Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Dheel-ka)

2

1. Qabowga habeenkii soo dhaca; nadwad.

3

2. Cayaar; dhayal; cayaayir; dheelaas.

waa la naqliyay ✓

1

dheel¹: m.l Qabowga habeenkii soo dhaca oo wata sayax.

2

dheel²: m.dh (-lo, ml.) Cayaar. la-mid: dhayl¹ (2).

3

dheel³: f.mg1 (-eelay, -eeshay) 1. Ciyaarid. 2. Wax qabow habeenkii ku dhacay dartii la qoyid.

waa la naqliyay ✓

1

dheel¹: m.l Qabowga habeenkii soo dhaca oo wata sayax.

2

dheel²: m.dh (-lo, ml.) Cayaar; ciyaar.

3

dheel³: f.mg1 (-eelay, -eeshay) 1. Ciyaarid. 2. Wax qabow habeenkii ku dhacay dartii la qoyid. m.f.dh, dheelid.

waa la naqliyay ✓

name: Deel, Dell

waa la naqliyay ✓

1

m. n. game; dance; amusement, joke

2

dheel v. play (around), joke; dance

3

dheel m. n., [collective] dew

waa la naqliyay ✓

name-m dew; amuser, joker, entertainer

waa la naqliyay ✓

1

-ay / say: (v) play (paleey); take part in a game or dance

2

dheel - dheesha: (n) playing (paleeying) ~ dheeldheel

waa la naqliyay ✓

magac ama naanays loo baxsho wiil kaftan iyo sheeko badan leh.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ciyaar tumo.

2

dheel-ka: (magac, lab, keli) eeg dhedo.

3

dheel-sha: (magac, dhedig, keli) ciyaarta la tumo ama waxyaabaha kale ee la cayaaro ama lagu madadaasho oo dhan.

waa la naqliyay ✓

مُزَاحَةً، تَسْلِيَةً، عَبَتْ

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley dheel ku maaweelin. la-mid: dhayali, dheelsii (2).

waa la naqliyay ✓

v. make someone play ~ dance; play with, entertain, amuse

waa la naqliyay ✓

1

de: make s.o. play ~ dance; play with, entertain, amuse

2

lx: dheeli

3

pd: (dheeliyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: dheeli

waa la naqliyay ✓

1

(Dheyel-ka)

2

Dhayal.

waa la naqliyay ✓

1

dheyel¹: m.l la-mid: dhayal¹.

2

dheyel²: f.mg1 (-elay, -eshay) la-mid: dhayal².

waa la naqliyay ✓

m. n. amusement, light fun; joke

waa la naqliyay ✓

1

de: amusement, light fun; joke

2

lx: dheyel

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

see: dhayal ~ dheel

6

key: dheyel

waa la naqliyay ✓

1

(Deel-ka)

2

Xarafka afraad oo alifka Soomaalida magaciisa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Astaan xoolaha lagu sunto oo u eg deelka xuruufta carabiga. 2. la-mid: d (da').

waa la naqliyay ✓

m. n. D [letter of the Arabic alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xarafka siddeedaad ee alif ba'da carabiga oo Soomaalida badhkood deel ugu dhawaaqaan. Dh: daal.

2

deel -ka: (magac, lab, keli) astaan xoolaha lagu dhigo oo lagu calaamadiyo.

waa la naqliyay ✓

1

a: da'

2

bw: Arabic

3

de: D [letter of the Arabic alphabet]

4

lx: deel

5

pd: (-ka Pl: deelal (/sha))

6

ps: n4-m, n2-m

7

key: deel

waa la naqliyay ✓

1

(Heel-ka)

2

Inta ceel, degmo, magaalo, kd., u ogog leh; agagaar; sabo; fagaag; heelad.

waa la naqliyay ✓

1

heel¹: m.l 1. Meel, ood, buuro iyo wixi lamida ay ku wareegsanyihiin. 2. Agagaar.

2

heel²: m.dh Hoore yar oo weel salkiisa ku haray.

waa la naqliyay ✓

m. n. space surrounding a settlement ~ well

waa la naqliyay ✓

1

(n) the rounded end portion of the foot under and behind the ankle.

2

cidhib

waa la naqliyay ✓

/hiil/ (n) 1. cirib. (n) 2. ciribta kabta. (v) 3. cirib-gelin (kabta oo meesha ciribta loo sameeyo).

