Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Dhaxal-ka)

2

Xoolaha dadka dhintaa ka tagaan oo carruurtooda, waalidkooda ama xigto kale si sharci ah loogu qaybsho.

waa la naqliyay ✓

1

dhaxal¹: m.l 1. Hantida qof dhintay looga haro. 2. Raad ay ilmuhu ka raacaan waalidintooda.

2

dhaxal²: m.l 1. (qaanuun) Hanti ama lacag aad ka heshay qof dhintay, sababta waad lahaatay. 2. (taar.) Dhacdo taariikheed reebtana taariikh.

3

dhaxal³: f.g/mg1 (-xlay, -xashay; -xli) 1. (f.g) Hanti qof dhintay uga harid. 2. (f.g) Hanti qof dhintay looga haray qaybin. 3. (f.mg) Ka dh.: ilmuhu ka raacaan waalidintooda raadid.

waa la naqliyay ✓

1

dhaxal¹: m.l 1. Hantida qof dhintay looga haro. 2. Raad ay ilmuhu ka raacaan waalidintooda.

2

dhaxal²: m.l 1. (qaan.) Hanti ama lacag aad ka heshay qof dhintay, sababta waad lahaatay. 2. (taar.) Dhacdo taariikheed reebtana taariikh. m.f.dh, dhaxlid.

3

dhaxal³: f.g/mg1 (-xlay, -xashay; -xli) 1. (f.g) Hanti qof dhintay uga harid. 2. (f.g) Hanti qof dhintay looga haray qaybin. 3. (f.mg) Ka dh.: ilmuhu ka raacaan waalidintooda raadid. m.f.dh, dhaxlid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. inheritance, legacy

2

dhaxal v. inherit, fall heir to; succeed to

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. inheritance (in-heri-tansi); heritage (heri-teeyj); inherence (in-hiyarans) ~ dhaxaltooyo. 2. dhaxal -dhaxlay / dhaxashay: (v) inherit (in-herit); inhere (in-hiyar)

waa la naqliyay ✓

1

Eredità

2

Inheritance

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha qofka dhintay ka tago ama ka hadha.

waa la naqliyay ✓

ميراث، تركة

waa la naqliyay ✓

m.l Dheeh cillaan guduud ah oo birta iyo xadiid-sulubka ku dul samaysma marka ay biyuhu la falgalaan maaddadooda; mirir.

waa la naqliyay ✓

m.l Dheeh cillaan guduud ah oo birta iyo xadiid-sulubka ku dul samaysma marka ay biyuhu la falgalaan maaddadooda; mirir.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): rust

waa la naqliyay ✓

1

-daxasha: (n) corrosion (ko-row-shin); rust (rasf) ~ maar, mirir

2

daxal -daxalaystay / daxalaysatay: (v) become corroded; corrode (korowdh); rust (raast)~ mirir, Ex: bir daxalaysatay; a rusted iron

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) furuuruc yaryar iyo dhibco cascas oo birtu yeelato marka roob ama biyo ku daatay ku dul raagaan ama dheel ku dhaco iyadoo in badan meel iska taallay.

waa la naqliyay ✓

1

de: rust

2

lx: daxal

3

pd: (/sha)

4

ps: n1-f-mass

5

key: daxal

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaal-ka)

2

1. Dheri yar oo dhoobo ah.

3

2. Dhuun buuriga lagu cabbo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.l) 1. Dheri yar oo dhoobo ah. 2. Dhuun buuriga lagu nuugo. 3. Dhul bannaan oo biyo fariisin ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.l) 1. Dheri yar oo dhoobo ah. 2. Dhuun buuriga lagu nuugo. 3. Dhul bannaan oo biyo fariisin ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. earthenware cooking vessel; small jar; smoking pipe

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) digsi aan mugiisu waynayn kana mida dharyaha reerku wax ku karsado. Dh: dhari.

2

dhaal-ka: (magac, lab, keli) weel yar oo dhoobo ah oo haddii wax loogu rido dad badan, aan deeqin. Sida kaal danley qaybsatiyo kur iyo dhaal yaabis.

