ereyga

dah

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dah

DHAN

f.g/mg1 (-hay, -hday) 1. (f.g) Wax awdid. 2. (f.mg) Dhalasho.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dah

DHAN

(fal) wax, muuqaalkiisa qari. Ceebta oo la daho anshaxa ayey qayb ka tahay. Dh: qari, duug, aas, xabaal.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Asfar

DHAABAN
1

(Asfar-ka)

2

Midabka dahabka ama sacfaraanka; cillaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Billad

DHAABAN
1

(Billad-da)

2

Cad yar oo fidsan oo ah dahab, lacag, ama wax kale oo astaan ama hadal ku kor qoran yihiin, oo ama arrin weyn oo dhacday lagu xuso ama abaalgud loo bixiyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Cillaan

DHAABAN
1

1. (Cillaan-ka) a) Midabka dahabka iyo liinta bisil. b) Geed la harsado oo aan qodxo lahayn oo ubax udgoon. c) Caleemaha cillaanka oo la tumo oo wax lagu daro oo dabadeed dumarku isku qurxiyo inta ciddiyaha, sacabbada, kd. marsadaan; xinni.

2

2. (Cillaan-ta) Bahal yar oo qurux badan, oo mulaca u eg.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dahaar

DHAABAN
1

(Dahaar-ka)

2

Waxa wax korka lagaga daboolo oo lagu rogo, dhawraarin ama qurux darteed.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dahaaran

DHAABAN

Dahaar loo yeelay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dahaarid

DHAABAN
1

(Dahaarid-da)

2

Dahaar u yeelid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dahab

DHAABAN
1

(Dahab-ka)

2

Macdan sinni badan oo la jecel yahay: midabkiisu waa cillaan ifa haya, sidii la doonona waa loo tumi karaa oo loo rogrogi karaa; ma uu miriro, badanaana waxaa laga sameeyaa lacagta iyo billadaha iyo alaabta dumarku ku xarragoodo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dahar

DHAABAN
1

(Dahar-ta)

2

1. Daar, sar.

3

2. Geed weyn oo aan qorraxood ahayne harac ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dahsoon

DHAABAN

La dahay; aan muuqan; qarsoon.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dahsoonaan

DHAABAN
1

(Dahsoonaan-ta)

2

Wax dahsoon ahaansho; muuqasho la'aan; qarsoonaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Diimmoon

DHAABAN

Aan la ogeyn; aan war laga hayn; qarsoon; dahsoon; daahan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Diirdiir

DHAABAN
1

(Diirdiir-ta)

2

1. Jaad ugaarta kamid ah oo diillimo leh.

3

2. Balanbaallis, nirgadhoob, iyo cayayaan kaloo badan oo duula oo aan weli dillaacin; waxay u eg tahay dixiri, badanaa dhogor leh iyo oogo dhawr iyo toban xubnood leh; Sida cayayaanka kale, lix lugood oo run ah oo laboba iska soo horjeeddo, bay lee dahay; (ama diir).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dugaagad

DHAABAN
1

(Dugaagad-da)

2

Garangaro yaryar oo dahab ama bir ama wax kale laga sameeyey oo dumarku inta gacmaha gashadaan ku xarragoodaan; jijimmo; sindiyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Fargashi

DHAABAN
1

(Fargashi-ga)

2

Garangar yar oo badanaa dahab laga sameeyo oo qurux iyo xarrago ama sabab kale darteed, faraha loo gashado; faraati; kaatun: (ama fargal).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Galayn

DHAABAN
1

(Galayn-ta)

2

1. Gal u yeelid; dahaar u samayn.

3

2. (cayaar: shax, kd.) gal geyn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Galaysan

DHAABAN

Gal leh; gal loo yeelay; dahaaran.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Gedef

DHAABAN
1

(Gedef-ka)

2

1. Wax qaab wareegsan leh.

3

2. Wax wax kale dhawraarin u ah; dahaar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Gedfid

DHAABAN
1

(Gedfid-da)

2

Gedef u yeelid; dahaarid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Geni

DHAABAN
1

(Geni-ga)

2

Lacag dahab ah oo Ingiriisku soo saari jirey, lase joojiyey 1813, oo ka dhignaan jirtey 21 shilin; (ama Gini).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Jallaad

DHAABAN
1

(Jallaad-ka)

2

Buug ama wax kale oo inta laysku tolo, korka lagaga rogo xaashi adag ama maro ama harag; dahaar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Daah

DHAFANDHAAF
1

(Daah-a)

2

1. Ilixir laga sameeyey dhar ama shiraac ama wax kale oo lagu xiro albaabbada iyo khalfadaha, kd., ama qolalka lagu kala gooyo; ilixir.

