Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Dakana-da)

2

Godob; utun, asaaye; aar.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Godob, utun, dhagar. la-mid: dakane.

waa la naqliyay ✓

f. n. fault; hard ~ bad feelings (due to betrayal ~ suspicion)

waa la naqliyay ✓

-dakanada: (n) feud (fiyuudh) enmity (enmi-ti), antagonism, animosity ~ cadaawo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xumaan in badan la isu hayo oo aargoosi laga maaggan yahay. Dh: aar, godob, utun, asaaye.

waa la naqliyay ✓

1

cf: godob, sagan

2

de: fault; hard ~ bad feelings (due to betrayal ~ suspicion)

3

lx: dakano

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: dakano

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dakano.

waa la naqliyay ✓

m. n. fault, blameworthy act which can cause a feud

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) cadawtinnimo in kol uun la iska aargoosto niyadda lagu hayo. Dh: caloolxumo, cadaawo.

waa la naqliyay ✓

1

de: fault, blameworthy act which can cause a feud

2

lx: dakane

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: dakane

waa la naqliyay ✓

1

1. (Godob-ka) Balli aad u weyn oo wareegsan oo in badan biyo ku jiraan: togagga xilliyada roobka biyaha keena baa doojiya.

2

2. (Godob-ta) Aano; sagan; dakano; asaaye; gashi; utun.

waa la naqliyay ✓

1

(Sagan-ta)

2

Gashi; godob; utun; dakano; aano.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-neeyay, -naysay) 1. (f.g) U aa.: cid, cid kale oo dakano ka gashay ka gudid. 2. (f.mg) U aa.: wax dhacay cid ku tuhmid. Tusaale: 'Waxyeelada baabuurka gaartay waxaa loo aaneynayaa taxaddar la'aanta shufeerka'.

waa la naqliyay ✓

1

aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.

2

aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Ka aa.: cid dakano ay gashay ka gudid. 2. U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishay qof ka mid ah dilid. la-mid: aargudo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Godob, utun, aano, dakano.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg2 (-neeyay, -naysay) 1. (f.g) U aa.: cid, cid kale oo dakano ka gashay ka gudid. 2. (f.mg) U aa.: wax dhacay cid ku tuhmid. Tusaale "Waxyeelada baabuurka gaartay waxaa loo aaneynayaa taxaddar la'aanta shufeerka". m.f.dh, aanayn.

waa la naqliyay ✓

1

aar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Libaax weyn oo lab. 2. Nin geesi ah. 3. Aargoosad.

2

aar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Alaab (aqal iyo wixi lamida) meel sare saarid. 2. (f.mg) Ka aa.: cid dakano gashay ka gudid. 3. (f.mg) U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishey qof ka mid ah dilid. m.f.dh, aarid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Ka aa.: cid dakano ay gashay ka gudid. 2. U aa.: cid qof laga dilay, ciddii dishay qof ka mid ah dilid. m.f.dh, aargudid. la-mid: aargudo.

waa la naqliyay ✓

cadaawaha: (n) enmity (enmi-ti) nacayb, cadaawennimo, dakano, colaad. Syn: hostility, antagonism, animosity, rancor, antipathy, animus

waa la naqliyay ✓

1

(fal) alaab aqal ama wax kale meel kore saar.

2

aar: (fal) (ka ~) cid dakano gashay ka gud oo ciddii dishay qof ka mid ah dil.

3

aar -ka: (magac, lab, keli) libaaxa kiisa lab. Aar qoyey dawacaa la moodaa. Dh: libaax, gucumaale.

waa la naqliyay ✓

(fal) godob iyo utun qarsoon. Dagaalladii Soomaalidu milmilo badan ayay reerbeen. Dh: dakano, caloolxumo, xumaan.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) utun la illaawi waayo. Dh: gashi, godob, dakano, utun, aano, biili.

