Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

N Pennisetum divisum (Gmel) Henr. Gramineae.

2

N Panicum turgidum Forsk. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

1

(Daylan) N Dacthoniopsis barbata (Nees) C. E. Hubb. Gramineae.

2

N Dichanthium foveolatum (Del.)Roberty. Gramineae.

3

N Dichanthium annulatum (Forsk.) Stapf. Gramineae.

4

N Hyparrhenia hirta (L) Stapf. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

1

(Dayaan-ka)

2

1. Sharqan ama hugun weyn oo ka yimaada dayuurad kacaysa, durbaan la tuma hayo, kd.

3

2. Madaxwareerka la moodo in madaxa gudihiisa wax ka yeera hayaan; daryaan.

waa la naqliyay ✓

1

dayaan¹: m.l 1. Sharqan ama hugun weyn oo ka yimaada durbaan la tumayo, xoolo ama dad badan oo meel isugu yimid. 2. Cod dheer oo buuraha, daaraha, qararka iyo wixi lamida ay soo celiyaan markuu ku dhacay kaddib. la-mid: daryaan¹, diryaan¹, diyaan¹.

2

dayaan²: m.l (fiisikis) Noqodka hir jabaq ee dul (gebi ama buur) xoogaa innaga fog ay soo celisay, oo ka laciifsan jabaqdii asalka ahayd. Faraqa waqtiga ee ayoonka iyo jabaqda asalka ah, waxa ay muujisaa fogaanta gebiga ama buurta iyo wixi lamida.

3

dayaan³: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Durbaan, dhul iyo wixi lamida sharqan, hugun weyn ka yeerid. la-mid: daryaan², diryaan², diyaan².

waa la naqliyay ✓

1

dayaan¹: m.l 1. Sharqan ama hugun weyn oo ka yimaada durbaan la tumayo, xoolo ama dad badan oo meel isugu yimid. 2. Cod dheer oo buuraha, daaraha, qararka iyo wixi lamida ay soo celiyaan markuu ku dhacay kaddib. la-mid: daryaan, diryaan.

2

dayaan²: m.l (fiisikis) Noqodka hir jabaq ee dul (gebi ama buur) xoogaa innaga fog ay soo celisay, oo ka laciifsan jabaqdii asalka ahayd. Faraqa waqtiga ee ayoonka iyo jabaqda asalka ah, waxa ay muujisaa fogaanta gebiga ama buurta iyo wixi lamida. m.f.dh, dayaamid.

waa la naqliyay ✓

1

v. rumble, make a loud noise

2

dayaan v. become dizzy

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. echo (eekow) ~ jabaq-celis. 2. —dayaan dayaamay/ dayaantay: (v) disoriented (dis-oori-yentidh); dizzy (diisi); feel dizzy ~ dayoob. Ex: waan dayaamay; I become dizzy

waa la naqliyay ✓

magac ka mid ah magacda Ilaahay oo uu macnihiisu yahay 'kelidii waare'.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhawaaq dheer oo meel ka baxa. Dh: cod, daryaan.

2

dayaan -ka: (magac, lab, keli) jabaqnoqodka shanqadha ee ay soo celiyaan walxaha jabaq magudbiyayaasha ah sida darbi, qar laageed ama babac buureed.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) lax sinta ama dhinac madow. Laxda iyo naysheeduba way daylan yihiin. Dh: galaalan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel bohol ah. Deylaanta loo qoday, dusha maro ka saaraay, basar uma dabooshoy.

waa la naqliyay ✓

1

haylaan¹: m.l 1. Shuban aan la celin karin. 2. la-mid: haylaamid.

2

haylaan²: m.dh (-aamo, m.l) 1. la-mid: hąyl¹. 2. Faraqyada maryaha.

3

haylaan³: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax shuban isku habeediyey noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Shuban aan la celin karin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) harrar caws laga sameeyo oo aqalka dushiisa la saaro.

waa la naqliyay ✓

1

(Saylaan-ka)

2

1. (roob) madax; dhool; garab.

