ereyga

dhal

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dhal

DHAN
1

(Dha-sha)

2

Yaryarka dhasha; dhallaan; ubad; carruur; ilmo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhal

DHAN
1

dhal¹: m.l (-lal/-llal, m.l) 1. Ubad yaryar oo nafley; dhallaan; carruur; ilmo. 2. Firfir yaryar oo subag ah oo ay yeeshaan caano la lulayo.

2

dhal²: f.g/mg1 (-alay, -ashay) 1. (f.g) Nafley rimman ubad dihasho. 2. (f.g) Geed miro iyo wixi lamida yeelasho. 3. (f.g) Caano la lulay subag yeelasho. 4. (f.mg) Ilmo if imaan. Tusaale: “Wiil baa dhashay”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhal

DHAN
1

dhal¹: m.l (-lal/-llal, m.l) 1. Ubad yaryar oo nafley; dhallaan; carruur; ilmo. 2. Firfir yaryar oo subag ah oo ay yeeshaan caano la lulayo.

2

dhal²: f.g/mg1 (-alay, -ashay) 1. (f.g) Nafley rimman ubad dihasho. 2. (f.g) Geed miro iyo wixi lamida yeelasho. 3. (f.g) Caano la lulay subag yeelasho. 4. (f.mg) Ilmo if imaan. Tusaale: Wiil baa dhashay. m.f.dh, dhalid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhal

DHAN
1

v. beget, bear, father (a child), give birth to, lay eggs; create, cause

2

dhal vl. n. giving birth; delivery (of a child)

3

dhal [feminine] n., [collective] offspring, children; descendants

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhal

DHAN
1

-ay /dhashay: (v) l.bear (beer); yield fruit or babies; produce; deliver: Ex: dhirta cambaha ee sanad walha dhasha; the mango trees that bearfurit[mangoes] every year. 2. dhal -dhasha: (n) baby (bey-bi) Ex: dhal libaax; lion baby.

2

dhasha: (n) offspring (oof-ispiring); descendants (di-sen-dantis); children (jiil-dareen) ~ fir, waraso, durriyad. dhal leh: (adj) small (ismool); little; tiny (tayni). Ex. wiil dhal leh; Little boy

3

dhal: -ay / dhashay: (v) give birth to; deliver (diliver); bear (beer). Ex: saakay wiil dhashay; She delivered a baby boy this morning

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhal

DHAN
1

(fal) lab iyo dhedig isku tega oo ilmo yar ha ka abuurmo.

2

dhal-sha: (magacwadareed) carruurta yaryar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

dhal

DHAN

ولادة

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dhaal

DHAFAN
1

(Dhaal-ka)

2

1. Dheri yar oo dhoobo ah.

3

2. Dhuun buuriga lagu cabbo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhaal

DHAFAN

m.l (-lal, m.l) 1. Dheri yar oo dhoobo ah. 2. Dhuun buuriga lagu nuugo. 3. Dhul bannaan oo biyo fariisin ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhaal

DHAFAN

m.l (-lal, m.l) 1. Dheri yar oo dhoobo ah. 2. Dhuun buuriga lagu nuugo. 3. Dhul bannaan oo biyo fariisin ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhaal

DHAFAN

m. n. earthenware cooking vessel; small jar; smoking pipe

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhaal

DHAFAN
1

-ka: (magac, lab, keli) digsi aan mugiisu waynayn kana mida dharyaha reerku wax ku karsado. Dh: dhari.

2

dhaal-ka: (magac, lab, keli) weel yar oo dhoobo ah oo haddii wax loogu rido dad badan, aan deeqin. Sida kaal danley qaybsatiyo kur iyo dhaal yaabis.

3

dhaal -ka: (magac, lab, keli) dhuun buuriga ama sigaarka lagu cabbo. Dh: laf.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dhaal

DHAFAN
1

de: earthenware cooking vessel; small jar; smoking pipe

2

lx: dhaal

3

pd: (-ka Pl: dhaalal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: dhaal

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dhali

DHAFAN
1

(Dhali-ga)

2

Xubinta dheddiggu ka dhalo; dasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhali

DHAFAN
1

dhali¹: m.l Afka hore ee xubinta taranta dhiddigoodka.

