Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Dheda-da)

2

Ciiryaamo aad u culus oo is'araggu aad u yaraado.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qabow habeenkii dhaca oo sameeya dhibco yaryar oo biyo ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qabow habeenkii dhaca oo sameeya dhibco yaryar oo biyo ah.

waa la naqliyay ✓

Fog

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] mist, dew

waa la naqliyay ✓

-dhedada: (n) mist (misti); dew (dhuu); hoarfrost (hoor-foost); frost (faroost) ~ dhado, dharab

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig,keli) dhaxan qoyaan yar wadata oo habeenkii da'da. Dh: rayo, ceeryaan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: ciiryaamo, sayax

2

de: mist, dew

3

lx: dhedo

4

pd: (/da)

5

ps: n0-f-col

6

key: dhedo

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Dhedo yeelasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Dhedo yeelasho. m.f.dh, dhedoobid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geeri.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) (juqraafi) Dhibco biyood yar yar oo isku cufan oo ay wehliyaan qiiq ama saxarro boodh ah. Dhadada waxaa laga helaa qaybaha hoose ee gibilka.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) (juqraafi) Dhibco biyood yar yar oo isku cufan oo ay wehliyaan qiiq ama saxarro boodh ah. Dhadada waxaa laga helaa qaybaha hoose ee gibilka.

waa la naqliyay ✓

Fog

waa la naqliyay ✓

-dhadada: (n) mist (mist); dew (dhuu); hoarfrost (hoor-foosf); white frost ~ dhedo, dharab

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ceeryaamo dayrtii la arko oo sida daruuraha aroorta hore dhulka u qarisa oo qoqoyaan badanna samaysa. Saaka waxa da'aysa dhedo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhega-ha)

2

Hilqado.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] earrings

waa la naqliyay ✓

-dhegaha: (n) 1. [Plural of dheg] ears. 2. earring (iiring) ~ dhegodhego

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhegadhego

2

de: earrings

3

lx: dhego

4

pd: (/ha)

5

ps: n6-m-col

6

key: dhego

waa la naqliyay ✓

قُرْط، شَنْفَ

waa la naqliyay ✓

1

(Ciiryaama-da)

2

Neecaw dhulka korkiisa ku qabowdey oo daruur fudud noqotay: kolkii qorraxdu soo baxdo oo diiriso, bay kacdaa; dhedo fudud; (ama ceeryaamo).

waa la naqliyay ✓

1

1. (Daruur-ka) Tolmo kabaha iyo lammooyinka, kd., serjiyada lagaga tolo, qurux iyo si ayan u furfuran darteed; rigrigo.

2

2. (Daruur-ta) Dhibco biyo ah oo yaryar oo ciiddaas ah oo inta isu yimid ishu qabato, oo cirka dhexdiisa hehaaba haya: kolkay dhulka fadhido waa ciiryaamo ama dhedo.

waa la naqliyay ✓

1

* (Raadar-ka)

2

Aalad, duuliyeyaasha dayuuradaha iyo dhofiyeyaasha gaadiidka baddu ay wax ku arkaan, xilli kasta (gudcur ha ahaato ama roob ha da'ayo, ama ciiryaamo iyo dhedo ha jireen) wixii marinkooda ku sugan ama xaggooda u soo socda oo dhibaato keeni kara (ama raadaar).

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhedo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhedow.

waa la naqliyay ✓

Dhedo

waa la naqliyay ✓

/frost/ (n) 1. dhedo, qabow dhibco yar-yar oo biya ah leh, oo ku samaysma meesha qaboowda dusheeda. (v) 2. dhedo yeelasho, qaboow-barafeed yeelasho.

waa la naqliyay ✓

/nipi/ (adj) qaboow dhedo ah leh.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) neecaw dhulka korkiisa ku qabowday oo daruur fudud noqotay. Dh: dhado, dhedo, daadyeel.

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) ceeryaamo timaadda xili roobaadka dadyeel baa na kala qarisey ani iyo xoolihii. Dh: dhedo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) narso yar oo qalabka muusikada ka mid ah oo inta labada jilib dhedooda lagu qabto faraha lagu tumo. Dh: darbuukad, darbuugad.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) geel, isdaba mar oo raad samee.

2

dhawaati -ga: (magac, lab, keli) meel dhedo leh oo inta geel isdaba maro, raad ka sameeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ciyaar tumo.

2

dheel-ka: (magac, lab, keli) eeg dhedo.

