dhaaddin

m.f.dh eeg aaddi. la-mid: aadin, aadsiin.

Mapping

-ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) qof amat wax, mid kale oo u dhigma ku toosin.

aaddin -ta: (magac, dhedig, keli) (isku ~) wax kala daadsan isku habayn.

(Daadin-ta)

Qubid.

m.f.dh eeg daadi. la-mid: daadis.

-ta: (magac, dhedig, keli) iska shaydhin; dhulka ku saydhid. Hadhuudhka daadinta ka daa oo ha khasaarin. Dh: daadis.

daadin -ta: (magac, dhedig, keli) ballan guur cid kaga bixid oo si bahdilaad ah u diidid. Habluhu daadinta ay wiilasha ku daadiyaan way ku tooxsadaan.

daadin-ta: (magac, dhedig, keli) xaddhig ama tuumbo dhulka dhigid oo masaafo dheer ku goglid. Daadinta tuumbada gabadha u dhiib.

f.lg2 (-iyay, -isay) Qof wax u muujin.

(Haadin-ta)

Badarka la tumay, kd., oo inti kor la geeyo ama loo sayro hoos loo soo daadsho ama loo soo qubo si neecawdu u dhexmarto oo buunshaha u bitiso; duulin; buubin; (ama haatin).

m.f.dh eeg haadi. la-mid: haadis¹, haatin.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadhuudh la tumay iyo wixii la mid ah oo inta weel lagu shubo ee kor loo saydho buushiga iyo qashinka laga tuuro. Haadinta hadhuudhka xilliga dabaysha ayaa lagu beegaa. Dh: hufid.

haadin -ta: (magac, dhedig keli) «u» qof meel fog jooga gacanta u lulid si uu kuu arko. Haadintayda miyaanad arkayn gellin baan gacanta kuu lulaye?

Dhaadka ka xiran.

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Wax qoobka laga xiray ahaansho (neef). 2. Wax la tolay ahaansho (dheri, xeero, burjiko iyo wixi lamida).

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Wax qoobka laga xiray ahaansho (neef). 2. Wax la tolay ahaansho (dheri, xeero, burjiko iyo wixi lamida). m.f.dh, dhaadnaan.

der. [adjective] tied by the leg above the ankle

(tilmaame) neef gommodda ka xidhan. Farasku shakaal ayuu ku dhaadan yahay.

de: tied by the leg above the ankle

lx: dhaadan

ps: adj-der

key: dhaadan

(fal) neef yar, caanaha kala soo bax oo afka naska gasho. Dh: nuug, jaq.

dhaadhi -ga: (magac, lab, keli) marka neef yar hooyadii ka jaqayo caanaha. Dh: jaqid.

(Dhaadid-da)

1. Dhaad ka xirid.

2. Ogaansho.

m.f.dh eeg dhaad². la-mid: dhaadis, dhaagid.

m.dh la-mid: dhąagid.

-da: (magac, dhedig, keli) ogaansho ay hubsiimo ku jirto. Dh: hadid.

dhaadid -da: (magac, dhedig, keli) u fiirsasho oo aad ula socosho. Dhabbadii markay naga duween shicibku dhaadaayay. Dh: eegid, dhursugud.

m.dh la-mid: dhaadid.

(Dhaafin-ta)

1. Wax meeshi wax kale geyn; ku beddelid; dhaafsiin.

2. Gudbin; marsiin.

3. Seejin.

m.f.dh eeg dhaafi. la-mid: dhaafis.

vl. n. act of passing over; substituting

-ta: (magac, dhedig, keli) weydaarin; xagga kale u dhaafin.

de: act of passing over; substituting

lx: dhaafin

pd: (-ta)

ps: vn2-f

key: dhaafin

-ka: (magac, lab, keli) waxa la siiyo qof gef laga galay. Dh: xaal.

(Dhaajin-ta)

Wax qof yiri ama sameeyey wax u eg falid, waxkasheeg darti; jilid; canjilid.

m.f.dh eeg dhaaji.

vl. n. mimicking, mocking imitation

-ta: (magac, dhedg, keli) canjilid oo wuxuu yidhaaba ka daba dhihid. Dh: canjilid.

de: mimicking, mocking imitation

lx: dhaajin

pd: (-ta)

ps: vn2-f

key: dhaajin

تمثل

(Dhaamin-ta)

1. Dhaan kaxayn.

2. Afka ka joojin; buuxin.

m.f.dh eeg dhaami. la-mid: dhaamis.

-ta: (magac, dhedig, keli) reer biyo u doonid oo aroorid.

dhaamin -ta: (magac, dhedig, keli) weel, buuxin oo daf ka siin. Dh: buuxin.

(Dhaarin-ta)

Dhaar marin.

m.dh eeg dhaari³. la-mid: dhaaryid.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof la hubinayo inuu run sheegayo, inuu Ilaahay ku dhaarto ku amrid; dhaar ka codsasho. Dhaarinta markhaati ayaa ka horreeya. Dh: dhaaris.

