dhammayn — Macnaha & Turjumaada

1

(Dhammayn-ta)

2

Wax ka maqnaa ku darid; ebyid; dhammaystirid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhammee. la-mid: dhammays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax idlaaday ama soo dhamaystirmay ka dhigid. Dh: dhamayn.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax halkii loogu tala galay gaadhsiin oo wax aan waxba ka dhinnayn ka dhigid. Dhammaynta mashruuca inyar ayaa ka hadhay. Dh: buuxin, dhammayn.

2

dhamayn -ta: (magac, dhedig, keli) idlayn oo wax aan waxba ka oollin ka dhigid. Dh: dhammayn.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax soo dhamaystirmay ama idlaaday ka dhig. Dh: dhamee.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhammaan-ta)

2

Aan wax ka maqnayn, dhan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhan³. la-mid: dhammaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhan³.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., (mass n.) (adj.): entirety, the whole; all, entire, complete

2

dhammaan [feminine] n. end, conclusion

waa la naqliyay ✓

(adj) all (ool); whole (hool); entire (en-taayer) ~ dhan. Ex: buugga dhammaantiis waan akhriyey; I read the entire hook. Ex: dhammaan adduunka: the whole world

waa la naqliyay ✓

1

Tutto

2

All

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) inta kolkaa la sheegayo oo dhan. Dh: giddi, idil, gebi.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhammays-ka)

2

Ilmo bilihii uu uurka ku jiri lahaa wada dhammaystay, oo shinkiisii ku dhashay; aan dhicis ahayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dh. ah: ilmo shinkiisii ku dhashay. 2. Dh. ah: qof laxaad weyn. 3. la-mid: dhammayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dh. ah: ilmo shinkiisii ku dhashay. 2. Dh. ah: qof laxaad weyn. 3. la-mid: dhammayn.

waa la naqliyay ✓

m. n. (adj.): ending, conclusion; full-term baby; full, bulky, complete

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax aan kala dhinnayn oo ebyan ama aan ahayn dhicis ee ku dhashay shin.

2

dhammays -ka: (magac, lab, keli) wax aan kala dhinnayn oo ebyan ama aan ahayn dhicis ka yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

bw: dhameys

2

de: ending, conclusion; full-term baby; [atr.] full, bulky, complete

3

lx: dhammays

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

syn: aakhir, khaatimo

7

key: dhammays

waa la naqliyay ✓

vl. n. completion, finishing, liquidation

waa la naqliyay ✓

1

de: completion, finishing, liquidation

2

lx: dhammeyn

3

pd: (-ta)

4

ps: vn-f

5

key: dhammeyn

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax ebyan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax ebyan ahaansho. m.f.dh, dhammaysnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] finished, ended, concluded, completed

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid idil oo dhamaystiran.

waa la naqliyay ✓

1

de: finished, ended, concluded, completed

2

lx: dhammaysan

3

pd: (dhammaysnaa)

4

ps: adj-der

5

key: dhammaysan

waa la naqliyay ✓

1

(Dhallaanciil-ka)

2

Wax aan sano dhammayn oo qofka filkiisa la tirsho wehesha; maalmaha ama bilaha qofku ku lee yahay sannadda uu dhashay; (ama dhallinciil, dhalliciin).

waa la naqliyay ✓

1

(Dhisid-da)

2

1. Aqal ama wax la mid ah oo aan hor u jirin, bilaabid oo dhammayn.

3

2. Harag qoyan ama wax la mid ah, inta la kala bixiyo oo la togo, engejin.

waa la naqliyay ✓

1

(Gurin-ta)

2

1. Wax guray ka dhigid.

3

2. (xoolo) neef irmaan, wax caanaha ka joojiya oo galoof ka dhiga kula kicid.

4

3. (la gurin) la dhammayn; salgaarid; la wadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Horujeed-ka)

2

(dugsi) weli waxbarashadii loogu talaggalay ku gudajira oo aan dhammayn; aan naqtiin ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Idlayn-ta)

2

Dhammays tirid; wada dhammayn; wax ka reebid la'aan; marin.

waa la naqliyay ✓

1

(Mindirraacin-ta)

2

1. Arrin aan weli bislaan ama aan dhab looga baaraandegin, si deddejis ah ku dhammayn.

3

2. Neef aan la baxnaanin oo aan loo war hayn inuu dhiman lahaa iyo in kale, mindi kula boodid, gowricid.

waa la naqliyay ✓

1

(Naaqis-ka)

2

Aan dhammaystirnayn; qabyo ah; aan dhammayn; wax ka maqan yihiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Oofin-ta)

2

Ballan la qaaday fulin; dhammayn; gudid.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Qaar-ka) Wax aan dhammayn oo wax ka maqan yihiin; in; wax; qayb.

