dhabawalan

-ta: (magac, dhedig, keli) orod dur dura ah oo geelu leeyahay.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la dhaaway ahaansho. la-mid: dhawan.

m.dh la-mid: dhowaan (2).

n. phr., time (adv.): closeness; recently

(adv) 1. recently (rii- santli); lately (leeytli); not long ago ~ dhowaan. 2. dhawaan -ta: (n) closeness (kalaws-nes); proximity (porok-sim-iti) ~ dhowaanta

(tilmaame) mudo aan fogayn. Anigu dhawaan baan jaamacad ka baxay.

a: dhowaan

de: closeness; recently

lx: dhawaan

ps: np-time / adv

key: dhawaan

(Dabaalad-ka)

Dabaalasho.

m.l la-mid: dabaalasho.

-ka: (magac, lab, keli) dabaal samayn oo biyaha dul sabbayn. Dabaalad ayaan dixda kaga soo tallaabay. Dh: dabbaalad, dabbaalasho.

(Dabaalin-ta)

Qof ama wax kale oo aan dabaal aqoon biyo dhexmarin.

m.f.dh eeg dabaali. la-mid: dabaalsiin, dabbaalin, dabbaalsiin, dabbaalsiis.

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, dabaalsiin.

(fal) dagaal gal oo wax dil adna in lagu dilo isku diyaari. Orod dagaalan waaka dalkaagii la haystee. Dh: dagaallan, dirir.

dagaalan -ka: (magac, lab, keli) dagaalgalid oo waxdil isku diyaari. Dh: dagaallan, dirir. dagaal'aqoon -ka: (magac, lab, keli) qof colaad u joog ah oo tabaha iyo xeeladaha dagaalka oo dhan. yaqaan. Dh: colyagaan.

m.l (-nno, m.dh) Maro yar, aan cusbayn oo la xirto inta hawl la hayo.

m.l (-nno, m.dh) Maro yar, aan cusbayn oo la xirto inta hawl la hayo.

Common N. work clothes

-ka: (magac, lab, keli) dharka shaqada loo sito. Dh: dhaaran.

de: work clothes

lx: dhaaraan

pd: (-ka)

ps: n2(c)-m

key: dhaaraan

(adv) often (ofan); many times; frequently. Ex: dhaaxaan ku iri ha samayn! I told you often not to do that!

(Dhabaala-da)

1. Qallaco awrta qooqani isku dhufato, kolkay dagaallamayso; qallaco; fajaas.

2. Wax ku dhufasho; guubaabo.

m.dh la-mid: dhabaalayn.

f. n. fight (among livestock)

-da: (magac, dhedig, keli) qaab awrt. isku disho oo ah qallaxato qoorta qoorta la isk gesho oo la isku xuurteeyo.

dhabaalo -da: (magac, dhedig, keli) guubaabo iyo dhiirrigelin.

de: fight (among livestock)

lx: dhabaalo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: dhabaalo

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Meel duleesha wax la dhababay ahaansho.

(tilmaame) weel ama meel afka ka oodan oo aad loo adkeeyey. Bohoshu way dhababan tahay. Dh: jufan, awdan.

m.dh la-mid: dhabcan.

m.f.dh eeg dhaban³. la-mid: dhabnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dhabanaya oo boodh kicinaysa ahaan. Dh: dhabasho.

La habaaray; habaar ku dhacay; habaar qaba; inkaaran.

habaaran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax habaar ku dhacay ahaansho.

habaaran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax habaar ku dhacay noqosho.

habaaran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax habaar ku dhacay ahaansho. m.f.dh, habaarmid.

habaaran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax habaar ku dhacay noqosho. m.f.dh, habaarnaan.

der. [adjective] cursed, accursed

(adj) being under a curse: cursed (keersidh); doomed (dhuumidh); accursed (a-keersidh)

(tilmaame) qof habaar ku dhacay: qof habaar qaba; qof inkaaran. Li: ducaysan.

de: cursed, accursed

lx: habaaran

pd: (habaarnaa)

ps: adj-der

key: habaaran

(tilmaame) mid baadiyaysan oo jidka ka lunsan. Dh: hallawsan, baadiyaysan, lunsan.

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la xabaalay ahaansho.

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la xabaalay ahaansho. m.f.dh, xabaalnaan.

der. [adjective] buried, interred

-xabaalnaa / xabaalneyd: (adj) buried (bee-ridh) underground; interred

(tilmaame) xabaal ku duugan, qabri ku aasan. Qof xabaalan sidii qof nool ayaa loo xushmeeyaa. Dh: aasan, duugan.

de: buried, interred

initial: x

lx: xabaalan

pd: (xabaalnaa)

ps: adj-der

key: xabaalan

f.g2 (-leeyay, -laysay) 1. Dhabaale ku dhufasho. 2. Gubaabin.

v. fight (of camels ~ cattle)

(fal) awr, mid kale qallaxato ku qabo. Dh: qallacatee.

dhabaalee: (fal) cid guubabi oo dhiirrigelin ku kici. Dh: guubaabi.