3

dhaal -ka: (magac, lab, keli) dhuun buuriga ama sigaarka lagu cabbo. Dh: laf.

waa la naqliyay ✓

1

de: earthenware cooking vessel; small jar; smoking pipe

2

lx: dhaal

3

pd: (-ka Pl: dhaalal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: dhaal

waa la naqliyay ✓

1

(Dhakal-ka)

2

Weel xoolaha lagu liso; ameel; harrubgaal, toobte.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Haruub aad u yar.

waa la naqliyay ✓

m. n. milking vessel

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m a milking vessel. Lit: a small-framed person

waa la naqliyay ✓

magaca ama naanaysta wiil aad u gaaban ama muuq iyo jimidh yar.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hadhuubka geela lagu maalo. Dh: dhiil, hadhuub, gorof, gaawe.

waa la naqliyay ✓

1

cf: ameel, toobte, weel

2

de: milking vessel

3

lx: dhakal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: dhakal

waa la naqliyay ✓

1

dhalal¹: m.l la-mid: dhalaal¹.

2

dhalal²: f.mg1 (-alay, -ashay) la-mid: dhalaal².

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-llo, m.dh) Jirrid weyn, qallalan oo la shito.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaxan-ta)

2

1. Qabow badan oo jirku dareemo oo wax 1a huwado ama la dugsado u baahi geliya.

3

2. Cudur, badanaa soo noqnoqda oo qandho kulul leh, oo kaneecada qaarkeed qaniinyadeedu ku wacan tahay; duumo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Qabow hawadu keento oo jirku dhibsado. 2. Duumo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Qabow hawadu keento oo jirku dhibsado. 2. Duumo.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] cold; frost; chills; malaria

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) cold feeling; chilliness (jili-nes) ~ qaboow

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) neecaw qabaw badan. Caawa dhaxan ayaa jirta. Dh: qabaw. Li: kaad.

waa la naqliyay ✓

1

cf: gabaddano, kaad

2

de: cold; frost; chills; malaria

3

lx: dhaxan

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f-abs

6

key: dhaxan

waa la naqliyay ✓

1

(Dhayal-ka)

2

Cayaar; dheel; qooq; kaftan; (ama dheyel).

waa la naqliyay ✓

1

dhayal¹: m.l 1. Cayaar; kaftan. 2. la-mid: dhayalid. la-mid: dheyal¹.

2

dhayal²: f.mg1 (-alay, -ashay) Cayaarid, kaftamid. la-mid: dheyel².

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Cayaar; kaftan. la-mid: dheyal.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. amusement, light fun; joke

2

dhayal v. play, have fun

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) joke (jook); banter (baanter); lark (laark) ~ dheel, ciyaar, kaftan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) sahal ama fudayd. Dhayal ayaad moodaysaa hadalkayga. Dh: dheeldheel.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaxlasha-da)

2

Xoolo dhaxal ah, qaybsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaxlid-da)

2

Xoolo dhaxal ah, qaybin, wax ka helid.

waa la naqliyay ✓

1

(Hadhiina-da)

2

Qof loo haray oo dhaxalkii u lahaa la seejiyey ama cid kale iska cuntay; loohar.

waa la naqliyay ✓

1

(Raandhiis-ka)

2

Waxtar raaga oo dhaxal gala.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Cid, basanbaas dhaxalsiin.

waa la naqliyay ✓

1

boqor¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Nin madax u ah tol ama qaran oo xakunkiisu dhaxaltooyo yahay. 2. Maro dhuuban, dheer, qurux badan, dacallada bul ku leh oo haweenku dhexda ku xirtaan. 3. B. ah: neef riyo ah oo dhexda midab ku leh.

2

boqor²: f.g1 (-qray, -qortay; -qri) Qof boqornimo u caleemo saarid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) Haweeney madax u ah tol ama qaran xukunkeedu dhaxaltooyo yahay; marantida boqorka.

waa la naqliyay ✓

1

dhaxalgal¹: m.l 1. Dh. ah: wax waxtar weyn oo loo aayo leh. 2. la-mid: dhaxalgelid.

2

dhaxalgal²: f.g1 (-alay, -ashay; -geli) Wax waxtar weyn leh noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhaxalgal². la-mid: dhaxalgal¹ (2).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhaxalsii.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax dhaxal ah qaybinta. la-mid: dhexaltooyo.

waa la naqliyay ✓

1

dhaxalwareeg¹: m.l 1. Cid waxay dhaxal u leedahay sida hanti, dhaqan iyo wixi lamida oo ka dhuma. 2. la-mid: dhaxalwareegid.

