Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Dhacar-ta)

2

1. Dhirta dhulka oomanaha ah ka baxda oo biyaha badan, oo xoolaha daaqaa ayan oomin.

3

2. Xoolaha, oo dhirta jaadkaas ah, la daajiyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Cagaar soo baxa waqtiga jiilaalka ah. 2. Dhirta dhulka oomanaha ah ka baxda oo biyaha badan, oo xoolaha daaqayaan oomin. 3. Xoolaha, oo dhirta jaadkaas ah, la daajiyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Cagaar soo baxa waqtiga jiilaalka ah. 2. Dhirta dhulka oomanaha ah ka baxda oo biyaha badan, oo xoolaha daaqayaan oomin. 3. Xoolaha, oo dhirta jaadkaas ah, la daajiyo.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] juicy vegetation found in dry country, pasture, grazing land

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo aan biyo cabin, oo xagta dhirta quwaaxa leh iyo ta buruqda leh, si ay ugu oon baxaan.

2

dhacar -ta: (magac, dhedig, keli) meel biyo ka dheer oo dadkeeduna haraadka adkaysi u leeyihiin xoolahana loo qodo geedo ay biyo ka dhigtaan sida gacmadheeraha iyo alaalada. Dh: oomane.

3

dhacar -ta: (magac, dhedig, keli) dhul oommane ah dhir ka baxda oo biyo badan oo xoolaha loo jarjaro ama ay daaqaanba. Riyaha dhacarta u jarjar.

waa la naqliyay ✓

1

cf: daaq

2

de: juicy vegetation found in dry country, pasture, grazing land

3

lx: dhacar

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f-col

6

key: dhacar

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Xoolo meel dhacar leh soofin.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-rtay, -ratay) Dhul oomane ah oo dhacar leh, xoolo ku hayn oo ku dhaqaalayn; dhaqar daaqid. la-mid: dhacarso.

waa la naqliyay ✓

v. graze one's livestock on good pasture

waa la naqliyay ✓

1

de: graze one's livestock on good pasture (in an otherwise arrid country area)

2

lx: dhacaro

3

pd: (dhacartay)

4

ps: v3b=

5

key: dhacaro

waa la naqliyay ✓

1

(Dacar-ta)

2

1. Geed yar oo jaadad badan ah oo leh caleemo hilib leh oo dhinacyada qodxo ku leh, iyo laan dheer (baaldacar) oo baarkiisa dhabaq ka samaysmo; caleemaha, dhacaan aad u xaraar oo laysku daweeyo baa laga lisaa; sibir.

3

2. Dhacaan xaraar oo cawl ah ama cagaar, oo inta beerka ka yimaada, heerkutaasha ku urura; xammeeti.

4

3. Wixii qush ah oo caloosha ku jira oo layska dacarfaalo; qaras.

waa la naqliyay ✓

1

dacar¹: m.l Dhismo weyn oo dusha ka dedan dhinacyadana ka furan oo laga dhiso qabuuraha wadaaddada waaweyn oo marka la siyaaranayo dadku harsado.

2

dacar²: m.dh 1. Geed yar oo jaadad badan ah oo leh caleemo hilib leh oo dhinacyada qodxo ku leh, iyo laan dheer (baaldacar) oo baarkiisa dhabaq ka samaysmo; caleemaha, dhacaan aad u xaraar oo laysku daweeyo baa laga lisaa; sibir. 2. Dhacaan xaraar oo cawl ah ama cagaar, oo inta beerka ka yimaada, beerkutaasha ku urura; xammeeti. 3. Wixii qush ah oo caloosha ku jira oo layska dacarfaalo; qaras.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Geed yar oo jaadad badan ah oo leh caleemo hilib leh oo dhinacyada qodxo ku leh, iyo laan dheer (baaldacar) oo baarkiisa dhabaq ka samaysmo; caleemaha, dhacaan aad u xaraar oo laysku daweeyo baa laga lisaa; sibir. 2. Dhacaan xaraar oo cawl ah ama cagaar, oo inta beerka ka yimaada, beerkutaasha ku urura; xammeeti. 3. Wixii qush ah oo caloosha ku jira oo layska dacarfaalo; qaras.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] bitter aloe; bitter stuff; bile

waa la naqliyay ✓

[DA-AR] Aloe 03

waa la naqliyay ✓

1

(Da-ar) N Aloe breviscapa Reynolds & Bally. Liliaceae.

2

N Aloe somaliensis W. Watson. Liliaceae.

3

May Aloe microdonta Chiov. Liliaceae.

4

N Aloe scobinifolia Reynolds & Bally. Liliaceae.

