayn
(Hubayn-ta)
1. Qalab lagu dagaallamo siin, u yeelid; qalabayn.
2. Dhar la qaato siin; marashiyayn; arratirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hubayn
m.f.dh eeg hubee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hubayn
-ta: (magac, dhedig, keli) dhar la qaato siin; marashiyeyn. Dh: arratirid, hubays.
hubayn -ta: (magac, dhedig, keli) hub lagu dagaallamo siin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hubays
-ka: (magac, lab, keli) eeg hubayn.
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
HUBIYE
Accertatore
Assessor
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Hubiye
Accertatore
Assessor
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hurday
(fal) urdo u keen, cid hurdaysii. Ilmuhu ha seexdee rux oo hurday. Dh: hurdee, lulaysii.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
huriye
m.l (-yayaal, m.l/dh) 1. (dii.) Qof kaniisad ka heesa. 2. (riw.) Qof ka mid ah koox heesta.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
huriye
-ha: (magac, lab, keli) qof kaniisad ka heesa.
huriye -ha: (magac, lab, keli) qof ka mid ah koox heesta.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
hurray
/huurey/hooray; (inter) baga, bagah e.g. You have done it! Hurray!
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kurbay
(fal) kardho iyo cabsi ku rid, shido iyo werwer ku abuur. Dh: shiday.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
murbay
m.l (-yo/murbay, m.dh) Koob aad u yar oo ka samaysan dhoob, dheg la qabsadana aan lahayn oo qaxwada lagu cabbo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
murbay
m.l (-yo/murbay, m.dh) Koob aad u yar oo ka samaysan dhoob, dheg la qabsadana aan lahayn oo qaxwada lagu cabbo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
murbay
m. n. small porcelain cup without a handle
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
murbay
-ga: (magac, lab, keli) koob yar oo bunka iyo shaaha lagu fuudo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
murbay
de: small porcelain cup without a handle (used for Turkish ~ Arabic coffee)
lx: murbay
pd: (-ga Pl: murbay (da))
ps: n2a-m, n5-m
key: murbay
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
urbane
/erbeyn/ urbanely; (adj) reer magaal ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Darbayn
(Darbayn-ta)
1. Ka badin ama ka badsasho; ka adkaan.
2. (kubbad) laad ku dhufasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
darbayn
m.f.dh eeg darbee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
darbayn
-ta: (magac, dhedig, keli) darbo ku dhufasho. Dh: darbays.
darbayn-ta: (magac, dhedig, keli) qadin ama u daraansho kale oo dirireed doog.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhabayn
(Dhabayn-ta)
Dhab ka dhigid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhabayn
m.f.dh eeg dhabee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhabayn
-ta: (magac, dhedig, keli) kaftanka ka saarid oo run ka dhigid; dheeldheel dhab ka dhigid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dharayn
(Dharayn-ta)
Dhar u yeelid, u xirid; hubayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dharayn
m.f.dh eeg dharee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhibayn
-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo, shilin ama dulin kale, ka daawayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhirayn
(Dhirayn-ta)
1. Dhul aan dhir lahayn oo geedo lagu abuuro; dhir u yeelid, ku tallaalid.
2. Dhir udgoon cunnada ku darid; geedeyn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhirayn
m.f.dh eeg dhiree.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhirayn
-ta: (n) forestation (foores-tey-shin)', afforestation
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhirayn
-ta: (magac, dhedig, keli) meel, geedo ka beer.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhoobay
(fal) dhoobo mari; dhoobo ku talbiis. Dh dhoobee.
dhoobay -da: (magac, dhedig, keli) meel dhoobo badan oo kolka uu roob da'o mariddeeda lagu rafaado. Baabuurkii meel dhoobey ah ayuu ku banjaray. Dh: dhoobalay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhufays
m.l (-syo, m.l) Hog dhulka laga jeexo oo askaruhu waqtiga dagaalka xabbadda kaga gabbadaan.