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) inta ceel, degmo ama magaalo ka ag dhaw ama hareereheega ah. Dh: agagaar, sabo, fagaag, heelad.

waa la naqliyay ✓

1

de: space surrounding a settlement ~ well

2

lx: heel

3

pd: (-ka Pl: heelal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: heel

waa la naqliyay ✓

n., cidhib, -ti.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheef-ta)

2

1. Cunnada nafleydu cunto inta waxtarka leh; nuxrur; dux; cunno.

3

2. Wanaag; faa'ido; jil.

waa la naqliyay ✓

1

dheef¹: m.dh 1. Fiitamiinka cuntada, caanaha iyo wixi lamida ku jiro. 2. Dulsaarka faa'iido ahaan looga helo lacag bangi la dhigtay.

2

dheef²: f.mg1 (-fay, -ftay) Ka dh.: wax faa'iido ka helid.

waa la naqliyay ✓

1

dheef¹: m.dh 1. Fiitamiinka cuntada, caanaha iyo wixi lamida ku jiro. 2. Dulsaarka faa'iido ahaan looga helo lacag bangi la dhigtay.

2

dheef²: f.mg1 (-fay, -ftay) Ka dh.: wax faa'iido ka helid. m.f.dh.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. food, nourishment; goodness; dividend, interest, benefit; income, profit; reward; vitamin

2

dheef v. benefit from, reap in, find something useful

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. nutrition (nuutiri-shan); nourishment (noorishment); nutritious food ~ nafaqo 2. profit (profit)', benefit (ben efit); gain (geeyri) ~ macaash, faa'iido, ribix

waa la naqliyay ✓

1

Proteine

2

Proteine

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) qadar dulsaar ah oo laga bixiyo lacag bangi laga amaahday.

2

dheef -ta: (magac, dhedig, keli) macaashka laga helo wixii la tabcado. Dh: faa'iido, waxtar.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeg-ga)

2

1. Geela dhinaciisa kore oo kuruska u dhow.

3

2. Markabka dushiisa.

4

3. Meel sare; baar; guud.

waa la naqliyay ✓

m.l (-gag, m.l) 1. Labada dhinac ee laga raro geelo middood. 2. Markabka dushiisa sare.

waa la naqliyay ✓

name: Deeg

waa la naqliyay ✓

1

m. n. camel's flank

2

dheeg m. n. high place, elevated place; ship deck

waa la naqliyay ✓

name-m a highly elevated shop deck

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dherer iyo muuq fiican leh.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax isku yaalla ama dhegsan, kala dhanbal. Dh: heerayaa.

2

dheeg-ga: (magac, lab, keli) dhinaca ama sararta geela.

3

dheeg-ga: (magac, lab, keli) dhinac ama barbar, sida ka markabka ama doonnida. Dheegga awrka dhil baa sudhan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeh-a)

2

1. Lakab aad u xalleefsan oo weelka ama alaabta ama waxyaalaha kale oo birta ah, dusha lagaga rogo oo qurux iyo dhawraarinba tara.

3

2. Waxyaalo kala jaad ah oo isku dhex jira; iskuddar; barax; tarrax.

waa la naqliyay ✓

1

dheeh¹: m.l 1. Lakab xalleefsan oo alaabta biraha, dhoobada iyo wixi lamida dusha laga mariyo oo dhawraarin iyo qurxin looga dhigo. 2. Dhammaajo (xabog). 3. la-mid: dheedid.

2

dheeh²: f.g1 (-hay, -hday) 1. Bir, dhoobo iyo wixi lamida lakab xalleefsan oo dhawraarin iyo qurxin looga dhigayo dusha ka marin. 2. Wax xabag dhammaajo marin. 3. Wax dhafid. 4. Cid si fiican ula dhaqmid.

waa la naqliyay ✓

1

dheeh¹: m.l 1. Lakab xalleefsan oo alaabta biraha, dhoobada iyo wixi lamida dusha laga mariyo oo dhawraarin iyo qurxin looga dhigo. 2. Dhammaajo (xabog ).

2

dheeh²: f.g1 (-hay, -hday) 1. Bir, dhoobo iyo wixi lamida lakab xalleefsan oo dhawraarin iyo qurxin looga dhigayo dusha ka marin. 2. Wax xabag dhammaajo marin. 3. Wax dhafid. 4. Cid si fiican ula dhaqmid. m.f.dh, dheehid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. coat, enamel; (metal) plate

2

dheeh v. plate, enamel, coat the surface with

waa la naqliyay ✓

-a: (n) 1. enamel (i-naamel)-, coating (kowting); coat (kowt) ~ dheehid. 2. dheeh -ay / day: (v) coat (kowZ); plate (paleeyt)-, coat or cover with a thin layer of metal or paint

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ranji ku samee oo midabee. Saxniga renji caddaan ah ku dheeh.

