danbas — Macnaha & Turjumaada

1

(Danbas-ka)

2

Budada cad ama beeyga ah oo meeshii dab lagu shiday ku harta; xaabada gubatay oo bastay.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): ash, ashes

waa la naqliyay ✓

-ka: (n), ash (aash); soot (suut) ~ bambas, dambas; Ex: dambas sigaar; cigarette ash

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) budada ka hadha dab la shiday. Dh: dambas.

waa la naqliyay ✓

1

de: ash, ashes

2

lx: danbas

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m-mass

5

see: dambas

6

key: danbas

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) danbaynta wax loogu danbeeyo.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Budo midab ciira boos ah leh oo ka harta dhuxul bastay. 2. D. ah: Midab ciira boos ah. la-mid: bambas.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Budo midab ciira boos ah leh oo ka harta dhuxul bastay. 2. D. ah: Midab ciira boos ah. la-mid: bambas.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): ash, ashes

waa la naqliyay ✓

-ka: (n), ash (aash); soot (suut) ~ bambas, danbas. Ex: dambaska sigaar; the cigarette ash

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hadhaaga budada ah ee wax kaste oo gubta. Dh: danbas.

waa la naqliyay ✓

1

a: danbas

2

de: ash, ashes

3

lx: dambas

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m-mass

6

key: dambas

waa la naqliyay ✓

1

(Danbar-ka)

2

Caanaha hore oo cawlka ah oo adag oo xoolaha dhalay candhadooda laga liso.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) caanaha u horreeya ee neefka dhalay laga liso ee adag.

2

danbar -ka: (magac, lab, keli) midabfardood baroorka u dhow.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) turub tiradii la doonaayay ka yaraday.

waa la naqliyay ✓

1

(Bas-ka)

2

1. Geerida qofku tiis u dhinto ee aan la dilin.

3

2. Wax gubasho ku dhammaaday oo danbas noqday.

waa la naqliyay ✓

1

(Basid-da)

2

Bas noqosho; danbasoobid.

waa la naqliyay ✓

1

(Danbasama-ha)

2

Xilli badanaa roob leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Danbasyaal-ka)

2

Dhagax weyn siiba kuwa wax lagu dhardhaarto oo weligood danbaska ag yaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Deeb-ta)

2

1. Dhir la gubey danbaskeed cad oo raggu timaha marsado oo ku caddaysto.

3

2. Geedo yaryar, (caws, nagaar kale) oo hadba inta dabka la saaro weelka caanaha gudihiisa lagu oomaarsho, si jeermigu u le'do.

waa la naqliyay ✓

1

(Galaa-sha)

2

1. Budo cad oo laga sameeyo dhagxan gaar ah ama geedaha qaarkood oo la dubo, oo wax lagu caddeeyo; xaraar; bood; danbas.

3

2. (xoolo: ido) madaxa ama qaarkiisa oo cad.

waa la naqliyay ✓

1

(Gubad-ka)

2

1. Wax dab gaarey oo waxyeelay; wax shidmay.

3

2. Meel dab gubey oo danbas iyo raad ku reebay.

waa la naqliyay ✓

1

(Halasa-ha)

2

Dab hoos ka nool, korna ka danbasoobey; dhuxul danbas huwan; digo gubatey.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Qalaanqal-ka) Qas; qulqulad; wareer.

2

2. (Qalaanqa-sha) Geed higlada u eg oo miro yaryar oo cascas dhala; caleemihiisa waxaa laga dhigtaa tabaako (buuri), danbaskiisana magaad iyo dawo cadhada lagu dhayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Raqas-ka)

2

1. Wax qoyan oo aan nadiif ahayn.

3

2. Dhoobo-ceelaad; dac.

4

3. Danbas.

5

4. Wax laysku bururshey, laysku burburiyey, la ridqay.

waa la naqliyay ✓

Toobin danbaseed

waa la naqliyay ✓

/suut/ (n) danbas (budada madow ee gubashada ka samaysanta).

waa la naqliyay ✓

1

-ramaa / ramayd: (adj) loaded (loow-dhidh) carrying a load

2

raran -ka: (n) hot ashes; hot soil ~ danbas kullul

waa la naqliyay ✓

1

(falkaabe) erey loo adeegsado kolka hadal ama hawl socota la joojinayo ama in kugu filan aad hesho. Bas! Bariiska intan igu filan. Dh: bes, khalaas.

