dardaar — Macnaha & Turjumaada

1

(fal) cid kale, dabadaa waxa uu samayn lahaa u sheeg oo tilmaan.

2

dardaar -ka: (magac, lab, keli) xiddig cad oo soo baxda habeenkii. Dadaar iyo dirirkiiba soo baxe innoo dareersha ciyaarta.

waa la naqliyay ✓

1

(Daardaar-ka)

2

Daardaarid.

waa la naqliyay ✓

1

daardaar¹: m.l la-mid: daardaarid.

2

daardaar²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Dab, nal, dhawr jeer oo isu dhowdhow daarid. 2. Maagid; juqjuqayn; daandaansi.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) 1. Dab, nal, dhawr jeer oo isu dhowdhow daarid. 2. Maagid; juqjuqayn; daandaansi. m.f.dh, daardaarid.

waa la naqliyay ✓

v. kindle ~ light several fires; annoy, irritate

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) marka laga cadhaysiiyo qof waalan ama la taabtaabto bahal cadho xun. Ninka waalan daardaarka ka dhaafa haddii kale wuu idin dagaali. Dh: juqjuqayn, daandaansi, maagid, daardaaris.

2

daardaar-ka: (magac, lab, keli) cid u baahan, talo u jeedin. Dh: dardaaran.

waa la naqliyay ✓

1

de: kindle ~ light several fires; [fig.] annoy, irritate

2

lx: daardaar

3

nt: daardaar (ka) [vn-m]

4

pd: (daardaaray)

5

ps: v1=pl

6

key: daardaar

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dardar-ka) a) Dad badan oo cumur ah xoog ku dhexmar; jibaax; jiiris; waxyeello, b) Weel, dhawr jeer, biyo, kd., la daro.

2

2. (Dardar-ta) Carcar, xanaf, xajiin.

waa la naqliyay ✓

1

dardar¹: m.l la-mid: dardarid.

2

dardar²: m.dh 1. Xoog, karti iyo wixi lamida oo aan weli la isticmaalin; carcar. 2. Jiiridda wax la jiiro. 3. D. ah: dhabbe aad loo maro.

3

dardar³: f.g1 (-ray, -rtay) Wax jiirid; jibaaxid. la-mid: barbar², berber², derder³.

waa la naqliyay ✓

1

dardar¹: m.dh 1. Xoog, karti iyo wixi lamida oo aan weli la isticmaalin; carcar. 2. Jiiridda wax la jiiro. 3. D. ah: dhabbe aad loo maro.

2

dardar²: f.g1 (-ray, -rtay) Wax jiirid; jibaaxid. m.f.dh, dardarid. la-mid: berber.

waa la naqliyay ✓

1

v. knock down, strike against; rush through (a crowd), stampede

2

dardar v. draw water

waa la naqliyay ✓

-ay/tay:(v) 1. run over; rush though 2. draw (<7roo); dip into repeatedly

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dareere weel yar weel weyn uu ku jiray ama meel kaga soo qaadqaad.

2

dardar: (fal) dad badan si miyir la'aan ah u jiidhiidh. Dh: derder.

3

dardar: (fal) (ka ~) sidii hore ka sii badbadi. Dh: badbadin.

4

dardar-ka: (magac, lab, keli) «ka ~» ka badbadin, kibir iyo isla tegidda meel sare.

5

dardar -ta: (magac, dhedig, keli) firfircooni iyo dhiirranaan isku jira oo aad ku hawl gashid. Dh: carcar.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax aanay waxba ka jirin.

waa la naqliyay ✓

(Fardar) May Aspilia mossambicensis (Oliv)Willd. Compositae.

waa la naqliyay ✓

(fal) ka khalad wax uu qofku wado. Dh: qalindaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Dardaarmid-da)

2

1. Dardaaran samayn.

3

2. Ballan adag cid farid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dardaarwerin-ta)

2

Qof u sheegid dareen iyo dhibatooyin xunxun oo ku soo socda oo ku dhici doona; gooddi.

waa la naqliyay ✓

1

(Dardaarweris-ka)

2

Dardaarwerin.

waa la naqliyay ✓

1

(Talqiin-ta)

2

Hadallo waano iyo dardaaran iyo duco isugu jira oo qofka dhinta kolka la aaso lagu kor akhriyo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dardaaran².