2

dheeh-a: (magac, lab, keli) lakab aad u xalleefsan oo alaabta birta laga sameeyo dusha laga sooro isagoo la mariyey rinji. Saxnigu dheeh qurux badan buu leeyahay. Dh: ranji, midab.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheen-ka, Dheen-ta)

2

Geed weyn oo gobka u eg oo mirihiisa la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Geed weyn, aan qodax lahayn, caleemo yaryar, miro macaan oo la cuno leh oo ka baxa biyo mareennada.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] large tree species, with edible fruit

waa la naqliyay ✓

1

(Den) May, S Berchemia discolor (Kl)Hems. Rhamnaceae.

2

N Dodonaea angustifolia L.F. Sapindaceae.

3

S Lannea schweinforthii (Engl)engl. Anacardiaceae.

4

C Cordia suckertii Chiov. Boraginaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed caleemaad jiridweynta ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: large tree sp., with edible fruit

2

lx: dheen

3

pd: (-ka ~ -ta)

4

ps: n-m/f-col

5

key: dheen

waa la naqliyay ✓

1

1. a) (qof, geed, buur, kd.) kor iyo xagga cirka u fog; dhererkii loo badnaa wax u weheshaan; aan gaabnayn, b) (waddo, kd.) xagga dhinacyada aad ugu jiidan oo ugu fog. c) (ceel, god, kd.) hoos iyo xagga dhulka u fog; aan gaabnayn.

2

2. Meesha la joogo, meel wax badan u jirta ku sugan ama jooga; aan dhoweyn; durugsan.

waa la naqliyay ✓

1

dheer¹: m.dh Siil.

2

dheer²: f.g/mg4 (-raa, -rayd; dhaadheer) 1. (f.mg) Wax aan jooggiisu gaabnayn ahaansho. 2. (f.mg) Wax meel fog ku sugan ahaansho. 3. (f.mg) Waqti muddo la sugayo ama la soo dhaafay ahaansho. 4. (f.g) Is dh.: isla mid ahaansho, kisi ahaansho (nambar).

waa la naqliyay ✓

f.g/mg4 (-raa, -rayd; dhaadheer) 1. (f.mg) Wax aan jooggiisu gaabnayn ahaansho. 2. (f.mg) Wax meel fog ku sugan ahaansho. 3. (f.mg) Waqti muddo la sugayo ama la soo dhaafay ahaansho. 4. (f.g) Is dh.: isla mid ahaansho, kisi ahaansho (nambar). m.f.dh, dheeraan.

waa la naqliyay ✓

1

[adjective] tall, long, deep; loud

2

dheer [feminine] n. vagina, vulva

waa la naqliyay ✓

1

-aa / ayd: (adj) long (loong); tall (tool)-, loud (laawdh); deep (dhiip). Ex: nin dheer; tall man. Ceel dheer; deep well. Cod dheer; loud sound

2

dheer -ta: (n) female animal's genital organ; vagina (va-jeeyna); cunt (kant) ~ dhasho, siil, sabiil

waa la naqliyay ✓

1

Alto; lungo

2

Tall; long

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wixii shrafta ku saabsan gaar ahaanna dumarka. Dh: sharaf.

2

dheer: (tilmaame) wax dherer joog ah leh. Li: gaaban.

3

dheer: (tilmaame) wax meel kaa fog jira.

waa la naqliyay ✓

طويل

waa la naqliyay ✓

1

sheel¹: m.l 1. Meel wax lagu qarsado. 2. Xabsi.

2

sheel²: f.g1 (-eelay, -eeshay) Wax qarin.

waa la naqliyay ✓

1

sheel¹: m.l 1. Meel wax lagu qarsado. 2. Xabsi.

2

sheel²: f.g1 (-eelay, -eeshay) Wax qarin. m.f.dh, sheelid.

waa la naqliyay ✓

v. stop, halt, bring to a stop

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel ku qari.