3

2. Dhaqdhaqaaq yar oo celcelis ah sida wax la lulayo ama la wirfinayo.

waa la naqliyay ✓

1

saylaan¹: m.l 1. S. ah: saymaha roobka. 2. Socod aan kala joogsi lahayn.

2

saylaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Socod aan joogsi lahayn socosho.

waa la naqliyay ✓

m. n. vibration; front of a rain-cloud, quickly passing rain

waa la naqliyay ✓

nickname-m vibration; front of a passing rain, quick passing rain. Syn: Dhool

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) madaxa daruurta da'aysa. Dh: madax, garab, dhool.

2

saylaan -ka: (magac, lab, keli) dhaqdhaqaaq yaroo celcelis ah sida waxa la lulayo, la wadhaaminayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: vibration; [ext.] front of a rain-cloud, quickly passing rain

2

initial: s

3

lx: saylaan

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m

6

key: saylaan

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] animals, livestock ~ belongings left unguarded; neglected

waa la naqliyay ✓

1

de: animals, livestock ~ belongings left unguarded; neglected

2

lx: baylahan

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f-col

5

key: baylahan

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) buurnaan oo shishlaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Waqti wixii la sheegaa ay shaac baxaan oo aanay qarsoomin.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) magac ka mid ah magacda loo bixiyo dhedigga fardaha geenyad ah. Geenyadii daalacan isagoo wata ayuu halkan maray.

2

daalacan: (tilmaame) habeen sannadka nayruuska ka mid ah oo la yiraahdo qofka dhasha eedda ayaa iska qabata. Habeen daalacan ayuu dhashay. Li: dedan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] elevated, high

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) cunto suugo lagu sameeyey. Baastadu way dallacan tahay.

2

dallacan: (tilmaame) mid sare loo qaaday

waa la naqliyay ✓

1

de: elevated, high

2

lx: dallacan

3

pd: (dallacnaa)

4

ps: adj-der

5

key: dallacan

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg deylan. la-mid: deylnaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhallaan-ka)

2

Carruur yaryar; dhal; ubad; ilmo; gurbood.

waa la naqliyay ✓

m.l Carruur yaryar; ilmo.

waa la naqliyay ✓

m.l Carruur yaryar; ilmo.

waa la naqliyay ✓

m. n. baby, infant; small children

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) children (jil-dhareen); juvenile (juu-va-naayl) ~ ubad, carruur ama ilmo

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) carruurta ama ubadka yaryar ee aan waynaan.

waa la naqliyay ✓

وَلِيدٍ، مَوْلُودٍ

waa la naqliyay ✓

m.dh eeg dhayan. la-mid: dhaynaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg haylan. la-mid: haylnaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(Ayaan-ka)

2

1. Xoog la moodo inuu dadka u keeno xumaan ama samaan; cawo; hoodo; ul; nasiib;

3

2. (Ayaan-ta) Qorrax-soo-baxa iyo qorraxdhaca inta u dhexaysa oo iftiinka ah; maalin; dharaar; casho.

waa la naqliyay ✓

1

ayaan¹: m.l Awood qarsoon oo qofka la socota dhalashada ilaa dhimashada qofka, sababna u noqota xumo iyo samo waxa uu la kulmayo; nasiib; hoodo.

2

ayaan²: m.dh (-aamo, m.l) Dharaar iyo habeenkeed; maalin.

waa la naqliyay ✓

1

ayaan¹: m.l Awood qarsoon oo qofka la socota dhalashada ilaa dhimashada qofka, sababna u noqota xumo iyo samo waxa uu la kulmayo; nasiib; hoodo. Tusaale: Dadku kala ayaan badan.

2

ayaan²: m.dh (-aamo, m.l) Dharaar iyo habeenkeed; maalin. Tusaale: Ayaan hore ayaan la hadlay Faarax.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Ayan

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron. I,

2

ayaan [feminine] n. day; day time

3

ayaan m. n., [abstract] luck, fate, good fortune

waa la naqliyay ✓

name-f luck, fate, good fortune. Syn: Cawo, Nasiib, Naruuro

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) luck (laak); fortune ~ nasiib

2

ayaan: (suffix): -ing: used to form the present participle of some verbs with pronoun they. Ex: way arkayaan; they are seeing, way barayaan; they are teaching

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh dhalashadeeda aad loogu farxay ama la filayo inay noqoto nasiib iyo bishaaro fiican.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) awood qarsoon iyo cawada lagu kala hormaro. Dadku kala ayaan badan. Dh: nasiib, hoodo, cawo, ul, habeen.

