dheddig — Macnaha & Turjumaada

1

(Dheddig-ga)

2

Magac guud oo kooba labada jaad oo nafleydu u kala baxdo, kan wax dhala oo nuujiya; dheddigood; dumar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Magac guud oo kooba labada jaad oo nafleydu u kala baxdo, kan wax dhala oo nuujiya; dumar. 2. Dh. ah: wax dumareed ah. la-mid: dhaddig, dhiddig.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Magac guud oo kooba labada jaad oo nafleydu u kala baxdo, kan wax dhala oo nuujiya; dumar. 2. Dh. ah: wax dumareed ah. la-mid: dhaddig, dhiddig.

waa la naqliyay ✓

m. n. female; feminine {grammar}

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) female (fii meel); feminine gender, women (woom-eri) ~ dhaddig

waa la naqliyay ✓

1

a: dhaddig

2

cf: dumar

3

de: female, feminine Opp: lab ~ labood

4

lx: dheddig

5

pd: (-ga)

6

ps: n1-m, n2a-m

7

key: dheddig

waa la naqliyay ✓

مُؤَنَّتْ

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) magaca loo yaqaan biciidka kiisa yaryar.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) noolaha ka aan labka ahayn. Dh: dheddigood. Li: lab, labood.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddig.

waa la naqliyay ✓

m. n. female; feminine {grammar}

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) female (fiimeel); feminine gender, women (woom-en) ~ dheddig

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) labada jinsi ee noolaha, ka wax dhala ee hooyada noqda. Dh: dhedig.

waa la naqliyay ✓

1

a: dheddig

2

de: female; feminine {grammar}

3

lx: dhaddig

4

pd: (-ga)

5

ps: n1-m, n2a-m

6

key: dhaddig

waa la naqliyay ✓

1

(Dheddin-ka)

2

Geed-quwaax la ruugo; (ama dhiddin).

waa la naqliyay ✓

m.l Geed quwaax ay dhirindhirka isku bahyihiin, ka baxa dhulka dhagaxa leh oo dhala malmal. la-mid: dhiddin.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] rootcrop plant species, chewed for its sugar content

2

dheddin m. n., [collective] tree species, with aromatic resin

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddig.

waa la naqliyay ✓

1

(Abeer-ka)

2

Neef ishkin ah (geel, lo') oo dheddig oo goortuu ku curan lahaa aan ku curan; qaalin aan weli dhalin; galgaal (lo'); tebis (ari) (ama ameer).

waa la naqliyay ✓

1

(Adeerya-da)

2

Goodirka dheddig.

waa la naqliyay ✓

1

(Arrimisa-da)

2

Qofka (dheddig) arrimiya; talada haysa; taliso; maarayso.

waa la naqliyay ✓

1

(Beeddal-ka)

2

Neef gammaan ah oo dheddig kolkuu kudaal u baahan yahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Bilis-ta)

2

1. Cid wanaagsan ka dhashay; gob; dhalad; xor.

3

2. Haween; dumar; dheddigood.

waa la naqliyay ✓

1

(Caana-ha)

2

1. Wax cad oo shubma oo ka yimaada naasaleyda dheddig naasohooda oo dhashoodu nuugto oo ku noolaato.

3

2. Wixii kaloo u eg, sida dhirta qaarkeed dhacaanka cad oo ka yimaada.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhali-ga)

2

Xubinta dheddiggu ka dhalo; dasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheddignima-da)

2

Dheddig ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Doora-da)

2

1. Shinbiraha gurijoogta ah, tooda dheddig; diyaad dheddig; digaag.

3

2. Baaro.

waa la naqliyay ✓

1

(Dumar-ka)

2

Dadka intiisa ugaxda samaysa oo ilmo uurka ku qaadda oo nuujisa; dheddiggood; haween; naago; bilis xaawo.

waa la naqliyay ✓

1

(Gadaala'aqoon-ta)

2

Xubnaba laga dhalo oo laboodka iyo dheddigoodku isaga tagaan iyo waxa ku saabsan, kasmo iyo aqoon u lahaansho; sida carruurta loo dhalo ama ay u dhalato aqoon.

waa la naqliyay ✓

1

(Gadaalabbarid-da)

2

Sida laboodka iyo dheddigoodku isugu tagaan barid; xubnaha laga dhalo iyo sida carruurtu u dhalato ama loo dhalo barid.

waa la naqliyay ✓

1

(Gadaala-ha)

2

1. Waayo danbe; ciribdanbeed; dib. (keli: gadaal).

3

2. Oogada qaarkeeda danbe siiba xubnaha laga dhalo oo laboodka iyo dheddigoodku isaga tagaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Galma-da)

2

1. Isu tegidda laboodka iyo dheddigoodka; gadaala'aqoon; gelin.

3

2. Gelitaan; gelid.

waa la naqliyay ✓

1

(Garruumid-da)

2

Lab iyo dheddig isu tegiddood qabyo ah, samayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Garruuma-da)

2

Lab iyo dheddig isu tegiddood qabyo ah; abaahi aan la bogan.

waa la naqliyay ✓

1

(Geenya-da)

2

Fardaha midda dheddig.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gool-ka) a) Neef xoolo ah oo lab oo cayiley ama la cayiliyey, b) Waraaqaha doonyaha iyo maraakiibta iyo dayuuraduhu ay sitaan oo lagu qoro magacooda iyo meeshay ka yimaadeen, iyo waxa ay sidaan, kd. c)* (kubbadda cagta) kolka la dhaliyo oo kubbaddu yoolka gasho; yool; duq.

