dhays — Macnaha & Turjumaada

1

(Dhays-ta)

2

Xoolaha rimman kolka candhadu soo weynaanta bilawdo; habaas; candhayn; qor; jimic.

waa la naqliyay ✓

m.dh D. ah: neef soo sid dhoweeyey oo candhadiisa iyo sabiishiisa ka muuqato buurnaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. lactation before birthing (when udders get full of milk)

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) udder of pregnant female mammals, such as cows, sheep, and goats ~ candho

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) candhada neefka rimman oo markuu soo sid dhammeeyo ama bilo sii rimmanyahay intii hore ka waynaata.

waa la naqliyay ✓

1

cf: candho, rimman

2

de: lactation before birthing (when udders get full of milk)

3

lx: dhays

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: dhays

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) Neef dhays yeelasho.

waa la naqliyay ✓

v. have milk in its udders (of pregnant animal)

waa la naqliyay ✓

1

de: have milk in its udders (of pregnant animal)

2

lx: dhaysi

3

pd: (dhaysiyey)

4

ps: v2a=

5

key: dhaysi

waa la naqliyay ✓

/dheys/ (n) 1. waayo (waayaha nolosha) (n) 2. maalmo.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-say, -stay) Ayax, ukun dhul ku aasid.

waa la naqliyay ✓

v. lay eggs in the ground (of turtles, insects, etc.)

waa la naqliyay ✓

-tay: (v) lay eggs in the ground

waa la naqliyay ✓

(fal) ayax, ugxan dhulka ku aas oo ciidda ku qari. Dh: aas.

waa la naqliyay ✓

1

de: lay eggs in the ground (of turtles, insects, etc.)

2

lx: dhas

3

pd: (dhasay)

4

ps: v1=

5

key: dhas

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dhay-da), a) Caano cusub oo aan weli suusucin; caanaha markaas la lisay; kasoofeen. b) (Dhay-da, Dhay-ga) Geed yar oo aan lug iyo laamo midna lahayn; wuxuu lee yahay caleemo waaweyn oo balballaaran oo hilib leh oo iyagoo xiddig la moodo dhulka ku barraaqa.

2

2. (Dhay-ga) Legga xoolaha qaarki.

waa la naqliyay ✓

1

dhay¹: m.l 1. Lega xoolaha oo la kala baray barkii. 2. Dh. ah: meel bannaan oo aan geedo lahayn. 3. Dh. ah: meel biyo qabatin leh oo beerashada ku wanaagsan. 4. la-mid: dhayid.

2

dhay²: m.dh 1. Dh. ah: caano markaa la lisay oo aan weli suusacin. 2. Dh. ah: badar saafi ah oo sabuulkii laga sukulay. la-mid: dhaay.

3

dhay³: m.l/dh Geed nagaar yar, laammo aan lahayn oo caleemo balballaaran oo xooluhu cunaan leh.

4

dhay⁴: f.g1 (-yay, -yday; -yi) 1. Nafley cadho qabto daweyn. 2. Boog iyo wixi lamida daawo marin.

waa la naqliyay ✓

1

dhay¹: m.dh 1. Dh. ah: caano markaa la lisay oo aan weli suusacin. 2. Dh. ah: badar saafi ah oo sabuulkii laga sukulay. la-mid: dhaay.

2

dhay²: f.g1 (-yay, -yday; -yi) 1. Nafley cadho qabto daweyn. 2. Boog iyo wixi lamida daawo marin. m.f.dh, dhayid.

waa la naqliyay ✓

1

v. anoint, rub salve ~ ointment (on); grease up, oil

2

dhay [feminine] n., (mass n.): fresh milk

3

dhay m. n., [collective] brisket

4

dhay [feminine] n./m, [collective] small stemless plant species, with thick broad leaves

5

dhay [feminine] n. eye; eyes

waa la naqliyay ✓

-ey / day: (v) 1. apply oil, ointment, or a similar substance to; anoint (a-noynt); lubricate (luub-rikeeyt). 2. -dhay -da: (n) fresh milk ~ dhaay

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dawee oo nabar wixii uu ku bogsan lahaa u samee. Nabarka dhay.

2

dhay-da: (magac, dhedig, keli) caano markaa uun la soo lisay welina aan is beddelin oo aan dhanaan yeelan. Kaalay ila dhan dhayda caanaha. Dh: lis. Li: dhanaan, karuur.

3

dhay -ga: (magac, lab, keli) geed buruq aasan iyo caleen aad u balaadhan leh oo isag oo xiddig u eg dhulka ku barraahsada.

waa la naqliyay ✓

1

hays¹: m.l Meel godan oo kuruska iyo misigta geela u dhexeysa.