2

dhali²: f.g2 (-iyay, -isay) 1. Dheddig foolanaya ilmo ka soo qabasho. 2. Ciyaar kubbadeed dhibco ka keenid (qof).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhali

DHAFAN

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Dheddig foolanaya ilmo ka soo qabasho. 2. Ciyaar kubbadeed dhibco ka keenid (qof ). m.f.dh, dhalin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Dhali

DHAFAN

Generate

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhali

DHAFAN
1

v. cause, bring about; create, originate; deliver (a baby), beget (a child); score (a goal)

2

dhali m. n. womb

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhali

DHAFAN

-yey / say: (v) 1. assist [a woman] in giving birth; deliver (diliver) ~ ka dhali. Ex: dhakhtarkee ilmaha kaa dhaliyey? which doctor delivered your baby? 2. (v) score (iskoor); gain [a point] in a game or contest. Ex: laba gool buu dhaliyey; he scored two goals. 3. generate (jena-reeyt)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhali

DHAFAN
1

(fal) ka ummuli oo wax foolanaya dhalmada ku caawi. Ri'da ka dhali.

2

dhali: (fal) ciyaar halkii la doonayay gaadh oo duq keen. Dhali dhali walaal goolka.

3

dhali: (fal) fikrad, mashruuc iyo wixii la mid ah keen oo abuur. Dh: curi, badac, abuur.

4

dhali: (fal) (ka ~) xubnaha faraha dhac ka sii adoo laabaya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dhalo

DHAFAN
1

(Dhala-da)

2

1. Madaxa meesha ugu sarraysa; kug; dhako.

3

2. Wax adag, jabina og, oo dhalaala, oo wixii ka shisheeyaa muuqdaan oo dabaysha celiya iftiinkana soo daaya; waxyaalo badan oo aan la tirin karin oo dadka aad iyo aad wax u tara baa laga sameeyaa; dhawr waxyaalood oo laysku dardaray bay ka kooban tahay: ciid, sooda, xaraar...

4

3. Ubbo dhalo laga sameeyey; qarsho; quraarad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhalo

DHAFAN
1

dhalo¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. Wax kasta meesha u sarraysa; fiin. 2. Maaddo adke ah oo ka samaysan ciid, kaalsiyam, sooda iyo botaasiyam oo jabi og oo mootiye ileys ah. 3. Weel quraarad ka samaysan oo biyaha, caanaha iyo wixi lamida lagu shubto.

2

dhalo²: f.mg3 (-ashay, -alatay) 1. Ilmo uur ku jira ifka (aaduunka) imaansho. 2. Soo bixid ama kawsasho (bil ama dayax); bilasho. 3. Wax aan horay u jirin, abuurmid. Tusaale: “Kacaan baa dhashay”. 4. Kubbad lagu ciyaarayo shabaq gelid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhalo

DHAFAN
1

dhalo¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. Wax kasta meesha u sarraysa; fiin. 2. Maaddo adke ah oo ka samaysan ciid, kaalsiyam, soodaiyo, botaasiyam oo jabi og oo mootiye ileys ah. 3. Weel quraarad ka samaysan oo biyaha, caanaha iyo wixi lamida lagu shubto.

2

dhalo²: f.mg3 (-ashay, -alatay) 1. Ilmo uur ku jira ifka (aaduunka) imaansho. 2. Soo bixid ama kawsasho (bil ama dayax); bilasho. 3. Wax aan horay u jirin, abuurmid. Tusaale: Kacaan baa dhashay. 4. Kubbad lagu ciyaarayo shabaq gelid. m.f.dh, dhalasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhalo

DHAFAN
1

v. be born

2

dhalo [feminine] n. crown of the head

3

dhalo [feminine] n. bottle

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhalo

DHAFAN

-dhalada: (n) 1. bottle (bo-tel) ~ qarsho, quraarad. 2. scalp (iskaalp) ~ baso. 3. grown (karown)-, the top or highest part of the head ~ dhako

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Dhalo

DHAFAN
1

Bottiglia

2

Bottle

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhalo

DHAFAN

-da: (magac, dhedig, keli) weel ka samaysan quraarad oo wax lagu shubto. Dh: qaruurad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

dhalo

DHAFAN

زُجَاجَةً، قَارُورَة

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhayl

DHAFAN
1

dhayl¹: m.l 1. la-mid: dhaylo. 2. dheel².

