dannabayn

(fal) walax, hir danab u yeel.

-ta: (magac, dhedig, keli) xagga danbe marid. Dh: danbays, gadaalayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg danabayn. danabaysan: (tilmaame) walax ama atam la danabeeyay.

m.f.dh la-mid: bannayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax bannaan oo sharcigu oggol yahay ka dhigid. Wax Ilaahay xarrimay cidi ma bannaanayn karto. Dh: bannayn, xalaalayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) qoofalidda gammaanka lugta iyo jeeniga la isku xidho. Dh: shakaalid, shakalid.

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax la danabeeyey ahaansho (bir).

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax la danabeeyey ahaansho (bir).

m.f.dh eeg dandarree.

-ta: (magac, dhedig, keli) hanti uu lahaa baabi'id; qof bartiisu yaraatay ahaan. Dh: danyaraan.

(Xannaanayn-ta)

Xannaano u gelid, u samayn; dhaqaalayn; hayn.

m.f.dh eeg xannaanee.

-ta: (magac, dhedig, keli) daranyo dhabid; wax itaal yar daryeel iyo waxsiin la qarab joogid. Dh: dhaqaalayn, hayn, xanaanayn.

(Aabayn-ta)

1. Tixgelin; aabayeelid; daryeelid.

2. (weel) xoolayn.

m.f.dh eeg aabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) aabbayeelid iyo tixgelin. Aabbaynta waalidku waa axsaan loo aayo.

aabayn-ta: (magac, dhedig, keli) samo iyo wanaag abaabulid oo wanaajin. Umuurtii aad leedahay ninkii, kuu aabaynaaya. Dh: habayn.

La daabay; daab leh; daab loo yeelay.

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax la daabay ahaansho; wax daab loo yeelay ahaansho.

der. [adjective] having a handle

(tilmaame) gudin, waran, mindi iyo wixii la mid ah oo daab ku jira. Masaartu way daaban tahay.

de: having a handle

lx: daaban

pd: (daabnaa)

ps: adj-der

key: daaban

-ta: (magac, dhedig, keli) bir la geliyey dhamac ama bayteriga oo dab iyo tamar loo yeelo iyadoo la adeegsanayo koronto.

(Danayn-ta)

Dan u gelid; dan u yeelasho.

m.f.dh eeg danee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax u soo jeedid iyo fiiro u yeelasho.

(Bannaan-ka)

Meel aan geedo iyo dhis midna lahayn; dhul siman oo aan geedo iyo buuro iyo boholo midna lahayn; ban.

bannaan¹: m.l 1. Dhul siman oo aan geedo iyo buuro lahayn; ban. 2. Meel xadeysan dhulka dibadda ka ah.

bannaan²: f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Meel siman oo aan geedo lahayn ahaansho; meel aan wax oollin ahaansho. 2. Wax sharciga waafaqsan ahaansho.

bannaan¹: m.l 1. Dhul siman oo aan geedo iyo buuro lahayn; ban. 2. Meel xadeysan dhulka dibadda ka ah.

bannaan²: f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Meel siman oo aan geedo lahayn ahaansho; meel aan wax oollin ahaansho. 2. Wax sharciga waafaqsan ahaansho. m.f.dh, bannaanaan.

Plain

m. n. clearing, plain, field; out of doors, outside

bannaan: [adjective] empty, cleared, vacant, unoccupied; free; licit, lawful

-ka: (n) 1. plain (paleeyn); free from obstructions; open; clear: 2. out (aawt); away from a usual place dibad. Ex: Cali bannaankuu jiraa; Ali has stepped out

bannaan: -ah: (adj) holding or containing nothing; empty (emti); vacant (veekent) Ex: musqushu ma bannaan tahay? is the washroom vacant? -Syn: blank, void, vacuous, bare, barren

bannaan: -aa / ayd: (adj) allowed by law; lawful (loo 'ful) ~ mubaax. Ex: ma ii bannaan tahay inaan sameeyo? am I allowed to do it?

(tilmaame) meel furan sida albaab, waddo iyo waxii la mid ah. Afaafka aqalku wuu bannaanyahay. Dh: furan. Li: xidhan, qufulan. bannaan: (tilmaame) wax qaanuun ahaan la samayn karo; wax sharci ahaan sax ah in lagu camalfalo. Sinadu ma bannaana. Dh: mubaax. Li: mamnuuc, xaaraan.

bannaan -ka: (magac, lab, keli) meel aan geedo iyo buuro lahayn. Bannaankiisa mare maradiisa xanan ma qabsado. Dh: binnaangi, xaaxi. bannaanaan -ta: (magac, dhedig, keli) furnaan oo meel la gali karo ama laga bixi karo ahaan. Irridda bannaanaan ayaan ku ogaa. Dh: bannaanaansho bannaanaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax sharcigu oggolyahay ahaan. Bannaanaanta sigaarka moromo ayaa ka taagan.

(Bannayn-ta)

Waxa ku gudban ka wareejin; bannaan ka dhigid; furid; jideyn; sharciyayn.

m.f.dh eeg bannee. la-mid: bannaanayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel furid oo wax ku awdan ka qaadid. Kol hadduu dhulku gabaw yahay maxaad bannaynta daaqadda ku fali? Dh: furid, fasixid. Li: xidhid, awdid, oodid.

bannayn-ta: (magac, dhedig, keli) meel, geedo iyo dhirba ka gurid. Dh: bannaanayn.

bannayn-ta: (magac, dhedig, keli) qaanuun ahaan wax bannaan ka dhigid oo sharciyayn.

bannayn -ta: (magac, dhedig, keli) weel wax ku jireen madhin oo faaruqin.

bannayn -ta: (magac, dhedig, keli) (u ~) wax lagugu soo ganay ama tuuray u bannayntii.

