danqaqamis

(fal) meel aan fogayn u dhaqaaq oo faalal.

daqaqam: (fal) si ay haliilid ku jirto wax u doon.

-ka: (magac, lab, keli) garabsiinta iyo u hiilinta qof aad saaxiibbo tihiin. Dh: hiilis.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax culus, iyadoo dhulka in yar laga hinjinayo la socosho. la-mid: daddaami.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax culus, iyadoo dhulka in yar laga hinjinayo la socosho. m.f.dh, dandaamin. la-mid: daddaami.

v. lift (a heavy weight)

(fal) qaad wax culus oo walwaal. Dandaami danbiilka. Dh: wandaami, wandaafi.

de: lift (a heavy weight)

lx: dandaami

pd: (dandaamiyey)

ps: v2a=tr

see: daddaami

key: dandaami

-ta: (magac, dhedig, keli) dhaawac ama nabar qofka madaxa ka soo gaara. Dh: daqramid.

m.l la-mid: qaaqamin.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg dabqaadid.

(Dandaamin-ta)

Dandaan qaadid; wax sida dandaanka u culus qaadid; walwaalid.

m.f.dh eeg dandaami. la-mid: daddaamin.

-ta: (magac, dhedig, keli) marka wax culus oo aan la sidi karin qof walwaalayo. Dh: dandaamis.

m.f.dh eeg danqaab². la-mid: danqaab¹, danqaabo.

-da: (magac, dhedig, keli) wax kolka horeba aan luga adag ku joogin, taabasho oo danqarid. Dh: daarid, dhibid.

-ta: (magac, dhedig, keli) tabarbeelis ku ridis.

m.l la-mid: anqarin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg anqarin.

f.mg2 (-iyay, -isay) 1. Ka d.: qof wax uu ogyahay in uu sheego ku khasbid. 2. Ku d.: si qasab ah cid afka wax uga siin.

(Danaani-ga)

1. Yeer weyn oo culus oo guuxda sida tan ka yeerta madfaca la ridey.

2. Cida dameeraha.

danaani: f.mg2 (-iyay, -isay) U d.: dad si danaana ah gacan ku siin.

dąnaani¹: m.l 1. Soo noqoshada dhawaaqa marka uu ku dhaco qararka darbiyada iyo wixi lamida. 2. Buuq ama bulaan ka soo baxa dad badan ama xoolo iyo wixi lamida. 3. Cida dameeraha; durruqaan. la-mid: dannaanni¹.

dąnaani²: f.mg1 (-nyay, -niday; -nyi) Qar, derbi iyo wixi lamida dhawaaq soo celin. la-mid: dannaanni².

danaani: f.mg2 (-iyay, -isay) U d.: dad si danaana ah gacan ku siin. m.f.dh, danaanin.

dąnaani: m.l 1. Soo noqoshada dhawaaqa marka uu ku dhaco qararka darbiyada iyo wixi lamida. 2. Buuq ama bulaan ka soo baxa dad badan ama xoolo iyo wixi lamida. 3. Cida dameeraha; durruqaan. la-mid: dannaanni.

m. n. braying (of a donkey), neighing (of a horse)

danaani m. n. large container

(fal) dad ama qof oo is haya midkood la jir. Dh: hiili.

danaani: (tilmaame) qof cidda uu garanayo ugu hiiliya gar iyo gardarro labadaba.

danqaab¹: m.l Waxyeello. la-mid: danqaabid.

danqaab²: f.g1 (-bay, -btay) Cid waxyeello gaarsiin.

(fal) wax aan kolkiisii horeba si wanaag- san u joogin, taabo oo dangar.

danqaab-ka: (magac, lab, keli) taabasho la taabto wax kolka horeba aan luga adag ku joogin. Dh: danqaro, daarid.

(Daqaqan-ka)

Dhaqdhaqaaq gaabin iyo tabar yariyi ku jirto sida kan carruurta.

daqaqan¹: m.l Socod meel aan guriga ka fogeyn lagu gaaro; faalal. la-mid: daqaqamid.

daqaqan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) U d.: Meel aan guriga ka fogeyn socod ku gaarid.

v. toddle, walk haltingly

-ka: (magac, lab, keli) dhaqdhaqaaq ay gaabin iyo tabaryari ku jirto sida ka carruurta.

de: toddle, walk haltingly

lx: daqaqan

pd: (daqaqamay)

ps: v1=

key: daqaqan

m.l la-mid: dhaamin.

-ka: (magac, lab, keli) biyo soo gurid; ceel biyo ka keenid oo cid harraadan u geyn. Dh: aroor.

dhaamis-ta: (magac, dhedig, keli) ka roonaanshaha cid kale. Dh: dhaamid.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dab u dhawayn si loogu diiriyo ama engejiyo.

(fal) wax dab u dhawayn si loogu diiriyo ama engejiyo.

m.l la-mid: balqamin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg bayaamin.

m.l la-mid: anqarin.

-ka: (magac, lab, keli) ilmo dhashay waxa la siiyo.

(Daa'imis-ka)

Weligiis ah; daa'in ah; lagu waaro.

m.l la-mid: daa'imin.

