dhalaalyo

(Dhalaal-ka)

Muuqaal ifa haya; bidhaan.

dhalaal¹: m.l Iftiin indhaha qabto oo ka baxa walxaha qaarkood marka ilays ku dhaco. la-mid: dhalal¹.

dhalaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Muuqaal ifaaya yeelasho. 2. Dareere noqosho (adke). 3. Ka soo dh.: qof, hawl loo xilsaaray sidii la rabey u fulin. la-mid: dhalal².

dhalaal¹: m.l Iftiin indhaha qabto oo ka baxa walxaha qaarkood marka ilays ku dhaco. la-mid: dhalal.

dhalaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Muuqaal ifaaya yeelasho. 2. Dareere noqosho (adke). 3. Ka soo dh.: qof, hawl loo xilsaaray sidii la rabey u fulin. m.f.dh, dhalaalid. la-mid: dhalal.

m. n. brightness, shine, splendor, sparkle

dhalaal v. shine, be bright; melt, liquify

-ay / dhalaashay: (v) 1. melt (melti) 2. shine (shaayn) 3. dhalaal -ka: (n) brightness (baraaytnes); shine (shaayn); sparkle (ispaar-kal) ~ birbiriq —dhalaalaya: (adj) shiny (shaayni); shining ~ bir-birqaya

(fal) iftiin yar oo aan isha wax yeelin bixi. Dh: if.

dhalaal: (fal) walax adag, milan oo dareere isku beddel. Dh: milan, shiilan.

dhalaal -ka: (magac, lab, keli) in yar oo caano ah oo weel guntii ama bilaale ku jira. Ilmaha yar ayaa dhalaalkii ka heemiyay.

dhalaal -ka: (magac, lab, keli) midab iftiin leh oo walacleeya. Habeen gurcud ah ayaan dhalaal toosh meel ka arkay. Dh: iftiin.

dhalaal -ka: (magac, lab, keli) isbeddelduleedka uu adke iskugu geddiyo hoor.

بَرِيقَ، لَمَعَانِ

(Dally) N Dregea schimberi (Decne) Bullock. Asclepiadaceae.

m.dh la-mid: dhalaalo.

-da: (maac, dhedig, keli) dhaxan aad u qabaw oon dabayl lahayn oo subaxa hore dhacda. Dhalalada dugsi ka fadhiiso. Dh: gabadano, dhaxan.

dhalalo -da: (maac, dhedig, keli) xanuun ilkaha laga dareemo kolka wax aad u qabaw la cabbo.

-da: (magac, dhedig, keli) dareen sillan oo lagu sigto ama leh matag oo ay keento cunto xumaatay ama dhadhan la kahdo oo la cunay. Dh: yaqyaqsi, yaqyaqsood, daalalyood, yalaalugo.

(Dhabaala-da)

1. Qallaco awrta qooqani isku dhufato, kolkay dagaallamayso; qallaco; fajaas.

2. Wax ku dhufasho; guubaabo.

m.dh la-mid: dhabaalayn.

f. n. fight (among livestock)

-da: (magac, dhedig, keli) qaab awrt. isku disho oo ah qallaxato qoorta qoorta la isk gesho oo la isku xuurteeyo.

dhabaalo -da: (magac, dhedig, keli) guubaabo iyo dhiirrigelin.

de: fight (among livestock)

lx: dhabaalo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: dhabaalo

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dhalaalaya ka dhigid. la-mid: dhalali.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dhalaalaya ka dhigid. m.f.dh, dhalaalin. la-mid: dhalali.

v. polish, brighten, make shine, light up; melt, liquify

-yey I say: (v) 1. polish (poolish); shine (shaayn); brighten (baraay-ten). 2. melt (melti); melt down; liquate (lik-weeyt); liquefy; defrost (dii-faroost)

(fal) (ku ~) walax mid kale ku dheji adoo dab adeegsanaya. Kabta ii dhalaali.

dhalaali: (fal) shiil oo adke dareere u beddel. Laxaamadda dhalaali.

