dawan — Macnaha & Turjumaada

1

(Dawan-ka)

2

Koor bir ama wax kale laga sameeyey oo qaar fardaha surka loogu xiro qaarna xafiisyada iyo dugsiyada la dhigo oo laysugu yeero ama laysugu baaqo; koor.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Koor yar, bir ka samaysan oo gammaanka loo xiro. 2. Qalab bir ah, laga dhawaajiyo marka xisada dugsida billaabanayaan ama dhammaanayaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Koor yar, bir ka samaysan oo gammaanka loo xiro. 2. Qalab bir ah, laga dhawaajiyo marka xisada dugsida billaabanayaan ama dhammaanayaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. bell, little bell

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bell (beel) ~ gamballeel, jalas

waa la naqliyay ✓

1

Campanello

2

Bell

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) koor bir ah oo xoolaha qoorta loo sudho. Faraska dawan baa loo xidhay.

2

dawan-ka: (magac, lab, keli) qalab la afuufo oo la iskugu baaqo. Dh: garri, siidhi.

waa la naqliyay ✓

1

cf: koor

2

de: bell, little bell

3

lx: dawan

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: dawan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: dhaawan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Daan-ka) Afka labadiisa lafood oo ad'adag oo ilkuhu ku yaalliin, middood.

2

2. (Daan-ta) Gow; qar; af.

waa la naqliyay ✓

1

daan¹: m.l (-aaman, m.l) Afka labadiisa lafood oo ilkuhu ku yaalliin.

2

daan²: m.l (-aaman, m.l) (cilmiga naflayda) Nudo adag oo tiiriyayaal ah, ha ahaadaan laf ama carjaw kuwaas oo sameeya fuqa hoose ee xayawaanka qaarkood, gaar ahaan lafdhabarleyda. Shaqada ugu weyn ee daamanku waxa weeye inay ilkaha ka caawiyaan qaniinyada iyo calaalinta cuntada.

3

daan³: m.dh (-aamo, m.l) Webi, tog iyo wixi lamida labada dhinac midkood.

waa la naqliyay ✓

1

daan¹: m.l (-aaman, m.l) Afka labadiisa lafood oo ilkuhu ku yaalliin.

2

daan²: m.l (-aaman, m.l) (cilmiga naflayda) Nudo adag oo tiiriyayaal ah, ha ahaadaan laf ama carjaw kuwaas oo sameeya fuqa hoose ee xayawaanka qaarkood, gaar ahaan lafdhabarleyda. Shaqada ugu weyn ee daamanku waxa weeye inay ilkaha ka caawiyaan qaniinyada iyo calaalinta cuntada.

3

daan³: m.dh (-aamo, m.l) Webi, tog iyo wixi lamida labada dhinac midkood.

waa la naqliyay ✓

Bank

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lower jaw; cheek

2

daan [feminine] n. cliff; edge; block (area)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) cheek (jiik); lower jaw ~ dhaban

2

daan -ta: (n) corner; edge. Ex: daanta galbeed; western corner

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) lafaha ilkuhu ay ku rakiban yihiin iyo hilibka isa saaran ee wejiga labadiisa dhan. Dogonta daanka jebi. Wa: daaman.

2

daan-ta: (magac, dhedig, keli) labada dhinac ee webi, buur iyo waxii la mid ah leedahay midkood. Daanta galbeed ee webiga shabeelle ayey biyuhu ku fataheen. Dh: bog, dhinac, doc, qar, baal, deg, dhaban, barbar.

waa la naqliyay ✓

Waaberi

waa la naqliyay ✓

/dhoon/ (n) 1. waabberi (waabari) (v) 2. waabberyid (aroor noqosho).

waa la naqliyay ✓

n., (the break of day) arooryo, -adi, gabbal soo bax, -ki, soo bex.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax aloosan oo xilliga la joogo ifafaalihiisu muuqdaan. Gobolka Geeska Afrika colaado ayaa ka aawan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax cawo leh ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

1. (ugaar) la dabay oo la qabtay; dabin loo dhigay ku dhacay oo ku jira.

2

2. La jiida hayo oo mid ka horreeya ku xiran; xiriirsan.

3

3. (timo) lafta lagu nabay.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) 1 . Wax la dabay ahaansho. 2. Wax tidcan ahaansho (timo).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) 1. Wax la dabay ahaansho. 2. Wax tidcan ahaansho (timo). m.f.dh, dabnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] trapped, snared; towed; braided

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax dabin ku jira. Sagaara daban oo bakhtiya ayaa geedkan gadawga leh hoostaalla.

2

daban: (tilmaame) awr, awr kale ku xidhiidhsan. Awr daban baa duleedkeenna la mariyey.

3

daban: (tilmaame) wax la dabay sida gaari iyo wixii la mid ah, la jiidayo.

