Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

-ka: (magac, lab, keli) khad maanka laga yaqaan oo dunida aan ku noollahay u qaybiya koonfur iyo woqooyi. Dh: badhaale, dhulbadhe.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) xarriiiq aan dhab ahaan u muuqan oo dhulka u kala qaybiya waqooyi iyo koonfur.

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Xaaladda gibilka ee waqti gaar ah ama xilli yar oo gaar ah, sida ay ku qeexaan cilmi gibillo kala duwani, oo ay ka mid yihiin cadaadiska gibilka, heerkulka, huurka hawada, roobka, daruuraha, iyo xawaaraha dabaysha iyo jihada. Dhulbadhaha agtiisa cimilo gooreedu waxay samaysaa isbeddel yar taasoo inta badan la mid ah cimilada.

waa la naqliyay ✓

1

jiido¹: m.dh (-ooyin, m.l) (c.fal.) Shanta gobol ama jiidood ee dhulka marmarka qaarkood loo qeybiyo. Waa meelaha ku dhex jira goobaha Artik iyo goobaha Antaartik, oo sida ay kala horreeyaan loo yaqaan jiid baradeedka woqooyi koonfur; meelaha u dhexeeya goobada artik iyo kulaalaha wqooyi, iyo goobada Antaartik iyo kulaalaha koonfureed waxa loo yaqaan sida ay u kala horeeyaan jiidda dhexe; reelaha labaa dhinac ee dhulbadhaha ee u dhexeeya kulaalaha woqooyi iyo kulaalaha koonfureed, waxa loo yaqaan jiidda kulul.

2

jiido²: f.g3 (-iitay, -iidatay) 1 . Soo j.: docdiisa u jiidid. 2. Wax la tegid iyadoo dhulka lagu jiidayo. 3. Meel fog aadid, tegid. 4. Dhimasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Xaaladda gibilka ee waqti gaar ah ama xilli yar oo gaar ah, sida ay ku qeexaan cilmi gibillo kala duwani, oo ay ka mid yihiin cadaadiska gibilka, heerkulka, huurka hawada, roobka, daruuraha, iyo xawaaraha dabaysha iyo jihada. Dhulbadhaha agtiisa cimilo gooreedu waxay samaysaa isbeddel yar taasoo inta badan la mid ah cimilada.

waa la naqliyay ✓

1

jiido¹: m.dh (-ooyin, m.l) (c.fal.) Shanta gobol ama jiidood ee dhulka marmarka qaarkood loo qeybiyo. Waa meelaha ku dhex jira goobaha Artik iyo goobaha Antaartik, oo sida ay kala horreeyaan loo yaqaan jiid baradeedka woqooyi koonfur; meelaha u dhexeeya goobada artik iyo kulaalaha wqooyi, iyo goobada Antaartik iyo kulaalaha koonfureed waxa loo yaqaan sida ay u kala horeeyaan jiidda dhexe; reelaha labaa dhinac ee dhulbadhaha ee u dhexeeya kulaalaha woqooyi iyo kulaalaha koonfureed, waxa loo yaqaan jiidda kulul.

2

jiido²: f.g3 (-iitay, -iidatay) 1. Soo j.: docdiisa u jiidid. 2. Wax la tegid iyadoo dhulka lagu jiidayo. 3. Meel fog aadid, tegid. 4. Dhimasho. m.f.dh, jiidasho.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ka ~> dhaqan iyo wax la mid ah iska xaaraantinimay; ka fogow.

2

caag -ga: (magac, lab, keli) geed meelaha kulul ka baxa, sida dhulbadhaha, oo laga liso dheecaan gadhoodha oo cinjirka laga sameeyo.

3

caag -ga: (magac, lab, keli) walax adag oo loodsami kara oo laga sameeyo dheecaanka geedka caagga ama hadhaaga saliidda caydhiin. Dh: cinjir.

4

caag-ga: (magac, lab, keli) meel godan oo ay biyuhu fadhiistaan.

5

caag-ga: (magac, lab, keli) wax lagu dhici waayay oo laga cabsaday deedna laga joogsaday.

waa la naqliyay ✓

équatorial, adj. - ku saabsan wadamada dhulbadhuhu maro; dhulbareed

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] sweeper

waa la naqliyay ✓

1

de: sweeper

2

lx: dhulxaadh

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

key: dhulxaadh

waa la naqliyay ✓

1

(Dhulbar-ka, Dhulbar-ta)

2

Xarriiq male ku dhisan oo dhulka ku wareegsan, oo meesheed walba iyo dhulka labadiisa udub (madax) weligood isku in isu jiraan; labo bar oo is le'eg bay dhulka u kala goysaa; barka woqooyi iyo barka koofure.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Xarriiq dhulka u qeybisa laba qeybood oo isle'eg. la-mid: dhulbare.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Xarriiq dhulka u qeybisa laba qeybood oo isle'eg. la-mid: dhulbare.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] the equator

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xarriiiq aan dhab ahaan u muuqan oo dhulka u kala qaybiya waqooyi iyo koonfur. Dh: dhulbadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: the equator

2

lx: dhulbar

3

pd: (-ka ~ -ta)

4

ps: n0-m/f-cmp

5

key: dhulbar

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhulman.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dabool ama labo dabool oo isku aabbudhan oo ay xayawaanka badda ee yaryari ku jiraan. Dh: aleel, dhulman.

