daloolo — Macnaha & Turjumaada

-da: (magac, dhedig, keli) fur bannaan oo didaar ama dul xidhan ku dhextaal. Masaftu salka ayay daloolo yar ku leedahay. Dh: fur.

waa la naqliyay ✓

f. n. shortcomings, defects

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) eeg alool.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalool-ka)

2

1. Meel furan oo aalaa wareegsan.

3

2. Saddex meelood oo meel; ⅓ ama 1/3.

waa la naqliyay ✓

1

dalool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Meel yar furan, wareegsan oo wax ka bannaan. 2. Saddex qaybood oo wax loo qaybshay middood. la-mid: duleel¹.

2

dalool²: m.l (-lo, m.dh) (baayoloji) Dalool ku dhex yaallo saytobalaasanka unug noolkaas oo ay ka buuxaan hawo, biyo, dareerayaal kale, dheecaan ama saxarro cunto ah. Unugyada dhirta, had iyo jeer waxay leeyihiin dalool weyn oo keliya, laakiin unugyada xayawaanku inta badan waxay leeyihi in dhowr dalool oo yaryar.

3

dalool³: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Meel yar, furan, wareegsan, bannaan yeelasho (wax). la-mid: duleel².

waa la naqliyay ✓

1

dalool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Meel yar furan, wareegsan oo wax ka bannaan. 2. Saddex qaybood oo wax loo qaybshay middood. la-mid: duleel.

2

dalool²: m.l (-lo, m.dh) (baay.) Dalool ku dhex yaallo saytobalaasanka unug noolkaas oo ay ka buuxaan hawo, biyo, dareerayaal kale, dheecaan ama saxarro cunto ah. Unugyada dhirta, had iyo jeer waxay leeyihiin dalool weyn oo keliya, laakiin unugyada xayawaanku inta badan waxay leeyihi in dhowr dalool oo yaryar.

waa la naqliyay ✓

Aperture, Hollow, Slit

waa la naqliyay ✓

1

m. n. hole, opening, aperture; socket; tab; keyhole; calibre (of gun)

2

dalool : fraction

3

dalool [inchoative] v. be perforated, get a hole in

waa la naqliyay ✓

(Dalol) S Talinum portulacifolium (Forsk) Asch & Schweinf. Portulacaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) hole (hool); gap (gaap); opening (owpenin) ~hog, duleel. Ex: jeebkaygu waa daloolaa; there is a hole in my pocket —daloolshan: (adj) drilled (diriiled); bored (booridh) daloolsan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel furan oo badanaa wareegsan.

waa la naqliyay ✓

جوف

waa la naqliyay ✓

1

(Daboola-da)

2

Cudur geela candhada kaga dhaca oo uu la candhabeelo; ibadaboolo.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: daboole.

waa la naqliyay ✓

f. n. camel disease

waa la naqliyay ✓

1

(fal) weel, afka wax ka saaro. Daboolo collobta fijaanka ku jirta. Dh: aabbudho.

2

daboolo-da: (magac, dhedig, keli) cudur geela candhada kaga dhaca oo uu la candhabbeelo. Daboolo ayaa ibaha hasha ka gashay. Dh: ibatir, ibojidiinyow, ibaddaboolo.

waa la naqliyay ✓

1

de: camel disease

2

lx: daboolo

3

pd: (/da)

4

ps: n-f

5

key: daboolo

waa la naqliyay ✓

Dalool ku yaal.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dalool u yeelid. la-mid: duleeli.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dalool u yeelid. m.f.dh, daloolin. la-mid: duleeli.

waa la naqliyay ✓

v. pierce, put a hole in(to)

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) make a hole or opening in; pierce (piris); perforate (peer-fareeyi); drill (diriil) ~ duleeli, qod

waa la naqliyay ✓

(fal) walax meel daloosha u yeel. Dalooli gidaarka oo daah ku xidh.

waa la naqliyay ✓

1

a: duleeli

2

de: pierce, put a hole in(to)

3

lx: dalooli

4

pd: (dalooliyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: dalooli

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-ooshay, -oolatay) 1. Badar raran ama dufan ku dubasho. 2. Ariga iyo ugaarta qaarkeed, si ay u daaqaan jeenyaha geed ku qabsasho.

waa la naqliyay ✓

1

v. parch corn, make popcorn (for oneself)

2

saloolo v. put the fore-legs up on something

waa la naqliyay ✓

(fal) ri' iyo wixii la mid ah, labada lugood ee danbe isku taag oo wax afka ku tiigso. Dh: saloogo.

waa la naqliyay ✓

1

(Nasin-ta)

2

1. Qof hawl haya, hawsha ka deyn ama ka qabasho ama ka beddelid, si uu isaguna kolkiisa u nasto oo u daaltirto.

3

2. Dhalada carruurta yaryar, god yar oo carjaw aan weli laf adag noqonnin, ku rogan tahay, oo haddii farta lagu taabto jilicsan oo inuu daloolo la moodo.