2

sheel -ka: (magac, lab, keli) meel wax lagu qarsado.

waa la naqliyay ✓

1

cf: jooji

2

de: stop, halt, bring to a stop

3

initial: s

4

lx: sheel

5

pd: (sheelay)

6

ps: v1=tr

7

key: sheel

waa la naqliyay ✓

/wiil/ (n) 1. shaag (taayir) (n) 2. shukaan (isteerin) (v) 3. shaagag ku dhaqaaqid (v) 4. leexasho (jiiro samayn).

waa la naqliyay ✓

Giraan, Graamo

waa la naqliyay ✓

n., giringir, -ti, shaag, -gi.

waa la naqliyay ✓

1

(Aroos-ka)

2

Guur cusub iyo cayaaraha iyo dheelaaska loo sameeyo; guur.

waa la naqliyay ✓

1

(Caarya-da)

2

Wax cad oo dhogor la moodo oo sida likaha uga soo kor fufa alaabada, kd., siiba wixii ku sugan meelaha qoyan ama dheelku ku dhaco.

waa la naqliyay ✓

1

(Caddil-ka)

2

1. Isku lad; dayac; hagar.

3

2. (-°) Isu dheellitir: is le'ekayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Cayaar-ta)

2

1. Wax kastoo la qabto oo loola jeedo in laga helo farax, reyrreyn iyo qosol, jeel; madaddaalo, kd. (shax, turub, tartan, legdan, laal, ...): dheel.

3

2. Aan dhab ahayn; kaftan; (ama ciyaar).

waa la naqliyay ✓

1

(Cayaarid-da)

2

Cayaar ka qaybgelid; dheelid.

waa la naqliyay ✓

1

(Cayaarin-ta)

2

Cayaarsiin; dheelsiin; madaddaalin.

waa la naqliyay ✓

1

(Cayaayir-ka)

2

Cayaar; kaftan; dheeldheel.

waa la naqliyay ✓

1

(Ciid-da)

2

1. Jajab iniino noqday oo ka haray qar ama dhagax ay burburiyeen dheelka iyo qorraxda iyo dabaysha iyo biyuhu.

3

2. Iid.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Ciir-ka) a) Firiiric yaryar oo oogada ka soo yaaca. b) Doc u liicid; dheelli; janjeersi.

2

2. (Ciir-ta) Caano la lulay oo subaggii laga baxshey.

waa la naqliyay ✓

Si wanaagsan loo habeeyey; is le'eg; culayskeedu isu dheellitiran yahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Ded-ka)

2

Wax biyaha iyo dabaysha iyo dheelka iyo kulka celiya oo ama aqallada la dhisa hayo korka laga saaro ama wax kaloo loo baqa hayo la huwiyo oo lagu daboolo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhayal-ka)

2

Cayaar; dheel; qooq; kaftan; (ama dheyel).

waa la naqliyay ✓

1

(Dhayalid-da)

2

Cayaarid; dheelid; kaftamid; (ama dheyelid).

waa la naqliyay ✓

1

(Dheelaas-ka)

2

Cayaaraha faraxa iyo rayrraynta badan darteed loo sameeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheelallaaba-da)

2

Hurdo iyo soojeed dhexdood; soojeed-hurud; (ama dheelallaw).

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeldheel-ka)

2

Aan dhab ahayn; wax cayaar iyo kaftan ku jiraan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeldheelid-da)

2

Cayaarid; dhayalid; kaftamid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheeldheelin-ta)

2

Hadba cayaarsiin; koolkoolin.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabee-sha)

2

Qof dumar ah oo maamulka reerkeeda ka adag oo aad u wanaajisa; aan baali ahayn; gaari.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) Naag maamulka guriga aad ugu fiican; gaari.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) Naag maamulka guriga aad ugu fiican; gaari.

waa la naqliyay ✓

f. n. woman who manages her household well

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) gabadh gaari ah oo dadnimo badan leh ninkeegana u wanaagsan. Naag dhaliil leh iyo naag dhabeel ah dhab looma wada dheehdo. Dh: gaari. Li: basari.

waa la naqliyay ✓

1

de: woman who manages her household well

2

lx: dhabeel

3

pd: (/sha)

4

ps: n1-f

5

key: dhabeel

waa la naqliyay ✓

1

a: dhayal

2

de: game; dance; amusement, joke

3

hm: 1

4

lx: dheel

5

pd: (-ka ~ /sha Pl: dheelal (ka))

6

ps: n4-m/f

7

key: dheel_1

waa la naqliyay ✓

1

de: play (around), joke; dance

2

hm: 2

3

lx: dheel

4

pd: (dheelay)

5

ps: v1=intr

6

key: dheel_2

waa la naqliyay ✓

1

cf: nadwad {C}

2

de: dew

3

hm: 3

4

lx: dheel

5

pd: (-ka)

6

ps: n0-m-col

7

key: dheel_3

waa la naqliyay ✓

1

de: Deel, Dell

2

hm: 4

3

lx: Dheel

4

ps: name-m

5

key: Dheel_4

waa la naqliyay ✓