2

bas: (fal) xaabo iyo wax la mid ah, gubo oo danbas noqo. Buul cawskii dabku ka kacay wuu basay. Dh: basbeel, dambasow.

3

bas -ka: (magac, lab, keli) 'dhar' nooc cusub soo baxa, wax aan hore u jirin oo cusub. Baskii cusub baa bulshadu la haysaa.

4

bas -ka: (magac, lab, keli) qof tiisa u geeriyooday oo aan gacan aaddane ku dhiman. Dh: geeri.

5

bas -ka: (magac, lab, keli) gaadhi dadwaynuhu raaco oo dusha ka daboolan.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) basbeelid aan danbas mooyee wax kale soo hadhin, gubasho darteed la baabi'itaan. Dh: basitaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax gubid oo danbas ka dhigid; wax baaba'ay kadhigid. Dh: bakhtiin, demin. Li: hurin, shidid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xaalad aan raaxo lahayn oo labo isdoortay oo midba ka kale la'aantii, liqi waayey oonta oo ku leelleelay dunida. Bedenbeday sii biindhe leebku daba gooyey. Dh: dhibaatood, silic, leelleel, saxariir.

2

bedenbed -ka: (magac, lab, keli) xaalad aan raaxo lahayn ku noolaansho. Dh: dhibaatood, leelleel, silic, saxariir.

3

bedenbed -ka: (magac, lab, keli) danbas ama deeb. Dh: bedengbed.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) sac boor sibiisha ama dhashatada ka geli si uu ilmaha u yeelo ama u godlado. Illeen tabaryaraan waxaa qaba sacii, tiire lagu boorey.

2

boor -ka: (magac, lab, keli) midab danbas u eg oo lo'du leedahay.

3

boor-ka: (magac, lab, keli) ciid budo ah oo dabaysha iyo wixii dul maraaba kiciyo. Baabuur ma raacine Jugtaan boorka soo daraye. Dh: boodh, habaas.

4

boor -ka: (magac, lab, keli) maroodiga kiisa lab.

5

boor -ta: (magac, dhedig, keli) maydhaxda gumarta ama ta qudhaca oo la suuqay ama la duubay oo dhudhun qof lala ekaysiiyey, dabadeed na saca sibiisha laga geliyo si uu u oggolaado ilmaha ama uu u godlado.

6

boor -ta: (magac, lab, keli) cisalka ama caadhka maroodiga.

7

boor-ta: (magac, lab, keli) wax kaste oo weyn oo meel daloosha la geliyo. Saca boor baa la geliyay. booraale -ha: (magac, lab, keli) meel ciid iyo siigo kacsan leh. Maaha booraale meel lagu noolaan karo. Dh: boodhaale.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) caleen buuri, la engejiyey, lagu daray danbas, daanka la geliyo oo gellin lagu haysto. Ma bigays madow sidii buuridanbas, ugu suuxay: Dh: saakarro, tubaako, jamali. buurista: (magac, dhedig, keli) wax buuran ka dhigid. Buurid umaad soohin xirigga.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg danabayn. danabaysan: (tilmaame) walax ama atam la danabeeyay.

waa la naqliyay ✓

(fal) neef markaa uun dhalay maal. Kaalay hasha ila danbarso.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xagga danbe marid. Dh: danbays.

waa la naqliyay ✓

(fal) walax, hir danab u yeel.

waa la naqliyay ✓

1

° (Danbaab-ka)

2

Denbi; gaboodfal; gef.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. crime, sin

2

danbaab v. commit a crime ~ sin

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) 1. commit a sin (sin); trespass (tares-pas); act in violation of Islamic law ~ dambaab, dembaab 2. lie (laay); depart from the truth

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax Eebbe kaa reebay ama kaa xarrimay samee. Dh: gaboodfal, denbaab.

2

danbaab -ka: (magac, lab, keli) wax Eebbe kaa reebay ama kaa xarrimay samayntii. Dh: gaboodfalid, denbaab, dambaab.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xagga danbe marid. Dh: danbays, gadaalayn.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dhanbal-ka) a) Galleyda cajiinta laga dhigayo, buunshe-bixinteeda; falfalliir. b) Dillaac.

