dhegocaddeeye
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhegocaddeeye
-ha: (magac, lab, keli) cayayaan yaryar oo intuu beerta dhegaha ka galo, caddeeya.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dabacaddeeye
m.l la-mid: dabacadde (1).
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dabacaddeeye
-ha: (n) racoon (raakuun) also raccoon
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dabacaddeeye
-ha: (magac, lab, keli) eeg dabacadde.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhegbadeed
-ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah qolofleyda badaha ku nool oo u eg dhagax isku tuulan, dhimashadeedu na deegaanka iyo cimilada badda ayuu halis u yahay.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ragcadeeye
-ha: (magac, lab, keli) qofka meel daloosha ragcad ku sameeya.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhegadhegee
(fal) wardhegoodka meel kuu dhow, ururi. Dh: dhegdhegeyso.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhoolocaddee
-yey/caddeysay: (v) grin (giriiri)', show one's teeth; smile (ismaayl)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhegadhegeeye
-ha: (magac, lab, keli) qof wararka ururiya oo raadiya.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
sararcaddeeye
m.l Geed dhulka dooxoo-yinka ka soo fuura oo xooluhu aad ugu cayilaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
sararcaddeeye
-ha: (magac, lab, keli) geed dhulka dooxooyinka ka soo fuura oo xooluhu aad ugu cayilaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
waxarcaddeeye
m.l Geed aan qodax lahayn oo miro la cuno cadcad oo macaan leh.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
sararacaddeeye
m.l Geed dhulka dooxoo-yinka ah ka soo fuura oo xooluhu aad ugu cayilaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhalmaddee
f.mg2 (-deeyay, -deysay) Da'da dhalmadu ku joogsato gaarid (qof dumar ah).
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhalmaddee
v. be beyond child bearing age ~ past menopause
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhalmaddee
de: be beyond child bearing age ~ past menopause
lx: dhalmaddee
pd: (dhalmaddeeyey)
ps: v2b=
key: dhalmaddee
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhega-beel
-ay / dhaga-beeshay : (v) become deaf; deafen (dhe-fen)
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhegabbeel
(Dhegabbeel-ka)
Dhegabbeelid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhegabbeel
dhegabbeel¹: m.l Waayidda nafley weydo awoodda maqalka. la-mid: dhegabbeelid.
dhegabbeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) Awoodda maqalka waayid (nafley).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhegabbeel
dhegabbeel¹: m.l Waayidda nafley weydo awoodda maqalka.
dhegabbeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) Awoodda maqalka waayid (nafley). m.f.dh, dhegabbeelid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhegabbeel
m. n., [compound] deafness
dhegabbeel v., [compound] be deaf
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhegadhego
m.l Qalab ka samaysan dahab, qalin, macdan iyo wixi lamida oo ay dumarku dhegaha gashadaan; hilqado.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhegadhego
m.l Qalab ka samaysan dahab, qalin, macdan iyo wixi lamida oo ay dumarku dhegaha gashadaan; hilqado.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhegadhego
m. n., [collective] earrings
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhegadhego
-dhegadhegaha: (n) earring (iiring) ~ dhego
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhegadhego
a: dhego
de: earrings
lx: dhegadhego
pd: (/ha)
ps: n6-m-col
key: dhegadhego
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhegobbeel
m. n., [compound] deafness
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhegobbeel
de: deafness
lx: dhegobbeel
pd: (-ka)
ps: n2-m-cmp
key: dhegobbeel
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhegooleyn
(Dhegooleyn-ta)
Is dhegatirid; wax dhegala' iska dhigid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhegooleyn
m.f.dh eeg dhegoolee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhegooleyn
-ta: (magac, dhedig, keli) sida dhegoolaha samayn oo qof aan wax maqlayn iska dhigid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
diiradeeye
m.l (naxwe) Qurubyada wax diiradeeya oo kala ah: “baa”/”ayaa”, “waa” (eeg qurub diiradeed).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
diiradeeye
m.l (naxwe) Qurubyada wax diiradeeya oo kala ah: 'baa'/'ayaa', 'waa' (eeg qurub diiradeed).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hoodaddeyn
m.f.dh eeg hoodaddee.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhalmaddeyn
(Dhalmaddeyn-ta)
Da'da dhalmadu ku joogsato gaarid; dhalmaddeys noqosho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhalmaddeyn
dhalmaddeyn¹: m.f.dh eeg dhalmaddee. la-mid: dhalmaddeys.
