dandaami

-da: (magac, dhedig, keli) wax ku mammanaan oo aad u danayn. Dh: mamid. daddaamin -ta: (magac, dhedig, keli) cid wax ku mamsiin oo jecleysiin.

m.dh la-mid: dandaamin.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: dhadhami.

-yey / say: (v) taste (teeyst); have a taste for! savor (seey-ver); find palatable (paali-tibol) ~ dhandhami. Ex: sidee u dhandhamaysaa? how does it taste?

(fal) cunto ama cabbitaan, carrabkaaga ku dareen dhandhanka ay leedahay.

(Danaani-ga)

1. Yeer weyn oo culus oo guuxda sida tan ka yeerta madfaca la ridey.

2. Cida dameeraha.

danaani: f.mg2 (-iyay, -isay) U d.: dad si danaana ah gacan ku siin.

dąnaani¹: m.l 1. Soo noqoshada dhawaaqa marka uu ku dhaco qararka darbiyada iyo wixi lamida. 2. Buuq ama bulaan ka soo baxa dad badan ama xoolo iyo wixi lamida. 3. Cida dameeraha; durruqaan. la-mid: dannaanni¹.

dąnaani²: f.mg1 (-nyay, -niday; -nyi) Qar, derbi iyo wixi lamida dhawaaq soo celin. la-mid: dannaanni².

danaani: f.mg2 (-iyay, -isay) U d.: dad si danaana ah gacan ku siin. m.f.dh, danaanin.

dąnaani: m.l 1. Soo noqoshada dhawaaqa marka uu ku dhaco qararka darbiyada iyo wixi lamida. 2. Buuq ama bulaan ka soo baxa dad badan ama xoolo iyo wixi lamida. 3. Cida dameeraha; durruqaan. la-mid: dannaanni.

m. n. braying (of a donkey), neighing (of a horse)

danaani m. n. large container

(fal) dad ama qof oo is haya midkood la jir. Dh: hiili.

danaani: (tilmaame) qof cidda uu garanayo ugu hiiliya gar iyo gardarro labadaba.

* (Dandaan-ka)

Dhagax weyn oo culus; case; dhadhaab.

m.l (-nno, m.dh) Dhagax weyn.

m. n. boulder, heavy stone

-ka: (n) large rock; boulder (bowldhar) ~ dhagax-wayn

-ka: (magac, lab, keli) dhagax weyn oo culus. Dh: dhadhaab, dhardhaar.

de: boulder, heavy stone

lx: dandaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: dandaan

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: nidaami.

(fal) si wanaagsan wax u agaasin. Dh: nidaami.

(fal) miisaanka saar. Bardaami subagga Dh: miisaan.

(fal) marka lagu farayo inaad dhulka dushiisa si filiqsan wax ugu tuurtuurtid ama aad si tashiil la'aan ah u isticmaashid. Meel qudha ha ku wada shubine daadaadi biyaha.

-yey I say: (v) cause someone to sin or commit a sin ~ dambaabi

-ga: (magac, lab, keli) qof sara jooga, madaxwareerid oo dhacid. Dannaani ayuu axmed la dhacay. Dh: ciirid.

dannaani-ga: (magac, lab, keli) ci'da dameeraha. Dannaani dameeraad baan maqlayaa. Dh: madaar.

f.g2 (-iyay, -isay) Awr la rarayo luqunta iyo jeeniga hore isku xirid si aanu u kicin.

(fal) (la ~) qof kale wax la qaad oo dhinaca uu hayo ma ahee, dhanka kale qabo.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax culus iyadoo labada dhinac la hayo kor u qaadid. la-mid: walwaal.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax culus iyadoo labada dhinac la hayo kor u qaadid. m.f.dh, waldaamin. la-mid: walwaal.

v. carry something large and heavy by its sides

(fal) wax culus oon dusha lagu qaadi karin dhinacyada qabta oo cid kale la laadlaadi. La waldaami inanka foostada. Dh: handaafi, waldaafi.

de: carry s.t. large and heavy by its sides (as done by two or more people)

initial: w

lx: waldaami

pd: (waldaamiyey)

ps: v2a=tr

syn: walwaal

key: waldaami

(fal) qof kale wax uu sido la qaad oo hareeraha la qabo. Kaalay wiilka joonyadda la wandaafi. Dh: handaafi.

f.g2 (-iyay, -isay) Qof, dhaandhaan ka dhigid.

