dallays

-ka: (magac, lab, keli) eeg baallayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg calalayn.

-ga: (magac, lab, keli) meel kore callaysasho.

(fal) wax si fiican u rassayso.

-ka: (magac, lab, keli) dalayn u samayn.

name-f shade; umbrella. Syn. Dallaayad

m.l la-mid: dhaqlayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faallayn.

(Gaallays-ta)

Jaad hore oo toorrey oo loo tuman jirey in gaalada lagu laayo oo lagula dagaallamo.

gaallays¹: m.l.kh Waran g. ah: nooc warmaha waaweyn ka mid ah lagu dagaallamo.

gaallays²: m.dh.kh Toorrey g. ah: toorrey dheer oo birsulub leh oo lagu dagaallamo.

f. n. dagger

de: dagger (used in former times to kill infidels)

lx: gaallays

pd: (-ta)

ps: n1-f

key: gaallays

-ga: (magac, lab, keli) eeg hallaysasho.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qaallayn.

-ka: (magac, lab, keli) shallayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg taallayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xaallayn.

/alleey/allays, allaying, allayed; dejin qof xanaaqsanaa ama cabsanayey (yarayn). e.g. He tried to allay her fears.

(fal) u fur meel bannaan oo iftiin iyo neecawba ka soo galaan. Dh: neecaabi.

dalay: (fal) walax, qurux u yeel.

-da: (magac, dhedig, keli) filasho wax la heli doono. Dh: naruuro, rajo, niyaayiro.

/dhaali/ (v) waqti-dhumin.

de: I was (in a place) {N}

lx: aallay

ps: v4c-1sg-ind-past

key: aallay

/oolweys/ (adv) had iyo jeer; mar kasta. e.g. I always go to the library.

/oolweys/ (adv) mar kasty, mar welby. He is always late.

ad., goor walba, kol walba, goor iyo galab.

(fal) cid kale la kulan. Inaan khayr balleeyaan, baqalka kuugu soo direy.

ballay: (fal) canug afartanbaxay gardaadi; ilmo yar tunka ku qaad oo la warwareeg, iyada oo la rajaynayo in uu intaada wanaagsan yeesho. Ballay wiilka oo la boodbood. Dh: ballee.

ballay -ga: (magac, lab, keli) meel godan oo biyo fadhiistaan. Waa meel biyaha laga cabbo ama xoolaha loo aroorsho. Lo'da ballayga u aroori. Dh: war, har, gal, dhijaan, balli, galsho, jidhaan.

(fal) alaab isduldhigdhig oo si wanaagsan u rasee. Dh: callee, rasee.

-ka: (magac, lab, keli) dab u yeelis. Dabays badan weli umaad yeelin birtan.

-ka: (magac, lab, keli) sariir iyo wax la mid ah, ku dul dakayn

(Dalayn-ta)

1. Dal ka dhigid.

2. Qurxin; dheehid; jalayn.

3. Aqal, kd., meelo ka banbannayn, si neecawda iyo iftiinku u soo galaan; neecaabin; khalfado u furid.

m.f.dh eeg dalee.

-ta: (magac, dhedig, keli) aqal iyo wixii la mid ah, in meel laga banneeyo si iftiin iyo neecawba uga soo galaan.

dalayn-ta: (magac, dhedig, keli) qurux u yeelid oo midabayn. Jawaabaha duxdoodii, adigaa daleeyoo, dahaadhkii ka qaadaye.

dalayn -ta: (magac, dhedig, keli) hadhayn ama dadid. Dalaynta waababku dhib kuma laha Suge oo waa nin dheer. Dh: hadhayn. Li: qaawin.