-ta: (n) the act of treating with medicine; medication (medi-keey-shin); remedy (ramidi) medical treatment ~ daaweyn

(Dabnaan-ta)

Wax daban ahaan.

m.f.dh eeg daban. la-mid: dabnaansho.

f. n., [abstract] state of being hunted ~ trapped

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dabin ku jira ahaan. Dabnaan baannu ku qabannay sagaarada.

dabnaan -ta: (magac, dhedig, keli) neef aayar loo dabray ahaan.

dabnaan -ta: (magac, dhedig, keli) neef neef ku xidhiidhsan ahaan.

dabnaan -ta: (magac, dhedig, keli) timo tidcan ahaan.

de: state of being hunted ~ trapped

lx: dabnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: dabnaan

m.dh la-mid: dednaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dedan oo dusha ay wax ka saaran yihiin ahaan. Alaabta dadnaanta u daa yaanay qoyine. Dh: dednaan.

(Dagnaan-ta)

Ahaanta la yahay wax dagan ama wax la yeeli karo.

m.f.dh eeg dagan². la-mid: dagnaansho.

f. n., [abstract] defenselessness

-ta: (n) being a defenseless

Disattesa; trascuratezza

Carelessness

-ta: (magac, dhedig, keli) dayacnaan, warmaqabto cadowgaagu kaa helo. Garbadiiri reer dagan ma waydo. Dh: dayacnaan.

dagnaan-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo iyo wax la mid ah, dayacnaaan.

de: defenselessness

lx: dagnaan

pd: (-ta)

ps: n2-f-abs

key: dagnaan

m.dh la-mid: dihnaan.

m.f.dh eeg dambee.

-ta: (magac, dhedig, keli) xagga danbe jirid. Dh: danbayn.

-ka: (magac, lab, keli) danbaynta wax loogu danbeeyo.

* (Dandaan-ka)

Dhagax weyn oo culus; case; dhadhaab.

m.l (-nno, m.dh) Dhagax weyn.

m. n. boulder, heavy stone

-ka: (n) large rock; boulder (bowldhar) ~ dhagax-wayn

-ka: (magac, lab, keli) dhagax weyn oo culus. Dh: dhadhaab, dhardhaar.

de: boulder, heavy stone

lx: dandaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: dandaan

m.l.u Neef baadi ah ama la soo xaday oo la qashay. la-mid: dannabo.

m.dh la-mid: dannabe.

-da: (magac, dhedig, keli) neefka geel ah oo xoolaha boojimada ama kuwo la soo xaday laga qasho. Dh: halabo.

(Darbayn-ta)

1. Ka badin ama ka badsasho; ka adkaan.

2. (kubbad) laad ku dhufasho.

m.f.dh eeg darbee.

-ta: (magac, dhedig, keli) darbo ku dhufasho. Dh: darbays.

darbayn-ta: (magac, dhedig, keli) qadin ama u daraansho kale oo dirireed doog.

(Darnaan-ta)

Darnaansho.

m.f.dh eeg daran³. la-mid: darnaansho, darni, darno, darsanaan, darsanaansho.

f. n. being worse

-ta: (n) harshness (harshnas); extremity (ekis-tirimati) ~ aad u daran

-ta: (magac, dhedig, keli) naxariisdarro iyo adayg.

darnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax sidii hore ka daran ahaan.

de: being worse

lx: darnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f

key: darnaan

(Dhabayn-ta)

Dhab ka dhigid.

m.f.dh eeg dhabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) kaftanka ka saarid oo run ka dhigid; dheeldheel dhab ka dhigid.

m.f.dh eeg dinnee.

-ta: (magac, dhedig, keli) sida bisadda iska dhigid ama u dhaqmid. Dh: bisadayn.

(Dunnayn-ta)

Feer la dhicid; feerid.

m.f.dh eeg dunnee.

-ta: (magac, dhedig, keli) tantoomid ama feedh la dhicid.

m.l (-niin/-nno, m.dh) 1. Nin masrax ka heesa. 2. Nin fanka ku xeel dheer.

m.l (-niin/-nno, m.dh) 1. Nin masrax ka heesa. 2. Nin fanka ku xeel dheer.

m. n. male artist, singer, actor, entertainer

nickname; name-m artist; performer

-ka: (n) [Pl. fanaanniin-ta] a male public performer or entertainer, especially a singer or dancer; artist (aartiist)

-ka: (magac, lab, keli) qof lab oo awood u leh inuu wax curiyo ama si farshaxannimo ah u soo bandhigo; qof fanka u go'ay.

bw: Arabic

de: male artist, singer, actor, entertainer

lx: fannaan

pd: (-ka Pl: fannaaniin (ta))

ps: n8-m

key: fannaan

m.f.dh eeg ganan. la-mid: gannaansho, gennaan, gennaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) tuurnaan oo wax xoog loo ganay ahaan. Dh: tuuryeysnaan.

(Hanbayn-ta)

Hanbo reebid.

-ta: (magac, dhedig, keli) hanbo reebid: wax hanbays.

(Hannaan-ka)

Qaab ama dhismo ama maamul si la yaqaan oo wanaagsan u agaasiman; qaab; hab; si.

m.l (-nno, m.dh) 1. Wax si wanaagsan u agaasiman. 2. Qaab wanaagsan oo wax leeyihiin.

m.l (-nno, m.dh) 1. Wax si wanaagsan u agaasiman. 2. Qaab wanaagsan oo wax leeyihiin.

m. n. appearance, shape; attitude; form, style, method, system, process

name-f appearance, shape; attitude, form, style, method, system, process