3

dheel-sha: (magac, dhedig, keli) ciyaarta la tumo ama waxyaabaha kale ee la cayaaro ama lagu madadaasho oo dhan.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) caws gugii baxay dayrtuna aanay helin ama dhedo ku dhacday oo madoobaadey.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhedo

2

de: wetness caused by rain; dew

3

initial: s

4

lx: sayax

5

pd: (-a)

6

ps: n0-m

7

key: sayax

waa la naqliyay ✓

f. g/mg3 (-aatay, -aadatay) 1. (f.g) Dhaad ka xirasho (neef). 2. (f.g) Gabar doonid. 3. (f.mg) Ku dh.: cid si kalsooni ah isugu hallayn.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-aatay, -aadatay) 1. (f.g) Dhaad ka xirasho (neef). 2. (f.g) Gabar doonid. 3. (f.mg) Ku dh.: cid si kalsooni ah isugu hallayn. m.f.dh, dhaadasho.

waa la naqliyay ✓

v. tie by the leg

waa la naqliyay ✓

(fal) si qabyaaladi ku jirto, awowyaashaa ugu faan.

waa la naqliyay ✓

1

de: tie by the leg

2

lx: dhaado

3

pd: (dhaatay / dhaadatay)

4

ps: v3b=

5

key: dhaado

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Amar, arrin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Wax dhaca oo taariikh gela.

waa la naqliyay ✓

Impact

waa la naqliyay ✓

f. n. event, happening

waa la naqliyay ✓

-dhacdada: (n) event (i-vent); incident (insidhent); happening (hapa-ning); occurrence (okarensi); a scene (sim)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax dhaca ee taariikhda gala. Dh: mahadho.

waa la naqliyay ✓

1

de: event, happening

2

lx: dhacdo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: dhacdo

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) noolaha ka aan labka ahayn. Dh: dheddigood. Li: lab, labood.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Wax qof kale sameeyey wax u eg samayn; ka xigasho. 2. (f.mg) Ka dh.: hilib iyo wixi lamida gogasho.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g ) Wax qof kale sameeyey wax u eg samayn; ka xigasho. 2. (f.mg) Ka dh.: hilib iyo wixi lamida gogasho. m.f.dh, dheegasho.

waa la naqliyay ✓

v. imitate, act like someone else; pay close attention to another's actions, copy; forge

waa la naqliyay ✓

(fal) afkaar ama xog ka soo amaaho dukumenti ama kutubo kale oo asal ah. Tixdan waxan ka soo dheegtay buugga Saabxidh.

waa la naqliyay ✓

1

de: imitate, act like s.o. else; pay close attention to another's actions, copy; [ext.] forge

2

lx: dheego

3

pd: (dheegtay)

4

ps: v3b=

5

key: dheego

waa la naqliyay ✓

(fal) si fiican wax u hummaagso. Dheeho bal sida ay u egtahay taswiirteedu. Dh: eego.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) Ku dh.: wax meel ku nabasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) Ku dh.: wax meel ku nabasho. m.dh, dhegsasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax, meel ku nabo. Dh: dhejiso.

waa la naqliyay ✓

cen tre

waa la naqliyay ✓

v. have relation (of two persons ~ more) as business, etc.

waa la naqliyay ✓

1

de: have relation (of two persons ~ more) as business, etc.

2

lx: dhexso

3

pd: (dhexsaday)

4

ps: v3a=tr

5

key: dhexso

waa la naqliyay ✓

(fal) walax bir, loox ama wax kale ah, dhulka ku adkayso oo ku taago. Dh: dhaabid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhidda-da)

2

Caanaqub, kashiito, yaadaddo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Caanaqub; kashiito.

waa la naqliyay ✓

f. n. porcupine

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xayawaan kuusan oo fuq yuuban, dushana qodxo dhaadheer ku leh oo ka mid ah duurjoogta hilibkoodu xalaasha yahay. Dh: gashiito, caanoqub, raamsato.

waa la naqliyay ✓

1

de: porcupine

2

lx: dhiddo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: dhiddo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) magaca loo yaqaan biciidka kiisa yaryar.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-stay, -satay) Socod habeen haween ugu haasaawo tegid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhadhamo.

waa la naqliyay ✓

n. phr., loc. between, among; within (them)

waa la naqliyay ✓

-a: (preposition) between (bat-wiin); among (a-maang) themselves', usually with possessive pronoun ~ dhexdooda, dhexdiina, dhexdeena. Ex: laba dhagax dhexdood; between two stones Ex: sheekada dhexdooda taal; the story among themselves

waa la naqliyay ✓

1

de: between, among; within (them) With plural nouns

2

lx: dhexdood

3

pd: (dhexdooda)

4

ps: np-loc

5

xe: Between the two there is a big building.

6

xv: Labada dhexdood daar weyn baa ku taalla.

7

key: dhexdood

waa la naqliyay ✓

1

(Ded-ka)

2

Wax biyaha iyo dabaysha iyo dheelka iyo kulka celiya oo ama aqallada la dhisa hayo korka laga saaro ama wax kaloo loo baqa hayo la huwiyo oo lagu daboolo.

waa la naqliyay ✓

1

ded¹: m.l 1. la-mid: dąd 1. Shey dusha laga saaro ama lagu daboolo wax feydan. 2. la-mid: dedid.

2

ded²: f.g1 (-day, -dday) Wax feydan, shey dusha ka saarid ama ku daboolid. la-mid: dąd².

waa la naqliyay ✓

1

ded¹: m.l 1. la-mid: dąd¹. Shey dusha laga saaro ama lagu daboolo wax feydan.

