Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Darmaan-ka, Darmaan-ta)

2

Neef fardo ah oo dhallin yar oo aan weli la jebin.

waa la naqliyay ✓

1

darmaan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Ubad fardood oo lab. 2. Nin mingis qaba.

2

darmaan²: m.dh (-no, m.dh) 1. Ubad fardood oo dheddig. 2. Qof dumar ah oo qaba mingis.

waa la naqliyay ✓

name: Darmaan

waa la naqliyay ✓

1

m. n. colt, foal

2

darmaan [feminine] n. filly, foal

waa la naqliyay ✓

name-unisex colt, filly, foal

waa la naqliyay ✓

-ta: (n); filly (fili). Ex. faras yar oo dhedig ah; young female horse

waa la naqliyay ✓

1

(I) Puledro, Puledra;

2

(E) Colt or Filly

3

(S) DARMAAN (S. g.: Darman)

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho lab iyo dhedig ba oo loola jeedo qurux iyo hannaanwanaag sida faraska da'da yar.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geenyada da'da yar ee aan weynayn. Dh: geenyo. Li: sange.

waa la naqliyay ✓

m.dh Fallaar weyn waranka u eg oo aan dhega lahayn. la-mid: dabaan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha iib gelaya ama dibida loo dhofinayo. Dh: jar, siwaaqi.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: lammaan 1. Heshiis qoraal ama af oo caddeynaya in la fulin doono wax lagu heshiiyey; ballanqaad. 2. Ari d. ah: ariga inta jarka ah oo loogu talagalay iib.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: lammaan¹: (3). Heshiis qoraal ama af oo caddeynaya in la fulin doono wax lagu heshiiyey; ballanqaad. 2. Ari d. ah: ariga inta jarka ah oo loogu talagalay iib.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha kuwooda lab ee la iibgeeyo. Sayladda dammaan badan baa la keenay.

2

dammaan -ka: (magac, lab, keli) heshiis qoraal ama af oo caddeynaya in la fulin doono wax lagu heshiiyey. Dh: ballanqaad.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax aanay waxba ka jirin.

waa la naqliyay ✓

1

(Darnaan-ta)

2

Darnaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg daran³. la-mid: darnaansho, darni, darno, darsanaan, darsanaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n. being worse

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) harshness (harshnas); extremity (ekis-tirimati) ~ aad u daran

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) naxariisdarro iyo adayg.

2

darnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax sidii hore ka daran ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: being worse

2

lx: darnaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f

5

key: darnaan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qudhacu markuu weynaado ee ay qodaxdiisu noqoto mid soo laaban sida ta cadaadda oo kale.

waa la naqliyay ✓

1

daryaan¹: m.l la-mid: dayaan¹.

2

daryaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami)) la-mid: dayaan².

waa la naqliyay ✓

(fal) qaylo, guux ama qarax aad u weyn samee.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qoriga dheer oo xoogga badan oo shiraacu, gees ilaa gees, ku daruuran yahay oo ku xidhxidhan yahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Sarmaan-ta)

2

Geed qodax leh (canbuul) oo xididkiisa asal wanaagsan laga helo.

waa la naqliyay ✓

m.l (sarmaan, m.dh) Geedqodax salka u buuran leh oo xabag macaan iyo asal wanaagsan oo wax lagu carariyo leh, xididdadiisana dhigo laga samaysto.

waa la naqliyay ✓

m.l (sarmaan, m.dh) Geedqodax salka u buuran leh oo xabag macaan iyo asal wanaagsan oo wax lagu carariyo leh, xididdadiisana dhigo laga samaysto.

waa la naqliyay ✓

f. n. thorny plant species

waa la naqliyay ✓

[SARMAN] Acacia horrida 05

waa la naqliyay ✓

1

(Sarman) All.Som. Acacia horrida (L) Willd. Mimosaceae.

2

N Acacia reficiens Wawr. Mimosaceae.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed godax leh ama canbuul oo diirkiisu yeesho asal shaah laga dhigto.

waa la naqliyay ✓

1

cf: hobay

2

de: thorny plant sp.

3

initial: s

4

lx: sarmaan

5

pd: (-ka Pl: sarmaan (ta))

6

ps: n5-f

7

key: sarmaan

waa la naqliyay ✓

1

(Wada-ha)

2

1. Laamaha baxa haya afkooda kora haya oo hadba dheeraada oo wax ku darmaan; qawl.

3

2. Qofka ama waxa wax wada.

waa la naqliyay ✓

1

(Walaaq-a)

2

Waxyaalo la doonayo inay si fiican isu dhex galaan oo isugu darmaan, ama adag oo la doonayo in la jilciyo oo inta fandhaal ama wax kale la dhex geliyo, xoog loogu warwareejiyo; lab; qas.

waa la naqliyay ✓

1

laag¹: m.l 1. Fac; asaag; mataan. 2. (m.l./dh) Meel biyo baxeen oo haadaan ah.

