deeb — Macnaha & Turjumaada

1

(Deeb-ta)

2

1. Dhir la gubey danbaskeed cad oo raggu timaha marsado oo ku caddaysto.

3

2. Geedo yaryar, (caws, nagaar kale) oo hadba inta dabka la saaro weelka caanaha gudihiisa lagu oomaarsho, si jeermigu u le'do.

waa la naqliyay ✓

1

deeb¹: m.dh 1. Caws weelasha lagu deebiyo, leh caleemo dhuudhuuban, ubax qodxo leh oo ka baxa bannaanada. 2. Dambas dhirta qaarkeed laga shido oo loo isticmaalo waxyaabo kala duwan sida dhayidda xoolaha, magdaynta hargaha iyo wixi lamida. 3. Dambas.

2

deeb²: fk. D.na: dabadeed, kaddib.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Caws weelasha lagu deebiyo, leh caleemo dhuudhuuban, ubax qodxo leh oo ka baxa bannaanada. 2. Dambas dhirta qaarkeed laga shido oo loo isticmaalo waxyaabo kala duwan sida dhayidda xoolaha, magdaynta hargaha iyo wixi lamida. 3. Dambas.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., [collective] wood-ash used as tanning agent ~ hair dressing

2

deeb [feminine] n. small plant species

waa la naqliyay ✓

1

(falkaabe) (~ na) dabadeed, kaddib.

2

deeb-ta: (magac, dhedig, keli) carro cad oo raggu timaha u marsadaan qurux iyo nadaafadba. Dugsiiye deeb ayuu timaha marsaday.

3

deeb -ta: (magac, dhedig, keli) dhogor ka bixinta lagu sameeyo harag iyada oo la adeegsanayo dhir kulul iyo danbas la isku daray si loo dhigo idiin. Haraggii ridu weli deeb buu ku jiraa.

waa la naqliyay ✓

m.l (-byo, m.dh) la-mid: dadab¹.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) badhida idaha inta xagga hoose xigta ee aan dhogorta lahayn. dedeji: (fal) eeg deddeji.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-iyay, -isay) 1. (f. g) Weel caano lagu maalo deeb ku nadiifin. 2. (f.g) Harag qoyan si dhogortu uga dhacdo deeb marin. 3. (f.g) Xoolo cadheysan deeb ku dhayid. 4. (f.g) Digir si uusan bahal ugu dhalan deeb ku shubid. 5. (f.mg) Kaga d.: wax meel yiil wada dhammayn.

waa la naqliyay ✓

v. tan hides ~ dress the hair with wood-ash

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xoolo cadho qaba, deeb ku dhayid.

2

deebi: (fal) digir iyo wax la mid ah, si uusan bahal ugu dhalan deeb ku shub.

3

deebi: (fal) (kaga ~) wax meel yiilwada dhammayn.

4

deebi: (fal) weel caano lagu maalo, uga dhig caws culay; caws ku cug.

5

deebi: (fal) harag qoyan, dhogorta ka saar adiga oo adeegsanaya geed kulayl iyo danbas la isku daray.

waa la naqliyay ✓

1

de: tan hides ~ dress the hair with wood-ash

2

lx: deebi

3

pd: (deebiyey)

4

ps: v2a=

5

key: deebi

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dogob.

waa la naqliyay ✓

m. n. dry tree trunk which has fallen down

waa la naqliyay ✓

1

a: dogob

2

de: dry tree trunk which has fallen down

3

lx: degeb

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: degeb

waa la naqliyay ✓

1

(Deleb-ka)

2

Cayaar tammaanka u eg oo qoryo qalbacyo ah oo yaryar oo afar ah lagu cayaaro.

waa la naqliyay ✓

m.l Cayaar tammaanka u eg oo qoryo qalbacyo ah oo yaryar oo afar ah lagu cayaaro.

waa la naqliyay ✓

m. n. game played with sticks by four people

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) usha dheer ee qaranka xooluhu markay caleenta ka cunaan soo hadha.

