darwiish

Aragtida Darwin

(Cariish-ka)

Aqal ka sameysan dhis sarab ah iyo dhoobo.

m.l (-shyo/carshaan, m.dh) Hooy ka samaysan dhis iyo dhoobo oo dhinacyadiisu qaab laydi leeyihiin.

m.l (-shyo/carshaan, m.dh) Hooy ka samaysan dhis iyo dhoobo oo dhinacyadiisu qaab laydi leeyihiin. m.dh.w, carshaan.

m. n. mud hut

-ka: (n) [Pl. carshaan-ta] hut (hat)-, shed (shedhy dwelling made of tree branches

-ka: (magac, lab, keli) aqal caws iyo sarab ka samaysan. Dh: buul, daas, derged.

bw: Arabic

cf: aqal

de: mud hut

lx: cariish

pd: (-ka Pl: carshaan (ta))

ps: n8-m, n2-m

key: cariish

كُوخ

-ka: (magac, lab, keli) neefka garab mara meeshii biyaha loogu sii diyaarshay. darleef -ka: (magac, lab, keli) biyaha darka oo xoolaha cabbaya ka dhammaada oo biyaha lagu shubayaa isku soo gaadhi waayaan.

f. n., pl. fezes

de: fezes

lx: daraabiish

pd: (-ta)

ps: n8-f-pl

see: darbuush

key: daraabiish

(Dariishad-da)

Daloollada loo yeelo aqallada, kd., oo iftiinka iyo neecawdu kasoo galaan; khalfad; shabaako, daaqad.

m.dh (-do, m.l) Mid ka mid ah daloollada loo yeelo aqallada iyo wixi lamida oo ay iftiinka iyo naacawdu ka soo galaan; khalfad.

m.dh (-do, m.l) Mid ka mid ah daloollada loo yeelo aqallada iyo wixi lamida oo ay iftiinka iyo naacawdu ka soo galaan; khalfad.

f. n. window; ventilator

-da: (n) window (windhow) ~ daaqad

-da: (magac, dhedig, keli) daaqadda aqal- lada. Qolku dariishad ma lehee u fura. Dh: daaqad.

de: window; ventilator

lx: dariishad

pd: (-da)

ps: n1-f

syn: daaqad, khalfad, shabaako ~ shubaako {C & S}

key: dariishad

nickname-m prosperous

magac loo baxsho wiil loo Allebaryayo in uu noqdo mid ladan oo xoolo leh.

-ka: (n) 1. fuzziness (fazi-nes); blur (baleer) ~ ciiryaamo-leh, aan waadax ahayn. 2. electronic jamming

(Daris-ta)

1. Ris; guxud.

2. Darid.

m.l (-syo, m.dh) 1. Caws adag oo gaaban oo ka baxa meelaha qoyaanka joogtada ah leh, ris; guxud. 2. Ceel biyo badan oo mar kasta buuxa. 3. la-mid: darid.

v. study

daris m. n. neighbor

(Daris) N Paspalum vaginatum SW. Gramineae.

N Sporobolus spicatus (Vahl) Kunth. Gramineae.

-ka: (n) neighbor (neey-bor); neighborhood (neey-bor-huudh) ~ deris, jaar, jiiraan

-ta: (magac, dhedig, keli) meelaha godan ee godan oo nugulku jecelyahay. Dh: jad.

daris -ta: (magac, dhedig, keli) (ka ~) wax sii xumaada.

daris-ta: (magac, dhedig, keli) «ku ~» tiro tu kale ku darid.

daris-ta: (magac, dhedig, keli) (ku ~) walax la hayay in kale ku darid.

de: study

lx: daris

pd: (darsay)

ps: v1=

key: daris

جَارٍ

m.l la-mid: dawin.

-ka: (magac, lab, keli) dawinta wax la dawiyo.

(Wiish-ka)

1. Makiinad waxyaalaha culculus lagu qaado; waxay leedahay sal negi iyo gacan dheer oo wareega oo afkiisa hore, xarig ama silsilad gan qaroofan leh oo wax loo suro, ka lushaan; waxaan weligi laga waayin dekedaha wax laga soo roga hayo ama laga saara hayo, aqallada waaweyn oo la dhisayo, maraakiibta dushooda, ...

