dhuguc — Macnaha & Turjumaada

1

(Dhuguc-a)

2

(miro) sida miraha aad u bislaadaa noqdaan; hoobaan.

waa la naqliyay ✓

1

dhuguc¹: m.l 1. Miro aad u bislaaday; dhuubaan. 2. la-mid: dhugucid.

2

dhuguc²: f.mg1 (-gcay, -gucday; -gci) Miro aad u bislaasho.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] overripe fruit

2

dhuguc [inchoative] v. be ~ become overripe

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) ripe (raayp); fresh (fareesh); juicy (juu-si) ~ daray, bisil

waa la naqliyay ✓

1

(fal) aad u billaw; wax xoog u bislaaday ahaw.

2

dhuguc -a: (magac, lab, keli) bislaashaha aadka ah ee midhaha. Midhuhu hadday dhuguc noqdaan ma kaydsamaan. Dh: bislaaddhaaf.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Qof gaaban oo murqo kuuskuusan leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhumuc-da)

2

Aan dhuubnayn ee oogo lucuuman leh; aan xalleefsanayn ama miiqnayn ee buuran; baaxad; qiro.

waa la naqliyay ✓

m.dh Inta wax dherer leh, siman ballarkiisa ama weynaantiisu le'egtahay.

waa la naqliyay ✓

m.dh Inta wax dherer leh, siman ballarkiisa ama weynaantiisu le'egtahay.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] thickness

waa la naqliyay ✓

-da: (n) thickness (thik-nes); the dimension between two surfaces of an object ~ jismi, xajmi, qiro

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) jurmiga iyo qarada shey leeyahay.

2

dhumuc-da: (magac, dhedig, keli) inta ay le'eg tahay cabbiraadda lakab ama qarada walax leedahay.

waa la naqliyay ✓

Qaro, baaxad.

waa la naqliyay ✓

1

de: thickness

2

lx: dhumuc

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-abs

5

syn: jurmi, qiro

6

key: dhumuc

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhuyac.

waa la naqliyay ✓

Dalbergia commiphoroides 01

waa la naqliyay ✓

1

(Bisayl-ka)

2

1. (cunno) dab lagu karshay oo gaaray heerka lagu cuno.

3

2. (miro) dhuguc.

waa la naqliyay ✓

1

1. (cunno) La karshey ama la shiilay; aan ceeriin ahayn.

2

2. (miro) dhuguc noqday; aan cargo iyo yacyacood ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Biskood-ka)

2

Bisayl gaarid; dhuguc noqod.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhugcid-da)

2

(miro) dhuguc noqosho; aad u bislaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(Hoobaan-ta)

2

Miraha bislaada; dhuguc.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhuguc². la-mid: dhuguc¹ (2).

waa la naqliyay ✓

1

mashmash¹: m.l 1. Miro aad u bislaaday; dhuguc. 2. Nooc bur-saliidka ka mid ah oo macaan. 3. la-mid: mashmashid.

2

mashmash²: f.mg1 (-shay, -shtay) Miro aad u bislaasho.

waa la naqliyay ✓

1

mashmash¹: m.l 1. Miro aad u bislaaday; dhuguc. 2. Nooc bur-saliidka ka mid ah oo macaan.

2

mashmash²: f.mg1 (-shay, -shtay) Miro aad u bislaasho. m.f.dh, mashmashid.

waa la naqliyay ✓

/rayp/ (adj) 1. bislaad (dhuguc) 2. ku habboon (ku fiican).

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. ripeness (raaypnes) ~ dhuguc. 2. the state of being cooked

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhuuni dab lagu kariyey oo diyaar u ah in la cuno. Labadii caydhiin wax ku qaybsataa bisayl iskuma cawrido.