4

3. Meel kastoo lafo isugu yimaadaan, oo aan weli adkaan oo awdmin; (ama nasiiso).

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) (muus.) Qalab muusig hawada ku shaqeeya, labada dacal ka furan, leh daloolo sawdkeeda lagu codeeyo oo sida badan ay ciidammadu isticmaalaan, turumbo.

waa la naqliyay ✓

1

miirid¹: m.f.dh eeg miir³. la-mid: miir¹ (3), miiris.

2

miirid²: m.dh (kiimika) Dariiqada saxarrada adkaha ah lagaga soocaayo hoorka iyadoo la adeegsanaayo walax daloolo leh. Shaybaarka waxaa badanaaba lagu isticmaalaa warqadda miirtada.

waa la naqliyay ✓

m.dh (kiim.) Dariiqada saxarrada adkaha ah lagaga soocaayo hoorka iyadoo la adeegsanaayo walax daloolo leh. Shaybaarka waxaa badanaaba lagu isticmaalaa warqadda miirtada.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) (muus.) Qalab muusig hawada ku shaqeeya, labada dacal ka furan, leh daloolo sawdkeeda lagu codeeyo oo sida badan ay ciidammadu isticmaalaan; Bigil.

waa la naqliyay ✓

/luup hool/ (n) gul-daloolo (cillado iyo khaladaad; dal-daloolo yar-yar u raadin).

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) kuul daloolo waa weyn leh oo buluug ah.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, kali) xaydh la shiilay.

2

jifi-da: (magac, dhedig, keli) birta usha bakooradda xagga hoosta laga geliyo si aanay hore ugu madhan.

3

jifi -da: (magac, dhedig, keli) raas hoose oo isugu taga illaa saddex oday. Dh: jufo.

4

jifi -da: (magac, dhedig, keli) magta, saddex dalooloow dalool, raaska wax laga dilay la siiyo oo ah inta ugu horraysa ee la bixiyo. Waxay jifidu u dhigantaa saddex iyo soddon halaad iyo badh. Jifida waxa samirsiin loo siiyaa reerka qofka laga. dilay.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax wanaagsan wax kale oo uu ku jiro ka dhex xulid oo ka naqaysi. Dh: soocid, xulid, madhid, miidhis.

2

miirid -da: (magac, dhedig, keli) u xoog sheegad xaqdarro ah. Dh: dulmid, xadgudbid.

3

miirid -da: (magac, dhedig, keli) dareere wax kale ku dhex jira si farsamo ah uga shubid. Miiridda subagga biyaha laga miiraa way dhib badan tahay. Dh: shaandhayn, miiris.

4

miirid -da: (magac, dhedig, keli) dariiqada saxarrada adkaha ah lagaga soocaayo hoorka iyadoo la adeegsanaayo walax daloolo leh. Shaybaarka waxaa badanaaba lagu isticmaalaa warqadda miirtada.

waa la naqliyay ✓

(fal) meel shey ka daloolo ragcad yar saar oo awd. Ruguc meesha daloosha ee taayirka. Dh: ragcadee.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qalab xafiis oo warqadda faylka la gelinayo si habboon loogu dalooliyo. Dalooliso cusub ayaa xafiiska la keenay.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof dalbo leh.

waa la naqliyay ✓

m.l Qof dalbo leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. person with knock-knees

waa la naqliyay ✓

-ha: (n) bow-legged (bow-legidh) male ~ qof luujo leh

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof dalbo leh.

waa la naqliyay ✓

1

de: person with knock-knees

2

lx: dalboole

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: dalboole

waa la naqliyay ✓

1

a: duleel

2

de: hole, opening, aperture; socket; tab; keyhole; calibre (of gun) something which is hollow or empty

3

hm: 1

4

lx: dalool

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: dalool_1

waa la naqliyay ✓

1

de: [FRACTION FORMATIVE]

2

hm: 2

3

lx: dalool

4

pd: (-ka)

5

ps: num-phrase

6

xe: two thirds

7

xv: saddex dalool laba

8

key: dalool_2

waa la naqliyay ✓

1

de: be perforated, get a hole in

2

hm: 3

3

lx: dalool

4

pd: (daloolay)

5

ps: v1=inch

6

xe: pierced, with a hole in

7

xv: daloola

8

key: dalool_3

waa la naqliyay ✓

1

(Daloolid-da)

2

Dalool ku oollaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dalool³. la-mid: duleelid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel ka daloola oo fur leh ahaan. Koobka daloolidda waan ku ogaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Daloolin-ta)

2

Dalool u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dalooli. la-mid: duleelin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel furu yeelid. Dh: daloolis.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalol) N Chascanum sessilifolium (Vatke) Moldenke. Verbenaceae.

