degel — Macnaha & Turjumaada

1

(Degel-ka)

2

Meeshii la degi jirey ama la deggan yahay oo lagu raagey, raadka ay yeelato.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Saalada xerada ariga ama lo'da ku kabbisanta. 2. Meel muddo badan la degganaa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Saalada xerada ariga ama lo'da ku kabbisanta. 2. Meel muddo badan la degganaa.

waa la naqliyay ✓

m. n. long-term encampment

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) aradka reeraha laga guuray. Ninka degelka geedaha ka baxay daw la garan waayay. Dh: arad.

2

degel-ka: (magac, lab, keli) jabadka iyo gujufka ku hadha guri laga guuray. Dh: guri.

waa la naqliyay ✓

1

cf: jabad ~ jabo

2

de: long-term encampment

3

lx: degel

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: degel

waa la naqliyay ✓

1

(Deel-ka)

2

Xarafka afraad oo alifka Soomaalida magaciisa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Astaan xoolaha lagu sunto oo u eg deelka xuruufta carabiga. 2. la-mid: d (da').

waa la naqliyay ✓

m. n. D [letter of the Arabic alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xarafka siddeedaad ee alif ba'da carabiga oo Soomaalida badhkood deel ugu dhawaaqaan. Dh: daal.

2

deel -ka: (magac, lab, keli) astaan xoolaha lagu dhigo oo lagu calaamadiyo.

waa la naqliyay ✓

1

a: da'

2

bw: Arabic

3

de: D [letter of the Arabic alphabet]

4

lx: deel

5

pd: (-ka Pl: deelal (/sha))

6

ps: n4-m, n2-m

7

key: deel

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: bagal.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] root-vegetable species, radish

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [vegetable] cabbage (kaabeyf)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nooc khudaarta ka mid ah oo caleemo balballaadhan leh oo salaadka lagu cuno. Begel ninkii cuni jirow baahi baa timide. Dh: baqal.

waa la naqliyay ✓

1

a: bagal

2

de: root-vegetable sp., radish

3

lx: begel

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m-col

6

key: begel

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) deegaan xoolo galaan ama geli jireen oo ay digagoodii taallo. Degal baan reerka ku furay. Li: garaac.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dogob.

waa la naqliyay ✓

m. n. dry tree trunk which has fallen down

waa la naqliyay ✓

1

a: dogob

2

de: dry tree trunk which has fallen down

3

lx: degeb

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: degeb

waa la naqliyay ✓

1

(Doomaar-ta)

2

1. Geedo yaryar oo saaruqda kamid ah oo aan caleemo dhab ah iyo jirrid midna lahayn; waa cagaaran tahay waxayna ka baxdaa dhagxanta iyo goomaha iyo wixii la mid ah oo biyaha ku dhexjira korkooda; Waxay u eg tahay xayn - xayndhada ku korsocodkeeduna waa dhib oo waa lagu sidbadaa; ajo.

3

2. Naq degellada ka baxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Jabad-ka)

2

Berrin waa hore laga guurey oo ooddii hore raadkeedii yaal; degel.

waa la naqliyay ✓

1

(Jaba-da)

2

1. Xaabo ama qoryo yaryar oo qallalan.

3

2. Berrin waa hore laga guurey oo ooddii jabtay oo isku dhacday; jabad; degel.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. C. ah: roob xoog badan oo dhulka bohola ka jeexa. 2. Xaro cusub aan degel hore ahayn. 3. la-mid: carraggoyn.

waa la naqliyay ✓

m.l Nagaar dhulka ku faafa caleemo biyo ka buuxaan iyo laamo jilicsan leh oo ka baxa meesha degelka leh.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg degeltir.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Naq cayada la bah ah oo degellada ka baxa. 2. Cayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Xaabo amo qoryo yaryar oo qallalan. 2. Berrin waa hore laga guurey oo ooddii jabtay oo isku dhacday; jabad; degel.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) isku celceli oo isku rogrog. Xisaabta isku daalacnaasil oo natijada ii sheeg.