2

dhayl²: f.mg1 (-ylay, -yshay) Neef yaraan ku qalasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aabbe

DHAABAN
1

(Aabba-ha)

2

Qof lab oo wax dhalay; labada waalid kan lab (ama aabbo).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aadane

DHAABAN
1

(Aadana-ha)

2

Intii Nebi Aadan dhalay ka mid ah; dad; qof.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aayatiin

DHAABAN
1

(Aayatiin-ka)

2

Waxtar aan durba dhalane, waa danbe, oo iyadana loo baahan yahay, la filana hayo oo loogu talaggalo; waxtar raaga; cirib-danbeed; meecaad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abaarikeentay

DHAABAN
1

(Abaarikeentay-da, Abaarikeentay-ga)

2

Dad aan dhulka ku dhalan oo waa danbe dalaw ku yimid; gadaalka'imaad; kooyto (ab'ogaa iyo abaarikeentay).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abab

DHAABAN
1

(Abab-ka)

2

1. Daaqbarad (xoolo).

3

2. Dhallaanka yaryar waxbarashadooda hore sida cunno cunidda; sansaanka, habka, ku-dayashada, (ama abaab).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abeer

DHAABAN
1

(Abeer-ka)

2

Neef ishkin ah (geel, lo') oo dheddig oo goortuu ku curan lahaa aan ku curan; qaalin aan weli dhalin; galgaal (lo'); tebis (ari) (ama ameer).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abuurid

DHAABAN
1

(Abuurid-da)

2

Wax aan hor u jirin uumid; curin; alkumid; jirsiin; dhalin; ahaysiin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abuuris

DHAABAN
1

(Abuuris-ta)

2

Uumis; alkun; dhalis; curis.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abyan

DHAABAN
1

(Abyan-ka)

2

Garasho ama dareen, wax sillan ama lala yaabo, ay dhaliyeen; yaab; irkig; amakaag; ashqaraar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Afarran

DHAABAN
1

(Afarran-ka)

2

Saddex kale oo badanaa la dhalay weheliso oo afar ku tahay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Agool

DHAABAN
1

(Agool-ka)

2

1. Hollobta timaha salkooda ka dhalata.

3

2. Astayn, calaamayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Aji

DHAABAN
1

(Aji-ga)

2

1. Dhalad ah; gob; xor.

3

2. Soomaali.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ashqaraar

DHAABAN
1

(Ashqaraar-ka)

2

Wax sillan ama aan la arki jirin ama yaab leh, waxa aragtidoodu dhaliso; yaab; abyan; amakaag.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baarri

DHAABAN
1

(Baarri-ga)

2

Qof waalidkii dhalay jecel oo wuxuu u qaban karo u qabta; waalidka okobban oo u sama fala.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Babbaay

DHAABAN
1

(Babbaay-ga)

2

Geed dhulka kulul ka baxa oo yare baarta u eg; baarka sare wuxuu ku lee yahay caleemo balballaaran; wuxuu dhalaa miro waaweyn oo qaraha u eg oo iniino badan oo filfil u eki dhexda uga buuxaan; (ama mafafaay).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bajis

DHAABAN
1

(Bajis-ka)

2

Jid cusub oo dhowaan-dhalad ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bakaal

DHAABAN
1

(Bakaal-ka)

2

1. (cudur) bar cad oo isha birteeda ku dhalata.

3

2. Meeraha labaad oo qorraxda ku wareega oo u dhexeeya dhulka iyo Dusaaga (Sahra); Xiddigta Waabberi; Waxaraxir; (ama Bakool).

4

3. Qof lixaad weyn; dhammays ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baqal

DHAABAN
1

1. (Baqal-ka, Baqa-sha) Gammaanka jaad ka mid oo geenyada iyo dameerku iska dhalaan.

2

2. (Baqal-ka) Cagcagaarka la cuno mid ka mid ah; bagal.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baqbaq

DHAABAN
1

(Baqbaq-a)

2

1. Dhegdhegga indhaha buka ama aan nadiifka ahayni yeeshaan; fiish; dhalxan (baqbaq qoyan), xafajo (baqbaq qallalan).

3

2. Xabagta gabowdey.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Baqdin

DHAABAN
1

(Baqdin-ta)

2

Wax waxyeelladood laga yaabo, waxa aragtidooda ama maqalkoodu nafleyda ku dhaliyaan; naxdin; cabsi.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dal

DHAFANDHAAF
1

(Dal-ka)

2

Dhul yar ama weyn oo seere la yaqaan leh oo la deggan yahay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dal

DHAFANDHAAF
1

dal¹: m.l (-lal, m.l) Dhul soohdin loo yaqaan leh oo la degganyahay; waddan.