2

ayaan -ta: (magac, dhedig, keli) maalin ama dharaar. Ayaan waliba amuur u gaaray leedahay. Dh: cisho, casho, dharaar.

waa la naqliyay ✓

1

de: Ayan

2

hm: 5

3

lx: Ayaan

4

ps: name-f

5

key: Ayaan_5

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) Wax asqo hayso noqosho.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax asqo hayso ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh.w eeg filin. ld. aflaam.

waa la naqliyay ✓

1

(Bayaan-ka)

2

Muuqaal si wanaagsan u muuqda ama u cad ama u qeexan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. B. ah: muuqaal si wanaagsan u muuqda ama u qeexan. 2. War qeexan oo aan macnihiisa shaki ku jirin; qaraar; baaq.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. B. ah: muuqaal si wanaagsan u muuqda ama u qeexan. 2. War qeexan oo aan macnihiisa shaki ku jirin; qaraar; baaq.

waa la naqliyay ✓

m. n. (adj.): clarity, visibility; explicitness; clear

waa la naqliyay ✓

name-m clear, evident

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) manifesto (maana- festo); a public declaration; statement (isteeyt.mant)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qoraal si cad wax u sheegaya oo qeexaya ujeeddo gaar ah. Bayaan ayaa laga soo saaray arrintii lagu muransanaa. Dh: go'aan.

2

bayaan-ka: (magac, lab, keli) muuqaal aan waxba ku gudbanayn oo toos loo arko. Dh: caddaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: clarity, visibility; explicitness; [atr.] clear

3

lx: bayaan

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: bayaan

waa la naqliyay ✓

1

(Calaan-ka)

2

Aan korin; cilin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Qof garaadkiisu aad u yaryahay. 2. Cilin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Qof garaadkiisu aad u yaryahay. 2. Cilin.

waa la naqliyay ✓

m. n. dwarf, midget

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) mentally or physically retarded or disabled person; cretin (kiriiten)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qofka u dhaqma si aan habboonayn ama garashadiisu naqan tahay. Dh: doqon, nacas, dabbaal.

2

calaan -ka: (magac, lab, keli) qof lab oo aan u korin sidii caadiga ahayd ama aad u gaaban. Dh: cilin, calaanberi, coon.

3

calaan -ta: (magac, dhedig, keli) qof dhedig oo aan u korin sidii caadiga ahayd. Dh: cilin. calaanberi-ga: (magac, lab, keli) eeg calaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: dwarf, midget

2

lx: calaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: calaan

waa la naqliyay ✓

1

(Daalan-ka)

2

Daallan.

waa la naqliyay ✓

1

daalan: m.l la-mid: daallan.

2

dąalan: m.l la-mid: dąallan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] tired

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) tired (taayadh); fatigued (fatiigidh) ~ dhacsaal ah. Ex: wuu daalan yahay; he is tired

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) macmacaan noocyo kala duwan ah oo cuntada weyn dabadeed la cuno, oo lagu dheregdhacsado. Daalan baan cunay hadhimada dabadeed.

waa la naqliyay ✓

1

de: tired

2

lx: daalan

3

pd: (daalanaa)

4

ps: adj-der

5

xe: Im tired.

6

xv: Waan daalanahay.

7

key: daalan

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: damaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. bail; guaranty

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xoolo iibgeyn loogu talagalay. Dibi dabaan ah ayaa lo'da la socda.

waa la naqliyay ✓

1

a: damaan, damaanad

2

de: bail; guaranty

3

lx: dabaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n2-f

6

key: dabaan

waa la naqliyay ✓

m. n. settlement, surroundings, environment

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) -ka: (n) 1. settlement (setal-ment)-, environment (en vaayro ment)-, residence (rezi-densi)-, domicile (domo-saayl) ~ deegaan, degaan, bey'ad, hooy. 2. i regional state

waa la naqliyay ✓

1

de: settlement, surroundings, environment

2

lx: dagaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dagaan

waa la naqliyay ✓

1

(Dakaan-ka)

2

(faras) xumaaday oo tabar yareeyey; (ama dakaamo).

waa la naqliyay ✓

1

dakaan¹: m.l 1. D. ah: gammaan ama awr aad u daalay. 2. la-mid: dakaamid.