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dardaarweri. la-mid: dardaarweris.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dardaarwerin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (dii.) Hadallo duco iyo dardaaran isugu jira oo qof dhintay xabaashiisa lagu kor akhriyo. 2. Qof sakaraad ah oo towxiidka loo laqimayo. la-mid: taqliin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) 1. Dardaaran qoran. 2. Wakiilashada cid la wakiisho. la-mid: wisaayad.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) U d.: qof u sheegid dareen iyo dhibaata xun oo ku soo socota. m.f.dh, dardaarwerin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (dii.) Hadallo duco iyo dardaaran isugu jira oo qof dhintay xabaashiisa lagu kor akhriyo. 2. Qof sakaraad ah oo towxiidka loo laqimayo. la-mid: taqliin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) 1. Dardaaran qoran. 2. Wakiilashada cid la wakiisho. la-mid: wisaayad. wasakh m.dh Uskag; dhusuq.

waa la naqliyay ✓

1

(n) a legal document that outlines actions that should be taken if the author is seriously ill and can no longer express wishes regarding his or her death.

2

nolol ku dardaaran

waa la naqliyay ✓

/bikweest/ (n) u dardaaran (siiba dhaxal)

waa la naqliyay ✓

/igsakyuutor/ (n) fuliye, siiba fuliya hawlaha dardaaranka iyo dhaxalka.

waa la naqliyay ✓

/testamant/ (n) dardaaran (cahdi adag, siiba kan qof dhimanayaa ka tago).

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) Cid gardarro kula kicid.

waa la naqliyay ✓

v. light several fires for oneself; annoy, provoke, touch someone off (repeatedly)

waa la naqliyay ✓

(fal) caano la lulayo kolba in yar baabacada ku dhiijiso. Haddaad gaajoonaysa dhiisha daardaaro. Dh: daardaarso.

waa la naqliyay ✓

1

de: light several fires for oneself; [ext.] annoy, provoke, touch s.o. off (repeatedly)

2

lx: daardaaro

3

pd: (daardaartay)

4

ps: v3b=tr

5

key: daardaaro

waa la naqliyay ✓

1

(Dardaaran-ka)

2

1. Ballan adag oo qof ka ballamo sida xooliisa loo qaybina hayo, dhimashadiisa kaddib.

3

2. Ballan laysku adkeeyo oo dhan.

waa la naqliyay ✓

1

dardaaran¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Ballan uu dhaafo qof oo ku saabsan sida hantidiisa laga yeelayo dhimashadiisa kaddib. 2. Ballan uu dhaafo qof tegayo oo ku saabsan sida laga yeelayo reerkiisa inta uu maqanyahay.

2

dardaaran²: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) 1. Qof dhimashadiisa kaddib sida hantidiisa la yeelayo ka ballamid. 2. Qof tegaya sida reerkiisa laga yeelayo ka ballamid.

waa la naqliyay ✓

1

dardaaran¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Ballan uu dhaafo qof oo ku saabsan sida hantidiisa laga yeelayo dhimashadiisa kaddib. 2. Ballan uu dhaafo qof tegayo oo ku saabsan sida laga yeelayo reerkiisa inta uu maqanyahay.

2

dardaaran²: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) 1. Qof dhimashadiisa kaddib sida hantidiisa la yeelayo ka ballamid. 2. Qof tegaya sida reerkiisa laga yeelayo ka ballamid. m.f.dh, dardaarmid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. will, testament, last wishes

2

dardaaran v. make a will, bequeath; express a wish

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) will (wzZ); the will after the death; testament (testa-ment)

waa la naqliyay ✓

1

Testamento; raccomandazione

2

Will; recommendation

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, u sheegid sida uu samayn lahaa adiga dabadaa oo tilmaamid. Dh: waano, talo.