2

dhaxalwareeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Cid waxay dhaxal u lahayd dhumid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhaxalwareeg². la-mid: dhaxalwareeg¹ (2).

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Cid wax ay dhaxal u lahayd ka dhumin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhaxalwareeji.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) 1. Qof dhaxal helay. 2. Qof dhaxalka qaybiya.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhaxal².

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-laday, -latay) Xoolo dhaxal ah, qaybsasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhaxaltooyo.

waa la naqliyay ✓

1

duumadhawr¹: m.l.kh D. ah: qof sugaya dhimashada qof uu dhaxalkiisa leeyahay.

2

duumadhawr²: m.dh 1. Gabar yar, oo aan weli qaan gaarin oo xigsiisan loo siiyay nin walaasheed ka dhimatay. 2. Koox caafimaad ah oo la dagaallanta cudurka kaneecada.

waa la naqliyay ✓

1

de: inheritance, legacy

2

hm: 1

3

lx: dhaxal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: dhaxal_1

waa la naqliyay ✓

1

de: inherit, fall heir to; succeed to

2

hm: 2

3

lx: dhaxal

4

pd: (dhaxlay)

5

ps: v1=tr

6

xe: He inherited his fathers sheep.

7

xv: Wuxuu dhaxlay arigii aabbihiis.

8

key: dhaxal_2

waa la naqliyay ✓

fk. la-mid: dhaaxa.

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. stones

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [plural of dhagax] stones (stoonis) ~ dhagxaan [see also dhagxaan]

waa la naqliyay ✓

1

de: stones

2

lx: dhagxan

3

pd: (-ta Sg: dhagax)

4

ps: n8-f-pl

5

key: dhagxan

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalaal-ka)

2

Muuqaal ifa haya; bidhaan.

waa la naqliyay ✓

1

dhalaal¹: m.l Iftiin indhaha qabto oo ka baxa walxaha qaarkood marka ilays ku dhaco. la-mid: dhalal¹.

2

dhalaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Muuqaal ifaaya yeelasho. 2. Dareere noqosho (adke). 3. Ka soo dh.: qof, hawl loo xilsaaray sidii la rabey u fulin. la-mid: dhalal².

waa la naqliyay ✓

1

dhalaal¹: m.l Iftiin indhaha qabto oo ka baxa walxaha qaarkood marka ilays ku dhaco. la-mid: dhalal.

2

dhalaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Muuqaal ifaaya yeelasho. 2. Dareere noqosho (adke). 3. Ka soo dh.: qof, hawl loo xilsaaray sidii la rabey u fulin. m.f.dh, dhalaalid. la-mid: dhalal.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. brightness, shine, splendor, sparkle

2

dhalaal v. shine, be bright; melt, liquify

waa la naqliyay ✓

-ay / dhalaashay: (v) 1. melt (melti) 2. shine (shaayn) 3. dhalaal -ka: (n) brightness (baraaytnes); shine (shaayn); sparkle (ispaar-kal) ~ birbiriq —dhalaalaya: (adj) shiny (shaayni); shining ~ bir-birqaya

waa la naqliyay ✓

1

(fal) iftiin yar oo aan isha wax yeelin bixi. Dh: if.

2

dhalaal: (fal) walax adag, milan oo dareere isku beddel. Dh: milan, shiilan.

3

dhalaal -ka: (magac, lab, keli) in yar oo caano ah oo weel guntii ama bilaale ku jira. Ilmaha yar ayaa dhalaalkii ka heemiyay.

4

dhalaal -ka: (magac, lab, keli) midab iftiin leh oo walacleeya. Habeen gurcud ah ayaan dhalaal toosh meel ka arkay. Dh: iftiin.

5

dhalaal -ka: (magac, lab, keli) isbeddelduleedka uu adke iskugu geddiyo hoor.

waa la naqliyay ✓

بَرِيقَ، لَمَعَانِ

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: dhalaali.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhalaalo.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (maac, dhedig, keli) dhaxan aad u qabaw oon dabayl lahayn oo subaxa hore dhacda. Dhalalada dugsi ka fadhiiso. Dh: gabadano, dhaxan.