2

deleb -ka: (magac, lab, keli) ciyaar tammaanka u eg oo qoryo qalbacyo ah oo yaryar oo afar ah lagu cayaaro.

waa la naqliyay ✓

1

de: game played with sticks by four people

2

lx: deleb

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

key: deleb

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul ciiddiisu isugu jirto ciid madow iyo ciid cad oo daaqa iyo beerashada ku wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul ciiddiisu isugu jirto ciid madow iyo ciid cad oo daaqa iyo beerashada ku wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) saan maas ah oo ay hooyadu isaga dhigto kaadida ilmaha yar ee ay xanbaarsan tahay. Dh: dhereb.

waa la naqliyay ✓

1

(Darra-da)

2

Jaad dhoobada kamid ah oo timaha, nadaafo darteed, loo marsado oo inta lagu engejiyo laga mayro oo uskaga oo dhan ka saarta; xaraar; malaas; balaso; deeb; (ama tarro).

3

-darro: Tiraab ereyada qaarkood gadaal kaga dhega, ulajeeddadiisuna tahay: la'aan, yari, xumo...

waa la naqliyay ✓

1

(Deebaani-ga)

2

(dhoof) xarigdoonyaad isu haya faarmaanka docdiisa midig iyo doonnida.

waa la naqliyay ✓

1

(Deebin-ta)

2

Deeb ku culid.

waa la naqliyay ✓

Deeb lagu culay; la deebshey.

waa la naqliyay ✓

1

(Magaad-ka)

2

Deeb dhanaan oo laga shido geedaha iyo cawska qaarkood.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-beeyay, -beysay) Weel caanood deebin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Shiraac saddex gees ah intiisa hoose. 2. Xarig doonyaad isu haya farmaanka docdiisa midig iyo doonnida. la-mid: deebaani (2).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Muddada urtu celcelis tahay ee u dhexeysa Oktoobar iyo Nofeembar. 2. la-mid: deebaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg deebi.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la deebiyey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg deebsan. la-mid: deebsanaansho.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: deebsanaan.

waa la naqliyay ✓

m.l Lacag yar oo horumarin ahaan qof wax uu iibsaday ka dhiibo. la-mid: deebaaji, dibaaji.

waa la naqliyay ✓

m.l Nooc cawska ka mid ah oo leh fiid xanaf leh oo laga dhigto kashkaash, weelashana lagu deebiyo. la-mid: gubaangub.

waa la naqliyay ✓

m.l (botani) Geed nagaarka ka mid ah oo aan qodax lahayn oo geelu daaqo, weelasha caanahana lagu deebiyo.

waa la naqliyay ✓

m.l Lacag yar oo horumarin ahaan qof wax uu iibsaday ka dhiibo. la-mid: deebaaji, dibaaji.

waa la naqliyay ✓

m.l (botani) Geed nagaarka ka mid ah oo aan qodax lahayn oo geelu daaqo, weelasha caanahana lagu deebiyo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xaalad aan raaxo lahayn oo labo isdoortay oo midba ka kale la'aantii, liqi waayey oonta oo ku leelleelay dunida. Bedenbeday sii biindhe leebku daba gooyey. Dh: dhibaatood, silic, leelleel, saxariir.

2

bedenbed -ka: (magac, lab, keli) xaalad aan raaxo lahayn ku noolaansho. Dh: dhibaatood, leelleel, silic, saxariir.

3

bedenbed -ka: (magac, lab, keli) danbas ama deeb. Dh: bedengbed.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xadhigga isku haya doonta iyo qoriga farmaanka. Doonida waxa ka jabay deebaankii.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dab¹.

waa la naqliyay ✓

fk. Qurub lagu soo jiidanayo foojignaanta qofka lala hadlayo. Tusaale: “Ila hadal dee! Dee, maxaad u yeeshay?”.

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) erey lagu soo jiidanayo foojignaanta qofka lala hadlayo. I sii dee qalinka.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: bayb.

waa la naqliyay ✓

m. n. pipe, tube

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. a device for smoking; pipe (paayp) ~ bayb. 2. pipe (paayp); tube (tuub) ~ tuubo

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) walax u samaysan sida cudhka kildhiga oo labo af leh, mid sigaarka gaandhada loo geliyo oo ka buuran afka kale, midna laga nuugo oo lagu cabbo sagaarka. Dh: biib.