2

2. (Goo-sha) a) Neef xoolo ah oo dheddig oo aad u shilis. b) Libaaxa, tan dheddig; baranbarqo.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-geeyay, -geysay) 1. (f.g) Dheddig ka dhigid. 2. (f.mg) Dheddig keliya dhalid (nafley). la-mid: dhaddigee, dhiddigee.

waa la naqliyay ✓

v.; v: classify as female; feminize; remove a woman's clitoris, circumcise a female; bear female offspring

waa la naqliyay ✓

1

de: classify as female; feminize; remove a woman's clitoris, circumcise a female; [intr] bear female offspring

2

lx: dheddigee

3

pd: (dheddigeeyey)

4

ps: v2b=tr

5

key: dheddigee

waa la naqliyay ✓

1

(fal) badhtanka dhig; arrin cid ka dhaxaysii. Hadalka ragga dhexdhig.

2

dhexdhig-ga: (magac, lab, keli) walax, meel mug leh dhexdeeda dhig.

3

dhexdhig-ga: (magac, lab, keli) arrin iyo talo, ciddii ay khusaysay, wadaaji.

waa la naqliyay ✓

n., daadis, -ki.

waa la naqliyay ✓

1

deddeg¹: m.l la-mid: degdeg¹.

2

deddeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) la-mid: degdeg².

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg dagdag.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhexdeg-ga)

2

Dhexdegid.

waa la naqliyay ✓

1

dhexdeg¹: m.l la-mid: dhexdegid.

2

dhexdeg²: f.g1 (-gay, -gtay) Bartamaha tuulada ku noolaansho.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] reside ~ live among

waa la naqliyay ✓

1

de: reside ~ live among

2

lx: dhexdeg

3

pd: (dhexdegay)

4

ps: v1=cmp

5

key: dhexdeg

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed ka mid ah geednugaylka, oo jirrid jilicsan oo agabka badhkii laga qorto leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheddigeyn-ta)

2

Dheddig ka dhigid; dheddig keliya dhalid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dheddigee. la-mid: dhaddigeyn, dhiddigeyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheddigood-ka)

2

Inta dheddig guud ahaan; dumar; naago; haween.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dumar. la-mid: dhaddigood, dhiddigood.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dumar. la-mid: dhaddigood, dhiddigood.

waa la naqliyay ✓

n. phr., genetive: women, the female sex; feminine gender

waa la naqliyay ✓

1

cf: bilis, dumar, haween

2

de: women, the female sex; feminine gender

3

lx: dheddigood

4

pd: (-ka)

5

ps: np-gen-m

6

key: dheddigood

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-geeyay, -geysay) la-mid: dheddigee.

waa la naqliyay ✓

v. make feminine; circumcise (a girl); bear female offspring

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gabadh yar xalaalee oo baarada ka goo. Inanta dhaddigee oo fircoonina ha ku samayn. Dh: gud.

2

dhaddigee: (fal) ilmo dhedig dhal. Dh: dhedigee.

waa la naqliyay ✓

1

de: make feminine; circumcise (a girl); bear female offspring

2

lx: dhaddigee

3

pd: (dhaddigeeyey)

4

ps: v2b=tr

5

see: dheddigee

6

key: dhaddigee

waa la naqliyay ✓

1

de: rootcrop plant sp., chewed for its sugar content

2

hm: 1

3

lx: dheddin

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m-col

6

key: dheddin_1

waa la naqliyay ✓

1

cf: malmal

2

de: tree sp., with aromatic resin

3

hm: 2

4

lx: dheddin

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m-col

7

key: dheddin_2

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-geeyay, -geysay) la-mid: dheddigee.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg daadifayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-imo, m.l) Summad geela lagu dhigo oo ah xarriiq goobaaban oo dadban oo tagoogta lagu dhigo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, xog'ogaal ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegdheg-ga)

2

1. Qoyaan layiig ah oo wuxuu taabto qabqabsada sida xabagta iyo caanaha cinjirka.

3

2. Baqbaq, dheged, karriin, uskag.

4

3. Dhawr jeer wax ku dhegid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Qoyaan layiig ah oo wuxuu taabto qabsada sida xabagta iyo caanaha cinjirka iyo wixi lamida. 2. Baqbaqqa indhaha ama wasakh kale.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Qoyaan layiig ah oo wuxuu taabto qabsada sida xabagta iyo caanaha cinjirka iyo wixi lamida. 2. Baqbaqqa indhaha ama wasakh kale.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. any sticky substance; stickiness on mouth ~ hand

2

dhegdheg v. be sticky; be a messy eater

waa la naqliyay ✓

Justicia minutifolia 10

waa la naqliyay ✓

1

-leh: (adj) sticky (istiki); viscid (visidh); gummy (garni)

2

dhegdheg -a: (n) stickiness (istik-nes); viscidity (visi-diti)

3

dhegdheg: -ay / tay: (v) be sticky ~ dhagdhag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) (ku ~) meel ama cid kale, isku nannab.