2

daalacnaasil -ka: (magac, lab, keli) isbeddelka waayaha iyo isrogrogga nolasha. Daalacnaasil waayaha adduun dad buu degel ku seexshaaye.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) raad ama calaamado tusa meel in la degi jiray. Dh: degel, degal.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) baabi'inta jabadkii iyo gujufkii reerkii hore ee degganaa meesha kaga guuray. Dh: degeltiris.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xaabo amo qoryo yaryar oo qallalan.

2

jabo -da: (magac, dhedig, keli) berrin waa hore laga guurey oo ooddii jabtay oo isku dhacday: jabad; degel.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel degel ah oo guudkeeda la degi karo. Wigil bannaan baad dushiisa moodaa.

waa la naqliyay ✓

1

en, adv. manière - xaalad (isticmaalid garo badan oo kale bay leedahay); sida lagu sugan yahay

2

en, adv. lieu. - ee; degel; meel

3

en dessous - si qarsoon; si qarsoodi ah; hoos; xagga hoose.

waa la naqliyay ✓

1

a: jabad

2

cf: degel

3

de: abandoned camp-site

4

hm: 2

5

lx: jabo

6

pd: (/da)

7

ps: n-f

8

key: jabo_2

waa la naqliyay ✓

n., dagalay or degelay, -di, waran, -ki.

waa la naqliyay ✓

1

(Degdeg-ga)

2

Dhaqso; haddiiba; durba; ciyoon; qarbaqarbo.

waa la naqliyay ✓

1

degdeg¹: m.l 1. Dhaqsiyaha wax lagu qabto. 2. D. ah: wax si kedis ah u yimaada. la-mid: deddeg¹, deddegsiinyo, degdegsiinyo.

2

degdeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Si dhaqsiya ah wax u qabasho. la-mid: deddeg².

waa la naqliyay ✓

1

degdeg¹: m.l 1. Dhaqsiyaha wax lagu qabto. 2. D. ah: wax si kedis ah u yimaada. la-mid: deddeg, deddegsiinyo, degdegsiinyo.

2

degdeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Si dhaqsiya ah wax u qabasho. m.f.dh, degdegid. la-mid: deddeg.

waa la naqliyay ✓

1

v. hurry, rush, hasten

2

degdeg m. n. speed, haste, quickness; urgency; emergency

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) urgency (er-jensi); haste (heeyst); hurry (he-ri); rush (rash)', immediacy (i-midi-yasi); emergency (imeer-jensi)

2

degdeg -ah: (adj) urgent (eer-jent); immediate (imi-di-yeeyt); quick (kuwik); instant (in-istent); hasty (heeysti); in a hurry; express (ikis-parees)-dhakhso. Ex: xaalad degdeg ah; an urgent situation

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) gacanfudayd wax loo qabto ama cag fudayd dhul loo maro. Dh: dhakhso, hallihalli. Li: miyir.

2

degdeg: (fal) dhaqso wax u qabo; dhakhso u soco.

waa la naqliyay ✓

عُجَالَة، سُرْعَة

waa la naqliyay ✓

(fal) alaab badan garabkaaga ku gur oo kolba in ku qaad.

waa la naqliyay ✓

Digrii

waa la naqliyay ✓

Digirii, darajo

waa la naqliyay ✓

Digrii

waa la naqliyay ✓

/dhigrii/ (n) 1. heer (darajo qiyaaseed) (n) 2. darajo cilmi oo sare (sida shahaado jaamacad) (n) 3. qiyaasta heer kulka (n) 4. qiyaasta cabbirka xaglaha.

waa la naqliyay ✓

Heerar

waa la naqliyay ✓

1

(Deldel-ka)

2

Si gaar ah oo dadka loo dilo; inta surka siriq lagaga roorsho baa geed dheer ama meel loo dhisay, laga soo laallaadshaa (ama daldal).

waa la naqliyay ✓

1

deldel¹: m.l la-mid: dąldalid.

