Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

f.mg4 (-'aa, -'ayd) Nafley aan wax maqlin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

adj., [expression] deaf

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid aan waxba maqlayn. Nin dhegala' ayaa gaadhiga wada. Dh: dhakan.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhegola'

2

de: deaf

3

lx: dhegala'

4

ps: adj-expr

5

key: dhegala'

waa la naqliyay ✓

1

-aa: (adj) deaf (dheef); earless (iyar-les); partially or completely lacking in the sense of hearing; unable to hear ~ dhagla'

2

is dhegatir -ay / tay: (v) ignore (ignoor); pay no attention to; disregard (dis-ri-gaardh) ~ dhageyso

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qodob xeerka ka mid ah oo la raaco kolka uu arrin dhaco. Dh: dhegaley.

waa la naqliyay ✓

adj., [expression] deaf

waa la naqliyay ✓

1

a: dhegala'

2

de: deaf

3

lx: dhegola'

4

ps: adj-expr

5

key: dhegola'

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegoola-ha)

2

Qof dhegala'.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegooleyn-ta)

2

Is dhegatirid; wax dhegala' iska dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-leeyay, -leysay) Is dhegatirid; wax dhegala' iska dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) 1. deaf (dheef)

2

dhagool -e: (n) deaf person ~ dhegala'.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maqalxumo aan jabaqda horay loo maqal ama idayl ahaanba. Dh: dhegala'aan.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof dhegala' oo aan waxba maqal. Dh: dhegool.

waa la naqliyay ✓

(fal) sida qof dhegala' oo waxba aan maqlayn iska dhig.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) guddi aan xeer iyo dhegalay raacin oo qaybihii is haystay midkood u eexday.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cod ama jabaq dhegaha u fur oo dhugo. Maqal waxan ku leeyahay. Dh: dhegeyso.

2

maqal: (fal) wax lagu yidhaahdo yeel oo siduu yahay u fuli. Magal waxa uu aabbahaa ku leeyahay oo waanadiisa yeel. Dh: oggolow, fuli, yeel. Li: did.

3

maqal -ka: (magac, lab, keli) awood ilaahay dhegaha geliyay oo ah in jabaqda dibadda ka socota ay dareento dabadeed u gudbiso maskaxda si loogu beddelo falcelis. Li: dhegala'aan.

4

maqal -ka: (magac, lab, keli) nooc dirxiga ka mid ah oo lagu xajiimoodo. Maqalka waa lagu caarooda. Dh: xajiimaale.

5

maqal -ka: (magac, lab, keli) khaanad la soo jiido oo uu miis leeyahay ama gidaar ku samaysa oo wax lagu gurto. Maqalka miiskaaga xidho kolkaad baxaysid. Dh: khaanad, makhal.

6

maqal -sha: (magacwadareed) dhasha yaryar ee adhiga. Magaleey warlaay ma laguu warramay

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhawaaq kaalay ah cid ugu dhawaaqid. Nin dhegala' yeedhid ma oga. Dh: yeedhis

2

yeedhid -da: (magac, dhedig, keli) uu dhawaaqid: kaalay ku dhihid: u wicid. Yeedhidda waalidka ha ka dhega'adaygin. Dh: wicid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) u dhawaaqitaan; u yeeritaan. Nin dhegala' yeedhitaan ma maqlee gacanta qabo.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhawaaq kaalay ah cid ugu dhawaaqid. Nin dhegala yeedhid ma oga. Dh: yeedhis.