2

dhegdheg: -ga: (magac, lab, keli) meel uu dareere layiig ah maray oo isqabsata ama wax kale qabsata.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhididid-da)

2

Dhidid yeelasho; dhidid ka imaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhidid³. la-mid: dhidid¹ (2).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhididi. la-mid: dhididsiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhigdhig-ta)

2

Meel ciriiryoon; jiqjiq.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-gyo, m.l) 1. Meel ciriiyoon; jiqjiq. 2. Dh. ah: wadiiqo yar oo ciriiri ah. 3. (sh.r) Cod lagu muujiyo lulashada (wax yar).

waa la naqliyay ✓

f. n. (adj.): impassable place; hard to get through

waa la naqliyay ✓

1

de: impassable place; [atr.] hard to get through

2

lx: dhigdhig

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f

5

syn: jiq ~ jiqjiq

6

key: dhigdhig

waa la naqliyay ✓

vl. n. feminization, making a noun feminine

waa la naqliyay ✓

1

de: feminization, making a noun feminine in Somali grammar

2

lx: dhaddigayn

3

pd: (-ta)

4

ps: vn1-f

5

key: dhaddigayn

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dheddigeyn.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh yar xalaalayn oo baarada ka jarid. Dh: gudid.

2

dhaddigeyn -ta: (magac, dhedig. keli) dhedig badan oon lab ku jirin dhalid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddigood.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddigood.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] feminine gender; the female sex

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg dhaddig.

waa la naqliyay ✓

1

a: dheddigood

2

de: feminine gender; the female sex

3

lx: dhaddigood

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m-col

6

key: dhaddigood

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) walax, meel mug leh dhexdeeda dhigid.

2

dhexdhigid -da: (magac, dhedig, keli) arrin iyo talo, ciddii ay khusaysay, wadaajin.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dheddigeyn.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddigood.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dheddigood.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheg-ta)

2

1. Xubinta oogada ku taal oo dhawaaqa, yeerta iyo shanqarta qabata oo garata; xubinta maqalka; dhegta dadku waxay u qaybsantaa saddex meelood oo mid waliba hawlo gaar ah qabato; dheg soke, dheg dhexe iyo dheg shishe.

3

2. (weel, qalab, kd.) meelo sida dhegta soo baxsan oo la qabto ama wax kale tara; carrab.

4

3. Magac wanaagsan; caannimo; sharaf.

waa la naqliyay ✓

1

dheg¹: m.dh (-go, m.l) 1. Xubinta maqalka nafleyda. 2. Hilqadaha haweenku isku qurxiyaan ee dhegaha dacalkooda surtaan middood. 3. Weel, qalab iyo wixi lamida meesha la qabto si loo qaado ama loo jiido. 4. Magac wanaagsan; caannimo; sharaf. 5. Shebeg lakabyo isa saaran ah, xanjo ka samaysan oo ay shinnidu malabka ku keydsato, ilmahana gashato.

2

dheg²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Subag iyo wixi lamida xarkagid. 2. Cid iyo wixi lamida nabmid. 3. Ku dh.: wax gacanta xoog ugu qabasho.

waa la naqliyay ✓

1

dheg¹: m.dh (-go, m.l) 1. Xubinta maqalka nafleyda. 2. Hilqadaha haweenku isku qurxiyaan ee dhegaha dacalkooda surtaan middood. 3. Weel, qalab iyo wixi lamida meesha la qabto si loo qaado ama loo jiido. 4. Magac wanaagsan; caannimo; sharaf. 5. Shebeg lakabyo isa saaran ah, xanjo ka samaysan oo ay shinnidu malabka ku keydsato, ilmahana gashato.

2

dheg²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Subag iyo wixi lamida xarkagid. 2. Cid iyo wixi lamida nabmid. 3. Ku dh.: wax gacanta xoog ugu qabasho. m.f.dh, dhegid.

waa la naqliyay ✓

1

v. stick to, be stuck to, adhere

2

dheg [feminine] n. ear

3

dheg [feminine] n. handle

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. ear (iyar). 2. earring (ii-ringi); earbob (iyar-baab) ~ dhego. 3. handle (han-dhel). 4. ku dheg -ay / tay: (v) hold on; cling (kiling)-, stick fast; stand firm ~ ku adkeyso

waa la naqliyay ✓