(Dallac-a)

1. Hab cunnada qaarkeed loo sameeyo.

2. Kor aad; darajo kororta; dallacaad.

dallac¹: m.l 1. Khudrad, hilib, dufan iyo wixi lamida oo la isku shiiqay. 2. la-mid: dallicid.

dallac²: f.g/mg1 (-cay, -cday; -lici) 1. (f.g) Khudrad, hilib, dufan iyo wixi lamida isku shiilid. 2. (f.mg) Dallacaad helid (qof).

dallac¹: m.l Khudrad, hilib, dufan iyo wixi lamida oo la isku shiiqay.

dallac²: f.g/mg1 (-cay, -cday; -lici) 1. (f.g) Khudrad, hilib, dufan iyo wixi lamida isku shiilid. 2. (f.mg) Dallacaad helid (qof). m.f.dh, dallicid.

v. be elevated to a higher position; get a promotion

dallac v. saute

-ay I day: (v) raise (reeyz); elevate (ela-veeyt); lift (lift)', promot ~ kor u qaad

dallacan: (adj) elevated, lifted

(fal) cunto suugo ku samee. Bariiska waan dallacay.

dallac: (fal) darajada aad joogto mid ka sarraysa gaadh.

dallac: (fal) wax, sare u qaad.

dallac-a: (magac, lab, keli) wax kor u qaadid. Dh: bidhitaan, bidhniin.

dallac-a: (magac, lab, keli) cunto suugo iyo maraq u samayn.

dallac-a: (magac, lab, keli) darajo sare gaadhid.

(Dallad-da)

Hoosaasin maro ah oo ul iyo ka samaysan saab biro yaryar ah oo la furo oo la xiro, oo qorraxda iyo roobka laga qaato; (ama dallaayad).

m.dh (-do, m.l) la-mid: dallaayad (1).

m.dh (-do, m.l) la-mid: dallaayad.

f. n. umbrella; parachute

-da: (n) umbrella (am-bareela) ~ dallaayad

-da: (magac, dhedig, keli) dallaayad ciidamada cirka ama cid kale, ay hawada kaga soo booddo.

dallad -da: (magac, dhedig, keli) maro ama wax kale oo roobka iyo cadceedda laga hoos galo co kala furanta iskuna xiranta. Waxay ka samaysan tahay ul iyo biro yaryar oo isku taxan. Dallad gaado maanta dhulku waa roobabbow e. Dh: dallaayad.

bw: Arabic

cf: baarashuud

de: umbrella; [ext.] parachute

lx: dallad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: dallad

dallal¹: m.l Jeesjees.

dallal²: f.mg1 (-alay, -ashay) Cid ku jeesjeesid.

(I) Vacca fresca di parto;

(E) Newly Calved Cow

(S) DALLAN (S. c. m.: Dallàn)

-ka: (magac, lab, keli) dan iyo fiiro gaar ah u yeelasho.

-da: (magacwadareed) dadka inta aan hanti badan haysan. Danlaydu waa, magadaa madhergaan! Li: qani.

(fal) ka dhig wax aan nadiif ahayn oo xaqiran.

f. n., [collective] maize, corn

gallay v., pl., simple past tense: we went in

-da: (n) maize (meeys)', corn (koon) ~ galley, gelley, arab-bikhi

ذُرَةٌ شامِيَّة

(fal) xoolo ama hanti kale lumi oo baadiyee.

hallay: (fal) xumee oo kharrib. Dh: caddil.

hallay: (fal) (isku ~) ku tasho oo kalsooni buuxda ku qab.

hallay: (fal) «ku ~» hawl iyo wixii la mid ah, qof kale inuu qabto, ku ogow oo kaga seexo.

-ka: (magac, lab, keli) eeg malayn. malaysad' -ka: (magac, lab, keli) sida ay wax noqonayaan ka arrinsasho oo talada ku habboon meel dhigasho. Dh: malaysi, arrinsi, malaysasho, tashi. Li: hubid.

m.l la-mid: mallaay.

-ga: (magac, lab, keli) eeg mallaay.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg nalayn. nalee: (fal) iftiimi; nal ku xidh. Xaafadda soo nalee

m.l la-mid: qalayn.

(fal) cibaado xilligeedii dhaaftay, dib u samee. Duhurkil hurdaa ku dhaafisaye kac gallay Dh: qallee.

m.l la-mid: salayn.

-ka: (magac, lab, keli) sal u yeelid; salayn.