5

N Aloe megala cantha Bak. Liliaceae.

6

May Aloe ruspoliana Bak. Liliaceae.

7

N Aloe steudneri Schweinf. Liliaceae.

8

S Aloe pirottae Berger. Liliaceae.

9

N Asparagus asiaticus L. Liliaceae.

10

S Crinum somalense Chiov. Amaryllidaceae.

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m bitter

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) 1. bitter aloe (bitar-alow) 2. constipation (konis-tipeey-shin) ~ qaras.

waa la naqliyay ✓

magac wiil la rajaynayo in uu noqdo mid adag oo aanu cadaawuhu soo haweysan.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax aad u qadhaadh. Dh: xadhaadh. Li: macaan, malab.

2

dacar-ta: (magac, dhedig, keli) geed gaaban oo leh dhego kala sarsarreeya oo waaweyn. Dheecaanka ka baxa dhegihiisu waa qadhaadh, daawo ahaanna waa loo isticmaalaa.

3

dacar -ta: (magac, dhedig, keli) cillad xanuun ah oo ku dhacda caloosha, qushka caloolsha ku jira ee layska dacarbixiyo. Rag damac iyo dacari kama dhammaato. Dh: qaras.

waa la naqliyay ✓

1

cf: qaras, qush, sibir

2

de: bitter aloe; bitter stuff; bile

3

lx: dacar

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f-col

6

key: dacar

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaar-ta)

2

Hadal cad oo Ilaah markhaati looga dhiga hayo, in run la sheega hayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Caddayn magaca Eebbe lagu adkeynayo in wax laga run sheegayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Caddayn magaca Eebbe lagu adkeynayo in wax laga run sheegayo.

waa la naqliyay ✓

f. n. oath, swearing

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) oath (owz/i) ~ dhaarasho

2

dhaar -tay / atay: (v) swear an oath; take one's oath

waa la naqliyay ✓

1

Giuramento

2

Oath

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) si loo hubiyo inuu qofku run sheegayo, hadal la isku aamino oo kama danbaynta, la maro wax la aaminsan yahay sida Muslimiintu magaca Eebbe u maraan. Dh: wacad.

waa la naqliyay ✓

1

de: oath, swearing

2

lx: dhaar

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f

5

key: dhaar

waa la naqliyay ✓

يَمِينِ، قَسَم

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabar-ka)

2

Oogada qaarkeed; dadka iyo nafley kaloo badan, waa docda laabata iyo caloosha u tusmaysan oo ka bilaabata surka salkiisa taniyo meesha lafdhabartu ku dhammaato; dul; kor; siijeed.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Oogada nafleyda, inta ka bilaabata surka salkiisa ilaa meesha lafdhabartu ku dhammaato; dul.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) Oogada nafleyda, inta ka bilaabata surka salkiisa ilaa meesha lafdhabartu ku dhammaato; dul.

waa la naqliyay ✓

m. n. back, spine, rear

waa la naqliyay ✓

-ka:: (n) back (baak); dorsum (door-sem). Ex: dhabar kuu u yiilay ama jiifay; He was lying on his back

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) qof dulqaad iyo xilkasnimo leh. Sahal waa nin dhabar ah.

2

dhabar -ka: (magac, lab, keli) garbaha iyo dabaqanaanta inta u dhaxaysa ee ay hooyadu ilamaha ku xambaarto. Dhabarka iiyo xanjaadkuu ka jabi kii wax dhiba waayo. Dh: dhbarxanjaad.

waa la naqliyay ✓

ظهر

waa la naqliyay ✓

1

1. La dhacay; xoolihii laga qaaday.

2

2. (Dhacan-ta) Ood weyn oo xeryaha afka laga saaro; oodafo; jiitin; oodrogo; buuxsin.

waa la naqliyay ✓

1

dhacan¹: m.dh (-cmo, m.l) Ood weyn oo xeryaha afka laga saaro; oodafo; jiitin; oodrogo; buuxsin.

2

dhacan²: f.mg1 (-cmay, -cantay; -cmi) La dhacay; xoolihii laga qaaday.

3

dhacan³: f.mg4 (-cnaa, -cnayd) Qof la dhacay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-cnaa, -cnayd) Qof la dhacay ahaansho. m.f.dh, dhacnaan.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] robbed, looted

2

dhacan [feminine] n. corral closure, gate; cut tree used as a shelter

waa la naqliyay ✓

-dhacnaa / dhacnay: (adj) robbed (robbidh)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) qof wixiisii la qaatay oo xoog lagu boobay.

