degeb — Macnaha & Turjumaada

m.l la-mid: dogob.

waa la naqliyay ✓

m. n. dry tree trunk which has fallen down

waa la naqliyay ✓

1

a: dogob

2

de: dry tree trunk which has fallen down

3

lx: degeb

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: degeb

waa la naqliyay ✓

1

(Deeb-ta)

2

1. Dhir la gubey danbaskeed cad oo raggu timaha marsado oo ku caddaysto.

3

2. Geedo yaryar, (caws, nagaar kale) oo hadba inta dabka la saaro weelka caanaha gudihiisa lagu oomaarsho, si jeermigu u le'do.

waa la naqliyay ✓

1

deeb¹: m.dh 1. Caws weelasha lagu deebiyo, leh caleemo dhuudhuuban, ubax qodxo leh oo ka baxa bannaanada. 2. Dambas dhirta qaarkeed laga shido oo loo isticmaalo waxyaabo kala duwan sida dhayidda xoolaha, magdaynta hargaha iyo wixi lamida. 3. Dambas.

2

deeb²: fk. D.na: dabadeed, kaddib.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Caws weelasha lagu deebiyo, leh caleemo dhuudhuuban, ubax qodxo leh oo ka baxa bannaanada. 2. Dambas dhirta qaarkeed laga shido oo loo isticmaalo waxyaabo kala duwan sida dhayidda xoolaha, magdaynta hargaha iyo wixi lamida. 3. Dambas.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., [collective] wood-ash used as tanning agent ~ hair dressing

2

deeb [feminine] n. small plant species

waa la naqliyay ✓

1

(falkaabe) (~ na) dabadeed, kaddib.

2

deeb-ta: (magac, dhedig, keli) carro cad oo raggu timaha u marsadaan qurux iyo nadaafadba. Dugsiiye deeb ayuu timaha marsaday.

3

deeb -ta: (magac, dhedig, keli) dhogor ka bixinta lagu sameeyo harag iyada oo la adeegsanayo dhir kulul iyo danbas la isku daray si loo dhigo idiin. Haraggii ridu weli deeb buu ku jiraa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-byo, m.dh) la-mid: dadab¹.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) badhida idaha inta xagga hoose xigta ee aan dhogorta lahayn. dedeji: (fal) eeg deddeji.

waa la naqliyay ✓

1

(Degel-ka)

2

Meeshii la degi jirey ama la deggan yahay oo lagu raagey, raadka ay yeelato.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Saalada xerada ariga ama lo'da ku kabbisanta. 2. Meel muddo badan la degganaa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Saalada xerada ariga ama lo'da ku kabbisanta. 2. Meel muddo badan la degganaa.

waa la naqliyay ✓

m. n. long-term encampment

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) aradka reeraha laga guuray. Ninka degelka geedaha ka baxay daw la garan waayay. Dh: arad.

2

degel-ka: (magac, lab, keli) jabadka iyo gujufka ku hadha guri laga guuray. Dh: guri.

waa la naqliyay ✓

1

cf: jabad ~ jabo

2

de: long-term encampment

3

lx: degel

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: degel

waa la naqliyay ✓

1

(Deleb-ka)

2

Cayaar tammaanka u eg oo qoryo qalbacyo ah oo yaryar oo afar ah lagu cayaaro.

waa la naqliyay ✓

m.l Cayaar tammaanka u eg oo qoryo qalbacyo ah oo yaryar oo afar ah lagu cayaaro.

waa la naqliyay ✓

m. n. game played with sticks by four people

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) usha dheer ee qaranka xooluhu markay caleenta ka cunaan soo hadha.

2

deleb -ka: (magac, lab, keli) ciyaar tammaanka u eg oo qoryo qalbacyo ah oo yaryar oo afar ah lagu cayaaro.

waa la naqliyay ✓

1

de: game played with sticks by four people

2

lx: deleb

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

key: deleb

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul ciiddiisu isugu jirto ciid madow iyo ciid cad oo daaqa iyo beerashada ku wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul ciiddiisu isugu jirto ciid madow iyo ciid cad oo daaqa iyo beerashada ku wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) saan maas ah oo ay hooyadu isaga dhigto kaadida ilmaha yar ee ay xanbaarsan tahay. Dh: dhereb.

waa la naqliyay ✓

m.l (-byo, m.dh) Jirrid weyn oo qallalan. la-mid: degeb.

waa la naqliyay ✓

1

a: degeb

2

de: old dried out tree trunk

3

lx: dogob

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: dogob

waa la naqliyay ✓

1

(Degdeg-ga)

2

Dhaqso; haddiiba; durba; ciyoon; qarbaqarbo.

waa la naqliyay ✓

1

degdeg¹: m.l 1. Dhaqsiyaha wax lagu qabto. 2. D. ah: wax si kedis ah u yimaada. la-mid: deddeg¹, deddegsiinyo, degdegsiinyo.