2

2. (Qaar-ta) Ul weyn; siiqe; qadwaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Qabya-da)

2

Wax aan dhammayn oo wax ka maqan yihiin; dhantaal; naaqis.

waa la naqliyay ✓

1

(Qalinjebin-ta)

2

Waxbarasho dugsi ebyid, dhammayn.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Laf hilib ka dhammayn.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f. g) Weel caano lagu maalo deeb ku nadiifin. 2. (f.g) Harag qoyan si dhogortu uga dhacdo deeb marin. 3. (f.g) Xoolo cadheysan deeb ku dhayid. 4. (f.g) Digir si uusan bahal ugu dhalan deeb ku shubid. 5. (f.mg) Kaga d.: wax meel yiil wada dhammayn.

waa la naqliyay ✓

1

dhiman¹: m.l (baayoloji) Marka la sharxayo bu', unug, ama noole leh hal urur oo koromosoomyo aan lamaanayn.

2

dhiman²: f.mg1 (-inmay, -imantay; -inmi) 1. Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin noqosho. 2. Qof waalan noqosho.

3

dhiman³: f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin ahaansho. 2. Qof waalan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

dhimmanaansho¹: m.l/dh eeg dhimmanow. la-mid: dhimmanaan.

2

dhimmanaasho²: m.dh (daawo) Xaalad uu koritaanka maskaxdu horay u joogsatay ama ay maskaxdu si aan dhammayn u kortay.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-naaday, -naatay) Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin noqosho. la-mid: dhinnow.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Laf feen ka dhammayn.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-stay, -satay) 1. Cunto, cabbitaan iyo wixi lamida laysasho. 2. Dan ebyasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-stay, -satay) 1. Cunto, cabbitaan iyo wixi lamida laysasho. 2. Dan ebyasho. m.f.dh, dhammaysasho.

waa la naqliyay ✓

v. complete, finish something for oneself

waa la naqliyay ✓

-dhammaystay / dhammaysatay: (v) finish off;eat up; consume (kan-suum). Ex: cuntadaada dhammayso; finish off your food

waa la naqliyay ✓

(fal) intaada idlayso oo waxba ha reebin. Cashadaada dhammayso. Dh: idlayso.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhammeyso

2

de: complete, finish s.t. for oneself

3

lx: dhammayso

4

pd: (dhammaystay)

5

ps: v3b=tr

6

key: dhammayso

waa la naqliyay ✓

La moodo inuusan wax kala garana hayn; degganaan la moodo in doqonnimo ku jirto; maahsan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof maskax ahaan aan baraarugsanayn ahaansho; maahsan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Qof maskax ahaan aan baraarugsanayn ahaansho; maahsan. m.f.dh, dammanaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: absent minded

2

lx: damman

3

pd: (dammanaa)

4

ps: adj-der

5

key: damman

waa la naqliyay ✓

m. n. cheek

waa la naqliyay ✓

1

a: dhaban

2

de: cheek

3

lx: dhaman

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: dhaman

waa la naqliyay ✓

1

(Cammayn-ta)

2

Indhaha tirid; camma ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cammee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax aan wanaagsanayn siin ama ka iibin, iyadoo loo tusayo inuu wanaagsan yahay.

2

cammayn -ta: (magac, dhedig, keli) indhaha tirid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dambee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xagga danbe jirid. Dh: danbayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: lammaan 1. Heshiis qoraal ama af oo caddeynaya in la fulin doono wax lagu heshiiyey; ballanqaad. 2. Ari d. ah: ariga inta jarka ah oo loogu talagalay iib.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: lammaan¹: (3). Heshiis qoraal ama af oo caddeynaya in la fulin doono wax lagu heshiiyey; ballanqaad. 2. Ari d. ah: ariga inta jarka ah oo loogu talagalay iib.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha kuwooda lab ee la iibgeeyo. Sayladda dammaan badan baa la keenay.