2

dhacan-ta: (magac, dhedig, keli) oodda lagu guro kadinka ama lagu oodo. Dhacani dhaxan ma celiso.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhafar-ka)

2

1. Hurdo la'aan; soojeed badan.

3

2. Xargaha awrta lagu raro, mid kamid ah; marraag.

waa la naqliyay ✓

1

dhafar¹: m.l 1. Soo jeed habeennimo. 2. (-rro, m.dh) Xarig dheer dabagelis leh oo reeryada lagaga xiro. 3. la-mid: dhafrid.

2

dhafar²: m.dh Habeen dhan oo digri lagu soo jeedo gaar ahaan siyaarooyinka.

3

dhafar³: f.mg1 (-fray, -fartay; -fri) Habeen dhan soo jeedid (cid).

waa la naqliyay ✓

1

dhafar¹: m.l 1. Soo jeed habeennimo. 2. (-rro, m.dh) Xarig dheer dabagelis leh oo reeryada lagaga xiro.

2

dhafar²: f.mg1 (-fray, -fartay; -fri) Habeen dhan soo jeedid (cid). m.f.dh, dhafrid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be sleepless; stay up (usually late at night)

2

dhafar m. n. camel cord, strong rope for use on a pack camel

waa la naqliyay ✓

- dhafray / dhaftay: (v) stay awake late at night Ex: xalay shaqaan ku dhafray; I was awake last night working

waa la naqliyay ✓

1

(fal) soo jeed oo hurdo ha seexan. Dh: saamalleel.

2

dhafar -ka: (magac, lab, keli) habeenkii hurdo la'aan la soo jeedo. Xalay dhafar ayaa i helay oo ma seexan.

3

dhafar -ka: (magac, lab, keli) xadhkaha awrta lagu heeryeeyo mid ka mid ah. Dhafarkii baa maqane ii keen aan awrka heeryeeyee. Dh: maraag.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhagar-ta)

2

Arrin ama wax kale oo been ah oo run loo ekaysiiyey, in dad lagu khatalo, darteed; khatal; sir; mardabo; khayaano.

waa la naqliyay ✓

1

dhagar¹: m.dh Khayaano.

2

dhagar²: f.g1 (-gray, -gartay; -gri) Khayaano cid ku samayn.

waa la naqliyay ✓

1

dhagar¹: m.dh Khayaano.

2

dhagar²: f.g1 (-gray, -gartay; -gri) Khayaano cid ku samayn. m.f.dh, dhagrid.

waa la naqliyay ✓

1

v. deceive, mislead, cheat, swindle, betray

2

dhagar [feminine] n. deception, evasion of justice, fraud

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) deceit (disiif), trick (tiriik), fraud (faroodh), deception (disapshan); scam (iskaam)

2

dhagar -dhagray/dhagartay: (v) cheat (jiit); deceive (disiiv); mislead, betray, khayaan, khiyaan

waa la naqliyay ✓

1

Inganno

2

Deceit

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale, khiyaamee oo qalad.

2

dhagar -ta: (magac, dhedig, keli) qofku marka uu dhiig galo ama wax dilo. Dhagar nin galay dhulkaa u dhaqdhaqaaqa. Dh: dil.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Raagsasho.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Raagsasho. m.f.dh, dhararid.

waa la naqliyay ✓

v. wait anxiously ~ impatiently for

waa la naqliyay ✓

1

de: wait anxiously ~ impatiently for

2

lx: dharar

3

pd: (dhararay)

4

ps: v1=tr

5

key: dharar

waa la naqliyay ✓

1

(Dhacarasha-da)

2

Dhul oomane ah oo dhacar leh, xoolo ku hayn oo ku dhaqaalayn; dhacar daaqid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhacarata-da)

2

Dadka xoolohooda geeya oo ku dhaqa dhulka dhacarta leh oo oomanaha ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Faradheera-ha)

2

Geed xoolaha loo qodo oo ay ku dhacartaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Gacmadheera-ha)

2

Geed xoolaha lagu dhacariyo: wuxuu lee yahay laamo geedaha kale fuula iyo xididdo biyo ka buuxaan oo xoolaha loo jarjaro oo laga waraabsho; faradheere.

waa la naqliyay ✓

1

(Haandhurwaa-da)

2

Geed sillan oo haan weynaatey u eg; waa wada buruq oo laamo la sheego ma leh; xoolahaa lagu dhacariyaa oo inta loo jarjaro cuna oo ku oon beela.

waa la naqliyay ✓

1

(Murjis-ka)

2

1. Waran yar oo af dhuuban leh; (ama murgin).

3

2. (Murjis-ta) Geed-abaareed buuraha ka baxa oo xoolaha lagu dhacariyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Wamma-ha)

2

Geed yar oo jilicsan oo lugtool ah oo korna ubax qurux badan ku yeesha, hoosna buruq kuusan oo kulul oo biir leh, oo xoolaha lagu dhacariyo, layskuna daweeyo; (ama mawe).