2

degdeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Si dhaqsiya ah wax u qabasho. la-mid: deddeg².

waa la naqliyay ✓

1

degdeg¹: m.l 1. Dhaqsiyaha wax lagu qabto. 2. D. ah: wax si kedis ah u yimaada. la-mid: deddeg, deddegsiinyo, degdegsiinyo.

2

degdeg²: f.mg1 (-gay, -gtay) Si dhaqsiya ah wax u qabasho. m.f.dh, degdegid. la-mid: deddeg.

waa la naqliyay ✓

1

v. hurry, rush, hasten

2

degdeg m. n. speed, haste, quickness; urgency; emergency

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) urgency (er-jensi); haste (heeyst); hurry (he-ri); rush (rash)', immediacy (i-midi-yasi); emergency (imeer-jensi)

2

degdeg -ah: (adj) urgent (eer-jent); immediate (imi-di-yeeyt); quick (kuwik); instant (in-istent); hasty (heeysti); in a hurry; express (ikis-parees)-dhakhso. Ex: xaalad degdeg ah; an urgent situation

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) gacanfudayd wax loo qabto ama cag fudayd dhul loo maro. Dh: dhakhso, hallihalli. Li: miyir.

2

degdeg: (fal) dhaqso wax u qabo; dhakhso u soco.

waa la naqliyay ✓

عُجَالَة، سُرْعَة

waa la naqliyay ✓

(fal) alaab badan garabkaaga ku gur oo kolba in ku qaad.

waa la naqliyay ✓

Digrii

waa la naqliyay ✓

Digirii, darajo

waa la naqliyay ✓

Digrii

waa la naqliyay ✓

/dhigrii/ (n) 1. heer (darajo qiyaaseed) (n) 2. darajo cilmi oo sare (sida shahaado jaamacad) (n) 3. qiyaasta heer kulka (n) 4. qiyaasta cabbirka xaglaha.

waa la naqliyay ✓

Heerar

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhisme ka samaysan tiir adag iyo qoryo dusha ciid laga saaray.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhisme ka samaysan tiir adag iyo qoryo dusha ciid laga saaray.

waa la naqliyay ✓

1

(Dheged-ka)

2

1. Midab xoolaha dhanada iyo jaanka cuna ama dhirta qaarkeed daaqa ay afka iyo gafuurka ku yeelato.

3

2. Dhegdheg, karriin, uskag; baqbaq.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Midab xoolaha dhanada iyo jaanka cuna ama dhirta qaarkeed daaqa ay gaafurka ku yeeshaan. 2. Carro cusboole ah. 3. Wasakh, uskag.

waa la naqliyay ✓

m. n. stickiness, sticky substance; color around mouth of an animal due to food stains

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m sticky, stickiness

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel ciid dirri ah oo dhanaan laga helo lana moodo in saliidi ku daadatay oo badanaa xoolaha jeellani leefleefaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: stickiness, sticky substance; color around mouth of an animal due to food stains

2

lx: dheged

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: dheged

waa la naqliyay ✓

1

(Dhereb-ta)

2

Furaad.

waa la naqliyay ✓

m.dh Idiin xarar iyo faraq lagu qurxiyo oo lagu qaado carruurta; furaad. la-mid: dharab³ (2).

waa la naqliyay ✓

f. n. sling in which baby is carried

waa la naqliyay ✓

1

de: sling in which baby is carried {S}

2

lx: dhereb

3

pd: (-ta Pl: dherbo (/ha))

4

ps: n3-f

5

key: dhereb

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) tusmeeya sanqadha wax la baadhayo oo aan la garanayn meesha uu yaal oo hadba meel loo cararo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ugu dambaynta; dhammaadka. Dh: gebagebo.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: hargab¹.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dab¹.

waa la naqliyay ✓

fk. Qurub lagu soo jiidanayo foojignaanta qofka lala hadlayo. Tusaale: “Ila hadal dee! Dee, maxaad u yeeshay?”.