2

dakaan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Gammaan ama awr aad u daalid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) pulsating pain (pal-seyting peeyn) ~ dikaan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) faras ama gammaan kale, tabargab ha kugu dhaco.

2

dakaan-ka: (magac, lab, keli) tabaryaraan faras ku dhacda. Dakaan baa ka muuqda faraska.

waa la naqliyay ✓

v. emigrate, leave a place

waa la naqliyay ✓

1

a: dalaw

2

de: emigrate, leave a place

3

lx: dalaab

4

pd: (dalaabay)

5

ps: v1=

6

see: dalow

7

key: dalaab

waa la naqliyay ✓

m.dh (-dyo, m.dh) Dhul bannaan oo aan dhir waaweyn lahayn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-dyo, m.dh) Dhul bannaan oo aan dhir waaweyn lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalaaf-ka)

2

Nabsi la wareegey oo xumaaday; darxumo.

waa la naqliyay ✓

1

dalaaf¹: m.l 1. D. ah: xoolo ama dad darxumo iyo rafaad ka muuqdo. 2. D. ah: ceel biyihii ka gureen. 3. la-mid: dalaafid.

2

dalaaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) 1. Dad ama xoolo, wax darxumo iyo rafaad ka muuqdo noqosho. 2. Ceel, biyo ka gurid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. D. ah: xoolo ama dad darxumo iyo rafaad ka muuqdo. 2. D. ah: ceel biyihii ka gureen. 3. la-mid: dalaafid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] bad luck

2

dalaaf v. have bad luck

waa la naqliyay ✓

1

(fal) nabsi ad gashay dartii la darxumoo oo baahi la taagdarraw. Dh: dhibaatoo.

2

dalaaf -ka: (magac, lab, keli) ceel biyihii ka gudheen oo goof ah.

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) ceel cid badani aanay ka cabbayn. Dh: firaaqo.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dalaaq-a) Furriinka dadka isu dhaxa; kala tag.

2

2. (Dalaaq-da) Ereyada kolka wax la fura hayo lagu dhawaaqo midkood.

waa la naqliyay ✓

1

dalaaq¹: m.l la-mid: dalaaqid.

2

dalaaq²: m.dh Erey lagu dhawaaqo marka qof dumar ah la furaayo. la-mid: dalaaqo, dalqad.

3

dalaaq³: f.g1 (-qay, -qday) Naag dalqaddeeda siin.

waa la naqliyay ✓

1

dalaaq¹: m.dh Erey lagu dhawaaqo marka qof dumar ah la furaayo. la-mid: dalaaqo, dalqad.

2

dalaaq²: f.g1 (-qay, -qday) Naag dalqaddeeda siin. m.f.dh, dalaaqid.

waa la naqliyay ✓

1

vl. n. divorce; divorce formula

2

dalaaq v. divorce, dissolve a marriage

waa la naqliyay ✓

-da: (n) the legal dissolution of a marriage; divorce (dhaay-foos); annulment (anolment) ~ furid

waa la naqliyay ✓

1

(fal) fur haweenayda aad qabto. Dalaaq gabadha haddii aad is fahmi weydeen. Dh: fur. Li: meheri.

2

dalaaq -da: (magac, dhedig, keli) ereyada uu ku ansaxo furriinka gabadh la qabay. Dh: kalatag. isfur.

waa la naqliyay ✓

1

dalaaw¹: m.l Darxumo awgeed oo qof dalkiisa uga haajiro. la-mid: dalaw¹ (2).

2

dalaaw²: f.mg1 (-aabay, -awday) Qof, darxumo awgeed dalkiisa uga haajirid. la-mid: dalaw².

waa la naqliyay ✓

daylaan