3

2. Dib u dhac; raagis.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

daah

DHAFANDHAAF
1

daah¹: m.l 1. Dibdhac; raagis; dubudhac. 2. la-mid: daahid.

2

daah²: m.l (-hyo, m.dh) (riw.) D. masraxiyeed: ilxir loo adeegsado goobta masraxiyadda.

3

dąah¹: m.l (-hyo, m.dh) Ilixir laga sameeyay dhar ama shiraac ama wax kale oo lagu xiro albaabbada iyo khalfadaha iyo wixi lamida ama qolalka lagu kala gooyo.

4

dąah²: f.g1 (-hay, -hday) Ilixir u yeelid.

5

daah³: f.mg1 (-hay, -hday) 1. Raagid; dib u dhicid. 2. Ka soo d.: madaxqaad; cudur ka kicid; diif cudur ka muuqato.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

daah

DHAFANDHAAF
1

daah¹: m.l 1. Dibdhac; raagis; dubudhac.

2

daah²: f.mg1 (-hay, -hday) 1. Raagid; dib u dhicid. 2. Ka soo d.: madaxqaad; cudur ka kicid; diif cudur ka muuqato. m.f.dh, daahid.

3

dąah¹: m.l (-hyo, m.dh) Ilixir laga sameeyay dhar ama shiraac ama wax kale oo lagu xiro albaabbada iyo khalfadaha iyo wixi lamida ama qolalka lagu kala gooyo.

4

dąah²: m.l (-hyo, m.dh) (riw.) D. masraxiyeed: ilxir loo adeegsado goobta masraxiyadda.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

daah

DHAFANDHAAF
1

v. be late

2

daah vl. n. lateness, tardiness

3

daah m. n. screen, drapes, curtain, cover

4

daah v. hide, put behind a screen ~ curtain

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

daah

DHAFANDHAAF
1

-ay / day: (v) be late; become late; take one's time; lag (laag) ~ Ex: wuu daahay; he was late

2

daahsan -aa / ayd: (adj) . late (leeyt); delayed (di-leeyidh)-, unpunctual; overdue (pver-dhuu); behind schedule —daahid -da: (n) lateness (leeyt-nes); delay (dhi-leey)

3

daah -a: (n) 1. curtain (keer-ten) drape (dareeypy drapery (dhareey-pari)-, window shade (sheeydhy, blind (balaayndh)-, screen (iskiriin) 2. veil (veeZ); partition (paar-ti-shin) ~ xijaab

4

daaha ka qaad: (expression) disclose (dis-kalowsy uncover (an-kaver) ~ kashif

5

daah : (v) leave alone ~ iska daah

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

daah

DHAFANDHAAF
1

(fal) geel, dabaysha raac oo xeradii laga soo guuray dib ugu noqo. Geelidii rimayda ahaa oo dhan wuu daahay.

2

daah: (fal) ila xidh u samee. Aqalka dabaysha ka daaha.

3

daah: (fal) arrin ama wax kale, maqalka iyo aragga ka xannib. Dh: qari, khabbee. Li: caddee, muuji.

4

daah: (fal) waqtigii aad tegi lahayd ka dibdhac, goortii aad gaadh lahayd meel ka dibdhac. Dh: raag, habsaan.

5

daah: (fal) (ka ~) soo xanuun ku hayay, ka soo roonaansho. Wuxu raafada xanuunkii maanta wuu ka soo daahay.

6

daah -a: (magac, lab, keli) geel marka uu u soo lumo xeryihii iyo waddankii uu yaqaaney ee laga raray. Rimayda daaha ka ilaaliya. Dh: guryonoqod.