-ta: (n) habituation (habi-ju-weey-shiny, conditioned reflex

-ta: (magac, dhedig, keli) wax aad samayntiisa caadaysatid. Daa'imis ma leh doog hadduu roobku heliwaayo.

de: permanence

lx: daa'imis

pd: (-ka)

ps: vn2a-m

key: daa'imis

-ta: (magac, dhedig, keli) dhar iyo wixii la mid ah, xaradh ama daabacaad kale u yeelis. Daabacistii shalmadaha buufiskaan ku daalay oo aan ilaa xalay dul fadhiyey.

daabacis -ta: (magac, dhedig, keli) buug iyo wixii la mid ah, madbacad ku daabicis. Daabicistii buugga ayaa lagu guda jiraa weli oo dibadda uma soo bixin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cadaw ama waxyeello ka ilaalis. Difaacista danyartaan isu taagay. Dh: dhawris.

m.l la-mid: daajin.

-ka: (magac, lab, keli) foofinta xoolo lagu soofiyo meel baad leh.

m.dh la-mid: daa'imin.

-ta: (magac, dhedig, keli) caado ka dhigasho oo wax ad had iyo goor samayso ka dhigid. Daa'imista runtu waa sharaf. Dh: daa'imid.

m.l Ciidan qaabbilsan la dagaalanka dabka. la-mid: debdemis.

m.l Ciidan qaabbilsan la dagaalanka dabka. la-mid: debdemis.

m. n., [compound] fireman, fire fighter

-ka: (n) fire extinguisher (ikistin-guwisher) ~ damin, bakhtiin

-ka: (magac, lab, keli) wixii ku shaqo leh bakhtiinta dabka iyo joojinta masiibooyinka dabka ka bilaabma. Ciidammo dabdemis ayaa la noo soo tababaray. Dh: demdemis.

de: fireman, fire fighter Alt sp: dabdemis

lx: dabdamis

pd: (-ka)

ps: n2a-m-cmp

key: dabdamis

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: dandaami.

v. lift a heavy weight, carry something heavy

a: dandaami

de: lift a heavy weight, carry s.t. heavy (of two ~ more people)

lx: daddaami

pd: (daddaamiyey)

ps: v2a=tr

key: daddaami

-ta: (magac, dhedig, keli) wax ku dahaarid. Dh: dahaadhis.

(Dakaamid-da)

(fardo) dakaan noqosho; tabargabid.

m.f.dh eeg dakaan². la-mid: dakaamo (2), dakaan¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) fardo dekaan. noqosho oo daalid. Dh: digleyn, dekaamid, tabargabid.

(Dalqamid-da)

Hadal badan shubid.

m.f.dh eeg dalqan². la-mid: dalqan¹ (2), dulqami, dulqan¹.

-da: (magac, dhedig, keli) cabsi amal xummad darteed oo qofku war badan fiirsasho la'aan iska sheego. Xummaddu dalqamid bay qofka ku riddaa.

m.f.dh eeg dalqami.

-ta: (magac, dhedig, keli) tabanta'id oo xanuun darteed la hadhadlid. Dalqaminta illaa xalayba wuu waday wiilka bukaa.

m.f.dh eeg danaani. la-mid: danaano.

-ta: (magac, dhedig, keli) labo qof oo is haya midkood la jirid. Mataanaha danaaninta waa lagu yagaannaa. Dh: hiilin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg danabayn. danabaysan: (tilmaame) walax ama atam la danabeeyay.

-yey I say: (v) cause someone to sin or commit a sin ~ dambaabi

-ga: (magac, lab, keli) qof sara jooga, madaxwareerid oo dhacid. Dannaani ayuu axmed la dhacay. Dh: ciirid.

dannaani-ga: (magac, lab, keli) ci'da dameeraha. Dannaani dameeraad baan maqlayaa. Dh: madaar.

m.dh la-mid: danqaabid.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg danqaab.

m.l la-mid: danqaaro.

-ha: (magac, lab, keli) taabasho la taabto wax kolka horeba aan luga adag ku joogin. Dh: dangaro, danqaab.

m.dh Nooc cawska dhaadheer ka mid ah oo meelaha biyo fariisinka ah ka baxa. la-mid: danqaare.

(Daqramid-da)

Madax ka lafoobid, dhaawac ama nabar ku dhacay darti.

m.f.dh eeg daqran¹. la-mid: dakhramid.

-da: (magac, dhedig, keli) madaxa oo uu qofka dhaawac ka gaadho. Dh: dakhramid.

(Dayaamid-da)

Dayaan ka yeerid; daryaamid.

m.f.dh eeg dayaan². la-mid: daryaamid, diryaamid, diyaamid.

-da: (magac, dhedig, keli) dayaan iyo qaylo samayn. Buuraha ayaa dayaamiddu xoog ugu soo baxdaa.

m.l la-mid: dhacmin.

galaamis¹: m.l la-mid: galaamin.

galaamis²: m.dh la-mid: galaamid.

-ta: (magac, dhedig, keli) diyaarinta qoosh inta la xasho loo diyaariyo inuu faxo oo la dubto.

m.l la-mid: gawaamin.

m.l la-mid: hanqajin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hanqajin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hayaamin.

m.l la-mid: jaqaafin.

(Jaqaqari-da)

Geedo intay biyo aad u cabbeen, jilcay.