danqo — Macnaha & Turjumaada

f.g/mg3 (-qaday, -qatay) Boog, nabar iyo wixi lamida wax dhiig ama dhacaan laga keenay noqosho. la-mid: damqo, daqmo, daqno.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-qaday, -qatay) Boog, nabar iyo wixi lamida wax dhiig ama dhacaan laga keenay noqosho. m.f.dh, danqasho. la-mid: damqo.

waa la naqliyay ✓

v. hurt an already sore spot ~ wounded area again

waa la naqliyay ✓

(fal) meel nabar ku yaallo, dhib cusubi ha ku gaadho. Dh: damqo.

waa la naqliyay ✓

1

a: daqno

2

de: hurt an already sore spot ~ wounded area again

3

lx: danqo

4

pd: (danqaday)

5

ps: v3a=

6

key: danqo

waa la naqliyay ✓

1

(Dana-da)

2

1. Caanaha la lula hayo xoogaa kamid ah oo intaan caanaha subagga laga bixin, qof aagaanka loogu shubo oo la siiyo; waxaa la qabaa in dad ku sancan yahay oo haddii danada la siiyo, haantu subag badan dhalayso.

3

2. Caano yar oo geel oo caanaha la lula hayo lagu daro.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Dani. 2. In yar oo caano dhanaan ah oo gundhig looga dhigo caano la rabo in ay dhaqso u gorooraan. 3. In yar oo caano ah oo laga shubo caano la lulayo oo la siiyo qof la rumaysanyahay in uu u sancanyahay oo ay haantu subag badan dhalayso. 4. Biyo yar oo lagu daro caano la lulayo marka ay firfiraan.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): milk halfway through the butter-making process; additional milk added during churning

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) caanaha la lulayo xoogaa ka mid ah oo intaan caanaha subagga la gala bixin qof aagaanka loogu shubo oo la siiyo. Waxa la aamminsanyahay in dadka qaar u sancan yahay haddii danada la siiyo ay haantu subag badan bixin doonto. Faarax dano ayaa loo shubay. Dh: sankuriix.

2

dano -da: (magac, dhedig, keli) caano yar oo lagu dhanaaniyo kuwa dhayda ah. Dano caanaha ku dar.

3

dano -da: (magac, dhedig, keli) geed u eg cinka kase waaweyn.

waa la naqliyay ✓

1

de: milk halfway through the butter-making process; additional milk added during churning

2

lx: dano

3

pd: (/da)

4

ps: n0-f-mass

5

key: dano

waa la naqliyay ✓

1

(Daaqa-da)

2

Maaro, itaal, tabar, xoog, (ama daaqad).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: daaqad (2).

waa la naqliyay ✓

f. n. strength, power

waa la naqliyay ✓

1

a: daaqad

2

de: strength, power

3

lx: daaqo

4

pd: (/da)

5

ps: n0-f

6

key: daaqo

waa la naqliyay ✓

1

(Dalqa-da)

2

Afka gudihiisa, kobta hilibdalquhu ku yaal iyo inta u dhow oo jiljilicsan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Xubinta codku ka sameysmo, hawadana sambabada ayay ku duwda, waxay ku taal hunguriga cad dushiisa, waxay ka sameysantahay sagaal carjowood oo ay isu hayaan seedo iyo muruqyo xuub gaduudan ayaa ku dadan, waxa ku dhexyaal laba joog o xargaha codka ah oo sameeya codka. la-mid: dalqe.

waa la naqliyay ✓

m.dh (cilmiga naflayda) Xubinta codku ka sameysmo, hawadana sambabada ayay ku duwda, waxay ku taal hunguriga cad dushiisa, waxay ka sameysantahay sagaal carjowood oo ay isu hayaan seedo iyo muruqyo xuub gaduudan ayaa ku dadan, waxa ku dhexyaal laba joog o xargaha codka ah oo sameeya codka. la-mid: dalqe.

waa la naqliyay ✓

f. n. uvula

waa la naqliyay ✓

-dalqada: (n) uvula (yuu-vila) ~ hilibdalqo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xubinta codku ka sameysmo oo hawadana sambabada ku du'da. Waxay ku taal hunguriga cad dushiisa oo waxay ka sameysantahay sagaal carjowood oo ay isut hayaan seedo iyo muruqyo xuub gaduudan ku dadan yahay. Waxa ku dhex yaal labo joog oo xadhkaha codka sameeya ah. Dh: dalqe.

waa la naqliyay ✓

1

de: uvula

2

lx: dalqo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: dalqo

waa la naqliyay ✓

لَهَاة، غَلْصَمَة

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-qaday, -qatay) la-mid: danqo.

waa la naqliyay ✓

v. feel pain on a sore spot, suffer

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhaawac ama nabar, taabasho darteed la xanuunso. Dakharku wuu i damqanayaa. Dh: dango.