7

daah-a: (magac, lab, keli) xanuun ka soo raysasho ah laakiin weli diifi ka sii muuqato. Daah baan Ilaahay kaaga baryeynaa.

8

daah -a: (magac, lab, keli) maryo ama wax kale oo oo daliigan oo albaabbada iyo daaqadaha laga laallaadiyo si iftiinka iyo indhaha ka soo gali lahaa la iskaga qariyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

daah

DHAFANDHAAF

سجافة

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dahe

DHAFANDHAAF

-ha: (magac, lab, keli) shey wax kaa qariya ama daah kaaga noqda. Dh: daah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

daho

DHAFANDHAAF

f.mg3 (-hday, -hatay) la-mid: diho.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

daho

DHAFANDHAAF
1

(fal) asturo oo wax qarsoon oo meel dahan ku jira ka dhig. Alaabtaada indhaha dadka ka daho. Dh: qarso.

2

daho-da: (magac, dhedig, keli) alool ama raar lagu kala xidho aqalka Soomaaliga. Dahaan ku kala xidhay aqalka. Dh: ilaxidh.

3

daho: (tilmaame) meel dugsi ahaan loo hoos galo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

dash

DHAFANDHAAF

/dhaash/ (n) 1. orod dhakso leh (n) 2. wax-yar (in-yar) (n) 3. jiitin yar (xarriiqda yar ee qoraalka) (n) 4. diricnimo (geesinimo) (v) 5. hardiyid (xoog ugu dhicid) (v) 6. kharribid (hallayn).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dhah

DHAFANDHAAF

v. say, utter, speak

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dhah

DHAFANDHAAF

-ay / dhehay: (v) say (seey) ~ dheh

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dhah

DHAFANDHAAF
1

de: say, utter, speak

2

lx: dhah

3

pd: (dhahay)

4

ps: v1=

5

see: dheh

6

key: dhah

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ah

DHAFANDHAAF
1

ah¹: f.g4 (yahay, tahay; ahaa, ahayd) Wax xalaad ku sugnaansho.

2

ah²: e.d la-mid: aah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

ah

DHAFANDHAAF

f.g4 (yahay, tahay; ahaa, ahayd) Wax xalaad ku sugnaansho. Tusaale: Cali waa nin macallin ah. m.f.dh ahan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

ah

DHAFANDHAAF

v., subject case, present habitual: being, which ~ that is / are

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

ah

DHAFANDHAAF

/aa/ (inter) (informal) haah ama waayahay oo kale ayaa loo isticmaalaa. e.g. Ah, yes, I remember.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

ah

DHAFANDHAAF
1

(v) 1. that is... Ex: nin carab ah; an Arab man, 2. made of; operating as.. Ex: sar dhagax ah; a house made ofstone. Darbi shub ah; a concrete wall

2

ah (interjection) oh, used to express strong emotion

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ah

DHAFANDHAAF
1

ah! eray la yidhaahdo marka la is ciilkaambiyo, gocasho aawadeed. Ah! Way i seegtay saaka in aan Hodan arko. Dh: aheey ah! way!

2

ah: (tilmaame) sidaas ku sugan, sidaas noqday. Khadra waa gabadh gaari ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ah

DHAFANDHAAF
1

de: being, which ~ that is / are Used as final element to bind noun phrases

2

lx: ah

3

ps: v5a-subj-prhb

4

xe: four cigarettes

5

xv: afar sigaar ah

6

key: ah

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

da

DHAFANDHAAF

prep. - ka (vengo da casa: gurigaan ka imid).

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

da

DHAFANDHAAF

(naxwe) qodob magacyada dhedig ee kelida ah qaarkood iyo kuwa lab oo wadarta ah qaarkood raaca oo qeexa cayntooda. Sida roob kaliil da'oo, dunida maansheeyey. Wadaaddada u sheega lama helo wax aan cidi ku hawshoone.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dh

DHAFANDHAAF

(= dha') dhawaaq alifba'da kammid ah oo astaantatani dh calaamo u tahay. Waa shibbane.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dh

DHAFANDHAAF

-da: (n) the fouth (4th) letter of the Somali alphabet, according to the style adopted by this dictionary, it is a consonant letter ~ shibbane

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dh

DHAFANDHAAF

(dha'): xaraf ka mid ah xuruufta Afsoomaaliga, ahna shibbane u qorma: Dh, dh, Dh, dh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

aah

DHAFANDHAAF

e.d Cod yar oo qof xanuun hayo ka soo baxa. la-mid: ah².

