dhul-duniyeed
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhul-duniyeed
m.l (c.fal.) Midka shanaad sagaalka meere qorraxeed marka la fiirsho xagga baaxadda ama weynaanta, isla markaas waa midka saddexaad marka la fiirsho ka fogaanta qorraxda. Oogada dhulka ee adag ee xagga usha ah waxaa loo yaqaan litosfeer, waxaana qayb weyn oo ka mid ah daboola biyoolayda dhulka, waxaana ku gedfan neefo loo yaqaan gibilka.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhulduniyeed
m.l (c.fal.) Midka shanaad sagaalka meere qorraxeed marka la fiirsho xagga baaxadda ama weynaanta, isla markaas waa midka saddexaad marka la fiirsho ka fogaanta qorraxda. Oogada dhulka ee adag ee xagga usha ah waxaa loo yaqaan litosfeer, waxaana qayb weyn oo ka mid ah daboola biyoolayda dhulka, waxaana ku gedfan neefo loo yaqaan gibilka.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dhulduniyeed
Earth
Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dhulxuduneed
Geocentric
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dhulxuduneed
Geocentric
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhuldaaqsimeed
-ka: (magac, lab, keli) dhul xooluhu ku soofaan oo daaq leh.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhalanteed
(Dhalanteed-ka)
Waxyaalo fogfog muuqaalladood ishu moodayso inay arkayso, waxaana ku wacan, iftiinka qorraxda, oo inta soo dhex mara, lakabyo kala sarreeya oo kala qabow, kalana cumursan oo neecaw ah, kolkuu dhulka yimaado misna kor u jinbacma haya; muuqaallada laga arko dhulalka kululi waa ka duwan yihiin kuwa laga arko dhulalka qabow; wirwir; dhaan dabaggaalle.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhalanteed
dhalanteed¹: m.l (-dyo, m.dh) Wirwir; dhaan dabaggaalle.
dhalanteed²: m.l (c.naf) Marka aad qabto wax dhalanteed ah.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhalanteed
dhalanteed¹: m.l (-dyo ..., m.dh) Wirwir; dhaan dabaggaalle.
dhalanteed²: m.l (c.naf) Marka aad qabto wax dhalanteed ah.
Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dhalanteed
Mirage
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dhalanteed
Mirage
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhalanteed
m. n. mirage
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhalanteed
-ah: (adj) 1. unreal (an-riyal); illusory (iluu-sari); imaginary (imaaji-nari). 2. dhalanteed -ka: (n) fantasy (faan-tasi); delusion (diluu-shiri); illusion (illuushiri)
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Dhalanteed
Illusione; miraggio
Illusion; mirage
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhalanteed
-ka: (magac, lab, keli) muuqaallo been ah oo indhaha isu sawira marka cadceeddu meel bannaan qabato. Weligaa dhalanteed biyo ma moodday? Dh: dhallaanhabaabis.
dhalanteed-ka: (magac, lab, keli) wax ka fog runta, aan xaqiiqo ahayn, wax jira aan hayn. Dhalanteedka beenta ah, bulshadaa u dhaawacan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhalanteed
de: mirage
lx: dhalanteed
pd: (-ka)
ps: n2a-m
syn: dhaan dabaggaalle, dhallaan-habaabis, wirwir
key: dhalanteed
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
dhalanteed
سراب
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhul-aasid
m.dh (jool) Dariiqadda uu webigu ku dhigo ama ku fuulo meelaha godgodan waxyaabaha adag ee uu sido.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhul-aasid
m.dh (jool) Dariiqadda uu webigu ku dhigo ama ku fuulo meelaha godgodan waxyaabaha adag ee uu sido.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DHUL-MUUDE
S Sporobolus helvolus (Trin) Th. Dur & Schinz. Gramineae.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhuldhicid
m.f.dh eeg dhuldhac². la-mid: dhuldhac¹ (3).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhuldhicid
-da: (magac, dhedig, keli) taagdarro ama bugtaan xoog ah la dhicid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhuljiifee
(fal) bogga u seexo oo sidii wax wax gaadaya ama ka gabbanaya yeel. Dh: ateeree.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhuunyeeri
f.mg2 (-iyay, -isay) Ruux bixidda ka hor si gaar ah u yeerid (neef geel ah).
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhuunyeeri
v. gasp, wheeze (of a dying camel ~ human)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhuunyeeri
de: gasp, wheeze (of a dying camel ~ human)
lx: dhuunyeeri
pd: (dhuunyeeriyey)
ps: v2a=intr
key: dhuunyeeri
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhuux-geed
m.l (baayoloji) habdhiska kelli ee jirridda ubaxlayda iyo beerlammaanayaasha oo badanaa ka sameysan nudaha baarankiima. Xididdada qaarkood, habdhiska kelli wuxuu noqdaa baarankayma, halkii uu ka noqon ahaa saylam, xididdada noocaas ahina waxay leeyihiin dh. g.. Shaqada dh. g.ku waa kaydinta cuntada.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Duunkiyeel
(Duunkiyeel-ka)
(qof) aan talada dadka kale maqal oo raacin oo siduu isagu doono ama ay ula ekaato keliya yeela.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
duunkiyeel
m.l Qof madax adag oo aan talada dadka raacin ee sidii uu doono yeela.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
duunkiyeel
m.l Qof madax adag oo aan talada dadka raacin ee sidii uu doono yeela.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
duunkiyeel
m. n. opinionated ~ autocratic person
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
duunkiyeel
-ka: (magac, lab, keli) wuxuu doonaba yeele. Dh: danayste.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
duunkiyeel
cf: keligitaliye
de: opinionated ~ autocratic person
lx: duunkiyeel
pd: (-ka)
ps: n2-m
key: duunkiyeel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hunguriyee
f.g2 (-yeeyay, -yeysay) Wax damcid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
hunguriyee
f.g2 (-yeeyay, -yeysay) Wax damcid. m.f.dh, hunguriyayn.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
hunguriyee
v. long for in vain; be tempted
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hunguriyee
(fal) hunguri ha kaa galo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
hunguriyee
cf: cuquulee, damac
de: long for in vain; be tempted
lx: hunguriyee
pd: (hunguriyeeyey)
ps: v2b=tr
key: hunguriyee
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhulbeereed
-ka: (magac, lab, keli) meel carro macaan leh oo ciiddeedu ku fiican tahay abuurka dalagga.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhulcawseed
m.l Dhul caws badani ka baxo, oo geed-gaab leh.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhulcawseed
-ka: (magac, lab, keli) dhul bannaan oo inta badan dooxyo ah oo caws xooluhu daaqaan leh.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhuunyeedhi
(fal) codka wax dhimanaya ku hadal.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dul buureed
Plateau interment
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dulinduleed
m.l (-dyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Noole dulin ah oo soorihiisa dusha kaga nool. Tusaale: Injirta.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dulinduleed
-ka: (magac, lab, keli) noole dulin ah oo soorihiisa dusha kaga nool.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DAAQ-DANYEER
(Dag-danier) N Oropetium capense Stapf. Gramineae.
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dhul daaqeen
Grazing land
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dhul dhimaad
Dead ground
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dulin-duleed
m.l (-dyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Noole dulin ah oo soorihiisa dusha kaga nool. Tusaale: “Injirta”.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
faldenbiyeed
-ka: (magac, lab, keli) denbi uu qof galay, wixii uu ahaa; falka denbiga lagu galay. Dh: qalad
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhul abaareed
-ka: (n) arid land (eerid landh); desert (dezert)
Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Dul dhinaceed
Lateral surface