2. Qalab laga sii daayo yeer, oo shaqaalaha loogu sheego bilaabadka iyo dhammaadka shaqada; qalabkaas oo kale oo maraakiibtu leedahay.

m.l (-shash, m.l) 1. Makiinad waxyaalaha culculus lagu qaado, waxay leedahay sal nagi iyo gacan dheer oo wareega oo afkiisa hore xarig ama silsilad gan qaroofan leh oo wax la suro. 2. Qalab laga sii daayo yeer oo digniin bixiya. 3. Aalad guryaha dabaqyada dhaadheer leh lagu fuulo lagagana soo dego.

m.l (-shash, m.l) 1. Makiinad waxyaalaha culculus lagu qaado, waxay leedahay sal nagi iyo gacan dheer oo wareega oo afkiisa hore xarig ama silsilad gan qaroofan leh oo wax la suro. 2. Qalab laga sii daayo yeer oo digniin bixiya. 3. Aalad guryaha dabaqyada dhaadheer leh lagu fuulo lagagana soo dego.

m. n. elevator, lift; crane

wiish m. n. siren, signal alarm

-ka: (n) 1. elevator (ela-veey-ter); crane (kareeyn); lift (lift); derrick (deerik); hoist (hooysf) 2. siren (saay-ran)

-ka: (magac, lab, keli) qalab laga sii daayo yeedh dhawaaq weyn leh oo laysugu sheego shaqada billawgeeda ama dhammaadkeed ama laysugu digo,

wiish -ka: (magac, lab, keli) makiinad keli ahaan. ama gaadhi dushii ku shaqaysa oo waxyaalo culculus lagu qaado waxay leedahay sal neg iyo gacan dheer oo wareegta oo afkiisa hore xadhig ama silsilad gan qaroofan leh oo wax loo sudhaa ka lushaan waxa lagaga hawlgalaa meelaha wax laga dejiyo ama laga raro oo lagu qaado waxa weyn oo culculus ama guryaha ayaa lagu dhisaa.

(Bariis-ka)

Bariid.

m.l Geed cawseed dalagga la beerto ka mid ah dhala iniinyo yaryar oo kuwa sarreenka ka yar oo la cuno marka la karsho. la-mid: bariid.

m.l Geed cawseed dalagga la beerto ka mid ah dhala iniinyo yaryar oo kuwa sarreenka ka yar oo la cuno marka la karsho. la-mid: bariid.

m. n., (mass n.): rice

(Baris) All.Som. Oriza sativa L. Gramineae.

-ka: (n) rice (raays) ~ bariid

-ka: (magac, lab, keli) eeg bariid.

a: bariid; staple of northern Somalia

de: rice

lx: bariis

pd: (-ka)

ps: n2-m-mass

key: bariis

أرز

(Darif) N Lasiurus scindicus Henr. Gramineae.

(Dariiq-a)

Waddo, gudmo, jid, dhabbe, daw, marin, hilin, kd.

m.l (-qyo, m.dh) 1. Waddo yar oo dadka iyo xooluhu qaadaan. 2.Bayd faal oo afartiisa hagood tahay min hal.

m.l (-qyo, m.dh) 1. Waddo yar oo dadka iyo xooluhu qaadaan. 2.Bayd faal oo afartiisa hagood tahay min hal.

m. n. path, small road, street

-a: (n) street (striit); road (rowdh) ~ waddo, jid

mid ka mid ah minanka faalka Magiiganaha.

dariiq-a: (magac, lab, keli) meel dadkan duunyada iyo gaadiidku ba maraan. Dh: waddo, jid.

bw: Arabic

de: path, small road, street

lx: dariiq

pd: (-a)

ps: n2a-m

syn: dhabbe, jid, marin, surin, waddo

key: dariiq

f.g1 (-ray, -rtay) Laf hilib ka dhammayn.

-ka: (magac, lab, keli) qof indhala'. Dh: indhooole, ansaleelle.

-ka: (magac, lab, keli) darminta la darmiyo geela.

m.l la-mid: dowlis.

-ka: (magac, lab, keli) xadhig dheer oo biyaha lagaga soo qaado ceelka; xadhig ka samaysan bac la tifay ama maydhax oo aad loo nuday. Dayr iyo xagaa, dawlis baan ahay, dacda kuu yaal.