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

aah

DHAFANDHAAF
1

(dhawaaq) erey la yidhaa marka wax horay u dhacay laga uurkutaalloonayo. Aah! kolkaan yaraa maan wax barto. Dh: aheey! aaheey! aaheey! ah.

2

aah: (dhawaaq) erey la yidhaa marka xanuun dartii loo taahayo. Waxa arkay nin sakaraad dartii 'aah' da haya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bah

DHAFANDHAAF
1

(Bah-da)

2

1. In hooyo wada dhashay; tol; qolo.

3

2. Gob; (sida: bah iyo beel.

4

3. (°) Xiddigo dayaxu maro oo u dhexeeya xoor iyo faruuryo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bah

DHAFANDHAAF

m.dh (-ho, m.l) 1. Naago nin qabo middood iyo carruurteeda. 2. Isku b. ah: carruur hooyo keli ahi wada dhashay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bąh

DHAFANDHAAF

m.dh (-ho, m.l) Xiddigo dayaxu maro oo u dhexeeya xoor iyo faruuryo. la-mid: baho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

bah

DHAFANDHAAF

m.dh (-ho, m.l) 1. Naago nin qabo middood iyo carruurteeda. 2. Isku b. ah: carruur hooyo keli ahi wada dhashay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bah

DHAFANDHAAF
1

f. n. children born of the same mother; mother and child

2

bah: [feminine] n. noble, aristocrat, high caste person

3

bah: pr. n., loc. star constellation Pleiades

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

bah

DHAFANDHAAF

-da: (n) 1. family; children of same mother and father. 2. a group having similar properties

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bah

DHAFANDHAAF
1

-da: (magac, dhedig, keli) dad hooyo wada dhashay oo kala aabbo noqon kara.

2

bah -da: (magac, dhedig, keli) dad isku qoys hoose ah; dad isku abtirsiimo ah. Allahayow badbaadada, ha ku xidhin bah iyo reer, biyadhiijin qolo qolo. Dh: tol, qoys, beel.

3

bah -da: (magac, dhedig, keli) dad dano gaar ahi is raaciyeen. Waxa habboon in ay isla shaqeeyaan bahda waxbarashada, bahda qalinleyda iyo bahda warbaahintu.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Da'

DHAFANDHAAF
1

(Da'-da)

2

Inta qof ama wax kale nool yahay ama jiro haddii laga soo bilaabo waagii uu dhashay ama la sameeyey; da'aad; fil; fac; facaad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

da'

DHAFANDHAAF
1

da'¹: m.dh 1. la-mid: da'aad. Inta sano, bilo, maalmo iyo wixi lamida ee nafley jirto laga bilaabo maalintii uu dhashay; cumri. 2. D. ah: qof sanado badan jira; duq. 3. Dad hal casri wada nool.

2

da'²: f.mg1 (-'ay, -'day; -di'i) 1. Roob cirka ka imaansho. 2. Hoore, si dhibic dhibic ah u daadasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

da'

DHAFANDHAAF
1

da'¹: m.dh 1. la-mid: da'aad. Inta sano, bilo, maalmo iyo wixi lamida ee nafley jirto laga bilaabo maalintii uu dhashay; cumri. 2. D. ah: qof sanado badan jira; duq. 3. Dad hal casri wada nool.

2

da'²: f.mg1 (-'ay, -'day; -di'i) 1. Roob cirka ka imaansho. 2. Hoore, si dhibic dhibic ah u daadasho. m.f.dh, di'id.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

da'

DHAFANDHAAF
1

-da: (n) age (eejyj ~ da'aad. Ex: da 'deedu waa toban sano; she is ten years old

2

da' -ay / day: (v) rain (reeyri). Ex: beri roob ma da 'ayaa? will it be raining tommorow?