2

2. (Dhanba-sha) Gogol yar.

waa la naqliyay ✓

1

v. crack, split, cut in half

2

dhanbal vl. n. first grinding ~ milling (of grains); bursting

3

dhanbal [feminine] n. small mat

waa la naqliyay ✓

-ay / dhambashay: (v) 1. crack (karaak); break or snap apart fissure (fi-shar) ~ dhambal, fulaac, dilaac. 2. dhanal -dhanbasha: (n) mat (maat) ~ darrin, gogol

waa la naqliyay ✓

1

(fal) labo u kala jebi, ka dhig labo is le'eg.

2

dhanbal -ka: (magac, lab, keli) jab ama qayb ka mid ah walax labo loo qaybiyay. Dhanbal yar ayaa iga soo gaadhay dhammaan wixii xalay xalaawad la cunay. Dh: jab.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg habayn.

waa la naqliyay ✓

name-m very sociable

waa la naqliyay ✓

pron., red, [conjunction] me too

waa la naqliyay ✓

(clause pronoun) me also or me too ~ amba. Ex: anba waan jeclahay; I love it too

waa la naqliyay ✓

1

de: me too

2

lx: anba

3

ps: pro-red + conj

4

xe: Same with me too.

5

xv: Anba sidoo kale.

6

key: anba

waa la naqliyay ✓

1

(Daas-ka)

2

Aqal, guri, qol, dukaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-sas, m.l/-syo, m.dh) 1. Guri. 2. Dukaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-sas, m.l/-syo, m.dh) 1. Guri. 2. Dukaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. store, shop; store-house, store-room

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) shop (shoop)-, store (istoor) ~ dukaan

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) aqal yar oo buul ah oo caws ka samaysan. Waa aqal yar oo aan qiimo badan iyo qurux toona lahayn. Dh: buul.

2

daas -ka: (magac, lab, keli) dukaan ama aqal ganacsi loogu talagalay oo alaab yari taal. Daas baan samaystay. Dh: dukaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: chase; run after s.o. ~ s.t.

2

lx: daba

3

pd: (daba-orday)

4

ps: v1=tr

5

xe: I ran after the bus.

6

xv: Baska ayaan daba-orday

7

key: daba

waa la naqliyay ✓

dans, prep. - gudaha (isticmaalid garo badan oo kale bay leedahay.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg ambad.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg ambin.

waa la naqliyay ✓

1

dabac¹: m.l la-mid: debcid.

2

dabac²: f.mg1 (-cay, -cday) la-mid: debec².

waa la naqliyay ✓

m. n. manner, behavior, character

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) habdhaqanka wanaagsan ee bini'aadamku ku wada noolaado. Deegaay dabacwanaagey, adaan dumar oo dhan kaa doortay.

waa la naqliyay ✓

1

a: dabci

2

de: manner, behavior, character

3

lx: dabac

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m

6

key: dabac

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dabada ay leeyihiin xayawaanku sida geela, lo'da iyo daayeerka. Dh: dib, dabo.

waa la naqliyay ✓

1

1. (ugaar) la dabay oo la qabtay; dabin loo dhigay ku dhacay oo ku jira.

2

2. La jiida hayo oo mid ka horreeya ku xiran; xiriirsan.

3

3. (timo) lafta lagu nabay.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) 1 . Wax la dabay ahaansho. 2. Wax tidcan ahaansho (timo).

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-bnaa, -bnayd) 1. Wax la dabay ahaansho. 2. Wax tidcan ahaansho (timo). m.f.dh, dabnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] trapped, snared; towed; braided

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax dabin ku jira. Sagaara daban oo bakhtiya ayaa geedkan gadawga leh hoostaalla.

2

daban: (tilmaame) awr, awr kale ku xidhiidhsan. Awr daban baa duleedkeenna la mariyey.

3

daban: (tilmaame) wax la dabay sida gaari iyo wixii la mid ah, la jiidayo.

4

daban: (tilmaame) timo tidcan. Timo daban lahayd caroosaddo.

5

daban: (tilmaame) il aan kala furrayn oo inta badan xiran. Il daban aadmigaa og ur dabanna allaa og.

waa la naqliyay ✓

1

de: trapped, snared; towed; braided

2

lx: daban

3

pd: (dabnaa)

4

ps: adj-der

5

key: daban

waa la naqliyay ✓

1

(Dabaq-a)

2

1. Dabool weelasha afka laga saaro.

3

2. Aqal ka samaysan qolal korka iska saarsaaran, intii isku heer ah oo simanba; reen; fooq.

waa la naqliyay ✓

1

dabaq¹: m.l (-qyo, m.dh) 1. Dabool xardhan oo caw, qabo iyo wixi lamida ka smaysan, oo xeeryaha lagu daboolo. 2. Dhismo leh guryo is dul saaran, fooq.