2

hays²: m.l la-mid: hayn².

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg hayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: -er, -or, -ure [POSSESSING] Form a noun indicating a state of having or possessing

2

lx: -hays

3

ps: n2-m-suf

4

xe: bladder

5

xv: kaadihays

6

key: -hays

waa la naqliyay ✓

1

dhayl¹: m.l 1. la-mid: dhaylo. 2. dheel².

2

dhayl²: f.mg1 (-ylay, -yshay) Neef yaraan ku qalasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-yaday, -yatay) Meel bugta daawo marsasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-yaday, -yatay) Meel bugta daawo marsasho. m.f.dh, dhayasho.

waa la naqliyay ✓

v. rub salve ~ ointment on oneself; grease up for oneself

waa la naqliyay ✓

1

de: rub salve ~ ointment on oneself; grease up for oneself

2

lx: dhayo

3

pd: (dhayaday)

4

ps: v3a=tr

5

key: dhayo

waa la naqliyay ✓

m.l (-sas, m.l) Qof aan tirsiimo lahayn; caaq.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) Turub, baandho ku samayn.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) 1. Cadho ku daarasho. 2. Dhaliicayn.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-dheeyay, -dhaysay) 1. Neef irmaan candho keenid. 2. Neef sid dhaweeyey gor yeelasho.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) 1. Sabuul qob ka qaadid. 2. Wax kala shaandhayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (kiimika) Sonkor badankeeda laga helo dhirta iyo xaywaanka. G.tu waa il ay tamar badan ka helaan noolayaashu. Sonkorta xilliga neefsashada waxa ku dhaca ogsidhayn taas oo soo saarta kaarboon laba ogsaydh leh, biyo iyo tamar. Dhirtu waxay ku heshaa g.ta habka footoosintasiska, waxaanay u keydsantaa istaarj ahaan, xayawaankana waxay uga timaadaa dheefshiidka ku dhaca dhaysakaraydhyada iyo boolosakraydhyada, waxaanay u keydsantaa staarj xayawaan ahaan.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) Wax kormeerid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) Wax dhiilla gelin.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-dheyay, -dhaysay) Qof wax yar seexasho.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) 1. Warqado turub baandhayn. 2. Dad jagooyin haya isku beddelid. 3. Wax dulduleel badan u yeelid. 4. Wax kala miirid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) Turub, baandho ku samayn. m.f.dh, baandhayn.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) 1. Cadho ku daarasho. 2. Dhaliicayn. m.f.dh, cadhayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (kiim.) Sonkor badankeeda laga helo dhirta iyo xaywaanka. G.tu waa il ay tamar badan ka helaan noolayaashu. Sonkorta xilliga neefsashada waxa ku dhaca ogsidhayn taas oo soo saarta kaarboon laba ogsaydh leh, biyo iyo tamar. Dhirtu waxay ku heshaa g.ta habka footoosintasiska, waxaanay u keydsantaa istaarj ahaan, xayawaankana waxay uga timaadaa dheefshiidka ku dhaca dhaysakaraydhyada iyo boolosakraydhyada, waxaanay u keydsantaa staarj xayawaan ahaan.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) Wax kormeerid. m.f.dh, indha-indhayn.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-dheeyay, -dhaysay) 1. Warqado turub baandhayn. 2. Dad jagooyin haya isku beddelid. 3. Wax dulduleel badan u yeelid. 4. Wax kala miirid. m.f.dh, shaandhayn.

waa la naqliyay ✓

/dhays/ (n) 1. laadhuu (v) 2. si afar-gees ah u jar-jarid, sida cunto noocaas loo yaryareeyo (v) 3. laadhuu ciyaarid.

waa la naqliyay ✓

/dhaysi/ (adj) khatar ah.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jeedaalin ku samayn. Beeqaaqid iyo dhays ba waa lagu dayoo weli maaro loo waaye.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ul gaaban madax buuran leh oo xooggan la dhicid. Dh: budays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg dhamayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. ending, conclusion; full term baby

waa la naqliyay ✓

1

de: ending, conclusion; full term baby Alt sp: dhammays

2

lx: dhameys

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: dhameys

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaqays-ta)

2

Meel astaysan oo lagu barto waxa la rida hayo ama la gana hayo, sida nabarkooda loo toosiyo oo meesha la asteeyey loogu abbaaro; riddada iyo gantaasha toosintooda iyo wax la heliddooda; abbaar; toog; nishaab; liishaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Toogashada bar astaysan la toogto.

waa la naqliyay ✓

f. n. target; target practice

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) liishaaminta waxa la ridayo. Dhaqaysku waa cilmi askartu barato.

waa la naqliyay ✓

1

de: target; target practice

2

lx: dhaqays

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f

5

key: dhaqays

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaysin-ta)

2

Candhada xoolaha rimman dhays ka muuqasho; habaasin; candhayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhaysi.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhitayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg dhitayn.