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) erey lagu soo jiidanayo foojignaanta qofka lala hadlayo. I sii dee qalinka.

waa la naqliyay ✓

1

(Deg-ta)

2

1. Dhul korreeya (buur kd.) docdiisa dululubka ah oo laga dego.

3

2. Qarqar.

waa la naqliyay ✓

1

deg¹: m.l/dh 1. Dhul korreeya hoobadka ah. 2. Daan (webi). 3. Garabka intiisa kore; qarqar.

2

deg²: f.g/mg1 (-gay, -gtay) 1. (f.g) Meel rug ah dhigasho (cid). 2. (f.g) Wax duulayey fariisasho. 3. (fg.) Xabbad turub ah bad dhigid. 4. (f.mg) Wax, biyo hoos ugu shiidid. 5. (f.mg) Dhul, webi iyo wixi lamida heerkooda hoos uga dhicid. 6. (f.mg) Wax isku qasan kala miirmid. 7. (f.mg) Wax kacsan xasilid. 8. (f.mg) La d.: cid khasaaro badid. 9. (f.mg) Ku d.: cid marti u noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

deg¹: m.l/dh 1. Dhul korreeya hoobadka ah. 2. Daan (webi). 3. Garabka intiisa kore; qarqar.

2

deg²: f.g/mg1 (-gay, -gtay) 1. (f.g) Meel rug ah dhigasho (cid). 2. (f.g) Wax duulayey fariisasho. 3. (fg.) Xabbad turub ah bad dhigid. 4. (f.mg) Wax, biyo hoos ugu shiidid. 5. (f.mg) Dhul, webi iyo wixi lamida heerkooda hoos uga dhicid. 6. (f.mg) Wax isku qasan kala miirmid. 7. (f.mg) Wax kacsan xasilid. 8. (f.mg) La d.: cid khasaaro badid. 9. (f.mg) Ku d.: cid marti u noqosho. m.f.dh, degid.

waa la naqliyay ✓

1

v. descend, alight, get off, dismount; go down, climb down, make a landing; sink (of boats)

2

deg v. live (in a place), dwell, reside, settle; camp; lodge, install

3

deg [feminine] n. peak; edge; shoulder

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) 1. get down, descend. Ex: Cali, soo deg!; Ali, come down!

2

ku deg: (v) land on 2. move in; settle (satai); reside (ri-zeeydh). Ex: waxaan degnay guri cusub; we moved in to a new house. 3. sink (sink); run aground (a-garaawndh); go under; submerge (sab-meerji). Ex: markabkii waa degay; the ship went under

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel sare oo aad fuushanayd ka dhaadhac. Ka deg faraska. Dh: dhaadhac. Li: fuul.

2

deg: (fal) meel si aad ugu noolaato guryo ka dhiso, si rasmi noloshadaada uga bilow. Dirridhabuu degay isaga iyo labadii dumar ee uu qabay.

3

deg: (fal) marka ama doon badda dhex mukhuurata, ku dhex libidh biyaha badda. Doontii duufaan baa qaaday oo badday ku degtay

4

deg-ta: (magac, dhedig, keli) qiyaas xidhmo ah oo degi qaadi karto. Deg xaaba ah ayaan soo qaaday.

5

deg -ta: (magac, dhedig, keli) halka u dhaxaysa qoorta iyo garabka ee badanaa raggu miisaanka ku qaado. Degta ayaa i go'day sidaan kuu sidaye iga deg. Dh: tun.

6

deg -ta: (magac, dhedig, keli) dhul korreeya hoobadka ah.

7

deg -ga: (magac, lab, keli) daanta webi iyo wixii la mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

geb¹: m.dh.sh.r la-mid: gab¹.

2

geb²: f.g1 (-bay, -btay) la-mid: gab².

waa la naqliyay ✓

v. fail to succeed in doing, become incapable of doing something

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) not help, be unproductive; be useless; achieve no purpose ~ gab

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhisme siiba mid qoryo ka samaysan waxyaabaha dusha laga saaro una badan cows iyo wax laga sameeyey oo qabow keena. Cariishka ciidda ka daaya oo geb dusha ka saara.

waa la naqliyay ✓

1

a: gab

2

de: fail to succeed in doing, become incapable of doing s.t.

3

lx: geb

4

pd: (gebay)

5

ps: v1=intr

6

key: geb

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: bayb.

waa la naqliyay ✓

m. n. pipe, tube

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. a device for smoking; pipe (paayp) ~ bayb. 2. pipe (paayp); tube (tuub) ~ tuubo

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) walax u samaysan sida cudhka kildhiga oo labo af leh, mid sigaarka gaandhada loo geliyo oo ka buuran afka kale, midna laga nuugo oo lagu cabbo sagaarka. Dh: biib.

