Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Dalen) C Cyperus crassipes Vahl. Cyperaceae.

2

C Cenchrus ciliaris L. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) reerka dheri iyo dhaleen toona laguma oga.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel ooddu ka gaaban tahay ama aanay ka adkayn oo laga dhici karo. Daleen buu dhurwaagu ka soo booday.

waa la naqliyay ✓

1

(I) Manza;

2

(E) Heifer

3

(S) HALEEN (S. c. m.; Halen); MA Rimmantai (S. c. m.: Ma rimmantai)

waa la naqliyay ✓

Commiphora sec. Opobalsames sp = Kuchar 16231 01,

waa la naqliyay ✓

1

(Isir-u-dhaleen-ka)

2

Awooweyaashii hore wax ka dhaxlid sida: qurux; foolxumo; geesinnimo, cudur, kd.

waa la naqliyay ✓

1

(Muqshabeel-ka)

2

1. Haramcad.

3

2. Labo wax oo kala jaad ah, waxay iska dhaleen.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) U a.: qof faraciisu siday isu dhaleen sheegid.

waa la naqliyay ✓

1

baqal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Gammaan lab oo ay dameer iyo geenyo iska dhaleen. 2. la-mid: bagal.

2

baqal²: m.dh (-qlo, m.l) Gammaan dheddig oo ay geenyo iyo dameer iska dhaleen.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Nin iyo naag walaalo ah ilmaha ay dhaleen waxa ay isu yihiin. 2. Ilmo waxa ay u yihiin carruurta eedadood dhashay.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Ilmaha laba nin oo walaala ah ay dhaleen waxa ay isu yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Harimcad. 2. Qof ay iska dhaleen dheddig iyo lab kala midab ah.

waa la naqliyay ✓

1

baqal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Gammaan lab oo ay dameer iyo geenyo iska dhaleen. 2. la-mid: bagal.

2

baqal²: m.dh (-qlo, m.l) Gammaan dheddig oo ay geenyo iyo dameer iska dhaleen.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Nin iyo naag walaalo ah ilmaha ay dhaleen waxa ay isu yihiin. 2. Ilmo waxa ay u yihiin carruurta eedadood dhashay.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Ilmaha laba nin oo walaala ah ay dhaleen waxa ay isu yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Harimcad. 2. Qof ay iska dhaleen dheddig iyo lab kala midab ah.

waa la naqliyay ✓

/krosbiridh/ (n) muqshabeel (geed ama xayawaan jinsiyo kala duwan iska-dhaleen).

waa la naqliyay ✓

/malaatow/ (n) muq-shabeel (qofka caddaan iyo madoow iska-dhaleen).

waa la naqliyay ✓

agg. e s.m. muqshabeel, dad laba kala jinsi ah iska dhaleen.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labka jaad gammaanka ka mid ah dameerka ka dheer faraskana ka gaaban oo xoog badan loona adeegsado gaadiid ahaan. baqal -sha: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah gammaanka dabjoog ah oo ay iska dhaleen geenyo iyo dameer ama faras iyo dameer oon tarmin. Baqali ma dhasho wax dhalana ma doonto. Baqal fardo ladaaqaday faras ayey ismoodaa, geenyo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xilli nabad ah oo ay dadku nimcaysan yihiin, xooluhuna dhaleen oo beeruhu baxeen. Li: abaar.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) aan nasab ahayn ama la addoonsado.

2

boon -ka: (magac, lab, keli) heshiis dad laga saxeexo, lana ganaaxo ciddii ama beeshii jebisa.

3

boon -ta: (magacwadareed) dad bilaa sabab iyo gardarro lagu takooro oo caado ahaan la yaso. Boon bartay dhaleen in badan bay gudub tirsanayaane. Dh: sab.

4

boon-ta: (magac, dhedig, keli) ururka ku bahoobay kabdhowga. Waayadii horre waxay ahaayeen horin dagaal ama ugaarsasho ku bahooday, iyadoon sinji loo abdeyin.

