dhukur — Macnaha & Turjumaada

1

(fal) ka wada moolee timaha madaxa. Dh: moolee.

2

dhukur -ka: (magac, lab, keli) timo, madaxa ka wada moolayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuur-ta)

2

Geed dheeraada oo weligi cagaar ah oo badanaa ka baxa dhulka dhanada ah ama badaha u dhow ama bacadka ah; laamihiisa caleemo kama baxaan ee waxay yeeshaan faraq timo cagaaran u eg iyo iniino kulkulacsan oo kurtumo yaryari ku xardhan yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed abaareed dheer oo ka baxa dhulka dhanada ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed abaareed dheer oo ka baxa dhulka dhanada ah.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] evergreen tree species

waa la naqliyay ✓

1

(Durr) S,C,Og Tamarix aphylla (L) Karst. Tamaricaceae,

2

N Tamarix nilotica (Ehrenb.) Bunge Tamaricaceae.

3

C, S Reseda oligomeroides Schinz. Resedaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) woods (wuudhisy, a dense growth of trees; forest (foorest) ~ jiq, baadiye

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed ka baxa dooxyada biyaha iyo dixaha oo laamo dhaadheer.

waa la naqliyay ✓

1

de: evergreen tree sp. grows at river banks and around lakes

2

lx: dhuur

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f-col

5

key: dhuur

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dhukuran oo timihii madaxa oo dhan laga wada xiiray ahaan. Dh: moolaysnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si mukur ku jiro cid ugu sheekay. Markaad hablaha la joogto sidooda u malookay. Dh: mukur, malookee.

2

malookay: (fal) madaxa timaha ka wada xiir. Ka malookay ilmaha yar madaxa. Dh: dhukur, moolay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhukur oo moolo u yeel; timaha ka wada xiir oo madaxa idiin aan timo lahayn ka dhig. Ka moolay askariga cusub. Dh: dhukuri.

2

moolay: (fal) geesaha ka daadi. Dibiga geesaha ka moolay dadkuu ku dilayaaye.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) timo wada xiirid oo madax idiin aan timo lahayn ka dhigid. Xaajiga moolaynta ayaa u fadli badan. Dh: dhukurid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) timaha iska wada xiirid oo dhakada idiin aan timo lahayn ka wada dhigasho. Afrikaanku moolaysadka ayay jecelyihiin Dh: moolaysi, dhukurasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xiirasho oo timaha oo dhan xiirid. Dh: dhukurasho

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax moolo xiirtay ahaan oo madax dhukurnaan.

waa la naqliyay ✓

(fal) timaha iska wada xiir oo madaxaaga idiin aan timo lahayn ka dhig. Sacyiga dhammee oo moolayso. Dh: dhukuro. Li: deyso.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhukur oo moolo u yeel; timaha ka wada xiir oo madaxa idiin aan timo lahayn ka dhig. Ka moolee askariga cusub. Dh: moolay, dhukuri.

2

moolee: (fal) geesaha ka daadi. Dibiga geesaha ka moolee uqubadiisa Ilaahay ha kuu sahlee.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) tima la'aanta madaxa dadka. Dh: dhukuro.

2

moolo-da: (magac, dhedig, keli) geesa la'aanta xoolaha iyo xayawaanka.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid madaxa wada xiiran: mid dhakada moolaysan. Dh: moolaysan, dhukuran

waa la naqliyay ✓

(fal) timaha ka dhammee. Seem timaha oo muldhi. Dh: dhukur.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) cayaar inta goobaabin dhulka lagu sameeyo, oo labo kooxood laysu qaybiyo hadba qolo goobaabinta ilaaliso, co qofkii kusoo dhowaada ay madaxa ka taabtaan.

2

seemid -da: (magac, dhedig, keli) wax seemman ka dhigid; dhukurid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) aan timo lahayn oo dhukuran ahaan. Dh: moolaysnaan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) timaha madaxa ka wada xiirid oo dhako malaasan soo saarid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qiimaha iyo anfaca.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhururuq.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) lacag qaddaadiic ah. Lacagta dhururida gaar u tiri. Dh: dhuruuri.

waa la naqliyay ✓

1

(Durur) May Sansevieria forskaliana (Schult.) Hepper & Wood. Agavaceae.

2

May Sansevieria forskaliana (Schult.) Hepper & Wood. Agavaceae.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed yar oo dacarta u eg oo leh mayrax adag oo xargaha laga sameeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhur-ka)

2

1. Wax wanaagsan oo dhan; khayr; liibaan.

3

2. Taran; bulaal.

waa la naqliyay ✓

1

dhur¹: m.l 1. Taran. 2. Nasiib. 3. Faa'iido.