2

deldel²: f.g1 (-elay, -eshay) la-mid: dąldal².

waa la naqliyay ✓

1

v. hang, lynch, execute by hanging

2

deldel vl. n. death by hanging, lynching

waa la naqliyay ✓

-ay / deldeshay: (v) hang (haang); put a person to death by hanging; crucify (kuruu-sifaay); lynch (linji)

waa la naqliyay ✓

(fal) meel ka soo laadlaadi, meel soo sudh oo hoos u soo daa. Dh: daldal.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhisme ka samaysan tiir adag iyo qoryo dusha ciid laga saaray.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhisme ka samaysan tiir adag iyo qoryo dusha ciid laga saaray.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheged-ka)

2

1. Midab xoolaha dhanada iyo jaanka cuna ama dhirta qaarkeed daaqa ay afka iyo gafuurka ku yeelato.

3

2. Dhegdheg, karriin, uskag; baqbaq.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Midab xoolaha dhanada iyo jaanka cuna ama dhirta qaarkeed daaqa ay gaafurka ku yeeshaan. 2. Carro cusboole ah. 3. Wasakh, uskag.

waa la naqliyay ✓

m. n. stickiness, sticky substance; color around mouth of an animal due to food stains

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m sticky, stickiness

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel ciid dirri ah oo dhanaan laga helo lana moodo in saliidi ku daadatay oo badanaa xoolaha jeellani leefleefaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: stickiness, sticky substance; color around mouth of an animal due to food stains

2

lx: dheged

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: dheged

waa la naqliyay ✓

1

(Dheyel-ka)

2

Dhayal.

waa la naqliyay ✓

1

dheyel¹: m.l la-mid: dhayal¹.

2

dheyel²: f.mg1 (-elay, -eshay) la-mid: dhayal².

waa la naqliyay ✓

m. n. amusement, light fun; joke

waa la naqliyay ✓

1

de: amusement, light fun; joke

2

lx: dheyel

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

see: dhayal ~ dheel

6

key: dheyel

waa la naqliyay ✓

Naafto

waa la naqliyay ✓

diesel, n.m. - Naafto (wixii ku shaqeeya naafto).

waa la naqliyay ✓

1

(Henge-sha)

2

Hangal.

waa la naqliyay ✓

1

hengel¹: m.l Dibibiro; buurnaan. la-mid: hingil¹.

2

hengel²: m.dh la-mid: hangal².

waa la naqliyay ✓

f. n. mourning cloth

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) lebbis dumarku gashado oo lagu muujiyo geerida.

waa la naqliyay ✓

1

a: hangal

2

de: mourning cloth

3

lx: hengel

4

pd: (/sha)

5

ps: n2-f

6

key: hengel

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) jungle (janggel)

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Wax ciribtirid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Wax ciribtirid. m.f.dh, degeltirid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) raadkii iyo wixii in meesha la deggenaanayay tusayay oo laga tiro. Dh: xaadhid, nadiifin.

waa la naqliyay ✓

fk. Qurub lagu soo jiidanayo foojignaanta qofka lala hadlayo. Tusaale: “Ila hadal dee! Dee, maxaad u yeeshay?”.

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) erey lagu soo jiidanayo foojignaanta qofka lala hadlayo. I sii dee qalinka.

waa la naqliyay ✓

1

(Deg-ta)

2

1. Dhul korreeya (buur kd.) docdiisa dululubka ah oo laga dego.

3

2. Qarqar.

waa la naqliyay ✓

1

deg¹: m.l/dh 1. Dhul korreeya hoobadka ah. 2. Daan (webi). 3. Garabka intiisa kore; qarqar.

2

deg²: f.g/mg1 (-gay, -gtay) 1. (f.g) Meel rug ah dhigasho (cid). 2. (f.g) Wax duulayey fariisasho. 3. (fg.) Xabbad turub ah bad dhigid. 4. (f.mg) Wax, biyo hoos ugu shiidid. 5. (f.mg) Dhul, webi iyo wixi lamida heerkooda hoos uga dhicid. 6. (f.mg) Wax isku qasan kala miirmid. 7. (f.mg) Wax kacsan xasilid. 8. (f.mg) La d.: cid khasaaro badid. 9. (f.mg) Ku d.: cid marti u noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

deg¹: m.l/dh 1. Dhul korreeya hoobadka ah. 2. Daan (webi). 3. Garabka intiisa kore; qarqar.