dhalaali: (fal) nadiifi oo uskagga saaran ka sifee oo wax dhalaalaya ka dhig. Intaan soo noqonayo babuurka ii sii dhalaali.

de: polish, brighten, make shine, light up; melt, liquify

lx: dhalaali

pd: (dhalaaliyey)

ps: v2a=tr

key: dhalaali

(Dhaqaala-ha)

Dhaqaale.

m.l la-mid: dhaqaale.

m. n. economy, management

-dhaqaalaha: (n) economy (ikono-mi) ~ see [eeg] dhaqaale

-ha: (magac, lab, keli) eeg dhaqaale.

de: economy, management

lx: dhaqaalo

pd: (/ha)

ps: n6-m, n7-m

see: dhaqaale

key: dhaqaalo

m.dh Isbeddel xun oo cid ku dhaca.

m.dh Garaacidda qof dhakaarka laga garaaco.

de: brightness, shine, splendor, sparkle

hm: 1

lx: dhalaal

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: dhalaal_1

cf: halaalac

de: shine, be bright; melt, liquify

hm: 2

lx: dhalaal

pd: (dhalaalay)

ps: v1=intr

key: dhalaal_2

(Dhalaalid-da)

1. Muuqaal ifa haya yeelasho; bidhaamid; birbirid.

2. (bir, subag, kd.) sida biyaha u dareerid, kulayl dab ama qorraxeed aawadi; shiilmid; shubmid.

m.f.dh eeg dhalaal². la-mid: dhalalid.

-da: (magac, dhedig, keli) shiilmid oo dareere u beddelmid.

dhalaalid -da: (magac, dhedig, keli) iftiimid oo wax meel dheer laga arkayo ahaan. Dhalaalidda xiddigaha samada dharaar lama arko.

(Dhalaalin-ta)

Wax dhalaala haya ka dhigid.

dhalaalin¹: m.f.dh eeg dhalaali. la-mid: dhalaalis, dhalalin.

dhalaalin²: m.dh (fiisikis) Dariiqada ama habka adke loogu beddelo hoor iyadoo la adeegsanayo kul iyo cadaadis.

m.dh (fiisikis) Dariiqada ama habka adke loogu beddelo hoor iyadoo la adeegsanayo kul iyo cadaadis.

-ta: (n) the act of melting; fusion (fiyuushin)

-ta: (magac, dhedig, keli) adke, shiilid oo dareere u rogid. Dhalaalinta jaandigu hawl mal eh.

dhalaalin -ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) walax mid kale ku duldheji iyadoo dab la adeegsanayo.

m.l la-mid: dhalaalin.

f.g3 (-stay, -satay) 1. Si dhaqaale ah u maamulasho. 2. Wax tashiilid.

f.g3 (-stay, -satay) 1. Si dhaqaale ah u maamulasho. 2. Wax tashiilid. m.f.dh, dhaqaalaysasho.

v.auto: save; economize; tend (for oneself)

-dhaqaalaystay / dhaqaalaysatay: (v) be economical fer oneself; economize (ikono-maay); save

(fal) ciddaada daranyada ka dhabo; eego oo wixii daranyo ah ka ilaali. Dh: xaslo.

dhaqaalayso: (fal) dhaqaale yeelo; wax soo saar badan yeelo. Dal yahaw degtaye dhaqaalayso.

de: save; economize; tend (for oneself)

lx: dhaqaalayso

pd: (dhaqaalaystay)

ps: v3b=auto

key: dhaqaalayso

f.g3 (-stay, -satay) 1. Wax tashiilasho. 2. Wax daryeelasho.