2

damqo: (fal) ficil yeelo oo damiirkaagu xumaanta ha ka dhiidhiyo. U damgo carruurta agoonta ah iyo hooyadoo. Dh: daqmo.

waa la naqliyay ✓

1

de: feel pain on a sore spot, suffer

2

lx: damqo

3

pd: (damqaday)

4

ps: v3a=intr

5

see: daqno

6

key: damqo

waa la naqliyay ✓

m.dh Garabsiin waayidda cid hiillo u baahnayd.

waa la naqliyay ✓

s.m. - waxyeello.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: danaq.

waa la naqliyay ✓

(fal) meel xanuunaysa wax ku jiid oo dib u bukaysii. Dh: damaq.

waa la naqliyay ✓

f. n. drink

waa la naqliyay ✓

1

(Danio) N Hildebrandtia somalensis Peter. Convolvulaceae.

2

N Hildebrandtia africana Vatke. Convolvulaceae.

3

N Hildebrandtia vilosa Hutch & Bruce. Convolvulaceae.

4

N Hildebrantia sericea Hutch & Bruce. Convolvulaceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Manqa-da)

2

Dhal; carruur; dhallaan; gurbood.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Dad iyo duunyo inta tabarta daran; maato.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] offspring, children

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ilmo yar oo dhallaan ah. Manqo laguma xadgudbo. Dh: caarruur, dhallaan. Li: oday.

2

manqo-da: (magac, dhedig, keli) dad iyo duunyo inta tabarta daran. Dh: maato.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhal, dhalaan, caruur, gurbood

2

de: offspring, children

3

lx: manqo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

key: manqo

waa la naqliyay ✓

1

(Sanqa-da)

2

Sanka gudihiisa shishe.

waa la naqliyay ✓

1

sanqo¹: m.dh Daloolka ay isaga furanyihiin sanka iyo afka oo codku ka soo baxo.

2

sanqo²: f.mg3 (-qaday, -qatay) U s.: iyadoo la dhaqaajinayo muruqyada wejiga iyo sanka cid u baaqid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Daloolka ay isaga furanyihiin sanka iyo afka oo codku ka soo baxo.

waa la naqliyay ✓

f. n. interior of the nose, nasal cavity; septum, bridge of the nose

waa la naqliyay ✓

-sanqada: (n) nasal cavity; nostrils (naas-tarel); sinus (saay-nas)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) adiga oo aan hadal adeegsan jirka ama indhaha kala hadal qof. Way isu sangadeen iyada iyo saaxiibkeed. Dh: iljebin, afjaaq, midaar.

2

sanqo -da: (magac, dhedig, keli) cod xidhan, iin dadka qaarkii yeesho, codka oo ka duwanaada ka dadka, qofka oo sanqada ka hadla awggeed. Sanquu leeyahay oo sahal codkiisa looma fahmo.

3

sanqo -da: (magac, dhedig, keli) sanka gudihiisa.

waa la naqliyay ✓

1

de: interior of the nose, nasal cavity; septum, bridge of the nose

2

initial: s

3

lx: sanqo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: sanqo

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-maday, -matay) la-mid: danqo.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-naday, -natay) la-mid: danqo.

waa la naqliyay ✓

1

a: damqo ~ danqo; rw: daqan

2

de: feel pain; [tr] hurt an already sore spot ~ wound

3

lx: daqno

4

pd: (daqnaday)

5

ps: v3a=intr

6

key: daqno

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax aan kolka horeba si wanaagsan u joogin, taabad oo dhaqaajin.

2

danqaro -da: (magac, dhedig, keli) dhagax ridqinka oo xanaf loo yeelo iyadoo wax adag lagu garaacayo. Dangaro ayuu u baahanyahay dhagax ridqinku.

waa la naqliyay ✓

1

(Daanga-da)

2

Galley la saloolay: salool; qaloon.

waa la naqliyay ✓

m.dh Galley ama messeggo la saloolay.

waa la naqliyay ✓

m.dh Galley ama messeggo la saloolay.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] popped grain (such as corn, wheat, lentils)

waa la naqliyay ✓

-daangada: (n) popcorn (paap-koorn) ~ salool, qaloon

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) galley la saloolay. Daango iyo bigays baan ku cuwaaftay.

waa la naqliyay ✓

1

cf: qaloon, salool

2

de: popped grain (such as corn, wheat, lentils)

3

lx: daango

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

key: daango

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) waxyeello weyn oo la is gaadhsiiyo. Daanno ayaa labada nin kala gaadhay shalay. Dh: dhibaato.

waa la naqliyay ✓

f.lg3 (-saday, -satay) Meel daaq u leh xoolo u daaq gaysasho.

waa la naqliyay ✓

f.lg3 (-saday, -satay) Meel daaq u leh xoolo u daaq gaysasho. m.f.dh, daaqsasho.