2

bisayl -ka: (magac, lab, keli) midho caydhiinkii ka baxay oo gaadhey heer la cuni karo. Dh: dhuguc. bisayldhaaf -ka: (magac, lab, keli) wax dabka ku raagey oo aad u karsamay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) midhaha bislaaday ee dhulka ku soo daata ama laan keliya ku teedsan oo soo laalaada. Hoobaan bislaatiyo, hibaaq baxay la moodyeey. Dh: dhuguc, rooshaan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: bisil, dhuguc

2

de: ripe fruit ~ vegetable; cooked food

3

lx: bisayl

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: bisayl

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhuguc

2

de: ripe fruit

3

lx: hoobaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f-col

6

key: hoobaan

waa la naqliyay ✓

1

de: overripe fruit

2

hm: 1

3

lx: dhuguc

4

pd: (-a)

5

ps: n-m-col

6

key: dhuguc_1

waa la naqliyay ✓

1

de: be ~ become overripe

2

hm: 2

3

lx: dhuguc

4

pd: (dhugcay)

5

ps: v1=inch

6

key: dhuguc_2

waa la naqliyay ✓

1

dhurgun¹: m.l Diismidda meel jirka ka mid ah oo barartay diisanta.

2

dhurgun²: f.mg1 (-umay, -untay; -umi) Meel jirka ka mid ah oo baratay diismid.

waa la naqliyay ✓

m.l Diismidda meel jirka ka mid ah oo barartay diisanta.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhug-ta)

2

1. Cudur geela ku dhaca; dhukaan; dhugato.

3

2. (-') a) Maan, fiiro, maskax, laab, xirgi, caqli, garaad; dhugmo. b) Abbaar; toog; nishaab.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Maan; caqli. 2. (sh.r) Cod lagu muujiyo shalaqa. 3. Nishaab fiican. 4. la-mid: dhugato.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Maan; caqli. 2. (sh.r) Cod lagu muujiyo shalaqa. 3. Nishaab fiican. 4. la-mid: dhugato.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., [abstract] consciousness, attention, attentiveness

2

dhug [feminine] n., [collective] disease of camels

waa la naqliyay ✓

(Dug) May, Cadaba glandulosa Forsk. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) attentional (ateeynshinaal) power; concentration (kasen-tareey-shiri) ~ maskax, garash Ex: dhug ma leh; he lacks attentional power

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu cabbiro wax aad u qarxa ama dhulka xoog ugu dhaca. Biiqbiiqdii way qaraxday oo dhug bay tidhi.

2

dhug: (ereycodeed) lagu cabbiro seexadka horay loo gam'o ee wanaagsan. Kolkiiba wuu seexday oo hurdo ayuu dhug yidhi. Dh: jalaq.

3

dhug: (tilmaame) mid buuxa oo aan waxba ka dhinnayn. Gorofku caano ayuu dhug yahay. Dh: tif, budh, daf.

4

dhug -ta: (magac, dhedig, keli) fiiro garaad ama arag oo qof yeesho. Waxa ku soo maraya dhug u yeelo.

5

dhug -ta: (magac, dhedig, keli) cudur geela ku dhac. Dh: dhugato, dhukaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuu-ga)

2

Dharka haragga laga sameeyo; qayraan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-uuyo, m.dh) Harag jilicsan oo waayadii hore dhar laga dhigan jiray. la-mid: dhugi.

waa la naqliyay ✓

m. n. garment made of leather

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) primitive leather wear [clothing]

waa la naqliyay ✓

1

de: garment made of leather

2

lx: dhuu

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

syn: qayraan

6

key: dhuu

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tusmeeyo jabitaanka wala adag. Dhundhunka ayaa buguc i yidhi. Dh: balaw.

waa la naqliyay ✓

m.dh Harag ari oo sida maro loo tolay. la-mid: dhuu.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-gtay, -gatay) 1. Wax fiirin. 2. Wax nishaabid.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-gtay, -gatay) 1. Wax fiirin. 2. Wax nishaabid. m.f.dh, dhugasho.

waa la naqliyay ✓

v. glance, look at

waa la naqliyay ✓

-dhugtay / dhugatay: (v) look at (luuk at); see (sii); gaze (geeys); glance (glaansi) ~ fiiri. Ex: hoos dhugo; look down

waa la naqliyay ✓

(fal) fiiri oo si deggan u eeg. Bal ninkan dhugo oo gardarradiisa fiiri.