/gaarish/ (adj) dhalaal cawiraad ah, dhalaal indhaha u-daran e.g. garish color.

/paarish/ (n) degmo hal kaniisad ku wada xiran.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qarwid.

(Wariis-ta)

Waraso; ubad; dhal; ilmo; carruur.

yariis¹: m.l.kh Y. ah: nin bar yar.

yariis²: m.dh.kh Y. ah: haweeney bar yar.

(tilmaame) yar oon qayrkii le'ekayn. Ilmo yariis ah ayuu ku xadgudbay.

yariis-ka: (magac, lab, keli) wiil far yar.

yariis-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh far yar.

name-m greeting, salutation. Syn: Bariido

magac loo baxsho wiil dhashay arooryada hore ee la bariisanyo.

(fal) xerada xoolaha ku raaji subaxii, barqada ku dibdhig. Bariisi adhiga inta yaxnigu ka kici.

(Bariisa-da)

Wax dadka ku soo waabberiista ama waabberigii dhaca (roob, kd.).

bariiso¹: m.dh 1. Waqtiga u dhexeeya qoraxsoobaxa ilaa ay qoraxdu diirimaad dhaxanta kiciya ka yeelato. 2. Roob da'a arooryada hore.

bariiso²: f.mg3 (-stay, -satay) Meel lagu hoyaday ilaa diirimaadka qorraxdu dhaxanta kiciyo ku sugnaan.

bariiso¹: m.dh 1. Waqtiga u dhexeeya qorax-soobaxa ilaa ay qoraxdu diirimaad dhaxanta kiciya ka yeelato. 2. Roob da'a arooryada hore.

bariiso²: f.mg3 (-stay, -satay) Meel lagu hoyaday ilaa diirimaadka qorraxdu dhaxanta kiciyo ku sugnaan.

f. n. any event happening at dawn

magac loo baxsho gabadh dhalatay xilli subax ah oo la bariisanayo.

(fal) inta ay qorraxdu dheeraanayso sug. Xooluhu xilliga barwaaqada way bariistaan.

bariiso -da: (magac, dhedig, keli) aroorta hore inta ayna cadceeddu kululaan.

de: any event happening at dawn

lx: bariiso

pd: (/da)

ps: n6-f

key: bariiso

(Dalxiis-ka)

Dal shisheeye ama kan tolka gudihiisa oo soo arkid iyo raaxaysi loo tago.

dalxiis¹: m.l 1. Tegidda meel la tago iyadoo looga danleeyahay raaxeysi iyo daawasho. 2. D. ah: qof meel tamashle iyo raaxeysi u jooga.

dalxiis²: f.mg1 (-say, -stay) Meel tamashle iyo raaxeysi ku tegid.

dalxiis¹: m.l 1. Tegidda meel la tago iyadoo looga danleeyahay raaxeysi iyo daawasho. 2. D. ah: qof meel tamashle iyo raaxeysi u jooga.

dalxiis²: f.mg1 (-say, -stay) Meel tamashle iyo raaxeysi ku tegid. m.f.dh, dalxiisid.

v., [compound] travel, go on a trip, tour

dalxiis vl. n., [compound] tour, trip; touring

-ka:(n) 1. tourism; tour (tuur). Ex: Wasaaradda Dalxiiska; the Ministry of Tourism ~ tamshle. 2. touring (tuuring); the act of traveling from place to place, especially for pleasure. Ex: waxaan aadnay dalxiis; we went on a tour

Turismo

Tourism

-ka: (magac, lab, keli) dalbarasho iyo tamashleyn dalka gudihiisa ama debeddiisaba ah oo la soo arko meelo xiiso leh ama lagu raaxaysto. Daawasho iyo dalxiis baan ku imid degmada. Dh: daanshadaashood, tamashle.

dalxiis-ka: (magac, lab, keli) dad ama qof dalxiisaya.

سياحة

-ta: (magac, dhedig, keli) neef irmaan, caano badan ka keenid.

-ka: (magac, lab, keli) ninka ka soo tuura biyaha ceelka guntiisa ilaa korka sare. Dh: darshub.