2

N Clerodendrum myricoides (Hochst) Vatke. Verbenaceae.

3

N Plectranthus barbatus Andrews. Labiatae.

4

N Plectranthus cicatricosus (Hutch & Bruce)? Labiatae.

5

May, S Plectranthus igniarius (Schweinf) Agnew. Labiatae.

waa la naqliyay ✓

1

(Alool-ka)

2

Jaad dadabta aqalka ka mid ah oo laga sameeyo geed duur la yiraahdo ulihiisa, oo inta la sayo, jil lagu marriimo, oo badanaa qolalka lagu kala ilaxiro.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Nooc dadabta aqalka ka mid ah oo laga sameeyo ulaha geed-duurka oo lagu seexdo ama guryaha lagu ilxiro.

waa la naqliyay ✓

m.l (aloollo, m.dh) Nooc dadabta aqalka ka mid ah oo laga sameeyo ulaha geed-duurka oo lagu seexdo ama guryaha lagu ilxiro.

waa la naqliyay ✓

m. n. mat of woven cane (also used as a curtain)

waa la naqliyay ✓

(Alol) N Typha angustifolia L. Typhaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) shey dadabta aqalka ka mid ah oo laga sameeyo geedka duurka laamihiisa oo jil lagu marriimo. Badanaa aqalka ayaa lagu kala ilaxidhaa. Abeeso alool ku duuban baan dilay. Wa: aloollo.

waa la naqliyay ✓

1

de: mat of woven cane (also used as a curtain)

2

lx: alool

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: alool

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) caddayn kaa badbaadisa denbi lagugu qaadi lahaa. Dallo malaha aakhiro haddaan loo kitaab deyine.

waa la naqliyay ✓

m.dh Caws dhaadheer, rarada laga sameeyo oo geed gaabyada ka hoos baxa.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-ooshay, -oolatay) Mindi iyo wixi lamida afaysasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jar iyo meel haadaan ah.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul xaaluf ah oo aad loo degay.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul xaaluf ah oo aad loo degay.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) timaha aan adkayn laakiin bistana aan ahayn oo kolka ay qoyaanna kala fida kolka ay engegaanna soo urura.

2

balool -ka: (magac, lab, keli) ubaxa duurka. Geelu balool buu daaqay. Dh: bul.

waa la naqliyay ✓

1

(Caloo-sha)

2

1. Xubin iskujoogga cunnadu marto kamid ah; waxay u eg tahay kolay yar waxayna ku jirtaa uurka, kolka bogga la dhaafo; hawsheedu waa inay cunnada inta dhacaammo kala gaar ah oo ay leedahay ku darto, jilciso oo xiidmaha u gudbiso; kubo.

3

2. Uur.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) 1. Xubinta dheefshiidka nafleyda oo isku xirta hunguriga iyo xiidmaha. 2. Qaybta jilicsan oo u dhexeysa laabxuunshada iyo gummaarka.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-lo, m.l) 1. Xubinta dheefshiidka nafleyda oo isku xirta hunguriga iyo xiidmaha. 2. Qaybta jilicsan oo u dhexeysa laabxuunshada iyo gummaarka.

waa la naqliyay ✓

f. n. stomach

waa la naqliyay ✓

-caloosha:(n) stomach (istoomak); abdomen (aab-doo-men); belly (beeli); tummy (tam-i)

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) xubin ka mid ah xubnaha dheefshiidka. Waa kolay yar oo ku yaalla bogga, hawsheeda na waxa ka mid ah, in cuntada soo dhexgasha ay dheecaamo kala jaad ah ku talliijiso oo ku jilciso oo ay dabeed xiidmaha u sii gudbiso.

waa la naqliyay ✓

بَطنُ

waa la naqliyay ✓

1

(Dabool-ka)

2

Wixii wax qarsha: weel yar oo weel weyn afka laga saaro; huwis.

waa la naqliyay ✓

1

dabool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Qalab afka laga saaro weelasha si aysan wax ugu dhicin. 2. la-mid: daboolid.

2

dabool²: m.dh Gudin weyn.

3

dabool³: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Weel iyo wixi lamida si ayan wax ugu dhicin afka wax ka saarid. 2. Wax muuqaalkooda qarin. Tusaale: “Daruur baa cirka dabooshay”.

waa la naqliyay ✓

1

dabool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Qalab afka laga saaro weelasha si aysan wax ugu dhicin. 2. la-mid: daboolid.