(Daandaansi-ga)

Daandaansasho.

m.l la-mid: daandaansasho.

m.l eeg daandaanso.

vl. n. provocation, intimidation

-ga: (n) provocation (prova-keey-shin); instigation (inis-tigeey-shin)', stirring up

-ga: (magac, lab, keli) gardarro iyo maag ulakac ah oo loola tago qof xumaan laga doonayo. Saw daandaansi dariiqa umaad fadhiisan? Dh: maag.

de: provocation, intimidation

lx: daandaansi

pd: (-ga)

ps: vn2-m

key: daandaansi

-da: (magac, dhedig, keli) si tukube ah wax ugu dhaqaaqid.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhaqdha- qaaq ay gaabin iyo tabaryari ku jirto sida kan carruurta iyo duqayda. Dh: daqaqamis.

(Dardaarmid-da)

1. Dardaaran samayn.

2. Ballan adag cid farid.

m.f.dh eeg dardaaran².

-da: (magac, dhedig, keli) dabadaa wixii la yeeli lahaa talo ahaan dadka kaa dambeeya ugu sheegid.

m.dh la-mid: dhadhamid.

-da: (magac, dhedig, keli) sida cunto ama cabbitaan carrabku u dareemo oo uu dhandhankoogu yahay. Dh: dhadhamid.

m.dh la-mid: dhadhamin.

-ta: (magac, dhedig, keli) cunto ama cabbitaan, carrabkaaga ku dareemid dhandhanka ay leeyihiin. Dh: dhadhamin.

m.l la-mid: dhadhamin.

-da: (magac, dhedig, keli) miisaan saaritaan. Waa la soo miisay subagga bardaamid uma baahna.

-ta: (magac, dhedig, keli) miisaan saarid.

-ka: (magac, lab, keli) eeq bardaamin.

-ta: (magac, dhedig, keli) marka meel si filiqsan wax loogu saydhsaydhiyo, si tashiil laaan ah u adeegsasho. Ka daa cuntada daadaadinta. daadaadsan: (tilmaame) wax filiqsan oo yaalla meel kasta si tartiib la'aan ah. Alaabtaydii oo kala daadaadsan baa guriggii ugu tagey.

(fal) biyo socda wax ku tuur si ay kaaga sii qaadaan. Qashinkan daadraaci.

daadraaci: (fal) (is ~) isgamaasuuri oo waxaanad ahayn iska dhig. Isdaadraaci oo nin wax diidi ha iska dhigin.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: daadduumi.

m.f.dh eeg daldalan².

-da: (magac, dhedig, keli) meel ka soo Julmasho oo ka soo laadlaadsamid.

(Danbasama-ha)

Xilli badanaa roob leh.

m. n. rainy season

de: rainy season

lx: danbasame

pd: (/ha)

ps: n7-m-time

key: danbasame

f.g3 (-saday, -satay) Wax culus, iyadoo dhulka in yar laga hinjinayo qaadasho. la-mid: daddaanso.

f.g3 (-saday, -satay) Wax culus, iyadoo dhulka in yar laga hinjinayo qaadasho. m.f.dh, dandaansasho. la-mid: daddaanso.

v. lift ~ carry something heavy, transport, convey

(fal) cid kale, gardarrayso.

a: daddaanso

de: lift ~ carry s.t. heavy, transport, convey (of two or more persons)

lx: dandaanso

pd: (dandaansaday)

ps: v3a=tr

key: dandaanso

(fal) cid kale, danqaraad ku samee oo dhib. Marka lay dankaadhiyo se waan toban tubleeyaaye.

dankaadhi-ga: (magac, lab, keli) cid kale, dangarid oo dhibaatayn.

-ka: (magac, lab, keli) dhawaaq weyn oo culus oo guuxa sida tan ka yeedha madfac la riday.

dannaanni¹: m.l la-mid: dąnaani¹.

dannaanni²: f.mg1 (-nyay, -niday; -nyi) la-mid: danaani².

m.f.dh eeg danqaab². la-mid: danqaab¹, danqaabo.

-da: (magac, dhedig, keli) wax kolka horeba aan luga adag ku joogin, taabasho oo danqarid. Dh: daarid, dhibid.

m.f.dh eeg dardaran¹. la-mid: berbermid, derdermid.

-da: (magac, dhedig, keli) wax dardaran oo maanka wax ka gaadheen ahaan.

f.g2 (-iyay, -isay) Dar biyo ka badan ku shubid.

(fal) dar biyo ka badan ku shubid.

m.dh la-mid: dayaamid.