4

daban: (tilmaame) timo tidcan. Timo daban lahayd caroosaddo.

5

daban: (tilmaame) il aan kala furrayn oo inta badan xiran. Il daban aadmigaa og ur dabanna allaa og.

waa la naqliyay ✓

1

de: trapped, snared; towed; braided

2

lx: daban

3

pd: (dabnaa)

4

ps: adj-der

5

key: daban

waa la naqliyay ✓

1

dadan¹: m.dh la-mid: dedan¹.

2

dadan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) la-mid: dedan².

3

dadan³: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) la-mid: dedan³.

waa la naqliyay ✓

1

dagan¹: f.mg1 (-gmay, -gantay; -gmi) 1. Wax aan foojignayn noqosho (nafley). 2. Wax dayacan noqosho (alaab, xoolo iyo wixi lamida).

2

dagan²: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax aan foojignayn ahaansho (nafley). 2. Wax dayacan ahaansho (alaab, xoolo iyo wixi lamida).

waa la naqliyay ✓

1

dagan: f.mg1 (-gmay, -gantay; -gmi) 1. Wax aan foojignayn noqosho (nafley). 2. Wax dayacan noqosho (alaab, xoolo iyo wixi lamida). m.f.dh, dagmid.

2

dagan: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax aan foojignayn ahaansho (nafley). 2. Wax dayacan ahaansho (alaab, xoolo iyo wixi lamida). m.f.dh, dagnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] deceived, tricked, duped; defenseless

waa la naqliyay ✓

(adj) defenseless (difeensilas)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax dayacan ama baylahsan. Dh: dayacan.

2

dagan: (tilmaame) khatalan ama ku siran. Reerkii oo dagan bay ciidanku galeen.

waa la naqliyay ✓

1

de: deceived, tricked, duped; defenseless

2

lx: dagan

3

pd: (dagnaa)

4

ps: adj-der

5

key: dagan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-hnaa, -hnayd) la-mid: dihin.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-lmay, -lantay; -lmi) Wax asqo hayso noqosho.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax asqo hayso ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Danan-ka)

2

Cida fardaha.

waa la naqliyay ✓

1

danan¹: m.l 1. Cida fardaha. 2. la-mid: dananid.

2

danan²: f.mg1 (-nay, -ntay) 1. Faras ciyid. 2. Dawan, lacag qaddaaddiic ah iyo wixi lamida sanqarid.

waa la naqliyay ✓

1

danan¹: m.l Cida fardaha.

2

danan²: f.mg1(-nay, -ntay) 1. Faras ciyid. 2. Dawan, lacag qaddaaddiic ah iyo wixi lamida sanqarid. . la-mid: dananid.

waa la naqliyay ✓

Pitch

waa la naqliyay ✓

1

v. neigh

2

danan vl. n. neighing

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) whinny (wini); neigh (neey)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) faras, ci' oo cod dhuuban oo qurux badan samee gaar ahaan marka la joojinayo.

2

danan-ka: (magac, lab, keli) ci'da fardaha. Danan ayay samaysay geenyadii. Dh: wirix.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-qnay/-qmay, -qantay; -qni/-qmi) la-mid: danaq.

waa la naqliyay ✓

v. aggravate a wound (as by touching); hurt ~ injure someone

waa la naqliyay ✓

1

a: damaq, damqi

2

de: aggravate a wound (as by touching); hurt ~ injure s.o.

3

lx: daqan

4

pd: (daqnay ~ daqmay)

5

ps: v1=tr

6

key: daqan

waa la naqliyay ✓

1

1. Weyn; saamays culus leh; (wax daran) wax xun; (nin daran - nin waxtar weyn leh; nin rag ah).

2

2. (Daran-ta) Geed yar oo jaadad badan ah oo dhooddida iyo dibirka ka baxa oo dhanaan oo geelu jecel yahay oo ku darmado, dadkuna qaarkeed, buruqda ka cuno (darankutaal).

waa la naqliyay ✓

1

daran¹: m.dh Geed yar, jaadad badan oo dhooddida iyo dibirka ka baxa oo dhanaan, geelu ku jeelbaxo leh.

2

daran²: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Ku d.: wax, wax kale ku qasan noqosho. la-mid: darsan².

3

daran³: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Wax karti badan ahaansho (qof). 2. Wax dhibaato badan ahaansho. 3. Ku d.: wax, wax kale ku qasan ahaansho. 4. Ku d.: qof balwad aad u isticmaala ahaansho. 5. U d.: wax cid dhibaateeya ahaansho. la-mid: darsan³.

waa la naqliyay ✓

1

daran¹: m.dh Geed yar, jaadad badan oo dhooddida iyo dibirka ka baxa oo dhanaan, geelu ku jeelbaxo leh.