2

beeb -ka: (magac, lab, keli) dhuun ama qasabad qaadda biyo, shidaal iyo wixii la mid ah. Dh: tuubo, tuumbo.

waa la naqliyay ✓

1

a: bayb {Eng}

2

de: pipe, tube

3

lx: beeb

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: beeb

waa la naqliyay ✓

1

(Ceeb-ta)

2

Wax laga xishoodo; iin foolxun; ceebaal; xil.

waa la naqliyay ✓

m.dh Sharaf darro ka timaada fal ama hadal anshaxdarro ah oo qof ku kaco. la-mid: ceebaal.

waa la naqliyay ✓

m.dh Sharaf darro ka timaada fal ama hadal anshaxdarro ah oo qof ku kaco. la-mid: ceebaal.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] shame, disgrace

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) shame (sheeym); embarrassment (em-baares-ment); disgrace (dis-gareeys) ~ fuxshi

waa la naqliyay ✓

1

Vergogna

2

Shame

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kaste oo bulshada dhexdeeda, dhaqan ahaan reebban oo la naco. Dh: ceebaal.

waa la naqliyay ✓

1

de: shame, disgrace

2

lx: ceeb

3

pd: (-ta Pl: ceebab (ka))

4

ps: n1-f, n4-f-abs

5

xe: Telling a lie is a shame.

6

xv: Arabic

7

key: ceeb

waa la naqliyay ✓

nickname-m deceiver, cheater, ambusher

waa la naqliyay ✓

magaca wiil dhashay isaga oo aanay hooyadii wax fool ah yeelan oo aan lagu talo galin.

waa la naqliyay ✓

/dhiidh/ (n) 1. fal (camal) e.g. a good deed (n) 2. warqada lahaanshaha dhul ama dhismo (subbar-loogo).

waa la naqliyay ✓

n., (action) falniin, -ki, or -ti.

waa la naqliyay ✓

m.dh Garabka intiisa kore; qarqar.

waa la naqliyay ✓

m.dh Garabka intiisa kore; qarqar.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah badarka la abuuro oo kolka la ridqo kimis laga samaysto.

2

deef -ta: (magac, dhedig, keli) garabka intiisa kore. Dh: qarqar.

waa la naqliyay ✓

1

Deeg!

2

Erey fardaha lagu yiraahdo kolkii la doona hayo inay istaagaan.

waa la naqliyay ✓

1

deeg¹: m.l 1. D. ah: qof wax lahaa oo faqriyey. 2. la-mid: deegid.

2

deeg²: e.d Istaag! ( fardaha ayaana loo adeegsadaa).

3

deeg³: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Qof cayrtoobid. 2. Qoor kacsi dartiis la caatoobid. 3. Fardo fuulid.

waa la naqliyay ✓

1

v. become poor

2

deeg inter. whoa!, stop!

3

deeg [feminine] n. peak; edge; shoulder

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caydh aan xoolo haysan noqo. Dh: caydhaw.

2

deeg: (fal) qoor kacsi dartiis la caatow.

3

deeg: (fal) fardo ama gammaan kale, fuul.

4

deeg: (ereycodeed) erey fardaha kolka la joojinayo la yidhaa sida awrta to' loo yidhaa kolka la fadhiisinayo ayaa deeg la yidhaa oo aayar baad ka degtaa joogsi dhaqaaq.

5

deeg -ta: (magac, dhedig, keli) dabargo' dhanka duunyada ama dadka ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Deel-ka)

2

Xarafka afraad oo alifka Soomaalida magaciisa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Astaan xoolaha lagu sunto oo u eg deelka xuruufta carabiga. 2. la-mid: d (da').

waa la naqliyay ✓

m. n. D [letter of the Arabic alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xarafka siddeedaad ee alif ba'da carabiga oo Soomaalida badhkood deel ugu dhawaaqaan. Dh: daal.

2

deel -ka: (magac, lab, keli) astaan xoolaha lagu dhigo oo lagu calaamadiyo.

waa la naqliyay ✓

1

a: da'

2

bw: Arabic

3

de: D [letter of the Arabic alphabet]

4

lx: deel

5

pd: (-ka Pl: deelal (/sha))

6

ps: n4-m, n2-m

7

key: deel

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh D. ah: ceel ama daaqsin aan dad badan joogin.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) amaah la isku leeyahay. Dh: dayn, deyn, amaah.

2

deen-ta: (magac, dhedig, keli) ceel ama daaqsin aan dad badan joogin.

waa la naqliyay ✓

Mool

waa la naqliyay ✓