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

da'

DHAFANDHAAF
1

(fal) roob, dhibco dhulka ku soo daadi oo biyadhig. Haddaan la kala roonaan roobku ma da'o.

2

da'-da: (magac, dhedig, keli) muddada dad ama wax kale jiri karo; inta u dhaxaysa malinkii uu dhashay ama la sameeyey ilaa maalinka la joogo. Markaan da'da jirey shan iyo toban, markaan damac guur la soo kacay, dookhayga markaan u sahantegay. Dh: da'aad, gu', cumri, fil, fac.

3

da': (tilmaame) wax in badan jirey, muddo dheer noolaa, waqti soo qaatay, ah wax gabaoobay. Dugsiiye kolka waa da' hadda wixii ka danbeeya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

da'

DHAFANDHAAF

عُمْرِ

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

daa

DHAFANDHAAF

f.g2 (dayay, deysay; deyn) 1. Wax xannibnaa faraha ka qaadid. 2. Hawl la hayay faraha ka qaadid. 3. Wax la caadaystay joojin. Tusaale: “Waxaa fiican inaad sigaarka dayso”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

daa

DHAFANDHAAF

f.g2 (dayay, deysay; deyn) 1. Wax xannibnaa faraha ka qaadid. 2. Hawl la hayay faraha ka qaadid. 3. Wax la caadaystay joojin. Tusaale: Waxaa fiican inaad sigaarka dayso. m.f.dh, deyn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

daa

DHAFANDHAAF

v. let be, leave alone

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

daa

DHAFANDHAAF

-yey/daysay: (v) 1. leave it alone ~ dhaaf, iska daa 2. —sii daa: (v) release (ri-liis); dismiss (dis-mis); set free

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

daa

DHAFANDHAAF
1

(fal) wax aad faraha ku hayso ama samaynayso jooji. Daa oo faraha ka qaad beerta.

2

daa: (fal) «ku soo ~» daah ama wax kor ku laalan hoos u soo daadeji. Ku soo daa daaha daaqadda.

3

daa: (fal) «ku soo ~» ilmo maqal ah hooyadii mareeg ama xero uga soo daa. Ku soo daa saca weysha.

4

daa: (fal) «ku soo ~» walax meel ku jirta ama saaran ha ka saarin ama haka qaadin. Dabaqa daboolka ku daa daqsigu yaanu geline.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dab

DHAFANDHAAF
1

(Dab-ka)

2

Kulaylka iyo iftiinka ka yimaada, wixii la gubo ama la shido.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dab

DHAFANDHAAF
1

dab¹: m.l (-bab, m.l) 1. Wax holac kulayl iyo iftiin leh oo ka dhasha gubashada. 2. Hub. 3. Danab. la-mid: deb.

2

dab²: m.dh Ceel maax ah oo aan dowlis lagu cabbin.

3

dab³: f.g1 (-bay, -btay) 1. Ugaar, shimbir iyo wixi lamida dabin ku qabasho. 2. Timo soohid. 3. Il muddo yar isku hayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dab

DHAFANDHAAF
1

dab¹: m.l (-bab, m.l) 1. Wax holac kulayl iyo iftiin leh oo ka dhasha gubashada. 2. Hub. 3. Danab. la-mid: deb.

2

dab²: f.g1 (-bay, -btay) 1. Ugaar, shimbir iyo wixi lamida dabin ku qabasho. 2. Timo soohid. 3. Il muddo yar isku hayn. m.f.dh, dabid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dab

DHAFANDHAAF
1

m. n. fire

2

dab v. trap, entrap, snare; braid; tow (a vehicle)

3

dab vl. n. trapping

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

dab

DHAFANDHAAF

/daab/ (n) 1. taabasho khafiif ah (dusha ka salaaxid) (v) 2. dusha ka mar-marin (korka ka yar marin).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dab

DHAFANDHAAF

-ka: (n) 1. fire (faayar) 2. dab -ay / tay: (v) trap (taraap); ensnare (inis-neer); trap with or catch with a snare ~ dabin qool

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Dab

DHAFANDHAAF
1

Fuoco

2

Fire

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dab

DHAFANDHAAF
1

(fal) labo wax isku xidhiidhi oo isku dabaxidh.