2

daran²: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Ku d.: wax, wax kale ku qasan noqosho. m.f.dh, darmid. la-mid: darsan.

3

daran³: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Wax karti badan ahaansho (qof). 2. Wax dhibaato badan ahaansho. 3. Ku d.: wax, wax kale ku qasan ahaansho. 4. Ku d.: qof balwad aad u isticmaala ahaansho. 5. U d.: wax cid dhibaateeya ahaansho. m.f.dh, darnaan. la-mid: darsan.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] bad, serious, tough, formidable; worse, worst

2

daran [feminine] n. small plant species growing on hard ground; it has a salty flavor and is eaten by camels

waa la naqliyay ✓

1

(Daran) N Limonium somalorum (Vierh) Hutch & Bruce. Plumbaginaceae.

2

C Limonium cylindrifolium (Forsk) Cuf. Plumbaginaceae.

3

N Selaginella yemensis (SW.)Spring. Selaginellaceae.

4

C,S Moringa longituba Engl. Moringaceae.

5

N Salsola pycnophylla Brenan. Chenopodiaceae.

6

N Sphaerocoma hookeri T. Anders. Caryophyllaceae.

7

N Zygophyllum album L. Zygophyllaceae.

8

N Trianthema crystallina (Forsk) Vahl. Aizoaceae.

9

N Trianthema salsoloides Oliv. Aizoaceae.

10

N Zygophyllum prismaticum Chiov. Zygphyllaceae.

11

C Zygophyllum simplex L Zygophyllaceae.

12

C,N Zygophyllum somalense Hadidi Zygophyllaceae.

13

N Suaeda micromeris Brenan. Chenopodiaceae.

14

N Suaeda fruticosa (L) Forsk. Chenopodiaceae.

15

N Portulaca foliosa Ker.-Gawl. Portulacaceae.

16

NN, Bari, C Lagenantha nogalensis Chiov. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

-darnaa / darnayd: (adj) 1. severe (se-viyar) bad (baadh), serious (siiri-yas); tough (taf) harsh (haarsh)~ si daran. 2. daran -ta: (n) small salty plant eaten by camels ]

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax sidii hore ka liita. Shalay sidii uu ahaa maanta wuu ka daran yahay. Li: wacan.

2

daran -ta: (magac, dhedig, keli) geed cawseed dhulka ciidda dhanaan ka baxa oo xooluhu ku jeelbeelaan. Geelu darantii kuma dararine waaba ka daray. Dh: hayn, xudhuun.

waa la naqliyay ✓

1

(Dawac-a)

2

Dawacada keeda lab.

waa la naqliyay ✓

m.l (-cyo, m.dh) Dawacada keeda lab.

waa la naqliyay ✓

m. n. male jackal

waa la naqliyay ✓

-a: (n) male fox

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) labka dacawad. Waxa ciyaya dawac. Dh: dacaw.

waa la naqliyay ✓

1

de: male jackal

2

lx: dawac

3

pd: (-a)

4

ps: n2a-m

5

key: dawac

waa la naqliyay ✓

1

(Dawar-ka)

2

1. Baryo iyo yaboohsi, wareeg; dawarsi.

3

2. Wax la samaynayo oo la qaabiyo oo laysku dubbarrido, sida doonyaha iyo maraakiibta; washir.

waa la naqliyay ✓

1

dawar¹: m.l la-mid: dawarid.

2

dawar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Baryo iyo yabooh u wareegid. 2. (f.g) Markab ama doon washirid. 3. (f.mg) Markab ama doon leexin. la-mid: dewer².

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Baryo iyo yabooh u wareegid. 2. (f.g) Markab ama doon washirid. 3. (f.mg) Markab ama doon leexin. m.f.dh, dawarid. la-mid: dewer.

waa la naqliyay ✓

m. n. begging

waa la naqliyay ✓

1

(fal) doonni iyo wax la mid ah dhis oo samee.

2

dawar-ka: (magac, lab, keli) washiridda markab ama doon.

waa la naqliyay ✓

1

de: begging

2

lx: dawar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dawar

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-xay, -xday; -wixi) Ku d.: cid ku maadeysasho.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) (ku ~) cid ku maadeysasho oo ka tooxsi.

waa la naqliyay ✓

1

(Dawin-ta)

2

Wax ama qof meel fog u gudbin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dawi. la-mid: dawis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax, u gudbin meel kale oo durugsan.

waa la naqliyay ✓

Aan inta kale la jaad ahayn; aan cid u ekayn; yaab leh; sillan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Ka d.: wax la duway ahaansho. 2. Kala d.: wax, wax kale aan la nooc ahayn ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Ka d.: wax la duway ahaansho. 2. Kala d.: wax, wax kale aan la nooc ahayn ahaansho. m.f.dh, duwanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] different, strange, odd, unusual

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) [with preposition ka] different (diffarent); distinct (distingkt), divergent (difeer-janf). Ex: fikrad ka duwan; a different opinion

waa la naqliyay ✓

1

Diverso

2

Different

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) weecsan oo khadka toosan ka baydhsan. Dh: weecsan.