2

yeerid-da: (magac, dhedig, keli) uu dhawaaqid; kaalay ku dhihid; u wicid. Yeeridda waalidka ha ka dhega'adaygin. Dh: wicid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) u dhawaaqitaan. Nin dhegala' yeeritaan ma maqlee taabo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nooc fallaarta ka mid ah leh laba ganood oo u jeeda gadaal.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhegala'.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) maqalka qofka oo la waayo. Gabadhu dhegala'aanta way ku dhalatay.

waa la naqliyay ✓

(fal) (is ~) wax aan waxba maqlayn jska dhig oo hadal ka dhega'adayg.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegayara-ha)

2

Ubax isagoo aan buqin la gooyo oo la engejiyo oo ka baxa geed weligi cagaar ah oo dhulalka kulul: wuxuu u eg yahay qodob yar oo dhego leh; dhirta cunnada lagu udgooneeyo buu ka mid yahay in kastoo Soomaalidu shaaha keliya ku darsato; waxaa kaloo laga sameeyaa dawo, siiba tan ilkaha, saabbuun, cadar iyo waxyaalo kale oo lays marsho.

waa la naqliyay ✓

m.l Miro yaryar, madmadow, dhuudhuuban oo madax kuuskuusan leh oo shaaha lagu udgiyo. qoronfol, qoronful.

waa la naqliyay ✓

m.l Miro yaryar, madmadow, dhuudhuuban oo madax kuuskuusan leh oo shaaha lagu udgiyo. qoronfol, qoronful.

waa la naqliyay ✓

m. n., idiom: clove

waa la naqliyay ✓

-dhegayaraha: (n) clove (kalowv) ~ dhagayare

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) naanays loo yaqaan geela.

waa la naqliyay ✓

1

de: clove Lit: small ears

2

lx: dhegayare

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m-idiom

5

key: dhegayare

waa la naqliyay ✓

1

(fal) is qof dhegala' iska dhig. Dh: dhegoolee.

2

dhegoolay-da: (magac, dhedig, keli) haweeney dhegala' oo aan waxba maqal.

waa la naqliyay ✓

1

de: go through s.t.; mediate, arbitrate

2

hm: 1

3

lx: dhexgal

4

pd: (dhexgalay)

5

ps: v1=cmp

6

xe: We must still go through more formalities.

7

xv: Waa inaannu dhexgallo waxyaala kale.

8

key: dhexgal_1

waa la naqliyay ✓

1

de: mediation, arbitration

2

hm: 2

3

lx: dhexgal

4

pd: (-ka)

5

ps: vn2-m-cmp

6

key: dhexgal_2

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dad kala dhexdhexaadin oo heshiisiintooda ka shaqayn.

2

dhexgalid -da: (magac, dhedig, keli) isdhexgal walxeed gaar ah oo dabiici ah kaas oo si isle'eg ama siman xayn'atamyadu ay iskugu dhex firdhaan, bilow illaa dhamaad iyaga oo ka dhaqaaqaya halka ribbanaantoodu ku badan tahay oo u qulqulaya halka ribanaantoodu ku yar tahay.

3

dhexgalid-da: (magac, dhedig, keli) meel dhincyada ka xidhan gudaha u galid. Dhexgalidda aqalka madaw waan ka cabsanayaa. Dh: galid, dhexgalis.

waa la naqliyay ✓

f. n. middle; interval

waa la naqliyay ✓

1

de: middle; interval

2

lx: dhextalan

3

pd: (-ta)

4

ps: n2-f

5

key: dhextalan

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegaculays-ka)

2

Dhegaha oo laga culus yahay, iin ama cudur darti.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhegacuslaan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] hearing difficulty, partial deafness

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maqalxumo aan jabaqda gaaban la maqlin oo codka dheer uun la maqlo.

waa la naqliyay ✓

1

de: hearing difficulty, partial deafness

2

lx: dhegaculays

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m-cmp

5

key: dhegaculays

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg dhagala'aan.

waa la naqliyay ✓

1

dala'¹: m.l la-mid: dhama'¹.

2

dala'²: f.mg1 (-l'ay, -la'day; -l'i) la-mid: dhama'².

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) deegaan xoolo galaan ama geli jireen oo ay digagoodii taallo. Degal baan reerka ku furay. Li: garaac.

waa la naqliyay ✓

erey la yidhaa kolka wax laga yaabo la arko ama la maqlo. Dhega! waar waxani waa maxay!

waa la naqliyay ✓

1

de: stubborn, unwilling to listen, disobedient Lit: hard ears

2

lx: dhega

3

pd: \pd-adag

4

ps: adj-expr

5

key: dhega

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Meel la deggan yahay. la-mid: deegaan¹ (2).