2

dardaaran -ka: (magac, lab, keli) fariinta hadalqoraalka ah oo uu qofka geeriyoonayaa ka tego oo talo ah ama tilmaan reerkiisa ku saabsan.

waa la naqliyay ✓

وَصِيَّة

waa la naqliyay ✓

1

(Dhardhaar-ka)

2

Dhagxanta dabka ku wareegsan oo dheriga wax lagu karinayo sidda, midkood; (ama dhadhaar).

waa la naqliyay ✓

1

dhardhaar¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Dhagxaanta dabka ku wareegsan oo dheriga wax lagu karinayo la korsaaro midkood. 2. Dhagax weyn oo la qaadi karo. 3. la-mid: dhardhaarid. la-mid: dhadhaar¹.

2

dhardhaar²: m.dh Naxash.

3

dhardhaar³: m.dh (-rro, m.dh) (xisaab) Weedh ama hawraar loo qaatay run iyada oo aan la caddeyn, taas oo laga sii diiri karo weedho ama aragtiyo kale. Marka xisaabi la caddeynayo dhadhaarradu badanaaba waxa ay yihiin qaacidooyin la yaqaan oo sidooda loo qaato, maxaa yeelay caddeyntooda ayaa hore loo dhisay.

4

dhardhaar⁴: f.g1 (-ray, -rtay) Weel wax lagu karinayo dhagxaan u dhigid. la-mid: dhadhaar².

waa la naqliyay ✓

1

dhardhaar¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Dhagxaanta dabka ku wareegsan oo dheriga wax lagu karinayo la korsaaro midkood. 2. Dhagax weyn oo la qaadi karo.

2

dhardhaar²: m.dh Naxash.

3

dhardhaar³: m.dh (-rro, m.dh) (xisaab) Weedh ama hawraar loo qaatay run iyada oo aan la caddeyn, taas oo laga sii diiri karo weedho ama aragtiyo kale. Marka xisaabi la caddeynayo dhadhaarradu badanaaba waxa ay yihiin qaacidooyin la yaqaan oo sidooda loo qaato, maxaa yeelay caddeyntooda ayaa hore loo dhisay.

waa la naqliyay ✓

m. n. one of the three stones used to support a cooking pot

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) one of the stones used to support the cooking pot; fire place

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eeg dhadhaar.

2

dhardhaar -ka: (magac, lab, keli) saddexda dhagax ee dheriga la karinayo haya mid ka mid ah. Dhardhaar aan jabayn qaado. Dh: dhadhaar.

waa la naqliyay ✓

1

de: one of the three stones used to support a cooking pot

2

lx: dhardhaar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: dhardhaar

waa la naqliyay ✓

1

dardaran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax la dardaray noqosho. la-mid: berberan¹, derderan¹.

2

dardaran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la dardaray ahaansho. la-mid: barbaran, berberan², derderan².

waa la naqliyay ✓

1

dardaran¹: f.mg1 (-rmay, -rantay; -rmi) Wax la dardaray noqosho. m.f.dh, dardarmid.

2

dardaran²: f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Wax la dardaray ahaansho. m.f.dh, dardarnaan. la-mid: barbaran, berberan, derderan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) qof madaxa wax uga dhiman yihiin oo la maray. Dh: baaban.

waa la naqliyay ✓

1

dardhaaf¹: m.l U gudbidda neef uu u gudbo dar kale. la-mid: dardhaafid.

2

dardhaaf²: f.g/mg1 (-fay, -ftay) 1. (f.g) Neef xoola ah dar kale u gudbid. 2. (f.mg) Dar buux-dhaafid.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) «u ~» gudbidda neef uu u gudbo dar kale.