2

dhur²: f.g1 (-ray, -rtay) Biyo weel dardarid iyadoo meel kale lagu shubayo.

waa la naqliyay ✓

1

dhur¹: m.l 1. Taran. 2. Nasiib. 3. Faa'iido.

2

dhur²: f.g1 (-ray, -rtay) Biyo weel dardarid iyadoo meel kale lagu shubayo. m.f.dh, dhurid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] good thing, blessing; success

2

dhur v. scoop up ~ out; use a scoop, spoon ~ ladle

3

dhur m. n. multiplication, increase; intensification; breed(ing)

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) 1. scoop (iskuup); take up with a scoop 2. empty by scooping ~ ka dhur.

2

u dhuro: dhurtay / dhuratay: (v) behave like or become like. Ex: ha u dhuran sidii reerkiinii; don't behave like your family

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dareere meel ku jira, weel godan kolba in kaga qaadqaad. Kaalay oo biyaha ila dhur.

2

dhur -ka: (magac, lab, keli) barako ama biro.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuu-ga)

2

Dharka haragga laga sameeyo; qayraan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-uuyo, m.dh) Harag jilicsan oo waayadii hore dhar laga dhigan jiray. la-mid: dhugi.

waa la naqliyay ✓

m. n. garment made of leather

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) primitive leather wear [clothing]

waa la naqliyay ✓

1

de: garment made of leather

2

lx: dhuu

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

syn: qayraan

6

key: dhuu

waa la naqliyay ✓

1

(Duur-ka)

2

1. Geedo badan oo meel ku wada yaal; hawd; jiq; miyi.

3

2. Geed magici.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel geedo badan oo jiq ah leh, oo aan cidi degganayn. 2. D.gal: duudgaloobidda (qof). 3. (-rar, m.l) Nooc cawska ka mid ah oo aad u dhaadheer, oo hawdka ka baxa xooluhuna cunaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel geedo badan oo jiq ah leh, oo aan cidi degganayn. 2. D.gal: duudgaloobidda (qof). 3. (-rar, m.l) Nooc cawska ka mid ah oo aad u dhaadheer, oo hawdka ka baxa xooluhuna cunaan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. jungle, woods, forest, wilderness

2

duur m. n. bush plant species

waa la naqliyay ✓

1

(Dur) Al.Som. Schizachyrium kelleri (Hack) Stapf. Gramineae.

2

N Andropogon abyssinicus Fresen. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bush (bush)-, forest, jungle ~ kayn, baaddiye

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meel aan la degganayn oo ay ah.

2

duur-ka: (magac, lab, keli) caws dhuudhuuban oo adayg badan leh iyo xubno oo dhaadheer oo burbur u baxa lagana sameeyo aloolka iyo wixii la mid ah. Dad iyo duur ba waxaanad filayn baa kaagaga soo baxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Huur-ka)

2

Meesha dabaysha iyo neecawda ka xiran sida ay noqoto; uumi; cawd; kulayl.

waa la naqliyay ✓

1

huur¹: m.l Kulayl hawo la'aani keentay.

2

huur²: m.l (fiisikis) Xaaladda gibilka marka la eego uumi biyoodka ku jira hawada.

3

huur³: f.mg1 (-ray, -rtay) Nafley kulayl dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

huur¹: m.l Kulayl hawo la'aani keentay.

2

huur²: m.l (fiisikis) Xaaladda gibilka marka la eego uumi biyoodka ku jira hawada. m.f.dh, huurid.

3

huur³: f.mg1 (-ray, -rtay) Nafley kulayl dareemid. m.f.dh, huurid.

waa la naqliyay ✓

Humidity

waa la naqliyay ✓

Humidity

waa la naqliyay ✓

1

m. n. uncomfortable heat, high temperature

2

huur: [inchoative] v. become stuffy ~ overheated

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) lacking fresh air; stuffy (istaafi)

2

huursan -aa: (adj)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) neecaw iyo dabayl la'aan darteed la dhidid.

2

huur -ka: (magac, lab, keli) kulayl neecaw iyo hawo midna jirin oo aad loo dhidido. Dh: kulayl. Li: laydh.

3

huur -ka: (magac, lab, keli) tirada uumibiyoodka ee ku jirta gibildhuleedka.

4

huur-ka: (magac, lab, keli) xaddiga uumibiyoodka ee ku jira hawada.

waa la naqliyay ✓

1

(Bukur-ta)

2

Dhiil ama aagaan yar.

waa la naqliyay ✓

1

bukur¹: m.l (-rro, m.dh) Haruubka dhiil ama aagaan yar.

2

bukur²: m.dh (-ro, m.l) Dhiil ama aagaan yar oo caanaha lagu shubto.

waa la naqliyay ✓

1

bukur¹: m.l (-rro, m.dh) Haruubka dhiil ama aagaan yar.