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Meel la deggan yahay. la-mid: deegaan¹: (2).

waa la naqliyay ✓

m. n.; [vn.]: settlement, community, habitable place, residence, place to settle; act of settling

waa la naqliyay ✓

name-m settlement, community, habitable place, residence, a place suitable for human habitation; the act of settling

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) settlement (setalment); residence (rezi-densi); accommodation (a-koma-deey-shin); environment (envaayroment); domicile (dhomo-saayl); habitation ~ deegaan, bey'ad, hooy, degmo. Ex: Gurigaan degaan kuma fiicna; this building is not fit for habitation

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhul la dego oo dad ku nool yahay.

waa la naqliyay ✓

nickname-m heat; sun. Lit: born out of the sun heat

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalad-ka)

2

(qof) ka dhashay guri ama cid wanaagsan; gob ah; nasab.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. D. ah: qof fir wanaangsan ka soo jeeda. 2. la-mid: dhalasho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. D. ah: qof fir wanaangsan ka soo jeeda. 2. la-mid: dhalasho.

waa la naqliyay ✓

m. n. infant, newborn child; birth, descent, origin; class; citizen

waa la naqliyay ✓

1

(Dalad) S Acrachne racemosa (Roem. & Schult)Ohwi. Gramineae.

2

S Eriochloa fatmensis (Hochst. Steud.)W.D.Clayton. Gramineae.

3

S Brachiaria ramosa (L) Stapf. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ha: (n) citizen (si-tizen); native (neey-tiv). Ex: Soomaali dhalad ah baan ahay; I am a Somali by birth

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) isir durugsan oo la yaqaan oo nasab ah. Gabadha uu guursaday waa dhalad la yaqaan.

2

dhalad -ka: (magac, lab, keli) qof reerka uu ka tirsan yahay asal u ah oo aan meel kale ka soo gelin. Anu dhaqad ma ahiye dhalad baan ahay. Dh: asal. Li: dhaqad.

waa la naqliyay ✓

1

de: infant, newborn child; birth, descent, origin; class; citizen

2

lx: dhalad

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dhalad

waa la naqliyay ✓

1

dhalal¹: m.l la-mid: dhalaal¹.

2

dhalal²: f.mg1 (-alay, -ashay) la-mid: dhalaal².

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalan-ka)

2

1. Abuurta ama baxaalliga nafleydu ku dhalato oo ku kala duwduwan tahay; sansaan; dabeecad.

3

2. Caws waaweyn oo aad u dheeraada; alaalo.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dabeecad. 2. Dir, fir, sinji. 3. Muuqal. 4. Caws waaweyn oo aad u dheeraada. 5. Geedo doog leh.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dabeecad. 2. Dir, fir, sinji. 3. Muuqal. 4. Caws waaweyn oo aad u dheeraada. 5. Geedo doog leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. character, nature, physical appearance

waa la naqliyay ✓

1

(Dalan) C Gyrocarpus angustifolius (Verdo.) Gillett. Hernandiaceae.

2

N Panucum turgidum Forsk. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ka:: (n) natural behavior, character ~ bahaali

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sansaanka iyo abuurta qofka dabcigiisu yahay. Illayn dhalan lama dooriyo.

waa la naqliyay ✓

1

de: character, nature, physical appearance

2

lx: dhalan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dhalan

waa la naqliyay ✓

(fal) si degdeg ah meel ku gal ama ugu dhac. Dh: dalaq.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhama'-a)

2

Dayow.

waa la naqliyay ✓

1

dhama'¹: m.l 1. Dayow ka dhasha gaajo iyo harraad. 2. la-mid: dham'id. la-mid: dala'¹.