waa la naqliyay ✓

1

de: glance, look at

2

lx: dhugo

3

pd: (dhugtay)

4

ps: v3b=intr

5

key: dhugo

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuub-ka)

2

1. Waxyaalo dhawr ah oo laysku xiray ama laysku duubay; xirmo.

3

2. Daliig mayrax ah ama wax la mid ah.

4

3. Sacab muggi; dhererto; xantoobo.

5

4. Ubaxa docihiisa middood.

waa la naqliyay ✓

1

dhuub¹: m.l (-bab, m.l) 1. Daliig mayrax ama xaskul ah. 2. Laa barshin oo caw ah oo isku xiran. 3. Sacab muggiis oo badar, sonkor iyo wixi lamida ah. 4. Mid ka mid ah ubaxa docihiisa.

2

dhuub²: m.dh Dhenged.

3

dhuub³: f.g1 (-bay, -btay) Wax baaxaddiisa yaryar.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab, m.l) 1. Daliig mayrax ama xaskul ah. 2. Laa barshin oo caw ah oo isku xiran. 3. Sacab muggiis oo badar, sonkor iyo wixi lamida ah. 4. Mid ka mid ah ubaxa docihiisa.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. thin person, long narrow object

2

dhuub v. bind long ~ thin objects together, bundle

3

dhuub m. n. bundle (of long ~ thin items); handful

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) make longer, slender and round; attenuate (a-ten-yu-weeyt)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax dhuuban oo aan buurnayn ka dhig. Birta dhuub oo mudac le'ekeysii. Dh: miiq.

2

dhuub: (fal) sonkor, milix iyo wixii la mid ah, biyo ku mil oo resiin ka dhig. Sonkor noo dhuub. Dh: tariib.

3

dhuub -ka: (magac, lab, keli) liillan maydhax ah oo aan weynayn. Hoo dhuubka maydhaxda ah ii calali.

4

dhuub -ka: (magac, lab, keli) laacasha iyo faraha oo la soo goday lagu qaadi karo; sacab muggii. Dh: sacab.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhagaculays uu maqalku adkaado.

2

dhuuf -ka: (magac, lab, keli) dareere isjiidanaya oo ka soo baxa labada dul ee sanka. Dh: duuf, siin.

3

dhuuf -ka: (magac, lab, keli) neef aan la xalaalayne, iskiisa u dhintay.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuug-ga)

2

Cayayaan duula oo qaniinyo kulul oo geela cuna; gendi; riibi.

waa la naqliyay ✓

1

dhuug¹: m.l.u Cayayaan ay fowfowlaha isku bahyihiin, leh af dhuuban oo uu dhiigga xoolaha kaga nuugo, geeluna dhukaanka ka qaado.

2

dhuug²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Biyo iyo wixi lamida afka ama qalab kale, ku soo jiidid. 2. Sigaar cabid. la-mid: dhuuq.

waa la naqliyay ✓

1

dhuug¹: m.l.u Cayayaan ay fowfowlaha isku bahyihiin, leh af dhuuban oo uu dhiigga xoolaha kaga nuugo, geeluna dhukaanka ka qaado.

2

dhuug²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Biyo iyo wixi lamida afka ama qalab kale, ku soo jiidid. 2. Sigaar cabid. m.f.dh, dhuugid. la-mid: dhuuq.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] tse-tse fly

2

dhuug v. sip, suck in, inhale; smoke (tobacco)

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) tsetse fly, also tzetze fly; a two-winged bloodsucking African fly

2

dhuug -ay / tay: (n) suck (sak); suckle (sakal); absorb (ab soorb) ~ nuug, dhuuq

waa la naqliyay ✓

1

(fal) nuug. Dhuug naaska. Dh: jaq.