waa la naqliyay ✓

v. take one's livestock out for grazing; feed (livestock)

waa la naqliyay ✓

(fal) xoolo daajiso oo meelba meesha ay ka naq badan tahay geyso. Dh: daajiso.

waa la naqliyay ✓

1

de: take one's livestock out for grazing; feed (livestock)

2

lx: daaqso

3

pd: (daaqsaday)

4

ps: v3a=

5

key: daaqso

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Cid hiillo u baahnayd oo garab la siin waayey noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: danqasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg danaq. la-mid: damqid, damqin, danqin, daqmid, daqmin, daqnid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel xanuunaysa wax ku jiidid oo dib u bukaysiin. Dh: damqid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: danqid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg danqid.

waa la naqliyay ✓

v. borrow

waa la naqliyay ✓

1

de: borrow

2

lx: daynso

3

pd: (daynsaday)

4

ps: v3a=

5

see: deynso

6

key: daynso

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) lax neef waliba jaqo oo hebed ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhanya-da)

2

Wax la dhamo guud ahaan; dhamitaan; cabbitaan; dhamis.

waa la naqliyay ✓

m.dh Sharaab.

waa la naqliyay ✓

vl. n. beverage, drink; drinking

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) waxa la dhamo oo dhan. Dh: dhamitaan, dhanniin.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhan (3)

2

de: beverage, drink; drinking

3

lx: dhanyo

4

pd: (/da)

5

ps: vn-f

6

key: dhanyo

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-qaday, -qatay) Ka dh.: noole, cunto ama cabbid ka dhergid.

waa la naqliyay ✓

Gloriosa minor 10

waa la naqliyay ✓

(fal) carrabka meel dul marmari oo wax ku naban kaga gooso ama dub ku xoodaami.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: danqaabid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg danqaab.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nooc cawska dhaadheer ka mid ah oo meelaha biyo fariisinka ah ka baxa. la-mid: danqaare.

waa la naqliyay ✓

1

(Danqasha-da)

2

Daqnasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg danqo. la-mid: damqad, damqasho, danqad, daqmad, daqmasho, daqnad.

waa la naqliyay ✓

vl. n. act of hurting an already sore spot

waa la naqliyay ✓

-danqashada: (n) hurting (harting); feeling pain from an injured spot ~ damqasho

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) damqasho yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: act of hurting an already sore spot

2

lx: danqasho

3

pd: (/da)

4

ps: vn6-f

5

key: danqasho

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-qday, -qatay) Nafley cunto iyo biyo la'aan dartood u wax yeelloobid. la-mid: caqo.

waa la naqliyay ✓

v. starve to death, die of starvation

waa la naqliyay ✓

(fal) harraad iyo gaajo u dhimo.

waa la naqliyay ✓

1

de: starve to death, die of starvation

2

lx: aqo

3

pd: (aqday)

4

ps: v3b=intr

5

key: aqo

waa la naqliyay ✓

1

(Dan-ta)

2

Wax qof, kd., wax ugu jiraan ama u roon ama saameeya (dheef, hawl, muraad, arrin, ...).

waa la naqliyay ✓

1

dan: m.dh (-no, m.l) 1. Ujeddo qof doorbido in ay faa'ido ugu jirto fal sameyntiisa. 2. D. u geli: wax ama qof tixgelin gaar ah siin. 3. Bannaan.

2

dąn: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Dab, nal iyo wixi lamida bakhtiyid. la-mid: den.

waa la naqliyay ✓

1

dan: m.dh (-no, m.l) 1. Ujeddo qof doorbido in ay faa'ido ugu jirto fal sameyntiisa. 2. D. u geli: wax ama qof tixgelin gaar ah siin. 3. Bannaan.

2

dąn f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Dab, nal iyo wixi lamida bakhtiyid. m.f.dh, damid. la-mid: den.

waa la naqliyay ✓

1

deictic, suf. this, these

2

dan [inchoative] v. be extinguished, die (out); stall (as engine)

3

dan [feminine] n. interest, aim, objective

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) aim (eeym); purpose (par-pas); interest (in-tarest); intention (in-teen-shin); objective (ob-jak-tiv) ~ ujeedo. Ex: maxaad danayinaysaa? what is your intention?

waa la naqliyay ✓

1

Scopo

2

Purpose

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kaste oo uu qofku u arko inuu noloshiisa lagamammaarmaan u yahay oo aanu qofku dhaafi karin. Dani waa seeto.

2

dan-ta: (magac, dhedig, keli) magaca loo yaqaan garanuugtu kolka ay tahay koox isla socota.

waa la naqliyay ✓

1

(Aana-da)

2

Xumaan hore oo lays gaarsiiyey oo in laga aarguto uurka lagu hayo; godob; utun; asaaye; aarsi; dakano.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhibaato hore oo ciddii loo geystay aanay illaawin; godob; utun; dakano.

waa la naqliyay ✓