(Dhaayin-ka)

1. Qoyaanka ku sii danbeeya cawska.

2. Dufan; dux.

m.l Caws qoyan ku sii dambeeyo.

m. n., [collective] dew, moisture; growing green in the dry season

-ka: (magac, lab, keli) qoyaanka cawska ku sii hadhan. Dooxa ayaa dhaayin lehe lo'da u soofi.

dhaayin-ta: (magac, dhedig, keli) dufan iyo iidaan.

de: dew, moisture; [ext.] growing green in the dry season

lx: dhaayin

pd: (-ka)

ps: n2-m-col

key: dhaayin

m.l la-mid: dheddig.

m.l la-mid: dheddig.

m. n. female; feminine {grammar}

-ga: (n) female (fiimeel); feminine gender, women (woom-en) ~ dheddig

-a: (magac, lab, keli) labada jinsi ee noolaha, ka wax dhala ee hooyada noqda. Dh: dhedig.

a: dheddig

de: female; feminine {grammar}

lx: dhaddig

pd: (-ga)

ps: n1-m, n2a-m

key: dhaddig

-ta: (magac, dhedig, keli) meel kale, hall habeen baryid ka dibna laga sii guuro ama laga sii socotimo.

(Dheddin-ka)

Geed-quwaax la ruugo; (ama dhiddin).

m.l Geed quwaax ay dhirindhirka isku bahyihiin, ka baxa dhulka dhagaxa leh oo dhala malmal. la-mid: dhiddin.

m. n., [collective] rootcrop plant species, chewed for its sugar content

dheddin m. n., [collective] tree species, with aromatic resin

m.l la-mid: dheddin.

-ka: (magac, lab, keli) geed ka mid ah geednugaylka, oo jirrid jilicsan oo agabka badhkii laga qorto leh.

name-f tied up; noticed

(tilmaame) mid dabran oo dhaadka ka xidhan.

m.l la-mid: khaaddin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg khaaddin.

-ta: (magac, dhedig, keli) liibaan gaadhsiin; barwaaqo iyo ladnaansho gaadhsiin. Badhaadhin ma helo ninkii caasiyee beenshay Nebigiiye. Dh: baraarin, barwaaqayn.

de: feeble-minded, dim-witted, intellectually slow

hm: 1

lx: dhaaddan

pd: (dhaaddanaa)

ps: adj-der

key: dhaaddan_1

de: healthy-looking, well-fed, prosperous

hm: 2

lx: dhaaddan

pd: (dhaaddanaa)

ps: adj-der

key: dhaaddan_2

f.mg3 (-naaday, -naatay) Wax dhaaddan noqosho (nafley).

(fal) qof wax og ahaw; indhaha fur oo maanka wax ku garo.

m.f.dh eeg dhaadhici. la-mid: dhaadhicis.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel sare yaal hoos u daadejin. Dh: daadejin.

dhaadhicin -ta: (magac, dhedig, keli) (ka ~) xog ay tahay in loo sheego, cid kale, ka raaridid oo garansiin.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof bahali qaniintay ama sumoobay wax xadhaadhka bi'iya siin.

-ta: (magac, dhedig, keli) marka meel si filiqsan wax loogu saydhsaydhiyo, si tashiil laaan ah u adeegsasho. Ka daa cuntada daadaadinta. daadaadsan: (tilmaame) wax filiqsan oo yaalla meel kasta si tartiib la'aan ah. Alaabtaydii oo kala daadaadsan baa guriggii ugu tagey.

-ta: (magac, dhedig, keli) hoos u dejin. Daaddejinta alaabta iigu dhakhso. Dh: daaddejis.

daaddejin -ta: (magac, dhedig, keli) dad wax ayna horay u aqoonin ka dhaadhicis oo fahansiin. Daad- dejinta cashirka carruurta barahanaa ku fiican.

daaddejin -ta: (magac, dhedig, keli) markab dagaal oo uu markab kale hub ku dhufto oo uu daadejiyo. Daaddejinta markabka gantaalka ku dhacay baa u sabab ahaa.

(Daaddihin-ta)

(dhallaan) socod barid.

m.f.dh eeg daaddihi.

-ta: (magac, dhedig, keli) ilma yar oo carruur ah socodsiin oo baritaanka tallaaboqaadka. Daaddihin wuu ka weynaaday wiilku hadda ee gacanta ka siidaa.

daaddihin -ta: (magac, dhedig, keli) marka qof uu hayo xidhiidhinta hadalka meel dad badani ka hadlayaan ama idaacad.

Insulation

-da: (magac, dhedig, keli) shey dusha wax kaga tolid ama kaga qarin. Dhiishan shaqal quruxbadan ayaa dahaadhid looga dhigay. Dh: shaqalid.

-ka: (magac, lab, keli) qof maskaxdiisu aanay ku fillayn. Dhaadhaan dhul kuuma dhiciyo. Dh: doqon, nacas, caran, coon, sacsac. Li: fariid.

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Cid hoos u dejin. 2. (f.mg) Ka dh.: arrin si fiican u fahamsiin.

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Cid hoos u dejin. 2. (f.mg) Ka dh.: arrin si fiican u fahamsiin. m.f.dh, dhaadhicin.

v. let down, lower, bring down

-ay say: (v) 1. lower / (loower); to cause to come down gradually. Ex: hoos u dhaadhici; lower it down. 2. ka dhaadhici -yey / -sey: (v) convince (kon-viinsi); persuade (peer-suweeydh); make believe

(fal) meel sare wax yaalla hoos uga daadeji. Bunka gaadhiga ka dhaadhici. Dh: deji.

dhaadhici: (fal) (ka ~) xog ay tahay in loo sheego, cid kale, ka raarid oo garansii.

de: let down, lower, bring down

lx: dhaadhici

pd: (dhaadhiciyey)

ps: v2a=

key: dhaadhici

m.f.dh eeg dhaadan. la-mid: dhaadnaansho.