dharar

(Dharaar-ta)

Waqtiga u dhexeeya qorrax-soobbaxa iyo qorraxdhaca; labiyotobanka saac oo qorraxdu soo jeeddo; maalin.

m.dh (-ro, m.l) 1. Maliin. 2. Qado. 3. Meel aqalka ka mid ah, si gaar ah loo goglay, oo ilmaha dhashay la seexiyo.

m.dh (-ro, m.l) 1. Maliin. 2. Qado. 3. Meel aqalka ka mid ah, si gaar ah loo goglay, oo ilmaha dhashay la seexiyo.

f. n. day, day-time, daylight hours

name-m day light

-ta / tii: (n) day (dheey) ~ maalin. Ex: dharaartii aan kulanay; the day we met

Di giorno

Day time

magac loo baxsho wiil wiil dhashay milay dharaar ah oo qorraxdu badhtan joogto.

-ta: (magac, dhedig, keli) maalinta, inta ay cadceeddu soo jeeddo; inta iftiin qorraxdu jiro. Dh: hadh. Li: habeen.

de: day, day-time, daylight hours

lx: dharaar

pd: (-ta)

ps: n1-f-time

xe: and for two days

xv: beri, maalin

key: dharaar

(Darar-ta)

(xoolo) kolka xooluhu jiilaalka ka baxaan oo roob degaan oo dhergaan, caano badan yeeladkooda.

darar¹: m.l 1. Caano badan oo candho xoolaad ku yaal. 2. la-mid: dararid.

darar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Neef xoolo ah candhadiisa caano badan ka muuqasho.

darar¹: m.l Caano badan oo candho xoolaad ku yaal.

darar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Neef xoolo ah candhadiisa caano badan ka muuqasho. m.f.dh, dararid.

f. n. renewed milk-production after drought

darar v. have ~ produce more milk

name-m prosperer (born during the good pasture season)

-ay / tay: (v) yield or supply; more milk

(fal) neef irmaan, caano badi barwaaqaw.

darar -ka: (magac, lab, keli) neef irmaan, caano badin iyo barwaaqoobid.

darar -ta: (magac, dhedig, keli) xoolo irmaan oo intay cosob daaqeen caano badan candhadooda ku jiiraan. Dh: candhokar.

(Dhaar-ta)

Hadal cad oo Ilaah markhaati looga dhiga hayo, in run la sheega hayo.

m.dh Caddayn magaca Eebbe lagu adkeynayo in wax laga run sheegayo.

m.dh Caddayn magaca Eebbe lagu adkeynayo in wax laga run sheegayo.

f. n. oath, swearing

-ta: (n) oath (owz/i) ~ dhaarasho

dhaar -tay / atay: (v) swear an oath; take one's oath

Giuramento

Oath

-ta: (magac, dhedig, keli) si loo hubiyo inuu qofku run sheegayo, hadal la isku aamino oo kama danbaynta, la maro wax la aaminsan yahay sida Muslimiintu magaca Eebbe u maraan. Dh: wacad.

de: oath, swearing

lx: dhaar

pd: (-ta)

ps: n1-f

key: dhaar

يَمِينِ، قَسَم

harar¹: m.l la-mid: harrar¹.

harar²: m.dh la-mid: harrar².

Terminalia spinosa 10

-ka: (magac, lab, keli) gogosha jaad ka mid ah oo cawska laga tolo.

(Dhabar-ka)

Oogada qaarkeed; dadka iyo nafley kaloo badan, waa docda laabata iyo caloosha u tusmaysan oo ka bilaabata surka salkiisa taniyo meesha lafdhabartu ku dhammaato; dul; kor; siijeed.

m.l (-rro, m.dh) Oogada nafleyda, inta ka bilaabata surka salkiisa ilaa meesha lafdhabartu ku dhammaato; dul.

m.l (-rro, m.dh) Oogada nafleyda, inta ka bilaabata surka salkiisa ilaa meesha lafdhabartu ku dhammaato; dul.

m. n. back, spine, rear

-ka:: (n) back (baak); dorsum (door-sem). Ex: dhabar kuu u yiilay ama jiifay; He was lying on his back

(tilmaame) qof dulqaad iyo xilkasnimo leh. Sahal waa nin dhabar ah.

dhabar -ka: (magac, lab, keli) garbaha iyo dabaqanaanta inta u dhaxaysa ee ay hooyadu ilamaha ku xambaarto. Dhabarka iiyo xanjaadkuu ka jabi kii wax dhiba waayo. Dh: dhbarxanjaad.