2

dabaq²: f.g1 (-bqay, -baqday; -bqi) Wax, dabool xardhan oo caw, qabo iyo wixi lamida ka samaysan, daboolid. la-mid: dabbaq.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qyo, m.dh) 1. Dabool xardhan oo caw, qabo iyo wixi lamida ka smaysan, oo xeeryaha lagu daboolo. 2. Dhismo leh guryo is dul saaran, fooq.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. floor, story ~ storey of a building

2

dabaq m. n. lid, cover

waa la naqliyay ✓

1

-a: (n) storey (istoori) also story ~ dabakh

2

dabaq -a: (n) lid (liidhy cover (kaver) ~ dabool

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) weel sarriig maydho iyo wixii la mid ah laga tolo oo kimista lagu rito. Odayadii dabaq loxoox ah ayaa loo geeyey.

2

dabaq -a: (magac, lab, keli) dabool weelasha afka laga saaro. Dugsibaa ku dhaca xeedhadaan dabaqu saarayne. Dh: dabool.

3

dabaq -a: (magac, lab, keli) dhismaha guryaha la is kor saaro ee ka kooban laba iyo wixii ka badan. Faadumo aqal dabaq ah ayay dhisatay. Dh: fooq, bandarad.

waa la naqliyay ✓

طَبَقَة، طَابَق، دَوْر

waa la naqliyay ✓

1

(Dabar-ka)

2

1. Xarig gaaban oo xoolaha addimmada lagaga xiro kolka la lisa hayo (sida lo'da) ama la doona hayo inayan fogaan ama baxsan (sida geela); seeto.

3

2. Midab cawl ah oo ilkaha ku samaysma.

waa la naqliyay ✓

1

dabar¹: m.l (-rro/-bro, m.dh) 1. Xarig gaaban, xaskul ka samaysan oo awrka labada lugood ee hore looga xiro si uusan u foogaan. 2. Xarig ama suun jilcan oo saca labada lugood ee dambe looga xiro marka la maalayo. 3. Midab casaan ah oo ilkaha dadka qaarkii yeeshaan.

2

dabar²: m.dh (kiimika) Awoodda isdhexgalka ee isku qabata laba atam ama in ka badan ama koox atammo ah. Xooggaga dhaliya dabarradu waxay u kala duwanaan karaan kuwo aad u dabacsan oo molikuyuullada dhexmara (ilaa 0.1 kJ mol-1) iyo kuwo ah dabarro kimikaad oo laxaad badan (ilaa 10 3 kJ mol-1).

3

dabar³: f.g1 (-bray, -bartay; -bri) Sac ama geel dabar ku xirid.

waa la naqliyay ✓

1

dabar¹: m.l (-rro/-bro, m.dh) 1. Xarig gaaban, xaskul ka samaysan oo awrka labada lugood ee hore looga xiro si uusan u foogaan. 2. Xarig ama suun jilcan oo saca labada lugood ee dambe looga xiro marka la maalayo. 3. Midab casaan ah oo ilkaha dadka qaarkii yeeshaan.

2

dabar²: m.dh (kiim.) Awoodda isdhexgalka ee isku qabata laba atam ama in ka badan ama koox atammo ah. Xooggaga dhaliya dabarradu waxay u kala duwanaan karaan kuwo aad u dabacsan oo molikuyuullada dhexmara (ilaa 0.1 kJ mol-1) iyo kuwo ah dabarro kimikaad oo laxaad badan (ilaa 10 3 kJ mol-1). m.f.dh, dabrid².

3

dabar³: f.g1 (-bray, -bartay; -bri) Sac ama geel dabar ku xirid. m.f.dh, dabrid.

waa la naqliyay ✓

Connective

waa la naqliyay ✓

1

m. n. hobble rope for camels; fetters, manacles, chains

2

dabar v. hobble (a camel), tether, tie up, fetter, chain

waa la naqliyay ✓

name-m hopple robe; fetter, manacle

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) plaque (palaak)-, plaque on a tooth surface

2

dabar -ka: (n) shackle (shaakaiy fetter (fe-tar); the hobble of an animal ~ seeto

waa la naqliyay ✓

1

(fal) awr ama wax kale, xadhig labada addin ee hore kaga xidh.