(Dhaqaaqilya-da)

Nafley yar oo dhaqaaqeeda dhib lagu arki karo; muuqaal aad u yar oo nuuxnuuxsana haya; dhaqaaqil.

m.dh Nafley yar oo dhaqaaqeeda dhib lagu arki karo; muuqaal aad u yar oo nuuxnuuxsanaya; dhaqaaqil.

f. n., [collective] small living beings

-da: (magac, dhedig, keli) dhib lagala kulmo aragga dhaqaaq aad u yar oo noole ili ma qabatay ahi sameeyo. Dhaqaaqilyo aan loo samrin lagama sal gaadho.

dhaqaaqilyo -da: (magac, dhedig, keli) wax yar oo nool oo aan si fudud lagu arki karin.

de: small living beings (with difficult to perceive movements)

lx: dhaqaaqilyo

pd: (/da)

ps: n6-f-col

key: dhaqaaqilyo

(Dhabaalayn-ta)

1. Dhabbaalo ku dhufasho.

2. Guubaabin.

m.f.dh eeg dhabaalee. la-mid: dhabaalo.

-ta: (magac, dhedig, keli) awr, mid kale qallaxato ku dhufasho. Dh: qallacatayn.

dhabaalayn-ta: (magac, dhedig, keli) guubaabin oo gooddin iyo boorrin iskugu darid.

f.g2 (-yeeyay, -yeysay) Nafley canaanasho.

(fal) eeg dhabaalee.

-aa: (adj) 1. shiny (shaayni); 2. melted (mel-tidh)

(tilmaame) wax la dhalaaliyay.

(Dhaqaalayn-ta)

1. Si wanaagsan u ilaalin, wax u siin; si jacayl iyo turaal ku jiro, u dhaqid, u dhawrid.

2. Tashiilid; maradhaarayn.

m.f.dh eeg dhaqaalee.

-ta: (n) the act of economizing; thrift (thirift) ~ beekhaamin

Economizzare

To economize

-ta: (magac, dhedig, keli) daryeelid oo dhuuni iyo dheef wuxuu u baahan yahayba siin. Dadka waawayni dhaqaalayn ayay u baahan yihiin. Dh: xanaanayn.

dhaqaalayn-ta: (magac, dhedig, keli) dhaqaala samayn oo wax soosaarka kor u qaadid.

(Dhilmaanya-da)

Kaneeco; (ama dhalmaanyo).

m.dh 1. Cayayaan duula, leh afar baal, lix lugood af dhuuban leh oo ay xoolaha iyo dadka dhiigga kaga nuugto. 2. Cudur kaneecada laga qaado; duumo; dhaxan.

m.dh 1. Cayayaan duula, leh afar baal, lix lugood af dhuuban leh oo ay xoolaha iyo dadka dhiigga kaga nuugto. 2. Cudur kaneecada laga qaado; duumo; dhaxan.

f. n., [collective] mosquito

-dhilmaanyada: (n) mosquito (mos-kii-tow) ~ kaneeco

-da: (magac, dhedig,keli) cayayaan leh baadad uu ku duulo oo dadka cuna, dhaliyana xanuunka duumada oo ku dhaqan dhulka webiyada leh sida koonfurta Soomaaliya. Dh: kaneeco.

de: mosquito

lx: dhilmaanyo

pd: (/da)

ps: n6-f-col

syn: kaneeco {C & S}

key: dhilmaanyo

m.dh Nooc caws ka mid ah oo dhaadheer.

-da: (magac, dhedig, keli) tigaad iyo nagaadh.

-sha: (magac, dhedig, keli) ceel cid badani aanay ka cabbayn. Dh: firaaqo.

(Dhaaya-ha)

Xubnaha aragga; labada indhood.

m.l Xubnaha aragga; indhaha.

m.l Xubnaha aragga; indhaha.

m. n., pl., [collective] eyes; vision, sight; enlightenment, knowledge

(Daio) C,N Crotalaria saltiana Andr. Papilionaceae.

name-f eyes; vision; sight; enlightenment, knowledge

-dhaayaha: (n) sight (saayt); eyes (aayis), vision (vi-shin) ~ aragti

magac loo baxsho gabadh aad loo jecel yahay oo lagu tilmaamay in ay dhaayaha oo kale tahay qaalinimqdeeda aawadeed.