2

laag²: m.dh (-go, m.l) 1. (juqraafi) Togagga iyo webiyadu meesha ay badda uga darmaan. 2. (botani) Geedku meesha uu labada qaybood uga kala baxo; labalaako. la-mid: lag (4).

3

laag³: m.dh (-go, m.l) (juqraafi) Laag webi ama durdur oo ku biirisa biyaheeda webi weyn, isagoo kaga biyo daraya labada dhinac ama bar marinkiisa ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

laag¹: m.l 1. Fac; asaag; mataan. 2. (m.l./dh) Meel biyo baxeen oo haadaan ah.

2

laag²: m.dh (-go, m.l) 1. (juqraafi) Togagga iyo webiyadu meesha ay badda uga darmaan. 2. (botani) Geedku meesha uu labada qaybood uga kala baxo; labalaako. la-mid: lag (4).

3

laag³: m.dh (-go, m.l) (juqraafi) Laag webi ama durdur oo ku biirisa biyaheeda webi weyn, isagoo kaga biyo daraya labada dhinac ama bar marinkiisa ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

/kowlt/ (n) darmaan (faras dhalinyar).

waa la naqliyay ✓

/fili/ (n) darmaan (faras dhalin-yar).

waa la naqliyay ✓

/fowl/ (n) darmaan (faras dhalin-yar)

waa la naqliyay ✓

1

(I) Puledro, Puledra;

2

(S) DARMAAN (S. g.: Darman)

waa la naqliyay ✓

1

(E) Colt or Filly;

2

(S) DARMAAN (S. g.: Darman)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) codka fardaha markay wirxayaan. Wax dinnaaqo farasliyo, senge duubi weynoo, inay tahay darmaan ugub, way kaa dahsoon tahay.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) gudbin dheer oo aqaladda dushooda lagu gudbo oo guriga dushiisa isu wada haysa. Qaariyaddu shaxda way ka qaalisan tahay. Dh: darmaan.

2

qaariyad -da: (magac, dhedig keli) degaan ma guuraan ah oo dhismayaal kooban leh wax soo saarka miyigana ku tiirsan bucshuradda ay u baahan yihiinna ay ka iibsadaan. Dh: tuulo, qaryad, hayjad.

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) laamaha baxaya afkooda koraya ee hadba dheeraada ee ay wax ku darmaan. Kolka roobku aad u da'o geeduhu wade jilicsan bay bixiyaan. Dh: curub, qurji.

2

wade -ha: (magac, lab, keli) darawal gaadiid kaxeeya. Wadaha baabuurka u yeedh. Dh: dirawal, shoofeer.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) laaq: qas oo ku mil. Sonkorta caanaha ku walaag. Dh: lab, waraari, qas.

2

walaaq-a: (magac, lab, keli) laaqid ama qasid lagu sameeyo waxyaalo la doonayo inay si fiican isu dhexgalaan oo isugu darmaan. Cuntada walaaqa ka daa oo saani u cun. Dh: lab, qas.

waa la naqliyay ✓

1

point, n.m. - dhibic; bar.

2

point d'interrogation ? - calaamatu su'aal.

3

point final . - dhibic sheegaysa hadal dhamaaday; dhibic; dhamaad.

4

deux points : - laba dhibcood oo isdul saaran.

5

point d'exclamation ! - xariiqin taagan oo dhibici ku hoostaal; calaamatu tacajub; astaanta la yaabka.

6

points de suspension ... - sadex dhibcood oo isdaboyaala oo sheegaya war socda.

7

point fixe - barta aan badalmin; barta laga tilmaan qaato.

8

mettre au point - fasirid; darsi lagala baxo.

9

être au point - diyaar noqosho.

10

être mal en point - xanuunsan; aan fiicnayn

11

faire le point - la qiyaaso barta uu markab taagan yahay.

12

points cardinaux - jihooyinka (waqooyi, koonfur, bari, galbeed)

13

point chaud - wixi keena dood iyo iska horimaad; noqdad xasaasi ah

14

point de côté - oof wareen ama calool xanuun dhib neefsasho keena.

15

point de fusion, d'ébullition de liquéfaction - darajada kulku ee madooyinka intay ku dhalaalaan ay isku darmaan.

16

point initial - barta kulanka marka ciidamadu dagaal galayaan ama tababar samaynayaan.

17

point du jour - marka qoraxdu soo baxdo

18

point noir - meesha ama jidka maritaankiisu adag yahay ee shilka badan.

19

point sensible - meesha qofku oo iin ku lee yahay oo wax loogu sheegi karo; saldhiga halbaw laha dhaqaalaha ama nabad galyada.