2

dammaan -ka: (magac, lab, keli) heshiis qoraal ama af oo caddeynaya in la fulin doono wax lagu heshiiyey. Dh: ballanqaad.

waa la naqliyay ✓

Uskag badan leh; wasakhi ku dhooban tahay.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-mnaa, -mnayd) Dhar iyo wixi lamida wax la dhaamay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] dirty, messy, all messed up

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) uskag badan leh. Nin dhaaman waa laga dheeraadaa. Dh: dhaboolagan.

waa la naqliyay ✓

1

de: dirty, messy, all messed up

2

lx: dhaaman

3

pd: (dhaamnaa)

4

ps: adj-der

5

key: dhaaman

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabayn-ta)

2

Dhab ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhabee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) kaftanka ka saarid oo run ka dhigid; dheeldheel dhab ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg dhamayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dharayn-ta)

2

Dhar u yeelid, u xirid; hubayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dharee.

waa la naqliyay ✓

[DASEYN] Commiphora sec. Opobalsames sp = Kuchar 16231 01

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed la bah ah dhiddink aiyo xagarka oo leh budhuq la faqdo.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel dheer jira meel aan fogayn keenid.

2

dhawayn-ta: (magac, dhedig, keli) qof meel dheer ka yimid ama martabo leh si tixgelin iyo kalkacal ku jiro u istiqbaalid oo farxad ku qaabilid. Walaalkay soo dhawayn fiican ayaan kala kulmay. Dh: tarxiib.

waa la naqliyay ✓

Aan wada dhammayn ee wax ka maqan yihiin; aan buuxin; qabyo ah; dhantaalan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-manaa, -manayd/-minnaa, -minnayd) Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-manaa, -manayd/-minnaa, -minnayd) Wax aan dhammayn oo wax ka maqanyihiin ahaansho. m.f.dh, dhimmanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] less, deficient, short (of), minus, lacking, incomplete

waa la naqliyay ✓

name-f premature; born before her due date

waa la naqliyay ✓

-aa / nay: (adj) 1. incomplete (in-kom-piliit)', not full. 2. deficient (di-fishent)', lacking an essential quality or element. Ex: maskaxdiisa wax baa u dhiman; he is mentally deficient 3. Short of; lacking (laaking): needing (niidhing). Ex: laba shilin baa iga dhimman: I am two shillings short

waa la naqliyay ✓

1

Incompleto, parziale

2

Incomplete, partial

waa la naqliyay ✓

1

In meno

2

Less

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mug ama tiro aan buuxin. Dh: dhiman.

waa la naqliyay ✓

1

de: less, deficient, short (of), minus, lacking, incomplete

2

lx: dhimman

3

pd: (dhimmanaa)

4

ps: adj-der

5

key: dhimman

waa la naqliyay ✓

1

(Dhummay-ga)

2

Geed meygaagga u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l (dhummay, m.dh) Geed-abaareed ay maygaagga isku bahyihiin oo laamo dhuudhuuban iyo caleemo yaryar leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. evergreen tree species

waa la naqliyay ✓

1

(Dumai) May, N, S Turraea parvifolia DEFLERS. Meliaceae.

2

S Naerua angolensis DC. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) geed meygaagga u eg oo abidkii cagaaran.

waa la naqliyay ✓

1

cf: meygaag

2

de: evergreen tree sp.

3

lx: dhummay

4

pd: (-ga)

5

ps: n5-m

6

key: dhummay

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hambee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hambo reebid; wax ka tegid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xammayn-ta)

2

1. (biyo, ...) heerka u kulul gaarsiin; karkarin.

3

2. Tahan ka orodsiin; kicin.

4

3. (saacad) buuxin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xammee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) cuntoo badh u diidid oo ka soomin. Dh: mamnuucid.

2

xammayn -ta: (magac, dhedig, keli) karkari heerka ugu kulul gaadhsiin. Biyaha xamma badan ka daa oo fardiiris ka dhig. Dh: baylin.

3

xammayn-ta: (magac, dhedig, keli) kaynaanin xoog u eryid. Dh: ordisiin, eryid.

4

xammayn -ta: (magac, dhedig, keli) saacad, beytari iyo wixii la mid ah buuxin oo cabbayn. Dh: buuxin, shaarjayn, cabbayn.

5

xammayn-ta: (magac, dhedig, keli) buuxsan oo la shaarjeeyey ah. Beytarigu wuu xammaysan yahay Dh: buuxsan, shaarjiyaysan, cabbaysan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabbayn-ta)

2

1. Dhabbe marid; qoodayn; socod.

3

2. Dhabbe ka dhigid.

4

3. Habka xaskusha loo tumo qaarkiisa danbe: waa tumidda labaad oo ku xigta god ka soo bixinta, oo laga dhigo wax xallefsan, oo kolka qorraxda lagu waro durba engega.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhabbee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel aan jid ahayn daw la maro ka bannayn. Dh: waddayn, jidayn.

waa la naqliyay ✓