2

dhulmad -da: (magac, dhedig, keli) dhagax ballaadhan oo liidliid leh. Dulmad dariiqa yaallaan ku turunturrooday.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: yumbasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) muquurasho biyaha la wada quuso. Dh: limmad.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhuubasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dulbadi-da)

2

Dhibta u dulqaadad badan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Sabir iyo adkeysi badan oo dhibaatooyinka loo yeesho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [compound] patience

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dulqaado oo qaladdo ama dhibaatooyin u dhabar'adayg. Dh: adkayso.

2

dulbadi-da: (magac, dhedig, keli) dulqaad iyo adkaysi yeelasho. Dh: adkaysasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: patience

2

lx: dulbadi

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-cmp

5

key: dulbadi

waa la naqliyay ✓

(fal) shey ku dul kala baxi meel ama wax kale kale. Go'a ku dulwadh xadhiga.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhulbar.

waa la naqliyay ✓

-dhulbaraha: (n) equator (ikweeytor) ~ xarriiqda dhul-baraha

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) qof dadka dalxiisaya raaca oo dhulka la marayo dadka u sheegsheega oo tiltilmaama.

2

dhulbare -ha: (magac, lab, keli) eeg dhulbadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: the equator

2

lx: dhulbare

3

pd: (/ha)

4

ps: n0-m-cmp

5

key: dhulbare

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Caqli weyn lahaansho. 2. Nishaab fiican lahaansho.

waa la naqliyay ✓

Comp. adj., (ie. n., adj.): intelligent, attentive

waa la naqliyay ✓

1

de: intelligent, attentive

2

lx: dhugbadan

3

pd: (dhugbadnaa)

4

ps: adj-cmp

5

key: dhugbadan

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul baraf si joogto ah u fadhiyo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhul koonfurta ama woqooyiga dunida ku yaal oo uu had iyo jeer baraf saaran yahay.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-atay, -adatay) U dh.: wax u adkaysasho.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] be patient (with)

waa la naqliyay ✓

1

de: be patient (with)

2

lx: dhulqaado

3

pd: (dhulqaatay)

4

ps: v3b=cmp

5

see: dulqaado

6

key: dhulqaado

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhulqabasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhul aan la degi jirin hoy ka samaysasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: yumbasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhuubo. la-mid: dhuubad.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) caato noqosho.

2

dhuubasho -da: (magac, dhedig, keli) sonkor, milix iyo wixii la mid ah, qasasho oo resiin ka dhigasho. Dh: tariibasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhul'abaahi-ga)

2

Cudur geela ku dhaca.

waa la naqliyay ✓

m.l Cudur awrta ku dhaca oo caarka ka soo rida.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] disease of camels

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhulqabo. la-mid: dhulqabad.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) isku dhac oo isku soo urur oo wax qaadhay noqo.

2

dhadh -ka: (magac, lab, keli) isku soo ururidda ay midhaha iyo caleentu yeeshaan kolka ay biyuhu ka baxaan inta ayna engegin. Dh: qaadh.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hilib, xasiid ama wax kale, dab ku solasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabad-ka)

2

(dabayl) babbad; dhaqdhaqaaq; kacaan; ruxad; dhabasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhabasho.

waa la naqliyay ✓

m. n. shaking in the wind; shake-up; revolution

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhaqdhaqaaq degdeg ah. Dh: babbad.

waa la naqliyay ✓

1

de: shaking in the wind; shake-up; revolution

2

lx: dhabad

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dhabad

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalad-ka)

2

(qof) ka dhashay guri ama cid wanaagsan; gob ah; nasab.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. D. ah: qof fir wanaangsan ka soo jeeda. 2. la-mid: dhalasho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. D. ah: qof fir wanaangsan ka soo jeeda. 2. la-mid: dhalasho.

waa la naqliyay ✓

m. n. infant, newborn child; birth, descent, origin; class; citizen

waa la naqliyay ✓

1

(Dalad) S Acrachne racemosa (Roem. & Schult)Ohwi. Gramineae.

2

S Eriochloa fatmensis (Hochst. Steud.)W.D.Clayton. Gramineae.

3

S Brachiaria ramosa (L) Stapf. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ha: (n) citizen (si-tizen); native (neey-tiv). Ex: Soomaali dhalad ah baan ahay; I am a Somali by birth

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) isir durugsan oo la yaqaan oo nasab ah. Gabadha uu guursaday waa dhalad la yaqaan.