2

dhuug-ga: (magac, lab, keli) cayayaan diqsiga waaweyn u eg oo waxa uu qaniino dhiigga ka jaqa. Dh: gendi, riibi.

waa la naqliyay ✓

hu' ama maro haragga riyaha ka sameysan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dhuun-ka) Naf; ruux; qof.

2

2. (Dhuun-ta) a) Ul ama bir dhuuban ama wax kaloo la mid ah oo dhexda ka daloola oo biyaha iyo wixii la mid ahi dhex maraan. b) Hunguriga cad; cunaha.

waa la naqliyay ✓

1

dhuun¹: m.l 1. Caano si aad ah u suusacay. 2. Malax. 3. Dh.kayga, dh.kaaga iyo wixi lamida: naftayda, naftaada iyo wixi lamida.

2

dhuun²: m.dh (-uumo, m.l) 1. Tuubada cuntada caloosha geysa; hunguri. 2. Bir, caag iyo wixi lamida dhexda ka daloola, oo hooraha lagu nuugo. 3. Jid toosan oo dhuuban.

waa la naqliyay ✓

1

dhuun¹: m.l 1. Caano si aad ah u suusacay. 2. Malax. 3. Dh.kayga, dh.kaaga iyo wixi lamida: naftayda, naftaada iyo wixi lamida.

2

dhuun²: m.dh (-uumo, m.l) 1. Tuubada cuntada caloosha geysa; hunguri. 2. Bir, caag iyo wixi lamida dhexda ka daloola, oo hooraha lagu nuugo. 3. Jid toosan oo dhuuban.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] life

2

dhuun [feminine] n. reed; water pipe, tube, hose; throat, wind pipe, gullet, trachea; barrel (of a gun)

waa la naqliyay ✓

-ta: (n)[plural dhuumaha] 1. throat (throwt); gullet (galet); esophagus, also oesophagus ~ hunguri, jidiin, buuc, cune 2. straw (istaroof, pipe (paayp); hose. (hoowsf conduit (kon-dhu-witf tube (tuub) ~ tuubbo. Ex: duumaha biyaha; the water pipe ~ tuubbo

waa la naqliyay ✓

1

Tubo

2

Pipe

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax kaste oo la cuno. Dh: dhuuni.

2

dhuun-ka: (magac, lab, keli) xoolaha dhaqasho aan la isku siin ee in la maalo oo keli ah la isku ergiso.

3

dhuun-ta: (magac, dhedig, keli) walxo dhaadheer oo dululubooyin ah oo ka sameysan bir ama caag oo loogu talagalay inay qaadaan waxyaabaha dareeraha ah sida biyaha iyo neef-shidaaleedda.

4

dhuun-ta: (magac, dhedig, keli) marrinka ay marto cuntadu. Dhuunta ayaa laga qalay.

waa la naqliyay ✓

حُلْقُومٍ، حَلْقَ

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-qay, -qday) la-mid: dhuug².

waa la naqliyay ✓

v. sip, suck in, inhale; light (cigarette); smoke

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) 1. suck (sak); absorb (absoorby suckle (sakal); draw liquid ~ nuug, dhuug. 2. Inhale (inheely draw smoke into the lungs; puff (paf) ~ jiid

waa la naqliyay ✓

(fal) dareere qori ama farta geli ka dibna ka leefleef ama ka muudmuudso.

waa la naqliyay ✓

1

de: sip, suck in, inhale; light (cigarette); smoke

2

lx: dhuuq

3

pd: (dhuuqay)

4

ps: v1=

5

key: dhuuq

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuur-ta)

2

Geed dheeraada oo weligi cagaar ah oo badanaa ka baxa dhulka dhanada ah ama badaha u dhow ama bacadka ah; laamihiisa caleemo kama baxaan ee waxay yeeshaan faraq timo cagaaran u eg iyo iniino kulkulacsan oo kurtumo yaryari ku xardhan yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed abaareed dheer oo ka baxa dhulka dhanada ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed abaareed dheer oo ka baxa dhulka dhanada ah.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] evergreen tree species

waa la naqliyay ✓

1

(Durr) S,C,Og Tamarix aphylla (L) Karst. Tamaricaceae,

2

N Tamarix nilotica (Ehrenb.) Bunge Tamaricaceae.