2

sagan-ta: (magac, dhedig, keli) gashi ama amaah. Dh: qaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: asaayo

2

cf: dakano, godob, eed, gashi

3

de: wrong done to each other previously; resentment, conflict

4

lx: asaaye

5

pd: (/ha)

6

ps: n7-m

7

key: asaaye

waa la naqliyay ✓

1

(Dakaama-da)

2

Dakaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Daal badan oo ku yimaadda gammaanka iyo awrta marka ay socod dheer galaan. 2. la-mid: dakaamid.

waa la naqliyay ✓

f. n. wild, untrained (horse)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) tabargabid ku dhacda faras. Dakaamo badan ayaa ka muuqda geenyada.

waa la naqliyay ✓

1

a: dakaan (ka) [n-m]

2

de: wild, untrained (horse)

3

lx: dakaamo

4

pd: (/da)

5

ps: n-f

6

key: dakaamo

waa la naqliyay ✓

1

(Danaana-da)

2

Qof qof ugu tegid (dagaal); hiillo.

waa la naqliyay ✓

m.dh La safashada qof la safto laba cidood ama ka badan oo is haya middood; hiilo. la-mid: danaanin.

waa la naqliyay ✓

m.dh La safashada qof la safto laba cidood ama ka badan oo is haya middood; hiilo.

waa la naqliyay ✓

f. n. act of standing up, coming out (to fight ~ dance)

waa la naqliyay ✓

1

-daananada: (n) support (sa-poort), especially support someone in fight or argument

2

u danaanee -yey / danaaneysay: (v) side with someone in a fight or argument

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) marka aad cid aad ugu hiillimaad tagto gar iyo gardarraba, u soo bixid. Dh: hiilo.

waa la naqliyay ✓

1

de: act of standing up, coming out (to fight ~ dance)

2

lx: danaano

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: danaano

waa la naqliyay ✓

m.dh Dacdarro.

waa la naqliyay ✓

1

(Darengno) S Tephrosia nubica (Boiss) Bak. Papilionaceae.

2

S Tephrosia polyphylla (Chiov.)Gillett. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) baylah iyo dayac hanti ku dhaca. Xoolaha ha daranyeyn ee ilaali. Dh: baylah.

waa la naqliyay ✓

1

(Aana-da)

2

Xumaan hore oo lays gaarsiiyey oo in laga aarguto uurka lagu hayo; godob; utun; asaaye; aarsi; dakano.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhibaato hore oo ciddii loo geystay aanay illaawin; godob; utun; dakano.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhibaato hore oo ciddii loo geystay aanay illaawin; godob; utun; dakano.

waa la naqliyay ✓

f. n. resentment, blame, revenge

waa la naqliyay ✓

-aanada: (n) resentment (ri zent ment)-, anger (an ger)-, grievance aroused by something unjust, mean, or unworthy ~ godob, dakano

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dil ama gef hore la isku gaadhsiiyey oo lagu kala aargoosato. Aano duug ma leh, oodi hagar ma leh. Dh: dakano, utun, godob, hiijo, biili.

waa la naqliyay ✓

1

cf: godob, hiijo, utun

2

de: resentment, blame, revenge

3

lx: aano

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: aano

waa la naqliyay ✓

1

1. (Daan-ka) Afka labadiisa lafood oo ad'adag oo ilkuhu ku yaalliin, middood.

2

2. (Daan-ta) Gow; qar; af.

waa la naqliyay ✓

1

daan¹: m.l (-aaman, m.l) Afka labadiisa lafood oo ilkuhu ku yaalliin.

2

daan²: m.l (-aaman, m.l) (cilmiga naflayda) Nudo adag oo tiiriyayaal ah, ha ahaadaan laf ama carjaw kuwaas oo sameeya fuqa hoose ee xayawaanka qaarkood, gaar ahaan lafdhabarleyda. Shaqada ugu weyn ee daamanku waxa weeye inay ilkaha ka caawiyaan qaniinyada iyo calaalinta cuntada.

3

daan³: m.dh (-aamo, m.l) Webi, tog iyo wixi lamida labada dhinac midkood.

waa la naqliyay ✓

1

daan¹: m.l (-aaman, m.l) Afka labadiisa lafood oo ilkuhu ku yaalliin.

2

daan²: m.l (-aaman, m.l) (cilmiga naflayda) Nudo adag oo tiiriyayaal ah, ha ahaadaan laf ama carjaw kuwaas oo sameeya fuqa hoose ee xayawaanka qaarkood, gaar ahaan lafdhabarleyda. Shaqada ugu weyn ee daamanku waxa weeye inay ilkaha ka caawiyaan qaniinyada iyo calaalinta cuntada.

3

daan³: m.dh (-aamo, m.l) Webi, tog iyo wixi lamida labada dhinac midkood.

waa la naqliyay ✓

Bank

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lower jaw; cheek

2

daan [feminine] n. cliff; edge; block (area)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) cheek (jiik); lower jaw ~ dhaban

2

daan -ta: (n) corner; edge. Ex: daanta galbeed; western corner

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) lafaha ilkuhu ay ku rakiban yihiin iyo hilibka isa saaran ee wejiga labadiisa dhan. Dogonta daanka jebi. Wa: daaman.