2

dhalad -ka: (magac, lab, keli) qof reerka uu ka tirsan yahay asal u ah oo aan meel kale ka soo gelin. Anu dhaqad ma ahiye dhalad baan ahay. Dh: asal. Li: dhaqad.

waa la naqliyay ✓

1

de: infant, newborn child; birth, descent, origin; class; citizen

2

lx: dhalad

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dhalad

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhilasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhufad-ka)

2

Jiidis dhaqso iyo xoog leh; dhuftin; (ama dhifad).

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhifasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. act of pulling, jerking ~ snatching (away)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax meel ama wax kale ku jiidid. Dh: dhifasho, dhifad.

2

dhufad -ka: (magac, lab, keli) xafid oo wax qof gacantii ku jira ama meel yaal xoog iyo degdeg u qaadasho. Dh: xafid.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhufasho (/da) [vn6-f], dhifad

2

de: act of pulling, jerking ~ snatching (away)

3

lx: dhufad

4

pd: (-ka)

5

ps: vn2-m

6

key: dhufad

waa la naqliyay ✓

1

(Dhugad-ka)

2

Dhugasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhugasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) fiirin oo si ka bogasho ah wax u eegid. Dh: fiirsi.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) fin ka soo baxa jidhka xilli kulaylaha oo xanuun kulul. Dh: dhullax.

waa la naqliyay ✓

ground

waa la naqliyay ✓

1

(Dubbad-da)

2

Birta weyn oo hoose oo tumaalku kor saaro wixii la doona hayo in la dubbeeyo; dubbaha booyadi.

waa la naqliyay ✓

1

dubbad¹: m.l la-mid: dibbad.

2

dubbad²: m.dh (-do, m.l) Bir kuusan oo lugo ay isku taagto iyo dhego la qabto leh oo tumaalku biraha uu tumayo dusha ka saaro.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Bir kuusan oo lugo ay isku taagto iyo dhego la qabto leh oo tumaalku biraha uu tumayo dusha ka saaro.

waa la naqliyay ✓

f. n. anvil

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m hammerer

waa la naqliyay ✓

1

ama Dubbays, magac loo baxsho wiil adag abuur ama akhlaaq iyo dhaqan.

2

Dubbad: ama Dubbays, magac loo baxsho wiil adag abuur ama akhlaaq iyo dhaqan.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) habeenka bishu tahay sagaal iyo labaatan ama wax ku dhow dayaxuna aanu ka soo bixin labada dhinac midna. Dubbad bay xalay ahayd bishu.

2

dubbad -da: (magac, dhedig, keli) bir weyn oo add u culus oo biraha la dubbaynayo marka dabka laga soo saaro la duldhigo oo lagu tumo; dubbaha hooyadi.

waa la naqliyay ✓

1

de: anvil Contrast: dubbe

2

lx: dubbad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

key: dubbad

waa la naqliyay ✓

(fal) fuul faras ama geed iyo wixii la mid ah. Ha dulbixin intaan heemin hanta caanahae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) inta wax la isu soo toosiyo, cid kale u soo dhuumasho. Dh: hullasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qof dartii ama naftiisa wax u shubid; shubasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Xulbad-da)

2

Nagaar caws ah oo mirihiisa la cuno ama sanuunadda iyo wixii la mid ah, lagu gedeeyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nagaar caws ah oo mirihiisa la cuno ama sanuunadda iyo wixii la mid ah lagu geedeeyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nagaar caws ah oo mirihiisa la cuno ama sanuunadda iyo wixii la mid ah lagu geedeeyo.

waa la naqliyay ✓

f. n. plant species, plant with edible fruit

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) geed la beero oo midhihiisa siyaabo badan loo adeegsado. Mukhbaasadda xulbad baa la soo dhigaa.

waa la naqliyay ✓

1

de: plant sp., plant with edible fruit

2

initial: x

3

lx: xulbad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: xulbad

waa la naqliyay ✓

m. n. customer; person who orders

waa la naqliyay ✓

(n) applicant (ap-likant) ~ codsade

waa la naqliyay ✓

1

de: customer; person who orders

2

lx: dalbade

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: dalbade

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Ballan. 2. Tix yar oo maanso iyo wixi lamida dhextaal u ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (daawo) Caddaadka isha birteeda taaso keenta aragga oo xumaada.

waa la naqliyay ✓

m.l (daaw.) Caddaadka isha birteeda taaso keenta aragga oo xumaada.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalad) May Euphorbia cuneata Vahl. Euphorbiaceae.

2

C Commiphora kua (J.F.Royle) Vollesen. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bar cad oo isha ku samaysanta. Dhaalaad ayaa isha igaga yaalla.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhannax.

waa la naqliyay ✓