5

boon -ta: (magac, lab, keli) qaansada gamuunka iyo fallaarta laga rido.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, kel) tafiirta iyo inta ay sii dhaleen ee waalidka loo yahay. Odayga carruurtiisii iyo dhalyadiisii ayaa tiro dhaafay. Dh: tafiir, farcan.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) labo qof oo ay labo dumar oo walaalo ah kala dhaleen. Dh: dubri, ilmadubri, habrowadaag.

2

habarwadaag -ta: (magacwadareed) walaalo isku hooyo keliya ah.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labo qof oo ay kala dhaleen labo aabbe oo walaalo ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaleeca-da)

2

Nabar ama iin oogada ka soo baxa; iin foolxun oo ceebaal laysaga dhigo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Cudur bushinta ku dhaca oo ay la caddaato. 2. Eed iyo ceebayn loo jeediyo cid fal xun ku kacday.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l ) 1. Cudur bushinta ku dhaca oo ay la caddaato. 2. Eed iyo ceebayn loo jeediyo cid fal xun ku kacday.

waa la naqliyay ✓

f. n. disapproval, criticism

waa la naqliyay ✓

-dhaleecada: (n) stigma (istig-ma); aspersion (as-peer-shin); criticism (kiriti-siizim); disapproval ~ ceeb, magac xumo

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) nabar xumaada oo geela ka soo baxa. Hal dhaleeco leh ayaa geela la socota.

2

dhaleeco -da: (magac, dhedig, keli) dacaayad iyo hadallo wax dhimaal ah oo cid laga baahiyo. Waxaad wadaa waa dheleeco ee wax jira maaha. Dh: fadeexad.

waa la naqliyay ✓

1

de: disapproval, criticism

2

lx: dhaleeco

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: dhaleeco

waa la naqliyay ✓

نَقْدِ، اسْتِنْكَارِ، إِدَانَة

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhalfee.

waa la naqliyay ✓

1

dhalleec¹: m.l la-mid: dhalleex¹.

2

dhalleec²: f.g1 (-cay, -cday) la-mid: dhalleex².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) janjeedhka iyo weecsanaanta wax dhan u qallooca. Dh: janjeedh.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalleex-a)

2

Jalleec; leex; janjeer; (ama dhalleec).

waa la naqliyay ✓

1

dhalleex¹: m.l/dh 1. Daymo gees la eego. 2. In yar. 3. Hadal ama dood intooda muhiim ah nuxur. la-mid: dhalleec¹, jalleec¹.

2

dhalleex²: f.g/mg1 (-xay, -xday) 1. (f.g) Dhinac eegid. 2. (f.mg) Wax janjeerin. la-mid: dhalleec², jalleec².

waa la naqliyay ✓

m.l/dh 1. Daymo gees la eego. 2. In yar. 3. Hadal ama dood intooda muhiim ah nuxur. la-mid: dhalleec, jalleec.

waa la naqliyay ✓

v. turn, tilt

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) eeg dhalleec.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhalleec, jalleec

2

de: turn, tilt

3

lx: dhalleex

4

pd: (dhalleexay / dhalleexday)

5

ps: v1=

6

key: dhalleex

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) name of a plant ~ magac geed

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-eemo, m.dh) Koor yar oo geela loo xiro.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) labada qori oo yaryar oo koorta gudeheeda ku dhexjira, midkood. Labada aleen ee koorta is le'egaysii. Dh: allane. alfa: (cilmi) 'saxarad' bixinno ka dhasha kaahfaahidda bu'aha curiyayaasha culus ee dabeeciga ah. Waa atam hilyam oo yeesha laba saldanab oo togan mar ku tuura labo elektaroon a = 2He-4.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Wax cusboonaysiin ama qurxin. 2. Guri, meel ay hawo ka soo gasho u yeelid. 3. Dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah nasin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Wax cusboonaysiin ama qurxin. 2. Guri, meel ay hawo ka soo gasho u yeelid. 3. Dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah nasin. m.f.dh, dalayn.

waa la naqliyay ✓

v. found a country, establish a nation; decorate

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gal u samee. Kitaabka dalee. Dh: galee.