de: fight (of camels ~ cattle)

lx: dhabaalee

pd: (dhabaaleeyey)

ps: v2b=

key: dhabaalee

m.dh la-mid: dhabaalyeyn.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg dhabaald.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la dhabqiyey ahaansho.

der. [adjective] out of time, out of turn

(tilmaame) sacab ama ciyaar habdhaceeda isla heliwaayid. Dh: badhqan.

de: out of time, out of turn

lx: dhabaqsan

ps: adj-der

key: dhabaqsan

Grewia mollis[?] 30

Dhabbac u jiifa.

f.mg4 (-cnaa, -cnayd) Wax dhabbac u jiifa ahaansho.

der. [adjective] flat, prone

-dhabbacnaa / dhabbacnayd: (adj) lying with the front or with the belly [abdomen]; prone (parown)

(tilmaame) wax jiifa oo bogga dhulka ku haya.

de: flat, prone

lx: dhabbacan

ps: adj-der

key: dhabbacan

(Dhakanaan-ta)

(qof) dhakan ahaan; dhego cuslaan.

m.f.dh eeg dhakan. la-mid: dhakanaansho.

f. n., [abstract] hardness of hearing, partial deafness

-ta: (magac, dhedig, keli) wax maqalla'aan. Dh: dhegacuslaan.

de: hardness of hearing, partial deafness

lx: dhakanaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: dhakanaan

(Dhalaalin-ta)

Wax dhalaala haya ka dhigid.

dhalaalin¹: m.f.dh eeg dhalaali. la-mid: dhalaalis, dhalalin.

dhalaalin²: m.dh (fiisikis) Dariiqada ama habka adke loogu beddelo hoor iyadoo la adeegsanayo kul iyo cadaadis.

m.dh (fiisikis) Dariiqada ama habka adke loogu beddelo hoor iyadoo la adeegsanayo kul iyo cadaadis.

-ta: (n) the act of melting; fusion (fiyuushin)

-ta: (magac, dhedig, keli) adke, shiilid oo dareere u rogid. Dhalaalinta jaandigu hawl mal eh.

dhalaalin -ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) walax mid kale ku duldheji iyadoo dab la adeegsanayo.

dhambalan¹: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) Wax la dhambalay noqosho.

dhambalan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la dhambalay ahaansho.

dhambalan¹: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) Wax la dhambalay noqosho. m.f.dh, dhambalmid.

dhambalan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la dhambalay ahaansho. m.f.dh, dhambalnaan.

der. [adjective] cut in two; coarsely ground, pounded

-dhambalnaa / dhambalnayd: (adj) cracked (karaakti); broken (barooken); split (isplit) ~ dhanbalan

(tilmaame) walax labo qaybood loo kala falliidhay.

dhambalan -ka: (magac, lab, keli) habka isqaybinta unugga ee uu isku kala jeexo labo qaybood ama in ka badan. Waa habka iskala jebinta atamka si uu usoo saaro tamar badan.

de: cut in two; coarsely ground, pounded

lx: dhambalan

pd: (dhambalnaa)

ps: adj-der

see: dhanbalan

key: dhambalan

Dillaacsan; jeexan.

m.l (kiimika) U faliidhanka bu'da atam culus ee labo jab ama in ka badan oo xajmi ahaan isku dhow, taas oo ka dhalata niyuutaroon tamaraysan oo ku dhaca bu'da atamka. Caadi ahaan, waxaa weheliya bixinta niyuutaroonno ama fallaaraha gaama. Bulootooniyam, yuraaniyam iyo tooriyam waa curiyeyaasha dhanbalma kuwa ugu muhiimsan. eeg dh. bu'eed.

m.l (kiim.) U faliidhanka bu'da atam culus ee labo jab ama in ka badan oo xajmi ahaan isku dhow, taas oo ka dhalata niyuutaroon tamaraysan oo ku dhaca bu'da atamka. Caadi ahaan, waxaa weheliya bixinta niyuutaroonno ama fallaaraha gaama. Bulootooniyam, yuraaniyam iyo tooriyam waa curiyeyaasha dhanbalma kuwa ugu muhiimsan. eeg dh. bu'eed.

Fission

der. [adjective] cracked, split open, halved, cut in two, ground

dhanbalan [inchoative] v. be split, burst open, get halved

-dhanbalnaa / dhanbalnayd: (adj) cracked (karaakti)-, broken (barooken); split (isplit) ~ dhambalan

dhanqalan¹: m.l 1. Harraad aad u badan oo qofku hadalka kari waayo. 2. D. ah: qof harraad aad u badani hayo. la-mid: dhankalax¹, dhanqalac¹.

dhanqalan²: f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) Wax harraad aad u badani hayo noqosho (qof). la-mid: dhankalax², dhanqalac².

dhanqalan³: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax harraad aad u badani hayo ahaansho.

m.dh la-mid: dhaawanaan.

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax meel lagu ururiyey ahaansho (xirmooyin dhis, sisin iyo wixi lamida).

Qoofalan.

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la shakaalay ahaansho.