2

dabar -ka: (magac, lab, keli) midab cawl guduud ah oo ilkaha ku samaysma. Gabar ilkaha dabar ku leh ayuu Guuleed guursaday.

3

dabar -ka: (magac, lab, keli) xadhig gaaban oo xoolaha addimada lagaga xidho badina awrta ama lo'da. Dabar iyo silsilad haysa, wuxuu soofka xoolahaba, kaga soocan yahay waaye.

4

dabar -ka: (magac, lab, keli) awoodda isku haysa labo atam.

5

dabar -ta: (magac, dhedig, keli) erey saynis ah oo uu macnihiisu yahay, awoodda isdhexgalka ee isku qabata labo atam ama in ka badan ama koox atammo ah.

waa la naqliyay ✓

1

dabax¹: m.l la-mid: daabax¹.

2

dabax²: f.g1 (-xay, -xday) la-mid: daabax².

waa la naqliyay ✓

(fal) beytari iyo wixii la mid ah, danab u yeel oo tamari. Dh: dabee, jaajgaree, danabay.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabis-ka)

2

Waxaa yeesha xoolaha shinbirtu (cudur) ku dhacdo: calannaqsiga bay kolkol mar labaad liqi waayaan oo camanka hoostooda isaga haystaan, kolkaasaa camanku meelo ka soo buurtaan oo afka qaabkiisu foolxumaadaa; cantab; (ama tabis, tabsi).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: tabis. Cudur xoola ku dhaca oo calanaqsiga inay liqaan u diida. 2. Nooc ka mid ah deris kunnoolka caloosha dadka ku dhasha. 3. Nooc ka mid ah suuska timirta gala.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: tabis. Cudur xoola ku dhaca oo calanaqsiga inay liqaan u diida. 2. Nooc ka mid ah deris kunnoolka caloosha dadka ku dhasha. 3. Nooc ka mid ah suuska timirta gala.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] disease in birds

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) cudur lagu arko xoolaha ay shimbirtu ku dhacdo oo calanaqsiga ayey kolkol liqi kariwaayaan.

2

dabis-ta: (magac, dhedig, keli) gaadhi aan gaar u socon karin, ku kale ku xidhiidhin.

3

dabis-ta: (magac, dhedig, keli) dugaagga ama ugaadha, dabin ku qabasho. Dabid kunool weeye reerku oo duunyo ma qabo.

4

dabis-ta: (magac, dhedig, keli) il, isku qabasho.

5

dabis-ta: (magac, dhedig, keli) tidcidda iyo soohidda timaha. Dabista badan timaha ka ilaali.

6

dabis -ta: (magac, dhedig, keli) ul iyo wixii la mid ah, qalloocsamid. Dabis baan uga cabsiqabaa usha inta ay jiicamoodka tahay.

7

dabis-ta: (magac, dhedig, keli) neef la dabrayo, si fudud u xidhid.

waa la naqliyay ✓

1

a: tabis ~ tabsi

2

de: disease in birds

3

lx: dabis

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m-col

6

key: dabis

waa la naqliyay ✓

1

(Dacas-ka)

2

1. Rafaad; dhib; dandarro.

3

2. kabo kor ka furan oo xalleefsan oo cinjir ah.

waa la naqliyay ✓

1

dacas¹: m.l (-syo, m.dh) 1. Kabo jilicsan, badanaa guriga lagu joogo oo balaastiig ka sameysan. 2. Diif; rafaad; dhibaato.

2

dacas²: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Cid kabo dacas ah la dhicid. 2. (f.mg) Baabuur quwadjabid.

waa la naqliyay ✓

1

dacas¹: m.l (-syo, m.dh) 1. Kabo jilicsan, badanaa guriga lagu joogo oo balaastiig ka sameysan. 2. Diif; rafaad; dhibaato.

2

dacas²: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Cid kabo dacas ah la dhicid. 2. (f.mg) Baabuur quwadjabid.

waa la naqliyay ✓

m. n. rubber sandals, thongs, flip-flops

waa la naqliyay ✓