2

dalee: (fal) dhul wax lagu beeri jiray in muddo ah. nasi.

waa la naqliyay ✓

1

de: found a country, establish a nation; decorate

2

lx: dalee

3

pd: (daleeyey)

4

ps: v2b=

5

key: dalee

waa la naqliyay ✓

1

(Dheen-ka, Dheen-ta)

2

Geed weyn oo gobka u eg oo mirihiisa la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Geed weyn, aan qodax lahayn, caleemo yaryar, miro macaan oo la cuno leh oo ka baxa biyo mareennada.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] large tree species, with edible fruit

waa la naqliyay ✓

1

(Den) May, S Berchemia discolor (Kl)Hems. Rhamnaceae.

2

N Dodonaea angustifolia L.F. Sapindaceae.

3

S Lannea schweinforthii (Engl)engl. Anacardiaceae.

4

C Cordia suckertii Chiov. Boraginaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed caleemaad jiridweynta ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: large tree sp., with edible fruit

2

lx: dheen

3

pd: (-ka ~ -ta)

4

ps: n-m/f-col

5

key: dheen

waa la naqliyay ✓

1

(Caleen-ta)

2

Xubnaha yaryar oo balballaaran oo xalxalleefsan, oo badanaa cagaarka ah oo laamaha geedaha ka baxa, middood.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-eemo, m.l) 1. Geedka qeybtiisa laamaha ka baxda ee u sameysa cuntada. 2. Caleenta geedka shaaha.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-eemo, m.l) 1. Geedka qeybtiisa laamaha ka baxda ee u sameysa cuntada. 2. Caleenta geedka shaaha.

waa la naqliyay ✓

f. n. leaf; tea

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. leaf (liif) 2. tea leaf ~ caleen shaah

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cagaarka ama dhegaha yaryar ee doogga ah ee geedaha laamahooda ka baxda.

waa la naqliyay ✓

1

de: leaf; [ext.] tea

2

lx: caleen

3

pd: (-ta Pl: caleemo (/ha))

4

ps: n1-f

5

key: caleen

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel aan geed iyo guri midna ku oollin oo bannaan ah. Dh: daleel.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalee-sha)

2

Aan cidi joogin; cidla'; bannaan; dalleen.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Meel bannaan oo aan dugsi lahayn. 2. D. ah: meel cidla' ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Meel bannaan oo aan dugsi lahayn. 2. D. ah: meel cidla' ah.

waa la naqliyay ✓

f. n. (adj.): evacuated area; empty, void

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax aan jirin ama meel madhan ah. Afdaleel ah weeyaan waxaad iigu amraysaaye.

2

daleel-sha: (magac, dhedig, keli) wax aan ciidan lahayn oo dayacan.

waa la naqliyay ✓

Meel bannaan ama firaaqo leh. Daleel cidlo ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: evacuated area; [atr.] empty, void

2

lx: daleel

3

pd: (/sha)

4

ps: n2-f

5

key: daleel

waa la naqliyay ✓

1

(Dareen-ka)

2

1. War xun oo laga naxo oo sheega haya geeri, col, shil kale.

3

2. Ogaan aan la hubin; male; garasho; tuhun.

waa la naqliyay ✓

1

dareen¹: m.l 1. Garasho ku abuurta niyadda qofka isbeddal nafsadeed. 2. War dhiilo leh. 3. Tuhun; shaki.

2

dareen²: f.mg1 (-eemay, -eentay; -eemi) 1. Qof, isbeddel nafsaani ah oo ku abuurmay garasho. 2. Wax tuhmid.

waa la naqliyay ✓

1

dareen¹: m.l 1. Garasho ku abuurta niyadda qofka isbeddal nafsadeed. 2. War dhiilo leh. 3. Tuhun; shaki.

2

dareen²: f.mg1 (-eemay, -eentay; -eemi) 1. Qof, isbeddel nafsaani ah oo ku abuurmay garasho. 2. Wax tuhmid. m.f.dh, dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. suspicion, feeling, sensation

2

dareen v. sense, suspect, doubt, feel

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. feeling (fitting), sensation (sen-seey-shin); perception (peer-sep-sheri); emotion (i-mow-shin); intuition (intu-wi-shin); instinct (inis-tingt) ~ dareem. 2. suspicion (sas-pi-shin) ~ tuhun 3. dareen -dareemay / dareentay (v) feel (fiit); perceive (peer-siiv); sense (sensi); get the feeling

waa la naqliyay ✓

1

Intuito; sospetto

2

Intuition; suspicion

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shanta dareeme midkood, wax ku garo ama fahan.