(fal) saabuunta ka saar; biyihii hore kuwo ka nadiifsan kagaga daba maydh. Dh: biyarraaci.

-ga: (magac, lab, keli) eeg Allaysad.

(fal) xijaabo oo dhanka Eebbe u kac. Dh: dhimo.

m.l (-syo, m.dh) Nooc ka mid ah noocyada ashuumada waaweyn.

m.f.dh eeg ballee. la-mid: ballaysimo, ballaysin, billayn, billaysimo.

-ta: (magac, dhedig, keli) cunug afartanbaxay gardaadin; tunka ku qaad oo la warwareegid. Ballaynta cunugga Buraale bootin dheere u daaya. ballays -ka: (magac, lab, keli) cunug afartanbaxay gardaadistii; tunka ku qaadis oo la warwareegis. Ballayska cunugga berri baan ka dhigay.

-ka: (magac, lab, keli) baslayn u dhaqaaqid.

-ta: (magac, dhedig, keli) si isdulsaarid ah u rassayn. Dh: callays.

m.dh Garannuug dheddig oo aan weli gaarin da'dii rimay qaadka.

-ka: (magac, lab, keli) walax calyo ku qoyn. Dh: calyayn.

-ka: (magac, lab, keli) weerar daran ku qaadis. Dabrays baa ragga inta badan lagu laayey.

(fal) dalkaaga ka tag oo dal shisheeye tag. Dh: dhuyaal, dalaw.

-ka: (magac, lab, keli) nabsi haleelay dartiis la darxumaysan.

1. (Dallaal-ka) Qofka dadka wax kala gadana haya dhexgala oo isu geeya oo heshiisiiya oo hawl ka qaata.

2. (Dallaa-sha) Aan ciriiri ahayn; waxa ku jira si wanaagsan ugu filan; ballaaran.

dallaal: m.dh.kh 1. D. ah: meel barwaaqo ama biyo leh oo aan lagu badnayn. 2. D. ah: aan ciriiri ahayn; waxa ku jira si wanaagsan ugu filan; ballaaran.

dąllaal¹: m.l (-llo/-liin, m.dh) 1. Qof shaqadiisu tahay in uu dadka wax u kala iibiyo. 2. Hantida qof dadka wax u kala iibiya qarash ahaan u qaato. la-mid: dillaal¹, dullaal¹.

dąllaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Dad wax u kala iibin.

dąllaal¹: m.l (-llo/-liin, m.dh) 1. Qof shaqadiisu tahay in uu dadka wax u kala iibiyo. 2. Hantida qof dadka wax u kala iibiya qarash ahaan u qaato. la-mid: dillaal, dullaal.

dąllaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Dad wax u kala iibin. m.f.dh, dąllaalid.

m. n. middleman, broker, intermediary

dallaal v. act as a broker ~ middleman

dallaal [feminine] n. wide, roomy place

-ka: (n) 1. broker (barooker); middle man (midhal maari) ~ dillaal, dullaal. 2. —dallaasha: (n) not crowded; roomy place

(tilmaame) meel aan buuq iyo ciriiri midna lahayn. Dh: shabako.

dallaal-ka: (magac, lab, keli) qofka dadka wax kala gadanaya u dhexeeya oo isu geeya, hawlfudaydinna ka qaata. Dh: dillaal.

dallaal -sha: (magac, dhedig, keli) meel biyo leh oo barwaaqo ah.

dallaal -sha: (magac, dhedig, keli) aan ciriiri ahayn; waxa ku jira si wanaagsan ugu filan. Dh: ballaaran.

-ha: (v) jack (jaak); lifter (lif-ter); hoist (hooyst) ~ wiish, giriig

(tilmaame) mid aad caato u ah.

-ka: (magac, lab, keli) xagga danbe marid. Dh: danbays.

-ka: (magac, lab, keli) danbaynta wax loogu danbeeyo.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof sharafta ka dhigid oo qayrkii ka reebid.

dullayn -ta: (magac, dhedig, keli) dibi iyo wixii la mid ah, dulle la dhicid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faclayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg fahlayn.