Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.l (jooloji) Dhadhaabo cas oo dhagax burburku uu soo saaro. Si weyn waxaa looga helaa gobollada kulaaleyda hursan, dh. c.ka waxaa ku jira ogsaydhyada bir iyo aluminiyam oo la biyo saaray.

waa la naqliyay ✓

Laterite

waa la naqliyay ✓

m.l (dhagxan ..., m.dh) (jool.) Dhadhaabo cas oo dhagax burburku uu soo saaro. Si weyn waxaa looga helaa gobollada kulaaleyda hursan, dh. c.ka waxaa ku jira ogsaydhyada bir iyo aluminiyam oo la biyo saaray.

waa la naqliyay ✓

Dhagax-cas

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) jaad dhagxaanta ka mid ah oo midabkiisu cas yahay oo dushiisuna siman tahay.

2

case-ha: (magac, lab, keli) buur hoolan oo dhagax cas leh.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhagax laga helo dhulka macdanta ku yaal.

waa la naqliyay ✓

n. phr. igneous rock

waa la naqliyay ✓

(Dagah-gor) N Arthraxon prionodes (Steud.) Dandy. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

1

de: igneous rock

2

lx: dhagax dab

3

ps: np

4

key: dhagax_dab

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) 'xeer' hal geel ah oo reer qof laga dilay loo keeno oo qabriga dushiisa lagu cuno. Waa hal weyn oo shilis oo ay keenaan dadkii dhagar qabay. Dh: qabriqod.

waa la naqliyay ✓

m.l Nooc ka mid ah dhagaxa adag, laga helo buuraha qaarkood oo markuu isku dhaco dab ka baxo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Dhagax madow, xanaf leh oo birta lagu afeeyo; lisin.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul meelina dhagax tahay, meelna ciid.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) roob aad u gabaw oo da'a dhibco barafoobay oo sida dhagaxa noqday. Roob dhagaxyaale ah ayaa buurta ka da'ay.

waa la naqliyay ✓

(fal) hal ilmaheedu jaqayo, deymood iyada oo ursanaysa.

waa la naqliyay ✓

fk. la-mid: dhaaxa.

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. stones

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [plural of dhagax] stones (stoonis) ~ dhagxaan [see also dhagxaan]

waa la naqliyay ✓

1

de: stones

2

lx: dhagxan

3

pd: (-ta Sg: dhagax)

4

ps: n8-f-pl

5

key: dhagxan

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhagaxyeyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegcas-ta)

2

Dhasha yaryar oo nafleyda qaarkeed (lo', deero,...).

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dhasha yaryar oo nafleyda qaarkeed (lo', deero iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective], [compound] young animals

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) rasaasta ifisada. Dhegcas ayuu cirka u riday

waa la naqliyay ✓

1

de: young animals Lit: red ear

2

lx: dhegcas

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f-col-cmp

5

key: dhegcas

waa la naqliyay ✓

(adv) often (ofan); many times; frequently. Ex: dhaaxaan ku iri ha samayn! I told you often not to do that!

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) orod jagac ah. oo mar keliya cagta wax laga dayo. Dh: jagagac.

waa la naqliyay ✓

Evaporate

waa la naqliyay ✓

[DEGAYAR] Boscia coriacea 01

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. stones

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [plural of dhagax]. 1. stones (stoonis) ~ dhagxan. 2. (n) battery (baatari) ~ batari

waa la naqliyay ✓

1

de: stones

2

lx: dhagxaan

3

pd: (-ta Sg: dhagax)

4

ps: n8-f-pl

5

key: dhagxaan

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) shinbir aad u jecel hilibka madaxa sarena gabbal cad oo weyn ku leh.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: haramcad.

waa la naqliyay ✓

m. n. cheetah

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg haramcad.

waa la naqliyay ✓

1

de: cheetah

2

lx: haramcas

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: haramcas

waa la naqliyay ✓

(Dabar-ad) S Commiphora africana (A.Rich.) Engl. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Daran-ad) N, C, Lagenantha nogalensis Chiov. Chenopodiaceae.

2

NFD,S Salsola dendroides Pall. Chenopodiaceae.

3

S Suaeda sp. Chenopodiaceae.

4

N Zygophyllum album L. Zygophyllaceae.

5

N Zygophyllum hamiense Schweinf. Zygophyllaceae.

waa la naqliyay ✓

Dhaawac ku yaal.

waa la naqliyay ✓

1

dhaawacan¹: f.mg1 (-cmay, -cantay; -cmi) Wax dhaawac gaarey noqosho.

2

dhaawacan²: f.mg4 (-cnaa, -cnayd) Wax dhaawac gaarey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

dhaawacan¹: f.mg1 (-cmay, -cantay; -cmi) Wax dhaawac gaarey noqosho. m.f.dh, dhaawacmid.

2

dhaawacan²: f.mg4 (-cnaa, -cnayd) Wax dhaawac gaarey ahaansho. m.f.dh, dhaawacnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] injured, wounded

waa la naqliyay ✓

-dhaawacnaa / dhaawacnayd: (adj) wounded (wuundidh); injured (injaridh)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) noole dhaawac qaba.

waa la naqliyay ✓

1

de: injured, wounded

2

lx: dhaawacan

3

pd: (dhaawacnaa)

4

ps: adj-der

5

key: dhaawacan

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) rasaasta qoryaha laga rido. Dh: dhabancas, xabbad.

waa la naqliyay ✓

Grewia mollis[?] 30

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-yeeyay, -yeysay) Wax dhagax la dhacid. la-mid: dhagxi.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-yeeyay, -yeysay) Wax dhagax la dhacid. m.f.dh, dhagaxyayn. la-mid: dhagxi.

waa la naqliyay ✓

v. stone someone, throw stones (at)

waa la naqliyay ✓

-yey I dhagxyeysay: (v) stone (istoon); hurl or throw stones at

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale, dhagax ku tuurtuur; shiid kula kac. Dh: shiid.