2

ded²: f.g1 (-day, -dday) Wax feydan, shey dusha ka saarid ama ku daboolid. m.f.dh, dedid. la-mid: dąd.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. extra covering over roof of a hut (against rain ~ sun)

2

ded v. cover (with a sheet, etc. to protect); conceal

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) cover (kofer); covering

2

ded -ay / day: (v) roof (ruuf); cover (kofer) ~ dabool —deddan: (adj) covered (ka-veridh) ~ daddan. Ex: walax deddan; something covered

waa la naqliyay ✓

(fal) wax meel yaalla dusha wax ka saar oo dabool. Bustaha ku ded bukaanka. Dh: qari, huwi. Li: fayd.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax la cuno. la-mid: hąd (3).

waa la naqliyay ✓

f. n. specific (period of) time

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) nafta oo wakhtigeedu dhamaado oo la qaado. Haddii aan heddeen gelin intaan dunida hoos joogno. Dh: wed, geeri, ajal.

2

hed -da: (magac, dhedig, keli) goor la yaqaan oo billaw iyo dhammaad leh. Dh: kol, waqti.

waa la naqliyay ✓

1

de: specific (period of) time

2

lx: hed

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

see: had

6

key: hed

waa la naqliyay ✓

s.m. - daado.

waa la naqliyay ✓

/dhiidh/ (n) 1. fal (camal) e.g. a good deed (n) 2. warqada lahaanshaha dhul ama dhismo (subbar-loogo).

waa la naqliyay ✓

n., (action) falniin, -ki, or -ti.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-gtay, -gatay) 1. Shax, turub, iyo wixi lamida bad dhigasho. 2. Ku d.: cid marti u noqosho. la-mid: deg² (3,9)

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-gtay, -gatay) 1. Shax, turub, iyo wixi lamida bad dhigasho. 2. Ku d.: cid marti u noqosho. m.f.dh, degasho.

waa la naqliyay ✓

1

v. go down, descend

2

dego [feminine] n., [collective] dung, pulverized dung

waa la naqliyay ✓

-degtay / degatay: (v) go down (dhaawn); go or come down; descend (di-sendi); get out. Ex: hoos bay u degatay; she went down

waa la naqliyay ✓

m.dh (botani) Geed cawska lagu tiriyo oo leh laamo dhaadheer, oo xubno leh oo sida dhuumaha dhexda ka daloola, waxyaalo badanna laga sameeyo, oo ka baxa agagaarka webiga.

waa la naqliyay ✓

m.dh (botani) Geed cawska lagu tiriyo oo leh laamo dhaadheer, oo xubno leh oo sida dhuumaha dhexda ka daloola, waxyaalo badanna laga sameeyo, oo ka baxa agagaarka webiga.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) geed cawska lagu tiriyo oo leh laamo dhaadheer, oo xubno leh oo sida dhuumaha dhexda ka daloola oo waxyaalo badanna laga sameeyo, kana baxa agagaarka webiga.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. la-mid: dhar 2. Caleen, ubax iyo wixi lamida nafaqo ama biyo la'aan awgeed la duubmid. 2. Wax huur u ah noqosho (badar).

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. la-mid: dhar 2. Caleen, ubax iyo wixi lamida nafaqo ama biyo la'aan awgeed la duubmid. 2. Wax huur u ah noqosho (badar). m.f.dh, dhadid.

waa la naqliyay ✓

inch. v. become mushy ~ soft (of vegetables, fruits) after leaving them outside for a while

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) fade (feeydh); lose freshness; wither (wi-ther); droop (dhuruup) ~ Ex: ubaxii xagaaga ee dhaday; summer flowers that had faded

waa la naqliyay ✓

1

de: become mushy ~ soft (of vegetables, fruits) after leaving them outside for a while

2

lx: dhad

3

pd: (dhaday)

4

ps: v1=inch

5

key: dhad

waa la naqliyay ✓

1

(Dheg-ta)

2

1. Xubinta oogada ku taal oo dhawaaqa, yeerta iyo shanqarta qabata oo garata; xubinta maqalka; dhegta dadku waxay u qaybsantaa saddex meelood oo mid waliba hawlo gaar ah qabato; dheg soke, dheg dhexe iyo dheg shishe.

3

2. (weel, qalab, kd.) meelo sida dhegta soo baxsan oo la qabto ama wax kale tara; carrab.

4

3. Magac wanaagsan; caannimo; sharaf.

waa la naqliyay ✓

1

dheg¹: m.dh (-go, m.l) 1. Xubinta maqalka nafleyda. 2. Hilqadaha haweenku isku qurxiyaan ee dhegaha dacalkooda surtaan middood. 3. Weel, qalab iyo wixi lamida meesha la qabto si loo qaado ama loo jiido. 4. Magac wanaagsan; caannimo; sharaf. 5. Shebeg lakabyo isa saaran ah, xanjo ka samaysan oo ay shinnidu malabka ku keydsato, ilmahana gashato.

2

dheg²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Subag iyo wixi lamida xarkagid. 2. Cid iyo wixi lamida nabmid. 3. Ku dh.: wax gacanta xoog ugu qabasho.

waa la naqliyay ✓