2

dareen -ka: (magac, lab, keli) fahanka iyo garashada maskaxdu leedahay ee ay wax ku kala saarto ka dib kolkay shanta dareeme middood soo tebiso.

waa la naqliyay ✓

شُعُور

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-beeyay, -baysay) Ka dh.: wax dhab ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-beeyay, -baysay) Ka dh.: wax dhab ka dhigid. m.f.dh, dhabayn.

waa la naqliyay ✓

v. prove, verify, confirm, make something real ~ serious

waa la naqliyay ✓

-yey / dhabeysay: (v) [with preposition ka] prove (puruuv); make it happen; put to the proof; substantiate ~ ka dhabee. Ex: hadal lama rabee ka dhabee; don't talk about it, just prove it

waa la naqliyay ✓

(fal) run ka dhig oo kaftan iyo ciyaar ka saar.

waa la naqliyay ✓

1

de: prove, verify, confirm, make s.t. real ~ serious

2

lx: dhabee

3

pd: (dhabeeyey)

4

ps: v2b=

5

key: dhabee

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalan-ka)

2

1. Abuurta ama baxaalliga nafleydu ku dhalato oo ku kala duwduwan tahay; sansaan; dabeecad.

3

2. Caws waaweyn oo aad u dheeraada; alaalo.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dabeecad. 2. Dir, fir, sinji. 3. Muuqal. 4. Caws waaweyn oo aad u dheeraada. 5. Geedo doog leh.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Dabeecad. 2. Dir, fir, sinji. 3. Muuqal. 4. Caws waaweyn oo aad u dheeraada. 5. Geedo doog leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. character, nature, physical appearance

waa la naqliyay ✓

1

(Dalan) C Gyrocarpus angustifolius (Verdo.) Gillett. Hernandiaceae.

2

N Panucum turgidum Forsk. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ka:: (n) natural behavior, character ~ bahaali

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sansaanka iyo abuurta qofka dabcigiisu yahay. Illayn dhalan lama dooriyo.

waa la naqliyay ✓

1

de: character, nature, physical appearance

2

lx: dhalan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dhalan

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalin-ta)

2

1. Ilmo ka ummulin, ka keenid, ka soo bixin.

3

2. Wax aan hor u jiri jirin keenid ama samayn; curin; abuurid; uumid; alkumid; hindisid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhali². la-mid: dhalis¹.

waa la naqliyay ✓

score

waa la naqliyay ✓

vl. n. causing, creating; delivering a baby; scoring a goal

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. the act of delivering [for example a baby]; delivery (diliveri); bearing (beering) ~ ummulin, dhalmo. 2. the act of a scoring a goal or point

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) (ka ~) haweenay uur leh ama wax kale ka ummulin oo foosha ku caawin. Dh: ummulin.

2

dhalin -ta: (magac, dhedig, keli) ciyaar halkii la doonayay gaadhid oo duq ama gool keenid.

3

dhalin -ta: (magac, dhedig, keli) (kal ~) xubnaha faraha laabid oo dhac ka siin. Sareedo ka dhalinta faraha kama oydo.

4

dhalin -ta: (magac, dhedig, keli) fikrad, mashruuc iyo wixii la mid ah keenid oo abuurid. Dh: curin, badcid, abuurid.

5

dhalin -ta: (magac, dhedig, keli) dad da'yarta ah ee aan weli gaboobin. Dhalintu caawa waxay ku cawaynayaan naadiga. Dh: dhallin, dhallinyaro.

waa la naqliyay ✓

1

de: causing, creating; delivering a baby; scoring a goal

2

lx: dhalin

3

pd: (-ta)

4

ps: vn-f

5

key: dhalin

waa la naqliyay ✓