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed xooluhu ku dhacartaan oo leh sal weyn oo wada buruq ah iyo laamo yaryar oo dhuudhuuban.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhacaro. la-mid: dhacarad, dhacarsad, dhacarsasho, dhacarsi.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dadka xoolohooda geeya oo ku dhaqa dhulka dhacarta leh oo oomanaha ah. la-mid: dhacarsato.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhacarasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhacarasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u la-mid: dhacarato.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhacarad-ka)

2

Dhacarasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhacarasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) daaqidda xoolaha ee dhacarta. Xooluhu dhacaradka biyo ayay ka helaan. Dh: dhacarasho.

waa la naqliyay ✓

nickname-m he who grazes his livestock on good pasture

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil la rajaynayo in uu noqdo mid xoolaha si fiican u dhaqa oo dhaqaaleeya.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhacari. la-mid: dhacaris.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhacarin.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dhacarasho.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) xoolaha dhacar daaqsiin. Dhacrsiga la dayn maayo iyo dhiilkii lays baraye.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) la-mid: dhacaro.

waa la naqliyay ✓

(fal) hal ilmaheedu jaqayo, deymood iyada oo ursanaysa.

waa la naqliyay ✓

magaca gabadh dhalashadeedii hooyadeed fooshu ku dhagtay ama horay u soo dhalan wayday.

waa la naqliyay ✓

m.dh Bartamaha habeenka.

waa la naqliyay ✓

m.dh Bartamaha habeenka.

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil horay u soo dhalan waayey ama hooyadii fooshu ku dhegtay.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax aad ka dhuumanaysay, wax iskaga toosi oo sangadha yaree.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabcan-ta)

2

Dhiriqda iyo digada lo'da; faanto.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xaar lo'aad oo qoyan; faanto. la-mid: dhabcaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] droppings of cattle (dung ~ urine)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhiriqda lo'da; xaarka lo'da. Xerada dhabcanka ka gur. Dh: faanto.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhiriq, digo, faanto

2

de: droppings of cattle (dung ~ urine)

3

lx: dhabcan

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f-col

6

key: dhabcan

waa la naqliyay ✓

1

(Dhacaan-ka)

2

Biyabbiyood layiig ah ama jilicsan oo oogada nafleyda (sankunneefle, dhir) ku jira, badanaana meelihii wax ka gaaraan ka yimaada: (ama dheecaan).

waa la naqliyay ✓

1

dhacaan¹: m.l (-aamo, m.dh) Hoore layiig ah oo ka yimaada nabar ama dhaawac gaaray oogada noole. la-mid: dheecaan¹.

2

dhacaan²: m.l (baayoloji) Hab hawleed uu qanjir dhiigga ama dhacaanka soohyada wax kala soo baxo oo kaddib u beddel kiimikaad ku sameeyo si uu u soo saaro walax lagu isticmaali karo jirka dheexdiisa ama dibedda looga saarayo.

3

dhacaan³: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Oogada noole nabar ama dhaawac gaaray awgeed hoore layiig ah ka imaansho. la-mid: dheecaan².

waa la naqliyay ✓

1

dhacaan¹: m.l (-aamo, m.dh) Hoore layiig ah oo ka yimaada nabar ama dhaawac gaaray oogada noole. la-mid: dheecaan.

2

dhacaan²: m.l (baay.) Hab hawleed uu qanjir dhiigga ama dhacaanka soohyada wax kala soo baxo oo kaddib u beddel kiimikaad ku sameeyo si uu u soo saaro walax lagu isticmaali karo jirka dheexdiisa ama dibedda looga saarayo.

3

dhacaan³: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Oogada noole nabar ama dhaawac gaaray awgeed hoore layiig ah ka imaansho. m.f.dh, dhacaamid. la-mid: dheecaan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] liquid, fluid, moisture; sap; serum

2

dhacaan v. secrete sap, enzyme, fluid ~ pus (of a plant, wound, etc.)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) secretion (si-kirii-shiri); sap (saap); fluid (fulu-widh) ~ dheecaan

2

dhacaan:- dhacaamay / dhacaantay: (v) secrete (se-kiriit); sap (saap); exude (eg-zuudh)

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: dhacmi. dhaclaysnaansho

waa la naqliyay ✓