2

daan-ta: (magac, dhedig, keli) labada dhinac ee webi, buur iyo waxii la mid ah leedahay midkood. Daanta galbeed ee webiga shabeelle ayey biyuhu ku fataheen. Dh: bog, dhinac, doc, qar, baal, deg, dhaban, barbar.

waa la naqliyay ✓

1

(Dana-da)

2

1. Caanaha la lula hayo xoogaa kamid ah oo intaan caanaha subagga laga bixin, qof aagaanka loogu shubo oo la siiyo; waxaa la qabaa in dad ku sancan yahay oo haddii danada la siiyo, haantu subag badan dhalayso.

3

2. Caano yar oo geel oo caanaha la lula hayo lagu daro.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Dani. 2. In yar oo caano dhanaan ah oo gundhig looga dhigo caano la rabo in ay dhaqso u gorooraan. 3. In yar oo caano ah oo laga shubo caano la lulayo oo la siiyo qof la rumaysanyahay in uu u sancanyahay oo ay haantu subag badan dhalayso. 4. Biyo yar oo lagu daro caano la lulayo marka ay firfiraan.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): milk halfway through the butter-making process; additional milk added during churning

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) caanaha la lulayo xoogaa ka mid ah oo intaan caanaha subagga la gala bixin qof aagaanka loogu shubo oo la siiyo. Waxa la aamminsanyahay in dadka qaar u sancan yahay haddii danada la siiyo ay haantu subag badan bixin doonto. Faarax dano ayaa loo shubay. Dh: sankuriix.

2

dano -da: (magac, dhedig, keli) caano yar oo lagu dhanaaniyo kuwa dhayda ah. Dano caanaha ku dar.

3

dano -da: (magac, dhedig, keli) geed u eg cinka kase waaweyn.

waa la naqliyay ✓

1

de: milk halfway through the butter-making process; additional milk added during churning

2

lx: dano

3

pd: (/da)

4

ps: n0-f-mass

5

key: dano

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-ntay, -natay) 1. (f.g) Qof buka ama dhaawac ah baan siin. 2. (f.mg) Qof bukaan ama dhaawac ka bogsasho.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-ntay, -natay) 1. (f.g) Qof buka ama dhaawac ah baan siin. 2. (f.mg) Qof bukaan ama dhaawac ka bogsasho. m.f.dh, baanasho.

waa la naqliyay ✓

v. care for, nurse; feed someone on a special diet

waa la naqliyay ✓

-baantay / baanatay: (v) recuperate (ri kuupereeyt); feed someone to return to health or strength ~ baani

waa la naqliyay ✓

(fal) sii cunto nafaqo leh sida hilib iyo wixii la mid ah; tadaawi oo qof bukaan ah nafaqee. Dh: buullee, xannaanee, baxnaani.

waa la naqliyay ✓

1

de: care for, nurse; feed s.o. on a special diet

2

lx: baano

3

pd: (baantay / baanatay)

4

ps: v3b=

5

key: baano

waa la naqliyay ✓

1

(Caana-ha)

2

1. Wax cad oo shubma oo ka yimaada naasaleyda dheddig naasohooda oo dhashoodu nuugto oo ku noolaato.

3

2. Wixii kaloo u eg, sida dhirta qaarkeed dhacaanka cad oo ka yimaada.

waa la naqliyay ✓

m.l.w 1. Hoore cad, nafaqo leh, la dhammo oo naasleyda dheddig ee irmaan ibaheeda ka yimaadda. 2. Dhacaan cad, layiig ah oo dhirta qaarkeed ka yimaadda marka la turqo.

waa la naqliyay ✓

m.l.w 1. Hoore cad, nafaqo leh, la dhammo oo naasleyda dheddig ee irmaan ibaheeda ka yimaadda. 2. Dhacaan cad, layiig ah oo dhirta qaarkeed ka yimaadda marka la turqo.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): milk

waa la naqliyay ✓

-caanaha: (n) milk (milk)

waa la naqliyay ✓

1

Latte

2

Milk

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) dareeraha cad ee naasleyda oo dhan naasaha ka yimaadda marka ay dhalaan, si ilmuhu u nuugo. Hooyo caano i sii, horta reerku ha dego.