2

bukur²: m.dh (-ro, m.l) Dhiil ama aagaan yar oo caanaha lagu shubto.

waa la naqliyay ✓

f. n. small vessel, receptacle

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof gaaban oo itaal yar. Dh: bukurow.

2

bukur-ta: (magac, dhedig, keli) jaad haaamaha ka mid ah oo yar. Bukuraha xun buu moodayaa, buur inuu sido'e. Dh: aagaan.

waa la naqliyay ✓

1

a: buqul

2

cf: dhiil

3

de: small vessel, receptacle

4

lx: bukur

5

pd: (-ta)

6

ps: n1-f

7

key: bukur

waa la naqliyay ✓

1

(Cukur-ka)

2

Dhudhunka iyo calaacasha iskaggalkooda; curcur.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Dhudhunka iyo calaacashu meesha ay iska galaan; jalaqley.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Dhudhunka iyo calaacashu meesha ay iska galaan; jalaqley.

waa la naqliyay ✓

m. n. wrist

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhudhunka iyo calaacasha isgalahooda. Dh: curcur.

2

cukur: (tilmaame) wax kuusan ah; buuran.

waa la naqliyay ✓

1

de: wrist

2

lx: cukur

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: cukur

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuub-ka)

2

1. Waxyaalo dhawr ah oo laysku xiray ama laysku duubay; xirmo.

3

2. Daliig mayrax ah ama wax la mid ah.

4

3. Sacab muggi; dhererto; xantoobo.

5

4. Ubaxa docihiisa middood.

waa la naqliyay ✓

1

dhuub¹: m.l (-bab, m.l) 1. Daliig mayrax ama xaskul ah. 2. Laa barshin oo caw ah oo isku xiran. 3. Sacab muggiis oo badar, sonkor iyo wixi lamida ah. 4. Mid ka mid ah ubaxa docihiisa.

2

dhuub²: m.dh Dhenged.

3

dhuub³: f.g1 (-bay, -btay) Wax baaxaddiisa yaryar.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab, m.l) 1. Daliig mayrax ama xaskul ah. 2. Laa barshin oo caw ah oo isku xiran. 3. Sacab muggiis oo badar, sonkor iyo wixi lamida ah. 4. Mid ka mid ah ubaxa docihiisa.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. thin person, long narrow object

2

dhuub v. bind long ~ thin objects together, bundle

3

dhuub m. n. bundle (of long ~ thin items); handful

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) make longer, slender and round; attenuate (a-ten-yu-weeyt)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax dhuuban oo aan buurnayn ka dhig. Birta dhuub oo mudac le'ekeysii. Dh: miiq.

2

dhuub: (fal) sonkor, milix iyo wixii la mid ah, biyo ku mil oo resiin ka dhig. Sonkor noo dhuub. Dh: tariib.

3

dhuub -ka: (magac, lab, keli) liillan maydhax ah oo aan weynayn. Hoo dhuubka maydhaxda ah ii calali.

4

dhuub -ka: (magac, lab, keli) laacasha iyo faraha oo la soo goday lagu qaadi karo; sacab muggii. Dh: sacab.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhagaculays uu maqalku adkaado.

2

dhuuf -ka: (magac, lab, keli) dareere isjiidanaya oo ka soo baxa labada dul ee sanka. Dh: duuf, siin.

3

dhuuf -ka: (magac, lab, keli) neef aan la xalaalayne, iskiisa u dhintay.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuug-ga)

2

Cayayaan duula oo qaniinyo kulul oo geela cuna; gendi; riibi.

waa la naqliyay ✓

1

dhuug¹: m.l.u Cayayaan ay fowfowlaha isku bahyihiin, leh af dhuuban oo uu dhiigga xoolaha kaga nuugo, geeluna dhukaanka ka qaado.

2

dhuug²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Biyo iyo wixi lamida afka ama qalab kale, ku soo jiidid. 2. Sigaar cabid. la-mid: dhuuq.

waa la naqliyay ✓

1

dhuug¹: m.l.u Cayayaan ay fowfowlaha isku bahyihiin, leh af dhuuban oo uu dhiigga xoolaha kaga nuugo, geeluna dhukaanka ka qaado.

2

dhuug²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Biyo iyo wixi lamida afka ama qalab kale, ku soo jiidid. 2. Sigaar cabid. m.f.dh, dhuugid. la-mid: dhuuq.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] tse-tse fly

2

dhuug v. sip, suck in, inhale; smoke (tobacco)

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) tsetse fly, also tzetze fly; a two-winged bloodsucking African fly

2

dhuug -ay / tay: (n) suck (sak); suckle (sakal); absorb (ab soorb) ~ nuug, dhuuq

waa la naqliyay ✓

1

(fal) nuug. Dhuug naaska. Dh: jaq.