2

beeb -ka: (magac, lab, keli) dhuun ama qasabad qaadda biyo, shidaal iyo wixii la mid ah. Dh: tuubo, tuumbo.

waa la naqliyay ✓

1

a: bayb {Eng}

2

de: pipe, tube

3

lx: beeb

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: beeb

waa la naqliyay ✓

1

(Ceeb-ta)

2

Wax laga xishoodo; iin foolxun; ceebaal; xil.

waa la naqliyay ✓

m.dh Sharaf darro ka timaada fal ama hadal anshaxdarro ah oo qof ku kaco. la-mid: ceebaal.

waa la naqliyay ✓

m.dh Sharaf darro ka timaada fal ama hadal anshaxdarro ah oo qof ku kaco. la-mid: ceebaal.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] shame, disgrace

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) shame (sheeym); embarrassment (em-baares-ment); disgrace (dis-gareeys) ~ fuxshi

waa la naqliyay ✓

1

Vergogna

2

Shame

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kaste oo bulshada dhexdeeda, dhaqan ahaan reebban oo la naco. Dh: ceebaal.

waa la naqliyay ✓

1

de: shame, disgrace

2

lx: ceeb

3

pd: (-ta Pl: ceebab (ka))

4

ps: n1-f, n4-f-abs

5

xe: Telling a lie is a shame.

6

xv: Arabic

7

key: ceeb

waa la naqliyay ✓

/dhiidh/ (n) 1. fal (camal) e.g. a good deed (n) 2. warqada lahaanshaha dhul ama dhismo (subbar-loogo).

waa la naqliyay ✓

n., (action) falniin, -ki, or -ti.

waa la naqliyay ✓

m.dh Garabka intiisa kore; qarqar.

waa la naqliyay ✓

m.dh Garabka intiisa kore; qarqar.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) jaad ka mid ah badarka la abuuro oo kolka la ridqo kimis laga samaysto.

2

deef -ta: (magac, dhedig, keli) garabka intiisa kore. Dh: qarqar.

waa la naqliyay ✓

1

Deeg!

2

Erey fardaha lagu yiraahdo kolkii la doona hayo inay istaagaan.

waa la naqliyay ✓

1

deeg¹: m.l 1. D. ah: qof wax lahaa oo faqriyey. 2. la-mid: deegid.

2

deeg²: e.d Istaag! ( fardaha ayaana loo adeegsadaa).

3

deeg³: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Qof cayrtoobid. 2. Qoor kacsi dartiis la caatoobid. 3. Fardo fuulid.

waa la naqliyay ✓

1

v. become poor

2

deeg inter. whoa!, stop!

3

deeg [feminine] n. peak; edge; shoulder

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caydh aan xoolo haysan noqo. Dh: caydhaw.

2

deeg: (fal) qoor kacsi dartiis la caatow.

3

deeg: (fal) fardo ama gammaan kale, fuul.

4

deeg: (ereycodeed) erey fardaha kolka la joojinayo la yidhaa sida awrta to' loo yidhaa kolka la fadhiisinayo ayaa deeg la yidhaa oo aayar baad ka degtaa joogsi dhaqaaq.

5

deeg -ta: (magac, dhedig, keli) dabargo' dhanka duunyada ama dadka ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Deel-ka)

2

Xarafka afraad oo alifka Soomaalida magaciisa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Astaan xoolaha lagu sunto oo u eg deelka xuruufta carabiga. 2. la-mid: d (da').

waa la naqliyay ✓

m. n. D [letter of the Arabic alphabet.]

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xarafka siddeedaad ee alif ba'da carabiga oo Soomaalida badhkood deel ugu dhawaaqaan. Dh: daal.