2

caano-ha: (magac, lab, keli) wax kasta oo dareere ah oo midabka caanaha leh, sida dheecaanka cad ee ka yimaadda dhirta qaarkeed. Dh: cananno.

waa la naqliyay ✓

1

de: milk

2

lx: caano

3

pd: (/ha)

4

ps: n6-m-mass

5

xe: cow's milk

6

xv: caano lo'aad

7

key: caano

waa la naqliyay ✓

حَلِيبٍ، لَبَنٌ

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-btay, -batay) 1. (f.g) Qalab daab u samaysasho. 2. (f.mg) Ku dhicid daab (dhasha xoolaha). Tusaale: “Waxartu waa daabatay”.

waa la naqliyay ✓

1

v. make a handle for something

2

daabo v. become sick, get diarrhea (of calves)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ilmo maqal ah oo dhashay, dambar ama caano ku shuban. Nirigtii danbarkii bay ku daabatay.

2

daabo: (fal) daab la qabsado u samayso; gasho daab. Waranka daabo oo dagaalka aad.

waa la naqliyay ✓

1

(Daaca-da)

2

Dabaysha caloosha ku jirta oo inta hunguriga soo marta afka ka soo baxda iyadoo yeer la maqlo wadata.

waa la naqliyay ✓

1

daaco¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. Neef dhawaaq leh, caloosha ka timaadda oo afka ka soo baxda. 2. Dhul godan oo aan dhir lahayn.

2

daaco²: f.mg3 (-cday, -catay) la-mid: daac².

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Neef dhawaaq leh, caloosha ka timaadda oo afka ka soo baxda. 2. Dhul godan oo aan dhir lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. belch, burp

2

daaco [feminine] n. edge of river (where water is shallow), bank, shallows; any unlevel surface

waa la naqliyay ✓

-daacada: (n) belch (beelji); burp (beerp); eructation (irek-teey-shin); the expelled air from the mouth —daacaqurun -ka: (n) bad smelling eructation or belching (beel-jing)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) neefta ka soo baxda caloosha ee uu dhereggu inta badan keeno. Daaco dhereg bay marag u tahay.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-aatay, -aadatay) 1. Wax meel ku jiray qubasho. 2. Qosol la d.: ilaa laga ilmeeyay qoslid (dad badan).

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-aatay, -aadatay) 1. Wax meel ku jiray qubasho. 2. Qosol la d.: ilaa laga ilmeeyay qoslid (dad badan). m.f.dh, daadasho.

waa la naqliyay ✓

v. spill down, pour down, flow away

waa la naqliyay ✓

nickname; name-f flood. Lit: born quickly or unexpectedly

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh sida daadka oo kale u soo butaacday kolkii ay dhalanaysay oo aan hooyadeed fool la dhib arkin.

waa la naqliyay ✓

(fal) caano ama dareere kale, weel kii aad ku jirtay ka quban.

waa la naqliyay ✓

1

de: spill down, pour down, flow away

2

lx: daado

3

pd: (daatay / daadatay)

4

ps: v3b=

5

key: daado

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg daagad.

waa la naqliyay ✓

dąaho: f.g3 (-hday, -hatay) Ilixir u yeelasho.

waa la naqliyay ✓

v. drape, screen, cover with a curtain

waa la naqliyay ✓

(fal) aqal iyo wax la mid ah, daah ku xiro. Daaho gurigaaga intaan daqsigu kaa gelin.

waa la naqliyay ✓

1

de: drape, screen, cover with a curtain

2

lx: daaho

3

pd: (daahday)

4

ps: v3b=

5

key: daaho

waa la naqliyay ✓

1

daani¹: m.l 1. (m.u) Cayayaan aad u yaryar, badarka gala oo bolol ka dhiga; suus. 2. D. ah: beydari aad toogta u yaqaan.

2

daani²: m.l Nin aan la gafin toogta wax uu nishaabo.

waa la naqliyay ✓

1

daani¹: m.l 1. (m.u) Cayayaan aad u yaryar, badarka gala oo bolol ka dhiga; suus. 2. D. ah: beydari aad toogta u yaqaan.

2

daani²: m.l Nin aan la gafin toogta wax uu nishaabo.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) bahal yar oo midhahal iyo dalagga cuna oo dhuuxa ka gala. Daani baa hadhuudhkii cunay. Dh: daaniye.

waa la naqliyay ✓

1

(Daaqa-da)

2

Maaro, itaal, tabar, xoog, (ama daaqad).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: daaqad (2).

waa la naqliyay ✓

f. n. strength, power

waa la naqliyay ✓