2

dhalalo -da: (maac, dhedig, keli) xanuun ilkaha laga dareemo kolka wax aad u qabaw la cabbo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Malax cad oo indhuhu yeeshaan marka ay jirranyihiin ama aanay nadiif ahayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh Malax cad oo indhuhu yeeshaan marka ay jirranyihiin ama aanay nadiif ahayn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qoyaan ama suruq ay sameeyaan indhuhu oo cad muuqa malaxdana leh. Iska bi'i dhalxanta kugu taalla.

waa la naqliyay ✓

1

dhambal¹: m.l 1. Dh. ah: galley hal mar makiinad lagu burburiyey. 2. la-mid: dhambalid.

2

dhambal²: m.dh (-lo, m.l) 1. Raro. 2. Nooc aleesha ka mid ah oo inta la taxo dhiilasha iyo wixi lamida lagu qurxiyo. la-mid: dhombol.

3

dhambal³: f.g1 (-alay, -ashay) 1. Wax si dherer ah u kala dillaacin. 2. Galley shiidid.

waa la naqliyay ✓

1

dhambal¹: m.l Dh. ah: galley hal mar makiinad lagu burburiyey.

2

dhambal²: f.g1 (-alay, -ashay) 1. Wax si dherer ah u kala dillaacin. 2. Galley shiidid. m.f.dh, dhambalid.

waa la naqliyay ✓

1

v. cut in half longitudinally; grind, pound, crack, split open

2

dhambal m. n., (mass n.): coarse ~ roughly ground grain (larger than grits), granules

3

dhambal vl. n. budding of a plant ~ leaf (cotyledon)

4

dhambal [feminine] n. small mat

waa la naqliyay ✓

-ay / dhambashay: (v) 1. crack (karaak); break or snap apart ~ dhanbal. 2. dhamal -dhambasha: (n) mat (maat) ~ darrin, gogol

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax isku yaalla, labo u kala dhig oo kala falliidh. Dh: falliidh.

2

dhambal: (fal) arabikhi faracad ka dhig. Gallayda kac oo dhambal.

3

dhambal -ka: (magac, lab, keli) wax labo loo kala falliidhay, badhkiisa. Labada dhambal mid qaado.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dhanbal-ka) a) Galleyda cajiinta laga dhigayo, buunshe-bixinteeda; falfalliir. b) Dillaac.

2

2. (Dhanba-sha) Gogol yar.

waa la naqliyay ✓

1

v. crack, split, cut in half

2

dhanbal vl. n. first grinding ~ milling (of grains); bursting

3

dhanbal [feminine] n. small mat

waa la naqliyay ✓

-ay / dhambashay: (v) 1. crack (karaak); break or snap apart fissure (fi-shar) ~ dhambal, fulaac, dilaac. 2. dhanal -dhanbasha: (n) mat (maat) ~ darrin, gogol

waa la naqliyay ✓

1

(fal) labo u kala jebi, ka dhig labo is le'eg.

2

dhanbal -ka: (magac, lab, keli) jab ama qayb ka mid ah walax labo loo qaybiyay. Dhanbal yar ayaa iga soo gaadhay dhammaan wixii xalay xalaawad la cunay. Dh: jab.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhargal-ka)

2

Jaadadka dibqallooca mid kamid ah oo aad u yar.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Nooc dibqallooca ka mid ah oo jurmi yar.

waa la naqliyay ✓

m. n. scorpion species

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) a baby scorpion (iskoor-piyan)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jaad yaryar oo daba'aleelaadka ka mid ah oo dadka dharka u gala aadna u qaniinyo kulul. Dhargal ruuxa uu qaniini qayl way ka dhammaan. Dh: dhagle, aleelaale.

waa la naqliyay ✓

1

de: scorpion sp.

2

lx: dhargal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dhargal

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la dhaxlay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la dhaxlay ahaansho. m.f.dh, dhaxlanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] inherited, divided between ~ among heirs

waa la naqliyay ✓

1

de: inherited, divided between ~ among heirs

2

lx: dhaxlan

3

pd: (dhaxlanaa)

4

ps: adj-der

5

key: dhaxlan

waa la naqliyay ✓