2

dhama'²: f.mg1 (-m'ay, -ma'day; -m'i) Gaajo iyo harraad la dayoobid. la-mid: dala'².

waa la naqliyay ✓

v. faint, swoon

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) wax kala garan waayid qofka ku dhaca oo jihooyinku ka lumaan. Dh: asqo, anbad, salal.

waa la naqliyay ✓

1

de: faint, swoon usually due to dehydration

2

lx: dhama'

3

pd: (dham'ay)

4

ps: v1=

5

key: dhama'

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) hal daba go'an. Dabalaay gooji ama hagoojin geela gu'ga dhali baad iigu jirtaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Deegaan-ta)

2

Geedaha badan oo ka baxa dhulkii doogta oo roob badani ku da'o.

waa la naqliyay ✓

1

deegaan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Geed weyn canjeelka u eg, sida badan webiga jiinkiisa ka baxa oo leh miro la cuno. 2. la-mid: degaan.

2

deegaan²: m.dh Doog meel roob badan ku da'ay ka baxa.

waa la naqliyay ✓

1

deegaan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Geed weyn canjeelka u eg, sida badan webiga jiinkiisa ka baxa oo leh miro la cuno. 2. la-mid: degaan.

2

deegaan²: m.dh Doog meel roob badan ku da'ay ka baxa.

waa la naqliyay ✓

Vegetation

waa la naqliyay ✓

f. n. forest, jungle

waa la naqliyay ✓

1

(Degan) S Mimusops somalensis Chiov. Sapotaceae.

2

S Mimusops fruticosa A.DC. Sapotaceae.

3

N Mimusops angel Chiov. Sapotaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. settlement (setalment); environment (envaayroment); residence (rezi-densi); domicile (dhomo-saayl) ~ dagaan, degaan, bey'ad, hooy. 2. regional state

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meesha ay dad iyo. duunyaba ku noolaan karaan ee ay degganyihiin. Dh: dagal, degaan, dagaan.

2

deegaan-ka: (magac, lab, keli) magac guud oo kulmiya buuraha, berriga, badda iyo meel kasta oo nololi ka jirto.

3

deegaan -ka: (magac, lab, keli) geed weyn oo canjeelka u eg. Sida badan webiga jiinkiisa ayuu ka baxaa, waxaana u dhala miro la cuno.

4

deegaan-ta: (magac, dhedig, keli) qaanso roobaad midabbo toddoba ah oo kala duduwan leh oo roobka iyo cadceedda oo is qabatay ka dhalata oo sida qaansada u soo godan. Dh: jeegaan.

5

deegaan -ta: (magac, dhedig, keli) dhulka roobku aad ugu da'ay ee doogga iyo xareeddu isku qotomaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: forest, jungle

2

lx: deegaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n2-f

5

key: deegaan

waa la naqliyay ✓

خارج

waa la naqliyay ✓

(fal) mid xasilloon ahaw. Dh: deggenow.

waa la naqliyay ✓

1

dharla'¹: m.dh Kubka dhankiisa hore ee hilibku ku yaryahay; xoog.

2

dharla'²: f.mg4 (-'aa, -'ayd) Qof qaawan ahaansho. la-mid: dharra'.

waa la naqliyay ✓

1

dharla'¹: m.dh Kubka dhankiisa hore ee hilibku ku yaryahay; xoog.

2

dharla'²: f.mg4 (-'aa, -'ayd) Qof qaawan ahaansho. m.f.dh, dharla'aan. la-mid: dharra'.

waa la naqliyay ✓

adj., [expression] nude, naked

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) nude (nuud); naked (neey-kidh); bare (beer) ~ qaawan

waa la naqliyay ✓

1

de: nude, naked

2

lx: dharla'

3

pd: (dharla'aa)

4

ps: adj-expr

5

key: dharla'

waa la naqliyay ✓

1

(Dheelan-ka)

2

(xoolo, kd.) dheelmid.

waa la naqliyay ✓

1

dheelan¹: m.l Socodka habeenkii la socdo; guuro. la-mid: dheelmid.

2

dheelan²: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) Nafley habeen socosho.

waa la naqliyay ✓

v. move camp at night

waa la naqliyay ✓

1

de: move camp at night

2

lx: dheelan

3

pd: (dheelmay)

4

ps: v1=

5

key: dheelan

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegbas-ka)

2

Dhegbasid.

waa la naqliyay ✓