2

dal²: f.g1 (-alay, -ashay) Harag rogob ka gurid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dal

DHAFANDHAAF

m.l (-lal, m.l) Dhul soohdin loo yaqaan leh oo la degganyahay; waddan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dal

DHAFANDHAAF

m. n. country, land, territory, state

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dal

DHAFANDHAAF

-ka: (n) country (kaantari); land (laandh); territory (tera-tori), state (isteeyt) ~ waddan

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Dal

DHAFANDHAAF
1

Paese

2

Country

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dal

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) meel busho ku wada nooshahay oo uu maamul iyo dhaqan ama nidaam yaallo. Dh: waddan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Hal

DHAFANDHAAF
1

1. (Hal-ka) a) Tirada baabbahda iyo labada u dhexaysa; mid; kow. (1). b) Erey: hadal: wax. c) Meel, xag.

2

2. (Ha-sha) Neef geel ah oo dheddig.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

hal

DHAFANDHAAF
1

hal¹: m.l (-lo, m.l) 1. Tirada eber iyo laba u dhexeysa; kow. Tusaale: “Wuxuu dhalay hal wiil iyo hal gabar”. 2. Eray; hadal. 3. H. ah: Wax isku duuban ama wada jira. Tusaale: “Annagu hal baynu nahay”. 4. Meel; xag. Tusaale: “Halkan dhig: meeshan dhig”.

2

hal²: m.dh (-lo, m.l) Neef geel dhedig ah oo curtay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

hal

DHAFANDHAAF
1

hal¹: m.l (-lo, m.l) 1. Tirada eber iyo laba u dhexeysa; kow. Tusaale: Wuxuu dhalay hal wiil iyo hal gabar. 2. Eray; hadal. 3. H. ah: Wax isku duuban ama wada jira. Tusaale: Annagu hal baynu nahay. 4. Meel; xag. Tusaale: Halkan dhig: meeshan dhig.

2

hal²: m.dh (-lo, m.l) Neef geel dhedig ah oo curtay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

hal

DHAFANDHAAF
1

num: one

2

hal m. n., loc. place, spot, location

3

hal m. n. matter, affair

4

hal [feminine] n. cow ~ female camel

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

hal

DHAFANDHAAF
1

-hasha: (n) she camel; female camel

2

hal -ka: (adj) one (wan). Ex: hal cod bay ku hadleen; they spoke with one voice. —hal mar: one time

3

hal -ka: (n) particular portion of space; place (paleez). Ex: halkee buu joogaa? where is he?

waa la naqliyay ✓

Magacyada Nafleyda Soomaaliyeed (Laatiin-Talyaani-Ingiriis-Soomaali) - Funayooli, Simoneeta [1985]

Hal

DHAFANDHAAF
1

(I) Cammella allattante;

2

(E) Nursing She Camel

3

(S) HAL (S. g: Hal)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

hal

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) tiro eberna ka weyn labana ka yar. Dh: xabbad, kow, mid, 1.

2

hal -ka: (magac, lab, keli) erey; hadal; weedh. Hubsiimo hal baa la siistaa.

3

hal -ka: (magac, keli) meel; xag. Dh: goob, kob.

4

hal -sha: (magac, dhedig, keli) neef dhidig oo dhalooyo ah oo geel ah. Hal diidaysaa geed ay ku xoqato ma weydo. Li: awr. Wa: halo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ahal

DHAFANDHAAF

m.l la-mid: ehel.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ahal

DHAFANDHAAF

-ka: (magacwadareed) dadka qaraabada ah; gacal iyo xigaal. Dh: ehel.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Daal

DHAFANDHAAF
1

(Daal-ka)

2

1. (-') Culayska iyo juucjuuca oogadu iska dareento kolkay socod ama hawl badan qabato.