ظهر

(Dhacar-ta)

1. Dhirta dhulka oomanaha ah ka baxda oo biyaha badan, oo xoolaha daaqaa ayan oomin.

2. Xoolaha, oo dhirta jaadkaas ah, la daajiyo.

m.dh 1. Cagaar soo baxa waqtiga jiilaalka ah. 2. Dhirta dhulka oomanaha ah ka baxda oo biyaha badan, oo xoolaha daaqayaan oomin. 3. Xoolaha, oo dhirta jaadkaas ah, la daajiyo.

m.dh 1. Cagaar soo baxa waqtiga jiilaalka ah. 2. Dhirta dhulka oomanaha ah ka baxda oo biyaha badan, oo xoolaha daaqayaan oomin. 3. Xoolaha, oo dhirta jaadkaas ah, la daajiyo.

f. n., [collective] juicy vegetation found in dry country, pasture, grazing land

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo aan biyo cabin, oo xagta dhirta quwaaxa leh iyo ta buruqda leh, si ay ugu oon baxaan.

dhacar -ta: (magac, dhedig, keli) meel biyo ka dheer oo dadkeeduna haraadka adkaysi u leeyihiin xoolahana loo qodo geedo ay biyo ka dhigtaan sida gacmadheeraha iyo alaalada. Dh: oomane.

dhacar -ta: (magac, dhedig, keli) dhul oommane ah dhir ka baxda oo biyo badan oo xoolaha loo jarjaro ama ay daaqaanba. Riyaha dhacarta u jarjar.

cf: daaq

de: juicy vegetation found in dry country, pasture, grazing land

lx: dhacar

pd: (-ta)

ps: n-f-col

key: dhacar

(Dhafar-ka)

1. Hurdo la'aan; soojeed badan.

2. Xargaha awrta lagu raro, mid kamid ah; marraag.

dhafar¹: m.l 1. Soo jeed habeennimo. 2. (-rro, m.dh) Xarig dheer dabagelis leh oo reeryada lagaga xiro. 3. la-mid: dhafrid.

dhafar²: m.dh Habeen dhan oo digri lagu soo jeedo gaar ahaan siyaarooyinka.

dhafar³: f.mg1 (-fray, -fartay; -fri) Habeen dhan soo jeedid (cid).

dhafar¹: m.l 1. Soo jeed habeennimo. 2. (-rro, m.dh) Xarig dheer dabagelis leh oo reeryada lagaga xiro.

dhafar²: f.mg1 (-fray, -fartay; -fri) Habeen dhan soo jeedid (cid). m.f.dh, dhafrid.

v. be sleepless; stay up (usually late at night)

dhafar m. n. camel cord, strong rope for use on a pack camel

- dhafray / dhaftay: (v) stay awake late at night Ex: xalay shaqaan ku dhafray; I was awake last night working

(fal) soo jeed oo hurdo ha seexan. Dh: saamalleel.

dhafar -ka: (magac, lab, keli) habeenkii hurdo la'aan la soo jeedo. Xalay dhafar ayaa i helay oo ma seexan.

dhafar -ka: (magac, lab, keli) xadhkaha awrta lagu heeryeeyo mid ka mid ah. Dhafarkii baa maqane ii keen aan awrka heeryeeyee. Dh: maraag.

(Dhagar-ta)

Arrin ama wax kale oo been ah oo run loo ekaysiiyey, in dad lagu khatalo, darteed; khatal; sir; mardabo; khayaano.

dhagar¹: m.dh Khayaano.

dhagar²: f.g1 (-gray, -gartay; -gri) Khayaano cid ku samayn.

dhagar¹: m.dh Khayaano.

dhagar²: f.g1 (-gray, -gartay; -gri) Khayaano cid ku samayn. m.f.dh, dhagrid.

v. deceive, mislead, cheat, swindle, betray

dhagar [feminine] n. deception, evasion of justice, fraud

-ta: (n) deceit (disiif), trick (tiriik), fraud (faroodh), deception (disapshan); scam (iskaam)

dhagar -dhagray/dhagartay: (v) cheat (jiit); deceive (disiiv); mislead, betray, khayaan, khiyaan

Inganno

Deceit

(fal) cid kale, khiyaamee oo qalad.

dhagar -ta: (magac, dhedig, keli) qofku marka uu dhiig galo ama wax dilo. Dhagar nin galay dhulkaa u dhaqdhaqaaqa. Dh: dil.