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.l) Hog dhulka laga jeexo oo askaruhu waqtiga dagaalka xabbadda kaga gabbadaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.l) Hog dhulka laga jeexo oo askaruhu waqtiga dagaalka xabbadda kaga gabbadaan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) entrenchment (in-tareenj-ment); bunker (ban-kar); trench (tareenji); air-raid shelter ~ dhufeys

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel la isku qariyo marka uu col jiro ama dagaal lagu jiro. Dhufayskii aan ka galay colkii miyaan dhinacba daymooday. Dh: ateero.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg hadhayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg midhayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sadhayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg adkayn.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dab u yeelis. Dabays badan weli umaad yeelin birtan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sariir iyo wax la mid ah, ku dul dakayn

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dan iyo fiiro gaar ah u yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaaya-ha)

2

Xubnaha aragga; labada indhood.

waa la naqliyay ✓

m.l Xubnaha aragga; indhaha.

waa la naqliyay ✓

m.l Xubnaha aragga; indhaha.

waa la naqliyay ✓

m. n., pl., [collective] eyes; vision, sight; enlightenment, knowledge

waa la naqliyay ✓

(Daio) C,N Crotalaria saltiana Andr. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

name-f eyes; vision; sight; enlightenment, knowledge

waa la naqliyay ✓

-dhaayaha: (n) sight (saayt); eyes (aayis), vision (vi-shin) ~ aragti

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh aad loo jecel yahay oo lagu tilmaamay in ay dhaayaha oo kale tahay qaalinimqdeeda aawadeed.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magacwadareed) xubnaha jidhka kuwa wax lagu aragno. Dh: indho.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhaay

2

de: eyes; vision, sight; [ext.] enlightenment, knowledge

3

lx: dhaayo

4

pd: (/ha)

5

ps: n1-m-pl/col

6

key: dhaayo

waa la naqliyay ✓

1

dhabas¹: m.l Koore duug ah.

2

dhabas²: m.l (-syo, m.dh) Wadaan aad u dhammaatay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed geedaha lafta adag leh ka mid ah oo magaalooyinka xeebaha laga beero.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) si maalindhaaf ah biyo u cabbid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhacsi-ga)

2

Dhacsasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhacsasho.

waa la naqliyay ✓

vl. n. repossession of stolen goods, retaking from a robber

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) eeg dhacsad.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhacsad (ka) [vn-m], dhacsasho (/da) [vn-f]

2

de: repossession of stolen goods, retaking from a robber

3

lx: dhacsi

4

pd: (-ga)

5

ps: vn-m

6

key: dhacsi

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) 1. Qof wax laga dhacay xoog ku soo ceshasho. 2. Nirig naas maraq ka furasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) 1. Qof wax laga dhacay xoog ku soo ceshasho. 2. Nirig naas maraq ka furasho. m.f.dh, dhacsasho.

waa la naqliyay ✓

v. prevent a robbery; repossess stolen goods

waa la naqliyay ✓

-dhacsaday / dhacsatay: (v) retake (ri-teeyk); recapture (ri-kap-jar); regain stolen properties ~ soo dhacso

waa la naqliyay ✓

1

(fal) madag dab ka shido. Madagta dhacso.

2

dhacso: (fal) xoolo xoog lagaaga qaatay rido oo xoog ama xeelad ku soo cesho. Hadhaw baad dhurantaayood, ma dhexjoogin tidhaaye, waa dharaare dhacso. Dh: rido.

waa la naqliyay ✓

1

de: prevent a robbery; repossess stolen goods

2

lx: dhacso

3

pd: (dhacsaday)

4

ps: v3a=

5

key: dhacso

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Mas gaboobay. 2. Cudur caloosha ku dhaca oo mantag badan leh oo la aaminsanyahay inuu ka dhashay ilayn qof la ileeyay. 3. la-mid: dhajin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Mas gaboobay. 2. Cudur caloosha ku dhaca oo mantag badan leh oo la aaminsanyahay inuu ka dhashay ilayn qof la ileeyay. 3. la-mid: dhajin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maro la xidho oo aad u cidhiidhi ah. Odaygu wuxu xidhan yahay surwaal dhajis ah. Dh: dhejis.

waa la naqliyay ✓

1

dhalis¹: m.l la-mid: dhalin.

2

dhalis²: m.dh la-mid: dhalid.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) caloosha ilmo ka soo saarid. Dh: dhalid, ummulid.

2

dhalis -ta: (magac, dhedig, keli) eeg dhalin.

waa la naqliyay ✓