3

2. Iniino jaadka digirta kamid ah oo qaab wareegsan leh; xoolaha iyo dadkuba waa cunaan. 3.* Cad dhalo duwan ah oo labada dhinacba ka foocsan oo fallaaraha iftiinka uruursha ama faafiya; cadad jaadkaas ah oo aragga loo qaato.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

daal

DHAFANDHAAF
1

daal: m.l 1. Nooc digirta ka mid ah, iniino yaryar oo qaab wareegsan leh oo la cuno. 2. Cad dhalo ah oo wixii lagu fiiriyo muukaalqooda weynaysa.

2

dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.

3

dąal²: m.l (daawo) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah.

4

dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

daal

DHAFANDHAAF
1

dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.

2

dąal²: m.l (daaw.) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah. m.f.dh, daalid.

3

dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid. m.f.dh, dąalid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

daal

DHAFANDHAAF
1

m. n., [collective] fatigue, tiredness

2

daal v. be tired, tire, get fatigued

3

daal m. n., [collective] bean species

4

daal m. n. eyeglasses; magnifying glass

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

daal

DHAFANDHAAF
1

-ay / daashay: (v) become tire or fatigued; tire (taayar)-, fatigue (fatiig); weary (wiyari); exhaust (ig-zoost) ~ noog

2

daal -ka: (n) tiredness (taayidh-nes) exhaustion (ig-zoos-shen); jade (jeeydh) ~ noog

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

daal

DHAFANDHAAF
1

(fal) qabo hawl is dabajoog ah oo tacab iyo burbur dareen. Marti daashay baa duleedka fadhida. Dh: noog, dakaan.

2

daal -ka: (magac, lab, keli) hawl iyo nasassho la'aan darteed oo lala tabar beelo. Daal dabadii baa la dhergaa. Dh: noog.

3

daal -ka: (magac, lab, keli) dhalo iyo wixii la mid ah oo bikaaco ah, iftiinka soo gala ururisa ama faafisa dabadeedna gudbisa. Waxa loo kaalmaystaa xoojinta aragga. Daalku faa'iido badan ayuu leeyahay.

4

daal -ka: (magac, lab, keli) iniinyo jaadadka digirta ka mid ah oo qaab wareegsan leh. Waxaan arkay meel daal ka baxay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

daal

DHAFANDHAAF

تَعَبِ لُغُوب

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

deal

DHAFANDHAAF

/dhiil/ (n) 1. macaamilo; heshiis (n) 2. qadar (in, tiro) (n) 3. turub-bixin (turub-qaybin) (v) 4. qaybin (dad wax u gaybin).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dha'

DHAFANDHAAF
1

de: DH [digraph letter of the Somali alphabet] Voiced post-alveolar retroflex stop; can be double, but is not spelled as such; changes to R when not the first consonant in most dialects

2

lx: dha'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: dha'

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dhab

DHAFANDHAAF
1

(Dhab-ta)

2

Aan cayaar iyo kaftan ahayn ee run ah; wax jira; wax sugan.

3

2. Oogada dadka inteeda u dhexaysa laabxuunshada iyo lowyaha oo kolka qofku fadhiyo lagu qaban karo ama lagu hayn karo wax kasta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhab

DHAFANDHAAF

m.dh 1. Wax run ah oo kaftan iyo ciyaar ahayn; xaqiiq. 2. Xuddunta iyo lowyaha inta u dhexeysa (dad).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhab

DHAFANDHAAF

m.dh 1. Wax run ah oo kaftan iyo ciyaar ahayn; xaqiiq. 2. Xuddunta iyo lowyaha inta u dhexeysa (dad).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhab

DHAFANDHAAF
1

f. n., [abstract] (adj.): truth, reality; real, true; thorough, full

2

dhab [feminine] n. lap (anatomical)

3

dhab v. hit, strike; {obscene} have sex, copulate

4

dhab [feminine] n. mat

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhab

DHAFANDHAAF
1

-ta: (n) fact (faakt); reality (riyaaliti); truth (turuuth) ~ xaqiiq

2

dhab -ah: (adj) 1. real (ri-yal); true (turuu); genuine (jeniwin); authentic (o-then-tik) ~ rasmi. Ex: waa harag dhab ah; this is genuine leather. 2. serious (siiriyas). Ex: -waa iga dhab, ciyaari mayo; I am serious, I am not joking

3

dhab -ta: (n) lap (laap); laps ~ Ex: dhabtayda ku soo fariiso; sit on my lap

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Dhab

DHAFANDHAAF
1

Certo; genuino

2

Certain, genuine

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhab

DHAFANDHAAF
1

(fal) dhedig, u tag oo u galmoo; gud oo saaro. dhab: (tilmaame) wax run ah oo la hubo. Dh: run. Li: been.