2

dab: (fal) ul iyo wixii la mid ah, wax toosan ha noqon ee galloocsan. Bakooraddii way dabtay dhisid bay u baahantahay.

3

dab: (fal) ugaadh ama wax kale, dabin u dhig. Dumarka adduunyaa lagu dabaa, ugaadhana ay doqonkana ammaan.

4

dab: (fal) gaadhi aan gaar u socon karin gaadhi kale ku jiid. Gaadhiga, gaadhi kale ku dab oo ku jiid.

5

dab: (fal) il isku qabo. Ninkasta markuu wax shiishaayo il buu dabaa ilna wuu furaa.

6

dab: (fal) timo tidic ama sooh oo marmarrooci. Anoo jooga gurigii, gacallo hooyaday, guudkana la ii dabin, adaa ii la soo galay jacaylkee.

7

dab -ka: (magac, lab, keli) kulaylka iyo iftiinka ka yimaadda wixii shidmaya oo leh dhib iyo dheef labada hadba dhanka loo adeegsado. Dab iyo cudur meel ma wada fadhiistaan. Dh: naar, cadaab.

8

dab -ka: (magac, lab, keli) oogada meel kasta oo la gubay haarta iyo raadka ay ka tagto. Caloosha dab badan ayaa kaaga yaalla maxaa ku helay ma markaad yarayd lagu gugubay?

9

dab -ka: (magac, lab, keli) awoodda maayada ee qalabku ku shaqeeyo; tamarta kulaylka, awoodda dhaqdhaqaaqa iyo iftiinka dhalisa. Dabkii baa naga tegey oo nalkii waa naga demey. Dh: kooraan.

10

dab -ka: (magac, lab, keli) hubka ama qoryaha rasaastu ka dhacdo. Aan dagaalnee, Alla dab iyo maad na siisid dirays. Dh: hub.

11

dab-ta: (magac, dhedig, keli) ceel maax ah oo aan dowlis lagu cabbin ama biyihiisu dhow yihiin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dac

DHAFANDHAAF
1

(Dac-da)

2

Biyaha ceelasha afafkooda ku daata kolka xoolaha laga shuba hayo oo dhoobada iyo ciidda leh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dac

DHAFANDHAAF

m.dh.u Biyo wasakh ah oo ku hara kaalinka ay xooluhu ka cabbaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dac

DHAFANDHAAF

m.dh.u Biyo wasakh ah oo ku hara kaalinka ay xooluhu ka cabbaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dac

DHAFANDHAAF

f. n. over-flow of water, water spilled around a well

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dac

DHAFANDHAAF

-da: (n) dirty water, especially spilled around a well

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dac

DHAFANDHAAF
1

(ereycodeed) tusa jabaqda wax kala dillaacay. Surwaalkii dhinac buu dac ka yidhi.

2

dac-da: (magac, dhedig, keli) biyaha ceelka laga soo saaray halka ay ku daadaataan intaan darka la gaadhsiinin.

3

dac -da: (magac, dhedig, keli) biyaha ka soo dareera ceelka ama darka marka la shubayo. Dacda ceelkaan ku kufay.

4

dac-da: (magac, dhedig, keli) meel aan ka fogayn ceelka oo aroor gaaban u jirta. Reerkii waxaan dejiyey dacda ceelka. Dh: gale.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

dac

DHAFANDHAAF
1

de: over-flow of water, water spilled around a well

2

lx: dac

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

key: dac

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Dad

DHAFANDHAAF
1

(Dad-ka)

2

Nafleyda wax nuujisa jaadka ugu gobeysan oo lagu yaqaan: qummaati isu taagid iyo lugo xoog badan (haddii oogadiisa loo eego) iyo gacmo laallaada oo wuxuu doono uu ku qabsado; intaas waxaa u sii dheer: maskax weyn iyo garaad iyo hadal.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dad

DHAFANDHAAF
1

m.l (-dyow, m.l) Naaley waxa Eebbe abuuray ugu sarreysa, dhogor lahayn oo garaadkeeda hadal ku cabbiri karta.