dhalmaddeyn²: m.dh (cilmiga naflayda) Xilliga qofka dumarka ah ay ka joogsato caadadu taas oo ay keentay ugaxleyda oo joojisa sameyntii unugga ukunta, sidaas darteed haweeneydu mardambe uur ma qaadi kareyso. Dhalmadayntu waxay dhici kartaa da'da u dhexeysa dhexda soddomaadka iyo kontomaadka, sida badan inta u dhexeysa da'da 40 - 50sano.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhalmaddeyn
m.dh (cilmiga naflayda) Xilliga qofka dumarka ah ay ka joogsato caadadu taas oo ay keentay ugaxleyda oo joojisa sameyntii unugga ukunta, sidaas darteed haweeneydu mardambe uur ma qaadi kareyso. Dhalmadayntu waxay dhici kartaa da'da u dhexeysa dhexda soddomaadka iyo kontomaadka, sida badan inta u dhexeysa da'da 40 - 50sano.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhalmaddeys
(Dhalmaddeys-ka)
Qof dumar ah, kd., oo gaarey filka lagu dhalmaddaayo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhalmaddeys
m.l 1. Dh. ah: qof dumar ah oo gaartey da'da dhalmadu joogsato. 2. la-mid: dhalmaddeyn.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhalmaddeys
m.l 1. Dh. ah: qof dumar ah oo gaartey da'da dhalmadu joogsato. 2. la-mid: dhalmaddeyn.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhaloyareey
m.dh Dhalo laba dhuceey qaadda.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dharsameeye
m.l (-yayaal, m.l/dh/-mayso, m.dh) Qof ka shaaqaya warshadaha dharka; dunmiiqe.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dharsameeye
m. n. weaver, one who makes fabric ~ weaves cloth
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dharsameeye
-ha: (magac, lab, keli) qofka yaqaan farsamada dharka loo sameeyo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dharsameeye
de: weaver, one who makes fabric ~ weaves cloth
lx: dharsameeye
pd: (/ha)
ps: n7-m
key: dharsameeye
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dheerdheere
m.l la-mid: dheerdheero.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DHEG-DHEGLE
(Deg-dego) S, May, C, Pupalia lappacea (L)A. Juss Amaranthaceae.
S Boerhavia coccinea Mill. Nyctaginaceae.
C Justicia minutifolia Chiov. Acanthaceae.
S Setaria verticillata (L)P.Beauv. Gramineae.
S Amorphophilus laxiflorus N.E.Br. Araceae.
May Dactyloctenium scindicum Boiss. Gramineae.
May Solanum incanum L. Solanaceae.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhega'adayg
(Dhega'adayg-ga)
Tilmaanta qofka dhegaha adag; dhasiig.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dhega'adayg
dhega'adayg¹: m.l Dabci qof leeyahay oo u diida in si sahlan ku fulin waxa loo diray. la-mid: dhega-adkaan.
dhega'adayg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Ku dh.: cid wax loo diray fulin waayid. m.f.dh, dhega'adaygid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhega'adayg
-ga: (magac, lab, keli) qof aan talada iyo farriimaha maqlin oo canaaga. Li: dhaganugayl.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhega-adayg
dhega-adayg¹: m.l Dabci qof leeyahay oo u diida in si sahlan ku fulin waxa loo diray. la-mid: dhega-adkaan.
dhega-adayg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Ku dh.: cid wax loo diray fulin waayid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhega-adayg
m. n., [compound] disobedience, stubbornness
dhega-adayg: [inchoative] v. refuse to listen; become stubborn
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dhega-adayg
-a: (n) obstinateness; disobedience
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dheganugeyl
-ka: (magac, lab, keli) farriin iyo talo, maqli'ogid. Dh: dhegafudayd.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhegawaddan
Wax maqli og.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhegawaddan
f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Qof dhegihiisu aad wax u maqlaan ahaansho. 2. Qof wax dhega nugul ahaansho.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dhegawaddan
adj., [expression] hearing well, having good hearing
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dhegawaddan
de: hearing well, having good hearing
lx: dhegawaddan
ps: adj-expr
key: dhegawaddan
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kabocaseeye
-ha: (magac, lab, keli) qofka shaqadiisu tahay inu kabaha baalasheeyo. Dh: baalashle.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DHEER-DHEERE
(Dar-dera) N Kalanchoe bentii Hook.F. Crassulaceae.
S, C Acacia humifusa Chiov. Mimosaceae.
S Acacia edgeworthii T. Anders. Mimosaceae.
S, C Grewia thempensis Fres. Tiliaceae.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dhegadhegayn
-ta: (magac, dhedig, keli) dhegdhegeysi wax laga sheekaysanayo dhegaha lala raacraaco.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
GEEL-CADEEYS
(Gel-adeis) N Albuca abyssinica Jacq. Liliaceae.
N Scilla carunculifera Chiov. Liliaceae.
N Albuca chaetopoda Chiov. Liliaceae.
C Ledebouria somaliensis (Bak) Liliaceae.
N Bulbine asphodeloides (L) Spreng. Liliaceae.
N Scadoxus multiflorus (Martyn) Raf. Amaryllidaceae.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
xeebocaddays
-ka: (magac, lab, keli) neef abaar ka soo doogay oo intuu naqii cunay dhinacyada dhogor cadi ka soo baxdo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dheryasameeye
m.l (-yayaal, m.l/dh) Dheri-qore.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dheryasameeye
m. n. potter, one who makes cooking pots
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dheryasameeye
a: dheriqore
de: potter, one who makes cooking pots
lx: dheryasameeye
pd: (/ha)
ps: n7-m
key: dheryasameeye