2

deg²: f.g/mg1 (-gay, -gtay) 1. (f.g) Meel rug ah dhigasho (cid). 2. (f.g) Wax duulayey fariisasho. 3. (fg.) Xabbad turub ah bad dhigid. 4. (f.mg) Wax, biyo hoos ugu shiidid. 5. (f.mg) Dhul, webi iyo wixi lamida heerkooda hoos uga dhicid. 6. (f.mg) Wax isku qasan kala miirmid. 7. (f.mg) Wax kacsan xasilid. 8. (f.mg) La d.: cid khasaaro badid. 9. (f.mg) Ku d.: cid marti u noqosho. m.f.dh, degid.

waa la naqliyay ✓

1

v. descend, alight, get off, dismount; go down, climb down, make a landing; sink (of boats)

2

deg v. live (in a place), dwell, reside, settle; camp; lodge, install

3

deg [feminine] n. peak; edge; shoulder

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) 1. get down, descend. Ex: Cali, soo deg!; Ali, come down!

2

ku deg: (v) land on 2. move in; settle (satai); reside (ri-zeeydh). Ex: waxaan degnay guri cusub; we moved in to a new house. 3. sink (sink); run aground (a-garaawndh); go under; submerge (sab-meerji). Ex: markabkii waa degay; the ship went under

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel sare oo aad fuushanayd ka dhaadhac. Ka deg faraska. Dh: dhaadhac. Li: fuul.

2

deg: (fal) meel si aad ugu noolaato guryo ka dhiso, si rasmi noloshadaada uga bilow. Dirridhabuu degay isaga iyo labadii dumar ee uu qabay.

3

deg: (fal) marka ama doon badda dhex mukhuurata, ku dhex libidh biyaha badda. Doontii duufaan baa qaaday oo badday ku degtay

4

deg-ta: (magac, dhedig, keli) qiyaas xidhmo ah oo degi qaadi karto. Deg xaaba ah ayaan soo qaaday.

5

deg -ta: (magac, dhedig, keli) halka u dhaxaysa qoorta iyo garabka ee badanaa raggu miisaanka ku qaado. Degta ayaa i go'day sidaan kuu sidaye iga deg. Dh: tun.

6

deg -ta: (magac, dhedig, keli) dhul korreeya hoobadka ah.

7

deg -ga: (magac, lab, keli) daanta webi iyo wixii la mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Eel-ka)

2

Dhibaato weyn; arrin xun oo culus; hoog.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhibaato aad u ballaaran.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhibaato aad u ballaaran.

waa la naqliyay ✓

m. n. hardship, misery

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhibaato weyn iyo arrin xun oo culus oo hoog weheliyo.

2

eel-sha: (magac, dhedig, keli) nabar hore u jirey oo kol danbe soo ifbaxda ka dib intii laga bogsaday.

3

eel-sha: (magac, dhedig, keli) dhibaato weyn oo hibato iyo xusuus leh. Markaad eel bogsiiso ba mid buu aalidh kacayaa. Dh: nabar, nabur, utun.

waa la naqliyay ✓

1

de: hardship, misery

2

lx: eel

3

pd: (-ka Pl: eelal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: eel

waa la naqliyay ✓

n., (a fish) hud, -ki.

waa la naqliyay ✓

Xab adag

waa la naqliyay ✓

v. enter, go into ~ inside

waa la naqliyay ✓

/jel/jell; (v) 1. adkaansho, adayg noqosho (v) 2. waadax-noqosho (n) 3. maaddo jil-jilicsan, oo saliid leh, oo timaha hadba moodadii la rabo ka dhigta.

waa la naqliyay ✓

-ay / gashay: (v) 1. enter (in-ter)-, penetrate (penatareeyt)-, pierce (piirs) ~ gal 2. became a member, participant: join (jooyn). 3. take a course at a school: study (istadhi).

waa la naqliyay ✓

(fal) meel dhex gal. Li: bax.

waa la naqliyay ✓

gel, n.m. - fadhiisinta ama baraafka yeelida biyaha.

waa la naqliyay ✓

1

a: gal

2

de: enter, go into ~ inside

3

lx: gel

4

pd: (gelay)

5

ps: v1=

6

key: gel

waa la naqliyay ✓

1

(Bee-sha)

2

1. Cid ama reero badan oo meel wada deggan; duddo; qeyro.

3

2. Qolo qolo ka xoog badani ka dultimid ama qabsatay oo xoog ugu taliso; raaciye; isticmaar.

waa la naqliyay ✓