2

dardhaaf -ka: (magac, lab, keli) dar buuxdhaafid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed carriseed xoolaha iyo ugaadhu ba daaqaan oo udgoon. Waxa uu u kala baxaa, adaarriyaad iyo adaarbiciid. Adaar badan baa ballayga ka dul baxay. Dh: adaadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: thornless medicinal plant with fruit resembling coffee beans

2

lx: adaar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-cmp

5

key: adaar

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hadalka ama qoraalka qaybta hordhaca u ah. Araar kooban ka dib, wuxuu u daadegay akhrintii gabayga. Dh: gogoldhig. hordhac. Li: gabagabo, gunaanad.

waa la naqliyay ✓

1

(Ardaa-ga)

2

Dhul bannaan oo guryaha ka horreeya oo derbi ama teed ku wareegsan yahay; meel duggaal laga dhigo oo kor ka furan oo la fariisto ama la seexdo ama dano kale lagu qabsado.

waa la naqliyay ✓

m.l (-aayo, m.dh) Duggaal kor ka furan, ood ka samaysan, aqallada hortooda laga dhiso oo habeenkii lagu caweeyo ama la seexdo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-aayo, m.dh) Duggaal kor ka furan, ood ka samaysan, aqallada hortooda laga dhiso oo habeenkii lagu caweeyo ama la seexdo.

waa la naqliyay ✓

m. n. courtyard

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) courtyard (koortiyaardh)

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) guryaha dhul bannaan oo ka horreeya, derbi ama teed na ku wareegsan yahay; aqalka hortiisa meesha la kashkaasho amal la goglo ce la fadhiisto lagu na cawaysimo.

waa la naqliyay ✓

1

de: courtyard

2

lx: ardaa

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

key: ardaa

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) jaad ka mid ah noocyada jaadka oo ka baxa meel magacaa leh. Dadar baan soo iibsaday duhurkii.

waa la naqliyay ✓

1

(Darar-ta)

2

(xoolo) kolka xooluhu jiilaalka ka baxaan oo roob degaan oo dhergaan, caano badan yeeladkooda.

waa la naqliyay ✓

1

darar¹: m.l 1. Caano badan oo candho xoolaad ku yaal. 2. la-mid: dararid.

2

darar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Neef xoolo ah candhadiisa caano badan ka muuqasho.

waa la naqliyay ✓

1

darar¹: m.l Caano badan oo candho xoolaad ku yaal.

2

darar²: f.mg1 (-ray, -rtay) Neef xoolo ah candhadiisa caano badan ka muuqasho. m.f.dh, dararid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. renewed milk-production after drought

2

darar v. have ~ produce more milk

waa la naqliyay ✓

name-m prosperer (born during the good pasture season)

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) yield or supply; more milk

waa la naqliyay ✓

1

(fal) neef irmaan, caano badi barwaaqaw.

2

darar -ka: (magac, lab, keli) neef irmaan, caano badin iyo barwaaqoobid.

3

darar -ta: (magac, dhedig, keli) xoolo irmaan oo intay cosob daaqeen caano badan candhadooda ku jiiraan. Dh: candhokar.

waa la naqliyay ✓

1

(Ardaal-ka)

2

Qof aan wanaagsaneyn; nacas; dabbaal; (ama ardal).

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Qof aan ceebta ka xishoon.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Qof aan ceebta ka xishoon.

waa la naqliyay ✓

m. n. stupid person, fool; vagabond

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) slow learner; stupid, obtuse (ob-tuus)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof garaad ku filan ama male wanaagsan aan lahayn. Ardaal taladii ha yeelin, aqoontaada na adeegso. Dh: doqon, nacas, dabbaal, caran.