2

dhagaxyee: (fal) cid kale, dhagax la dhac. Dh: dhagxi.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhagxi

2

de: stone s.o., throw stones (at)

3

lx: dhagaxyee

4

pd: (dhagaxyeeyey)

5

ps: v2b=tr

6

key: dhagaxyee

waa la naqliyay ✓

Boscia coriacea 01

waa la naqliyay ✓

m.dh Balagga digirta marka uu miro la cuni karo yeesho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dinas) S Portulaca foliosa Ker.-Gawl. Portulacaceae.

2

C, N Cressa cretica L. Convolvulaceae.

3

N Salsola rubescens Franch. Chenopodiaceae.

4

C Limoium axillare (Forsk)0. Kuntze. Plumbaginaceae.

5

C Limonium cylindrifolium (Forsk) Cuf. Plumbaginaceae.

6

S, C Suaeda micromeris Brenan. Chenopodiacceae.

7

N Zygophyllum album L. Zygophyllaceae.

8

N Sueda vermiculata Forsk. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

(Hadu-as) S, C Portulaca quadrifida L. Portulacaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Hagar-ad) N Commiphora somalensis Engl. Burseraceae.

2

C Commiphora ellisiae Vollesen. Burseraceae.

3

N, C Commiphora foliacea Sprague. Burseraceae.

4

N Commiphora hildebrandtii (Engl.) Engl. Burseraceae.

5

S, May Commiphora lughensis Chiov. Burseraceae.

6

N Commiphora kataf (Forsk) Engl. Burseraceae.

7

S, NFD Commiphora erythraea (Ehrenb) Engl. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

-dhaga adkaa / dhaga adkayd: (adj) disobedient (dis-o-biidi-yant); rebellious (ri-beel-yes); disobeying (dis-o-beeying); naughty (nooti); obstinate (o-bis-tineeyt) ~ dhega adag, canaadi

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul ka kooban meel dhagax ah iyo meel ciid ah oo kala qaybsan.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Dagahbur [small town in western Somalia.]

waa la naqliyay ✓

1

de: Dagahbur [small town in western Somalia]

2

lx: Dhagaxbuur

3

ps: n0-loc

4

key: Dhagaxbuur

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) jaajuur la dhigo meel in wax laga dhiso la doonyo oo astaan u ah billawga mashruuc la dhisayo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Dhagax madow, xanaf leh oo birta lagu afeeyo; lisin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qalalaase iska hor'imaad ah oo shiid iyo arbushaad wata.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, dhagax la dhacid. Dh: dhagxin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhagaxyee. la-mid: dhagxin, dhagxis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhagax ku tuurtuurid; shiid ku kicid. Dh: shiidid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhabaabacayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabannacasa-da)

2

Digirta iyadoo curdan ah oo galkeedoo weli cagaaran ku jirta la jaro oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.dh Miro digireed oo aan weli bislaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): unripe long bean pod species

waa la naqliyay ✓

1

cf: digir

2

de: unripe long bean pod sp. Lit: red cheeks

3

lx: dhabannacaso

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-mass

6

key: dhabannacaso

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) orod dur dura ah oo geelu leeyahay.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dkaa, -dkayd) Qof hawsha adkaysi u leh ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dkaa, -dkayd) Qof hawsha adkaysi u leh ahaansho.

waa la naqliyay ✓

Comp. adj., (ie. n., adj.): indefatigable, tireless, resistant to fatigue

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) wadiiqo yar oo laba xaafadood isku furtaan.

waa la naqliyay ✓

(adj) hard of hearing; having hearing problem

waa la naqliyay ✓

dhagar qabaha: (n) dishonest or crooked man; deceiver (diziiver); swindler (swindhalar); rascal (raaskal); cheater (jiiter) ~ khayaanoole, khaayin; khayaanalow, khaa'in,

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof dhiig galay oo qof kale xaqdarro ku dilay.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Ku dhufashada gacanta oo furan si xoog leh wax loogu dhufto.

waa la naqliyay ✓

f. n. slap on the face; box on the ears

waa la naqliyay ✓

-dhangalaasada: (n) slap (islaap); cuff (kaf) ~ dharbaaxo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dharbaaxo cid kale, gacanta baabbacadeeda lagu dhufto. Dh: dhabanaano.

waa la naqliyay ✓

1

de: slap on the face; box on the ears

2

lx: dhangalaaso

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: dhangalaaso

waa la naqliyay ✓

(Dega-bajis) C Commelina forskalaei Vahal. Commelinaceae.

waa la naqliyay ✓

Dhegaculays qaba; dhakan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegaculays-ka)

2

Dhegaha oo laga culus yahay, iin ama cudur darti.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhegacuslaan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] hearing difficulty, partial deafness

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maqalxumo aan jabaqda gaaban la maqlin oo codka dheer uun la maqlo.

waa la naqliyay ✓

1

de: hearing difficulty, partial deafness

2

lx: dhegaculays

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m-cmp

5

key: dhegaculays

waa la naqliyay ✓

1

(Dhagax-aboodi-ga)

2

(senen) dhagax gaar ah oo la qabo inuu dawo lee yahay.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhagax gaar ah oo la aaminsanyahay inuu daawo leeyahay.

waa la naqliyay ✓

dhagax-cas