20

rendre des points - qof aad tartan ku jirteen oo aad u qirto in uu kaa xoog badan yahay.

21

vainqueur aux points - dhibco kaga adkaaday sida marka la feedhtamayo.

22

à point - ku saabsan

23

à point nommé - waqtiga isaga ah oo go'an.

24

au dernier point - ugu dambeeya ama ugu cidhifeeya.

25

de tout point, en tout point - dhamaan

26

sur le point de - wax soo galaan sheegaya

27

au point que, à tel point que - ay tahay.

28

point, n.m. (couture) - caaradda ama fiiqu qodaxi leedahay.

29

point, adv. (ne.. point) - waxba diidmo

waa la naqliyay ✓

n., (suckling) dhal, -ki, darmaan, -ki.

waa la naqliyay ✓

n., darmaan, -ti.

waa la naqliyay ✓

n., (of horses) darmaan, -ki or -ti; (of cows and camels) qaan, -ki.

waa la naqliyay ✓

1

de: colt, foal

2

hm: 1

3

lx: darmaan

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: darmaan_1

waa la naqliyay ✓

1

de: filly, foal

2

hm: 2

3

lx: darmaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: darmaan_2

waa la naqliyay ✓

1

de: Darmaan

2

hm: 3

3

lx: Darmaan

4

ps: name-m

5

key: Darmaan_3

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la rigrigay oo tolmo qurxoon loo sameeyey ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Daarnaan-ta)

2

Wax daaran ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg daaran². la-mid: daarnaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] lit, state of being kindled ~ alight

waa la naqliyay ✓

1

a: daarnaansho [n-f]

2

de: lit, state of being kindled ~ alight

3

lx: daarnaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f-abs

6

key: daarnaan

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-ntay, -natay) la-mid: dammiino.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-ntay, -natay) la-mid: dammiino.

waa la naqliyay ✓

v. guarantee; post bail

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cid ballanqaadkeeda laga shikisan yahan, wax laga sii hayo inta ciddaa la helayo ama wixii laga sugayay ay keenayso. Intaad lacagtii ii keenayso alaabtaadan ayaan dammaano u sii haysan.

waa la naqliyay ✓

1

de: guarantee; post bail Alt sp: damaano

2

lx: dammaano

3

pd: (dammaantay)

4

ps: v3b=tr

5

see: dammiino

6

key: dammaano

waa la naqliyay ✓

1

dardaran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax la dardaray noqosho. la-mid: berberan¹, derderan¹.

2

dardaran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la dardaray ahaansho. la-mid: barbaran, berberan², derderan².

waa la naqliyay ✓

1

dardaran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax la dardaray noqosho. m.f.dh, dardarmid.

2

dardaran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la dardaray ahaansho. m.f.dh, dardarnaan. la-mid: barbaran, berberan, derderan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof madaxa wax uga dhiman yihiin oo la maray. Dh: baaban.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) sidii hore ka sii liidasho; ka sii xumaansho.

2

daritaan-ka: (magac, lab, keli) (ku ~) labo tiro isu geyn.

3

daritaan-ka: (magac, lab, keli) wax ku kordhin oo ku biirin.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhammaan-ta)

2

Aan wax ka maqnayn, dhan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhan³. la-mid: dhammaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhan³.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., (mass n.) (adj.): entirety, the whole; all, entire, complete

2

dhammaan [feminine] n. end, conclusion

waa la naqliyay ✓

(adj) all (ool); whole (hool); entire (en-taayer) ~ dhan. Ex: buugga dhammaantiis waan akhriyey; I read the entire hook. Ex: dhammaan adduunka: the whole world

waa la naqliyay ✓

1

Tutto

2

All

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) inta kolkaa la sheegayo oo dhan. Dh: giddi, idil, gebi.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dharan. la-mid: dharnaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n. nudity, state of being naked

waa la naqliyay ✓

1

de: nudity, state of being naked {UJ}

2

lx: dharraan

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f

5

key: dharraan

waa la naqliyay ✓

1

(Faarmaan-ka)

2

(bad, kd.) qori dheer oo xoog badan oo shiraacu, gees ka gees, ku daruuran yahay oo ku xirxiran yahay.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Qori dheer oo xooggan oo shiraaca doonta kor ka haya, markuu furanyahay, marka kalena lagu duubo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Qori dheer oo xooggan oo shiraaca doonta kor ka haya, markuu furanyahay, marka kalena lagu duubo.

waa la naqliyay ✓

m. n. beam from which the sail is hung

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) usha ama tiirka calanka lagu xidho.