2

duwan: (tilmaame) aan la mid ahayn oo wax kale ka geddisan. Dh: geddisan.

waa la naqliyay ✓

1

de: different, strange, odd, unusual

2

lx: duwan

3

pd: (duwnaa ~ duwanaa)

4

ps: adj-der

5

xe: He was different from his brothers.

6

xv: Walaalihiis waa ka duwanaa.

7

key: duwan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) buuq iyo tashwiish xagga maskaxda ah. Dh: wareersan.

waa la naqliyay ✓

1

(Daf-ka)

2

Qalabka muusikada mid kamid ah oo ka samaysan qori koobaaban oo haragwaxar la jilciyey ku rogan yahay serjigana dawanno yaryari kaga jiraan ama ka lulliishaan.

waa la naqliyay ✓

1

1.* (Koor-ka) Dharka ragga jaad kamid ah oo horay ka furan, gacmo iyo jeebabna leh; jubbad.

2

2. (Koor-ta) Dawan qori ah oo xoolaha lagu xiro.

waa la naqliyay ✓

1

(Mashxarad-da)

2

Yeer dawan la ruxayo u eg oo dumarku ka dhawaajiyaan kolkay wax aad ugu bogaan ama cid dhiirri gelinayaan; carrabdhaw.

waa la naqliyay ✓

1

bilbilo¹: m.l 1. Koor yar bir ka sameysan oo lo'da loo xiro; dawan. 2. Muuqaal qurux badan.

2

bilbilo²: f.mg3 (-ishay, -ilatay) Meel biyo ku rusheysasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nagaar laamo badan, ubaxiisuna guduud iyo caddaan yahay. Wuxuu leeyahay miro dhuudhuuban oo leh iniinyo udgoon oo cunnadana lagu darsado dawana laga dhigto.

waa la naqliyay ✓

1

koor¹: m.l (-rar, m.l) Dhar adag oo culus oo raggu qaarka sare ka qaataan oo dhaxanta laga geshado, laguna xarragoodo; jubbad. la-mid: koodh.

2

koor²: m.dh (-ro, m.l) Dawan geed laga qorey oo xoolaha qoorta loogu xiro.

3

koor³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Ciyaar turub (shanboollo), nin inuu wada qabto turubka oo dhan ballan qaadid. 2. Koorabixis adeegsasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nagaar laamo badan, ubaxiisuna guduud iyo caddaan yahay. Wuxuu leeyahay miro dhuudhuuban oo leh iniinyo udgoon oo cunnadana lagu darsado dawana laga dhigto.

waa la naqliyay ✓

1

koor¹: m.l (-rar, m.l) Dhar adag oo culus oo raggu qaarka sare ka qaataan oo dhaxanta laga geshado, laguna xarragoodo; jubbad. la-mid: koodh.

2

koor²: m.dh (-ro, m.l) Dawan geed laga qorey oo xoolaha qoorta loogu xiro.

waa la naqliyay ✓

Gambis-dawan

waa la naqliyay ✓

s.f. - dawan weyn.

waa la naqliyay ✓

s.m. dawan.

waa la naqliyay ✓

s.f. - saacad weyn oo dawan leh; hurdo ka kicid (-da).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) lulashada iyo lalmashada wax laallaada. Sitaacii dalmanaayoo, dawankii ka ciyaayoo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) jaraska u garaac; dawanka garaac.

2

gambalaali: (fal) meel bannaan oo aan dhir lahayn, ka dhig.

3

gambalaali -ga: (magac, lab, keli) qas iyo qalalaase.

4

gambalaali -ga: (magac, lab, keli) damaashaadka cid guul ku dhaadaneysaa samayso.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dawan ama jaras. Gambaleel ayaa dugsiga loo sameeyey.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dawanka la garaaco marka dugsiga la gelayo. Dh: gamalool, jaras.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dawan qaylo dheer oo badanaa ardayda dugsiyada nusasaacaha iyo rawaxaada iyo soo galida loogu sheego. Dh: dawan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab) bir afbanaan dhexdana bir yari ugu jirto oo daba la qabto leh oo iskuullada, kaniisadaha iyo wixii la mid ah loo garaaco si dadka la iskugu yeedho. Dh: jeles, dawan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) the act of treating with medicine; medication (medi-keey-shin); remedy (ramidi) medical treatment ~ daaweyn

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) the act of charging, suing or complaining ~ eedayn

waa la naqliyay ✓