2

dhab -ta: (magac, dhedig, keli) bogga iyo labada bawdo oo marka la fadhiyo carruurta lagu qabto. Hooyooy dhabtaadaa hurdo lagu gam'aayoo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dhac

DHAFANDHAAF
1

(Dhac-a)

2

Dad xoolihi oo xoog lagu qaato ama lagu haysto; booli.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhac

DHAFANDHAAF
1

dhac¹: m.l 1. Si xoog iyo sharcidarro ah oo hanti cid kale leedahay lagu qaato. 2. Dh. ah: hanti si xoog iyo sharcidarro ah lagu soo qaatay. 3. la-mid: dhicid.

2

dhac²: f.g/mg1 (-cay, -cday; -dhici) 1. (f.g) Hanti cid kale leedahay si xoog iyo sharcidarro ah ku qaadid. 2. (f.g) La dh.: ul, karbaash, gacan iyo wixi lamida wax ku garaacid. 3. (f.g) Dhurwaa habeen xero xoolo ku jiraan weerarid. Tusaale: “Dhurwaa baa xeradii u dhacay”. 4. (f.mg) Wax meel sare ka soo dillaamid. 5. (f.mg) Ku dh.: imtixaan ku gudbi waayid. 6. (f.mg) Qorrax, dayax iyo wixi lamida godgelid. 7. (f.mg) Wax waqti loogu talaggalay dhammaysasho. 8. (f.mg) Dabayl xoog u socosho. 9. (f.mg) Xabbad iyo wixi lamida qarxasho. 10. (f.mg) Wax culus oo aan la filayn soo kordhid. 11. (f.mg) La dh.: wax si aad ah ugu bogid. 12. (f.mg) Ku dh.: wax aan laga fiirsan falid. 13. (f.mg) Ku dh.: dhar iyo wixi lamida lebbisasho. 14. U dh.: si dhuumasho ah wax u boobid. 15. (f.mg) Biyo aan loo miyayn cabbid (xoolo).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhac

DHAFANDHAAF
1

dhac¹: m.l 1. Si xoog iyo sharcidarro ah oo hanti cid kale leedahay lagu qaato. 2. Dh. ah: hanti si xoog iyo sharcidarro ah lagu soo qaatay.

2

dhac²: f.g/mg1 (-cay, -cday; -dhici) 1. (f.g) Hanti cid kale leedahay si xoog iyo sharcidarro ah ku qaadid. 2. (f.g) La dh.: ul, karbaash, gacan iyo wixi lamida wax ku garaacid. 3. (f.g) Dhurwaa habeen xero xoolo ku jiraan weerarid. Tusaale: Dhurwaa baa xeradii u dhacay. 4. (f.mg) Wax meel sare ka soo dillaamid. 5. (f.mg) Ku dh.: imtixaan ku gudbi waayid. 6. (f.mg) Qorrax, dayax iyo wixi lamida godgelid. 7. (f.mg) Wax waqti loogu talaggalay dhammaysasho. 8. (f.mg) Dabayl xoog u socosho. 9. (f.mg) Xabbad iyo wixi lamida qarxasho. 10. (f.mg) Wax culus oo aan la filayn soo kordhid. 11. (f.mg) La dh.: wax si aad ah ugu bogid. 12. (f.mg) Ku dh.: wax aan laga fiirsan falid. 13. (f.mg) Ku dh.: dhar iyo wixi lamida lebbisasho. 14. U dh.: si dhuumasho ah wax u boobid. 15. (f.mg) Biyo aan loo miyayn cabbid (xoolo). m.f.dh, dhicid¹.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Dhac

DHAFANDHAAF

Fall

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhac

DHAFANDHAAF
1

v. happen, occur; have (a disease); blow (wind)

2

dhac v. fall (down); be reduced; set (of sun)