(Dharab-ka)

Biyo dhibco ah oo cawska, caleenta, geedaha iyo dhulka habeenkii ku dega oo dabaysha qaboobi keento; sayax; yaxni.

dharab¹: m.l 1. Dhibco yaryar, biyo ah, ka dhasha qabowga habeenkii oo lagu arko cawska, dhirta iyo wixi lamida; sayax; yaxni. 2. Rays aad u qoyan.

dharab²: m.l (fiisikis) Qoyaanka ku dul dhaca habeenkii dhulka dushiisa, amase waxyaalaha kale oo dhulka ku yaal ama dul saaran, sida cawska iyo caleemaha, waxaa qabooba oo dhibco noqda oo soo daata uumiga ku jira gibilka hoose ee dhulka korkiisa.

dharab³: m.dh 1. Dhiriqda lo'da. 2. la-mid: dhereb.

dharab¹: m.l 1. Dhibco yaryar, biyo ah, ka dhasha qabowga habeenkii oo lagu arko cawska, dhirta iyo wixi lamida.; sayax; yaxni. 2. Rays aad u qoyan.

dharab²: m.l (fiisikis) Qoyaanka ku dul dhaca habeenkii dhulka dushiisa, amase waxyaalaha kale oo dhulka ku yaal ama dul saaran, sida cawska iyo caleemaha, waxaa qabooba oo dhibco noqda oo soo daata uumiga ku jira gibilka hoose ee dhulka korkiisa.

Dew

m. n., [collective] dew, mist

-ka: (n) mist (misti); dew (dhuu); hoarfrost (hoor-foost)-, white frost ~ dhado

-ka: (magac, lab, keli) qoyaanka yaryar ee subaxii doogga dushiisa fuula oo habeenkii sayaxu da'o. Dh: sayax, dheel, yaxni.

dharab-ta: (magac, dhedig, keli) xool ama agab kale oo dhallaanka lagu xambaaro oo idiin ka samaysan.

dharab -ta: (magac, dhedig, keli) saan maas ah oo la iskaga dhigo kaadida carruurta. Naa dharabta ka xidho kaadida cunnugga. Dh: dhereb.

de: dew, mist

lx: dharab

pd: (-ka)

ps: n2-m-col

key: dharab

-ay / tay (v) satisfy fully; sate (seeyt); satiate (seey-shi-yeeyt); surfeit (sar-fit) ~ dhereg

(fal) wax ka dibbir oo caloosha buuxi. Dh: dhereg.

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Neef ido ah wax madax cad ahaansho.

m.l/dh In yar oo caano ah oo neef la maalay ama la nuugay candhadiisa ku harta.

-da: (magac, dhedig, keli) caano marka neefka la liso candhada loogu reebo ilmaha. Haka dharaqgoyn nirigta ee dharaq ugu reeba canadhada hooyadeed.

dharas¹: m.l 1. Diiddada hali diiddo in la maalo ama ilmaheedi nuugaan. 2. Hilib aad caato u ah; bantar. 3. Qof aad u karti yar. 4. Caro. 5. Dh. ah: nafley buuran laakiin jirkeeda dhad ku jiro (ido).

dharas²: f.mg1 (-rsay, -rastay; -rsi) 1. Hal in la maalo ama ilmaheedi nuugaan diidid. 2. Qof xanaaqid. 3. Wax la gansaday wax ku diidid.

m. n., [abstract] anger, ire, rage

dharas [inchoative] v. rage, get angry, become furious

(fal) weyrax oo dad iyo duunyaba laa. Dh: cadhoo.

dharas: (fal) jilic oo gabaw dartii cad aan itaal lahayn yeelo. Dh: dabac.

dharas -ka: (magac, lab, keli) cadhada xoolaha kolka ay wax ka cadhaysiiya la kulmaan oo wixii ay arkaanba geeska geliyaan. Dh: weyrax.

dharas -ka: (magac, lab, keli) hilib cajil ah oon xoog ku jirin.

dharas-ta: (magac, dhedig, keli) meelaha xooluhu galaan uskaga iyo dhiriqda kaa soo raacda. Waar dharasta nala garamar. Dh: uskag.