2

ardaal-sha: (magacwadareed) dadka doqmo ah ee aan turis lahayn. Ardaashii jidbaale i heshee igu unuungoysey. Dh: caaqyo, doqmo.

waa la naqliyay ✓

1

a: ardal

2

de: stupid person, fool; vagabond

3

lx: ardaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: ardaal

waa la naqliyay ✓

1

1. (Baraar-ka) Dhasha idaha; naylo.

2

2. (Baraar-ta) a) Afeef. b) (lo') geeso rogan; weji ballaaran; baaji.

waa la naqliyay ✓

1

baraar¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Naylo waaweyn oo aan dhibaato mudanayn haddii naaska hooyada ay waayaan. 2. Meesha markabka loogu xiro borosinka.

2

baraar²: m.dh Neef lo' ah oo leh geeso labada dhinac u kala rogan; sheexo.

3

baraar³: f.mg1 (-ray, -rtay) Barwaaqo, caafimaad iyo nabadgelyo ku noolaan.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-ray, -rtay) Barwaaqo, caafimaad iyo nabadgelyo ku noolaan. m.f.dh baraarid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lamb, young sheep

2

baraar: [feminine] n., [collective] cattle species (with twisted horns and a wide face)

3

baraar: v. prosper; be content

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) lambs (laamis); the babies of sheep

2

baraar: -ay / tay: (v) prosper (paroos per); be fortunate or successful

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eeg badhaadh.

2

baraar -ka: (magacwadareed) maqasha idaha ee caana nuugga ah, aan weli laga gudhan ee reer joogga ah. Baraar iduu noqdaa.

3

baraar -ta: (magac, dhedig, keli) hadal laga sii hordego intii hadhow eedi ka iman lahayd. Hadalka hortiiba baraar dhigtay. Dh: afeef, shuruud.

4

baraar -ta: (magac, dhedig, keli) sida lo'da qaarkeed geeso rogan leh iyo weji ballaadhan. Dh: baaji.

waa la naqliyay ✓

Bir baraar kore iyo mid hoose leh ee la saaro birta la xariiqayo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg bal.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qori weyn oo dogob ah oo loogu daadego godadka ceelasha iyo wixii la mid ah. Dh: makaab, xakab, karkaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Dadaal-ka)

2

1. Degdeg, dhaqso, durba, haddiiba.

3

2. Kal iyo laab wax u qabad; hagarbax.

waa la naqliyay ✓

1

dadaal¹: m.l 1. Wax qabad isxilqaamid iyo isku taxallujin leh. 2. Si dhaqso ah oo hawl loo qabto. la-mid: dedaal¹.

2

dadaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Si isxilqaamid iyo isku taxallujin leh hawl u qabasho. 2. Si dhaqso leh hawl u qabasho. la-mid: dedaal².

waa la naqliyay ✓

1

dadaal¹: m.l 1. Wax qabad isxilqaamid iyo isku taxallujin leh. 2. Si dhaqso ah oo hawl loo qabto. la-mid: dedaal.

2

dadaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Si isxilqaamid iyo isku taxallujin leh hawl u qabasho. 2. Si dhaqso leh hawl u qabasho. m.f.dh, dadaalid. la-mid: dedaal.

waa la naqliyay ✓

1

v. strive, try hard

2

dadaal vl. n. act of striving ~ trying very hard; speed

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) effort (efort); struggle (istara-gel); exertion (ig-zeer-shin); endeavor (en-dhever) ~ isku-taxalujin

2

dadaal -ay I dadaashay: (v) strive (istaraayv); make an attempt; try hard; do one's best; endeavor (en-dhever)

waa la naqliyay ✓

1

Sforzo

2

Effort

waa la naqliyay ✓

1

Zelo

2

Zeal

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hawl iyo waxqabad dheeraad la imow. Dadaal gaadhi doontee. Dh: dedaal.

2

dadaal -ka: (magac, lab, keli) hawl iyo waxqabad dheeraad ah oo la sameeyo.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof sabool ah.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof sabool ah.

waa la naqliyay ✓