2

faarmaan-ka: (magac, lab, keli) qori dheer oo xoog badan oo shiraaca doonyaha lagu xidho.

waa la naqliyay ✓

1

de: beam from which the sail is hung

2

lx: faarmaan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: faarmaan

waa la naqliyay ✓

-ah: see [eeg] lagama maarmaan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) marmar lagu sameeyey ah; qurux badan oo naqshadaysan. Dh: naqshadaysnayd.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) labo ilig oo iska dul baxay ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

name-unisex trust; praised, admired. cf: Ammaanle

2

Carabi: name-m trust, safe, peace, security

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cad kuruska ku dhex jira oo jilicsan aadna loo jecel yahay. Amaan kurusa awrtii la qalay alamsan maayaane.

waa la naqliyay ✓

1

(arm-)

2

Ma laga yaabaa in (... armaa roob da'aa); billaa; saa; sow.

waa la naqliyay ✓

fk. Erey lagu muujiyo waxa loo maleeyo in ay dhacayaan; ma laga yaabaa in, billaa. Tusaale: “Armuu Cali ii imaan doonaa”. la-mid: amaa.

waa la naqliyay ✓

f.. Erey lagu muujiyo waxa loo maleeyo in ay dhacayaan; ma laga yaabaa in, billaa. Tusaale: Armuu Cali ii imaan doonaa. la-mid: amaa.

waa la naqliyay ✓

[adverbial] [expression] perhaps, probably

waa la naqliyay ✓

(adv) are you possibly (poosibali). ; you may ~ amaa. Ex: Armaa u baahataa? is it possible you will need this?

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) erey lagu cabbiro waxa suuragal ay tahay inuu dhaco; erey lagu halqabsado kolka wax shaki laga muujinayo. Armaa taladu sidaad sheegtay noqon waydaa! Dh: billoo, amaa.

waa la naqliyay ✓

1

cf: billaa, sow

2

de: perhaps, probably

3

lx: armaa

4

ps: adv-expr

5

key: armaa

waa la naqliyay ✓

1

1. Weyn; saamays culus leh; (wax daran) wax xun; (nin daran - nin waxtar weyn leh; nin rag ah).

2

2. (Daran-ta) Geed yar oo jaadad badan ah oo dhooddida iyo dibirka ka baxa oo dhanaan oo geelu jecel yahay oo ku darmado, dadkuna qaarkeed, buruqda ka cuno (darankutaal).

waa la naqliyay ✓

1

daran¹: m.dh Geed yar, jaadad badan oo dhooddida iyo dibirka ka baxa oo dhanaan, geelu ku jeelbaxo leh.

2

daran²: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Ku d.: wax, wax kale ku qasan noqosho. la-mid: darsan².

3

daran³: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Wax karti badan ahaansho (qof). 2. Wax dhibaato badan ahaansho. 3. Ku d.: wax, wax kale ku qasan ahaansho. 4. Ku d.: qof balwad aad u isticmaala ahaansho. 5. U d.: wax cid dhibaateeya ahaansho. la-mid: darsan³.

waa la naqliyay ✓

1

daran¹: m.dh Geed yar, jaadad badan oo dhooddida iyo dibirka ka baxa oo dhanaan, geelu ku jeelbaxo leh.

2

daran²: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Ku d.: wax, wax kale ku qasan noqosho. m.f.dh, darmid. la-mid: darsan.

3

daran³: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) 1. Wax karti badan ahaansho (qof). 2. Wax dhibaato badan ahaansho. 3. Ku d.: wax, wax kale ku qasan ahaansho. 4. Ku d.: qof balwad aad u isticmaala ahaansho. 5. U d.: wax cid dhibaateeya ahaansho. m.f.dh, darnaan. la-mid: darsan.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] bad, serious, tough, formidable; worse, worst

2

daran [feminine] n. small plant species growing on hard ground; it has a salty flavor and is eaten by camels

waa la naqliyay ✓

1

(Daran) N Limonium somalorum (Vierh) Hutch & Bruce. Plumbaginaceae.

2

C Limonium cylindrifolium (Forsk) Cuf. Plumbaginaceae.

3

N Selaginella yemensis (SW.)Spring. Selaginellaceae.

4

C,S Moringa longituba Engl. Moringaceae.

5

N Salsola pycnophylla Brenan. Chenopodiaceae.

6

N Sphaerocoma hookeri T. Anders. Caryophyllaceae.

7

N Zygophyllum album L. Zygophyllaceae.

8

N Trianthema crystallina (Forsk) Vahl. Aizoaceae.

9

N Trianthema salsoloides Oliv. Aizoaceae.

10

N Zygophyllum prismaticum Chiov. Zygphyllaceae.

11

C Zygophyllum simplex L Zygophyllaceae.

12

C,N Zygophyllum somalense Hadidi Zygophyllaceae.

13

N Suaeda micromeris Brenan. Chenopodiaceae.

14

N Suaeda fruticosa (L) Forsk. Chenopodiaceae.

15

N Portulaca foliosa Ker.-Gawl. Portulacaceae.

16

NN, Bari, C Lagenantha nogalensis Chiov. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