2

dabool²: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Weel iyo wixi lamida si ayan wax ugu dhicin afka wax ka saarid. 2. Wax muuqaalkooda qarin. Tusaale: Daruur baa cirka dabooshay.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lid, cover

2

dabool v. cover, close; disguise

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) cover (havar); lid (lidh); cap (kaap); cozy (kowsi) ~ fur hado, dahaar aabbur

2

dabool -ay / dabooshay: (v) put a cover or covering on

waa la naqliyay ✓

1

Copertura

2

Cover

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax muuqda qari ama weel afkiisu furan yahay wax saar. Caanaha dabool daqsigu yaanu geline. Dh: aabbudh.

2

dabool -ka: (magac, lab, keli) weel yar oo weel weyn afka laga saaro si waxa ku jira aanu cayayaanku u gelin ama saxar ugu dhicin ama aanu u qaboobin. Daboolka saar xeedhada. Dh: afsaar, aabbu.

waa la naqliyay ✓

(fal) dalool yeelo; lahaw duleel. Daloofta ka tol gandiga.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Galool-ka) Geed qodax leh oo sarmaanta u eg; wuxuu lee yahay laamo toostoosan oo qalab badan laga jaro (udbo, dhigo, hangoollo, ulo, ...) mayrax laga sameeyo kebdo, xargo; asal wax lagu aslo sida shaahana loo cabbo.

2

2. (Galoo-sha) Mindhicirka qaarki.

waa la naqliyay ✓

1

galool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Geed weyn, qaydarka la bah ah, laf adag, mayrax adag iyo asal wanaagsan leh. 2. Duub wareegsan oo liifad, tubaako iyo wixi lamida ka sameysan. 3. Xidid hab gaar ah loo wareejiyay oo sagaarada lagu dabo.

2

galool²: m.dh 1. Qayb ka mid ah mindhicirta nafleyda. 2. Qayb ka mid ah debinka ugaarta loo dhigo.

3

galool³: f.g1 (-oolay, -ooshay) Xarig iyo wixi lamida dhawr jeer isku wareejin si duub looga dhigo.

waa la naqliyay ✓

1

galool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Geed weyn, qaydarka la bah ah, laf adag, mayrax adag iyo asal wanaagsan leh. 2. Duub wareegsan oo liifad, tubaako iyo wixi lamida ka sameysan. 3. Xidid hab gaar ah loo wareejiyay oo sagaarada lagu dabo.

2

galool²: m.dh 1. Qayb ka mid ah mindhicirta nafleyda. 2. Qayb ka mid ah debinka ugaarta loo dhigo.

waa la naqliyay ✓

1

v. wrap (around), curve

2

galool m. n., [collective] acacia tree species

3

galool [feminine] n., [collective] bends ~ folds of the intestine

waa la naqliyay ✓

(Galol) All.Som. Acacia bussei Sjoestedt. Mimosaceae.

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m curve, wrap; acacia tree specie

waa la naqliyay ✓

1

-ay / galooshay: (v) twist (tuwist); curl (kurel)

2

galool -ka (n) name of a tree

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed weyn oo qodaxdiisu cambuul leedahay oo laga goosto ulaha, udbaha, iyo wixii la mid ah. Maydhaxdiisana, waxa laga sameeyaa asal iyo maydhax liilsan oo wax lagu samaysto.

waa la naqliyay ✓

1

(Salool-ka)

2

Badar raran kulul ama oomaar lagu dubey; qaloon; daango.

waa la naqliyay ✓

1

salool¹: m.l 1. Hilib odkac ah oo subaggii laga miiray. 2. Badar, raran kulul ama dufan lagu dubay.

2

salool²: f.g1 (-oolay, -ooshay) Hilib salool ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Hilib odkac ah oo subaggii laga miiray. 2. Badar, raran kulul ama dufan lagu dubay.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., (mass n.): parched corn, popcorn

2

salool v. parch (corn); make popcorn

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) popcorn (paap-koori) ~ daango

waa la naqliyay ✓

1

(fal) badar siiba arabbikhi, raran iyo wixii la mid ah, ku kululee ama oomaar ku dub. Dh: qaloon.

2

salool -ka: (magac, lab, keli) badar raran kulul ama oomaar lagu dubay. Dh: qaloon, daango.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: aalkol.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): alcohol

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dareere aan midab lahayn oo khamriga ama dawooyinka wax lagu nadiifiyo ku jira. Waxay qayb ka tahay sharaabyada maanka dooriya. Dh: alkool, isbiirto.

waa la naqliyay ✓