2

dhuug-ga: (magac, lab, keli) cayayaan diqsiga waaweyn u eg oo waxa uu qaniino dhiigga ka jaqa. Dh: gendi, riibi.

waa la naqliyay ✓

hu' ama maro haragga riyaha ka sameysan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dhuun-ka) Naf; ruux; qof.

2

2. (Dhuun-ta) a) Ul ama bir dhuuban ama wax kaloo la mid ah oo dhexda ka daloola oo biyaha iyo wixii la mid ahi dhex maraan. b) Hunguriga cad; cunaha.

waa la naqliyay ✓

1

dhuun¹: m.l 1. Caano si aad ah u suusacay. 2. Malax. 3. Dh.kayga, dh.kaaga iyo wixi lamida: naftayda, naftaada iyo wixi lamida.

2

dhuun²: m.dh (-uumo, m.l) 1. Tuubada cuntada caloosha geysa; hunguri. 2. Bir, caag iyo wixi lamida dhexda ka daloola, oo hooraha lagu nuugo. 3. Jid toosan oo dhuuban.

waa la naqliyay ✓

1

dhuun¹: m.l 1. Caano si aad ah u suusacay. 2. Malax. 3. Dh.kayga, dh.kaaga iyo wixi lamida: naftayda, naftaada iyo wixi lamida.

2

dhuun²: m.dh (-uumo, m.l) 1. Tuubada cuntada caloosha geysa; hunguri. 2. Bir, caag iyo wixi lamida dhexda ka daloola, oo hooraha lagu nuugo. 3. Jid toosan oo dhuuban.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] life

2

dhuun [feminine] n. reed; water pipe, tube, hose; throat, wind pipe, gullet, trachea; barrel (of a gun)

waa la naqliyay ✓

-ta: (n)[plural dhuumaha] 1. throat (throwt); gullet (galet); esophagus, also oesophagus ~ hunguri, jidiin, buuc, cune 2. straw (istaroof, pipe (paayp); hose. (hoowsf conduit (kon-dhu-witf tube (tuub) ~ tuubbo. Ex: duumaha biyaha; the water pipe ~ tuubbo

waa la naqliyay ✓

1

Tubo

2

Pipe

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax kaste oo la cuno. Dh: dhuuni.

2

dhuun-ka: (magac, lab, keli) xoolaha dhaqasho aan la isku siin ee in la maalo oo keli ah la isku ergiso.

3

dhuun-ta: (magac, dhedig, keli) walxo dhaadheer oo dululubooyin ah oo ka sameysan bir ama caag oo loogu talagalay inay qaadaan waxyaabaha dareeraha ah sida biyaha iyo neef-shidaaleedda.

4

dhuun-ta: (magac, dhedig, keli) marrinka ay marto cuntadu. Dhuunta ayaa laga qalay.

waa la naqliyay ✓

حُلْقُومٍ، حَلْقَ

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-qay, -qday) la-mid: dhuug².

waa la naqliyay ✓

v. sip, suck in, inhale; light (cigarette); smoke

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) 1. suck (sak); absorb (absoorby suckle (sakal); draw liquid ~ nuug, dhuug. 2. Inhale (inheely draw smoke into the lungs; puff (paf) ~ jiid

waa la naqliyay ✓

(fal) dareere qori ama farta geli ka dibna ka leefleef ama ka muudmuudso.

waa la naqliyay ✓

1

de: sip, suck in, inhale; light (cigarette); smoke

2

lx: dhuuq

3

pd: (dhuuqay)

4

ps: v1=

5

key: dhuuq

waa la naqliyay ✓

1

dhuus¹: m.dh Neef kolkol sanqari weheliso oo qurmuun oo nafleyda qaarkeed xaggeeda dambe ka timaadda. la-mid: dhuuso.

2

dhuus²: f.mg1 (-say, -stay) Dhuuso sii deyn.

waa la naqliyay ✓

1

dhuus¹: m.dh Neef kolkol sanqari weheliso oo qurmuun oo nafleyda qaarkeed xaggeeda dambe ka timaadda. la-mid: dhuuso.

2

dhuus²: f.mg1 (-say, -stay) Dhuuso sii deyn. m.f.dh, dhuusid.

waa la naqliyay ✓

v. break wind, pass gas, fart

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) fart (faartf break wind; expel intestinal gas

waa la naqliyay ✓

(fal) neef qadhmuun dabada ka sii daa.

waa la naqliyay ✓

1

de: break wind, pass gas, fart

2

lx: dhuus

3

pd: (dhuusay)

4

ps: v1=intr

5

key: dhuus

waa la naqliyay ✓