3

C, S Reseda oligomeroides Schinz. Resedaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) woods (wuudhisy, a dense growth of trees; forest (foorest) ~ jiq, baadiye

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed ka baxa dooxyada biyaha iyo dixaha oo laamo dhaadheer.

waa la naqliyay ✓

1

de: evergreen tree sp. grows at river banks and around lakes

2

lx: dhuur

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f-col

5

key: dhuur

waa la naqliyay ✓

1

dhuus¹: m.dh Neef kolkol sanqari weheliso oo qurmuun oo nafleyda qaarkeed xaggeeda dambe ka timaadda. la-mid: dhuuso.

2

dhuus²: f.mg1 (-say, -stay) Dhuuso sii deyn.

waa la naqliyay ✓

1

dhuus¹: m.dh Neef kolkol sanqari weheliso oo qurmuun oo nafleyda qaarkeed xaggeeda dambe ka timaadda. la-mid: dhuuso.

2

dhuus²: f.mg1 (-say, -stay) Dhuuso sii deyn. m.f.dh, dhuusid.

waa la naqliyay ✓

v. break wind, pass gas, fart

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) fart (faartf break wind; expel intestinal gas

waa la naqliyay ✓

(fal) neef qadhmuun dabada ka sii daa.

waa la naqliyay ✓

1

de: break wind, pass gas, fart

2

lx: dhuus

3

pd: (dhuusay)

4

ps: v1=intr

5

key: dhuus

waa la naqliyay ✓

1

(Dhuux-a)

2

1. (oogada nafleyda) sooh baruurta u eg oo xididdo yaryari ku dhafan yihiin oo lafaha dheerdheer ku dhexjira.

3

2. Lafta geedaha.

4

3. Togga calooshiisa biyuhu maraan.

waa la naqliyay ✓

1

dhuux¹: m.l 1. Sooh baruurta u eg oo xididdo yaryari ku safanyihiin oo lafaha dheerdheer ku dhex jira oogada nafley. 2. Lafta geedaha walax yar oo jilicsan oo ku dhex jira. 3. Togga calooshiisa biyuhu maraan.

2

dhuux²: m.l (cilmiga naflayda) Nudo jilicsan oo ku yaallo moqorka dhexe iyo meelaha bannaan ee gudaha lafta. Markay dhashaan iyo markay yaryihiin xayawaanku dhuuxa lafahooda oo dhami waxa uu sameeyaa unugyada dhiigga.

3

dhuux³: f.g1 (-xay, -xday) 1. Laf, dhuux kala bixid. 2. Hadal ama arrin aad u fahmid.

waa la naqliyay ✓

1

dhuux¹: m.l 1. Sooh baruurta u eg oo xididdo yaryari ku safanyihiin oo lafaha dheerdheer ku dhex jira oogada nafley. 2. Lafta geedaha walax yar oo jilicsan oo ku dhex jira. 3. Togga calooshiisa biyuhu maraan.

2

dhuux²: m.l (cilmiga naflayda) Nudo jilicsan oo ku yaallo moqorka dhexe iyo meelaha bannaan ee gudaha lafta. Markay dhashaan iyo markay yaryihiin xayawaanku dhuuxa lafahooda oo dhami waxa uu sameeyaa unugyada dhiigga.

3

dhuux³: f.g1 (-xay, -xday) 1. Laf, dhuux kala bixid. 2. Hadal ama arrin aad u fahmid. m.f.dh, dhuuxid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., (mass n.): marrow (of bone)

2

dhuux v. extract marrow from the bone; learn thoroughly; squeeze last drop from something

waa la naqliyay ✓

nickname; name-f/m bone marrow. Lit: pure, beautiful, handsome; obedient, loyal

waa la naqliyay ✓