3

dhac vl. n. happening, occurrence; act of falling down

4

dhac v. rob, rustle (cattle); loot, plunder, pillage

5

dhac vl. n. robbery, theft, looting

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhac

DHAFANDHAAF
1

-a: (n) robbery (robari); piracy (paayrasi) looting (luuting) ~ boob

2

dhac: -dhacay I dhacday: (v) 1. fall (fool), drop or come down freely to the ground. Ex: dhulkuu ku dhacay; he fell to the ground. 2. expire (ekis-paayar) ~ waqtigiisii dhammaaday. Ex: Baasaboor dhacay; expired passport. 3. fail (feel)-, Ex: Imtixaankii way ku dhacday; she failed the examintion. 4. happen (ha-pin); take place or occur by chance. Ex: maxaa dhacay? what happened? 5. rob (rob); engage in or commit robbery. Ex: tuug baa dhacay; the thief robbed her. 6. decline (dikalaayn); in financial value. Ex: Sanadkii dhawaa, qiimaha doolarku aad buu u dhacay; last year, dollar prices fell sharply. 7. ku dhac -ay / day: (v) collide (kolaaydh); come into collision or direct impact with; bump against; smash into. Ex: laba baabuur baa isku dhacday; two cars had collided

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Dhac

DHAFANDHAAF
1

Confisca

2

Confiscation

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhac

DHAFANDHAAF
1

(fal) xoolo aad lahayn, cid kale xoog kaga qaado. Ayaa dadka dhac ku yidhi. Dh: boob.

2

dhac: (fal) jin ha ku helo oo u jiifso.

3

dhac: (fal) meel sare ka soo shalwo. Sariirta ka soo dhac.

4

dhac: (ereycodeed) lagu cabbiro jabaq gaar ah oo mar keliya dhacda sida jabka wadhafka iyo wixii la mid ah.

5

dhac-a: (magac, lab, keli) wax aanad lahayn, xoog ama xeelad ku qaadasho. Dhac dushii laguma wada hadlo. Dh: boob.

6

dhac -da: (magacwadareed) alaabta aqalka la hoos dhigo sida maacuunta iyo gogosha. Aqalka Maryan dhac badan baa hoostaal. Dh: xamaamo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhad

DHAFANDHAAF

f.mg1 (-day, -dday) 1. la-mid: dhar 2. Caleen, ubax iyo wixi lamida nafaqo ama biyo la'aan awgeed la duubmid. 2. Wax huur u ah noqosho (badar).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhad

DHAFANDHAAF

f.mg1 (-day, -dday) 1. la-mid: dhar 2. Caleen, ubax iyo wixi lamida nafaqo ama biyo la'aan awgeed la duubmid. 2. Wax huur u ah noqosho (badar). m.f.dh, dhadid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhad

DHAFANDHAAF

inch. v. become mushy ~ soft (of vegetables, fruits) after leaving them outside for a while

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhad

DHAFANDHAAF

-ay / day: (v) fade (feeydh); lose freshness; wither (wi-ther); droop (dhuruup) ~ Ex: ubaxii xagaaga ee dhaday; summer flowers that had faded

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dhad

DHAFANDHAAF
1

de: become mushy ~ soft (of vegetables, fruits) after leaving them outside for a while

2

lx: dhad

3

pd: (dhaday)

4

ps: v1=inch

5

key: dhad

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhaf

DHAFANDHAAF

f.g1 (-fay, -ftay) 1. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku darid. 2. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku biirid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dhaf

DHAFANDHAAF

f.g1 (-fay, -ftay) 1. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku darid. 2. Isku dh.: wax, wax kale oo aan noociisa ahayn ku biirid. m.f.dh, dhafid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhaf

DHAFANDHAAF

-ay / tay: (v) [with preposition isku] mix (miksi); blend (baleendh) ~ isku qas, isku dhaf Ex: ha isku dhafin ciida iyo shamiitada; don't mix the sand and the cement

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dhaf

DHAFANDHAAF
1

(fal) isku dhex dar oo isku fadhax. Riyaha iyo idaha isku dhaf. Dh: walaaq.

2

dhaf -ka: (magac, lab, keli) jeexjeex yaryar oo weelasha iyo wixii kale ee la xardhayo lagu sameeyo sida tan lacagta birta ku samaysan girgirradeeda.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhag

DHAFANDHAAF

m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo dilka.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhag

DHAFANDHAAF

f. n. hit, strike; sound of hitting; anger

waa la naqliyay ✓