2

dąd¹: m.l la-mid: ded¹ (1).

3

dąd²: f.g1 (-day, -dday) la-mid: ded².

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dad

DHAFANDHAAF

m.l (-dyow, m.l) Naaley waxa Eebbe abuuray ugu sarreysa, dhogor lahayn oo garaadkeeda hadal ku cabbiri karta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dad

DHAFANDHAAF
1

m. n., [collective] people

2

dad v. cover up, conceal, hide

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

dad

DHAFANDHAAF

/dhaadh/ (n) aabbe (baabe).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

dad

DHAFANDHAAF
1

-ka: (n) people (piipol); human beings; folk (fook)

2

dad badan: (n) crowd (karowdh); a lot of people ~ dad buuqsan

3

dad u adeegid -da: (n) social service (so-shiyalserfis); like social worker ~ adeegga shacabka

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

Dad

DHAFANDHAAF
1

Gente

2

People

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

dad

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) noolaha Eebbe abuuray kuwa ugu toosan ee caqliga leh. Waa inta ka soo jeedda Nebi Aadan iyo Xaawa. Dh: bani'aadmi.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

dad

DHAFANDHAAF

أُناس

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Daf

DHAFANDHAAF
1

(Daf-ka)

2

Qalabka muusikada mid kamid ah oo ka samaysan qori koobaaban oo haragwaxar la jilciyey ku rogan yahay serjigana dawanno yaryari kaga jiraan ama ka lulliishaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

daf

DHAFANDHAAF
1

daf¹: m.l (-faf, m.l) (muus.)Durbaan yar oo shulushyo bir ah leh.

2

daf²: m.dh.sh.r Cod tilmaama socod ama dhawaaq kedis ah.

3

daf³: f.g1 (-fay, -ftay) Ka d.: wax si kedis ah u dhufsasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

daf

DHAFANDHAAF
1

daf¹: m.l (-faf, m.l) (muus.)Durbaan yar oo shulushyo bir ah leh.

2

daf²: m.dh.sh.r Cod tilmaama socod ama dhawaaq kedis ah.

3

daf³: f.g1 (-fay, -ftay) Ka d.: wax si kedis ah u dhufsasho. m.f.dh, dafid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

daf

DHAFANDHAAF
1

v. snatch, take something away quickly ~ by force

2

daf [feminine] n., [collective] (adj.): common item; full; general, common

3

daf m. n. tambourine

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

daf

DHAFANDHAAF

-ay / tay: (v) grab (garaab); snatch (isnaaj) ~ dhifso. Ex: tuug baa lacagtii dafay; the thief grabbed the money

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

daf

DHAFANDHAAF
1

(fal) ku qaado si degdeg ah oo xoog la socdo. Tuug ayaa shandadii ka dafay. Dh: boob, xaf, dhufo.

2

daf: (fal) kulaylka iska reeb oo isqabooji. U kaadiya bariisku ha idin ka dafee. Dh: qabow.

3

daf: (fal) (~ dheh) qof aad legdamaysaan, xoog u gal oo weerar. Daf intuu yidhi buu dhulka ku dhuftay.

4

daf: (fal) (~ dheh) meel guda ah si lama filaan ah u gal, gal meel oo ku qarsoon. Dabigii aqalkiibuu daf yidhi ee ka gaadha yaanun xiraadka cunine.

5

daf: (tilmaame) weel ama wax kale oo buuxa. Bidhe caana ah oo daf ah ayaa la noo keenay Dh: budh, buuxa, Li: madhan, dhiman, faaruq.

6

daf-ka: (magac, lab, keli) mid qalabka muusikada a garaaco ka mid ah oo ah gadaan wareegsan oo saan ka samaysan oo dhinac furan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dag

DHAFANDHAAF

f.g1 (-gay, -gtay) Cid dhibaato aysan filayn gaarsiin ama ka dhaadhicin wax aan jirin; dhagrid; khatalid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

dag

DHAFANDHAAF

f.g1 (-gay, -gtay) Cid dhibaato aysan filayn gaarsiin ama ka dhaadhicin wax aan jirin; dhagrid; khatalid. m.f.dh, dagid.

waa la naqliyay ✓