2

deel -ka: (magac, lab, keli) astaan xoolaha lagu dhigo oo lagu calaamadiyo.

waa la naqliyay ✓

1

a: da'

2

bw: Arabic

3

de: D [letter of the Arabic alphabet]

4

lx: deel

5

pd: (-ka Pl: deelal (/sha))

6

ps: n4-m, n2-m

7

key: deel

waa la naqliyay ✓

m.dh.kh D. ah: ceel ama daaqsin aan dad badan joogin.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) amaah la isku leeyahay. Dh: dayn, deyn, amaah.

2

deen-ta: (magac, dhedig, keli) ceel ama daaqsin aan dad badan joogin.

waa la naqliyay ✓

Mool

waa la naqliyay ✓

1

(adj) extending far downward below a surface; extending far inward from an outer surface.

2

goodan

waa la naqliyay ✓

/dhiip/ (adj) qoto-dheer (hoos u dheer).

waa la naqliyay ✓

a., dheer, qusur.

waa la naqliyay ✓

1

(Deeq-da)

2

Kal iyo laab wax u bixinta; wax bixin iska jeclaanta; faxnaan; waxbixin.

waa la naqliyay ✓

1

deeq¹: m.l/dh Hanti aan deyn ahayn oo cid u baahan la siiyo.

2

deeq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Hanti aan deyn ahayn cid u baahan siin. 2. Wax, wax kale oo loogu talaggalay ku filnaansho.

waa la naqliyay ✓

1

deeq¹: m.l/dh Hanti aan deyn ahayn oo cid u baahan la siiyo.

2

deeq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Hanti aan deyn ahayn cid u baahan siin. 2. Wax, wax kale oo loogu talaggalay ku filnaansho. m.f.dh, deeqid.

waa la naqliyay ✓

name: Deq

waa la naqliyay ✓

1

v. suffice; be enough; adequate

2

deeq [feminine] n. donation, gift; offer; grant, scholarship; generosity

waa la naqliyay ✓

name-m donation; gift; offer; grant; generosity. Syn: Deeqa, Deeqsan

waa la naqliyay ✓

-da: (n) grant (garaant); donation (doo-neey-shin); contribution (kon-tiri-biyuu-shin); charity (jaa-rati); gift (gift) ~ sadaqo

waa la naqliyay ✓

1

Contributo

2

Grants

waa la naqliyay ✓

1

Dono; contributo

2

Grant; contribution

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil lagu wada farxay ama quruxdiisu waaliddada deeqday oo lagu wada qancay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid ku fillow oo dhergi. Dh: dhergi, kaafi.

2

deeq-da: (magac, dhedig, keli) wixii la isa siiyo, wax la isu hanneeyo. Dh: siin.

3

deeq -da: (magac, dhedig, keli) wax Alle keenay, siin Eebbe.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rar, m.l) Deerada keeda lab.

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m light-skinned

waa la naqliyay ✓

/dhiir/ (n) deero.

waa la naqliyay ✓

ama Deerow, magaca wiil midabkiisu casaan yahay oo deeran.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) jaa ka mid ah ugaadha duurjoogta ah oo adhiga laale'eg oo geesa leh keega lab. Deerku wuxu qoodh u yahay deerada.

waa la naqliyay ✓

1

(Deex-da)

2

Dhulka badda xiga.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhul geed-gaab iyo caws ka baxaan oo badda xiga.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhul geed-gaab iyo caws ka baxaan oo badda xiga.

waa la naqliyay ✓

f. n. coastal strip

waa la naqliyay ✓

-da: (n) coastal land

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) hadal badan. Deex baa madaxa daaliyay. Dh: hadal.

2

deex-da: (magac, dhedig, keli) bannaanka ka bilowda meesha ay laba buurood iskaga soo dhowaadaan. Deex buu reerkii degay.

3

deex-da: (magac, dhedig, keli) soo maxashada hadalka, laabfurnaanshaha hadalka.

4

deex-da: (magac, dhedig, keli) xeebta ama dhulka bannaan ee badda ku soo xiga.

5

deex-da: (magac, dhedig, keli) xog iyo war gaar ah oo arrin laga hayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: coastal strip

2

lx: deex

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: deex

waa la naqliyay ✓