Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Dadaalid-da)

2

Dadaal la imaansho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dadaal². la-mid: dedaalid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax qabad dheeraad ah oo muruq iyo maskax ah samayn si yool loo gaadho. Dh: dadaalis.

waa la naqliyay ✓

1

(Dagaalid-da)

2

(qof wax dhimay) dagaal ula tegid; eedayn; ku carabbaabbi'id; haaraamid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dagaal². la-mid: dagaal¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, la diririd, u hanjabid. Dh: hanjabid, diririd.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dadaalid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si weyn oo shago u qabasho. Dh: dadaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Geyllamid-da)

2

1. Aad u dadaalid.

3

2. Diririd.

waa la naqliyay ✓

1

(Harjadid-da)

2

Werfid; mintidid; dadaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Hirasha-da)

2

Wax ama meel la gabbaadsado ama wax lagaga nabadgalo, ama dan kale loo lee yahay, gaariddeed ku dadaalid, u socosho; tammadin.

waa la naqliyay ✓

1

(Ijtihaadid-da)

2

1. Shuruudda mujtahidka laga doonayo ama siduu u dadaalo u dadaalid.

3

2. Wax la qabanayo, hagarbax u qabasho; dadaalid; mintidid.

waa la naqliyay ✓

1

(Tiigsasha-da)

2

1. Wax durugsan gaariddood ku dadaalid; higsasho.

3

2. Gacantogaaleyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Toogasha-da)

2

1. Qof la dilayo xabbad ku dhufasho.

3

2. Meel la asteeyey xabbad ku ridid, dhaqaysasho, ganid.

4

3. Arrin ama dan la lee yahay, sidii lagu gaari lahaa, wax ka qabasho; ku dadaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Xilqaamid-da)

2

(is xilqaamid) xil isa-saarid; hawl u kicid, isu dirid, ku dadaalid.

waa la naqliyay ✓

1

mintid¹: m.l 1. la-mid: mitid 1. M. ah: qof wuxuu qabanayo si naftihurennimo ah u qabto. 2. la-mid: mintidid.

2

mintid²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Hawl si nafhurnimo ah u qabasho. 2. Ku m.: wax in aysan gacantiisa ka bixin ku dadaalid (qof). la-mid: mitid².

waa la naqliyay ✓

1

shahiid¹: m.l 1. Sh. ah: qof dadaal badan oo aad isu tiilaya. 2. (-dyo/-diin, m.dh) Qof fidinta diinta u dhintay.

2

shahiid²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Wax si aad ah ugu dadaalid. 2. Jahaad ku dhimasho.

waa la naqliyay ✓

1

tacaal¹: m.l la-mid: tacaalid.

2

tacaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) La t.: qof buka caafimaadkiisa ku dadaalid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Isku t.: wax helitaankooda ku dadaalid.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) Wax durugsan gaaritaankooda ku dadaalid.

waa la naqliyay ✓

1

mintid¹: m.l M. ah: qof wuxuu qabanayo si naftihurennimo ah u qabto. la-mid: mitid.

2

mintid²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Hawl si naf-hurnimo ah u qabasho. 2. Ku m.: wax in aysan gacantiisa ka bixin ku dadaalid (qof). m.f.dh, mintidid. la-mid: mitid.

waa la naqliyay ✓

1

shahiid¹: m.l 1. Sh. ah: qof dadaal badan oo aad isu tiilaya. 2. (-dyo/-diin, m.dh) Qof fidinta diinta u dhintay.

2

shahiid²: f.mg1 (-day, -dday) 1. Wax si aad ah ugu dadaalid. 2. Jahaad ku dhimasho. m.f.dh, shahiidid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-aalay, -aashay) La t.: qof buka caafimaadkiisa ku dadaalid. m.f.dh, tacaalid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Isku t.: wax helitaankooda ku dadaalid. m.f.dh, taxallujin.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) Wax durugsan gaaritaankooda ku dadaalid. m.f.dh, tiigsasho.

waa la naqliyay ✓

/kontendh/ (v) 1. u baratamid (u dadaalid) 2. ku doodis (si xoog leh u caddayn).

waa la naqliyay ✓

1

(Dabbaalid-da)

2

(xoolo, ugaar) dib u soo waabin; soo rogid; horjoogsasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dabbaal³. la-mid: dabbaal¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) in yar joojin oo aguugga ka hakin. Lo'du dabbaalidda ayay ku mirataa. Dh: waabin, hakin, dabaalis.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax ku mammanaan oo aad u danayn. Dh: mamid. daddaamin -ta: (magac, dhedig, keli) cid wax ku mamsiin oo jecleysiin.

waa la naqliyay ✓

dąllaalid: m.f.dh eeg dąllaal². la-mid: dillaalid, dullaalid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) labo wax kala iibsanaya u kala dhaxayn oo u kala iibis. Dh: dillaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhalaalid-da)

2

1. Muuqaal ifa haya yeelasho; bidhaamid; birbirid.

3

2. (bir, subag, kd.) sida biyaha u dareerid, kulayl dab ama qorraxeed aawadi; shiilmid; shubmid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dhalaal². la-mid: dhalalid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) shiilmid oo dareere u beddelmid.

2

dhalaalid -da: (magac, dhedig, keli) iftiimid oo wax meel dheer laga arkayo ahaan. Dhalaalidda xiddigaha samada dharaar lama arko.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax sii sheegid, wax soo fool leh ka sii warramid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: socdaalid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) safrid; ambabbixid; socdaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Daalid-da)

2

Daal iska garasho; daal hayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dąal². la-mid: daalis.

waa la naqliyay ✓

tired

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hawl darteed oo aad dareento tabartii oo kaa dhammaatay. Dh: noogid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dadaal-ka)

2

1. Degdeg, dhaqso, durba, haddiiba.

3

2. Kal iyo laab wax u qabad; hagarbax.

waa la naqliyay ✓

1

dadaal¹: m.l 1. Wax qabad isxilqaamid iyo isku taxallujin leh. 2. Si dhaqso ah oo hawl loo qabto. la-mid: dedaal¹.

2

dadaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Si isxilqaamid iyo isku taxallujin leh hawl u qabasho. 2. Si dhaqso leh hawl u qabasho. la-mid: dedaal².

waa la naqliyay ✓

1

dadaal¹: m.l 1. Wax qabad isxilqaamid iyo isku taxallujin leh. 2. Si dhaqso ah oo hawl loo qabto. la-mid: dedaal.

2

dadaal²: f.mg1 (-aalay, -aashay) 1. Si isxilqaamid iyo isku taxallujin leh hawl u qabasho. 2. Si dhaqso leh hawl u qabasho. m.f.dh, dadaalid. la-mid: dedaal.

waa la naqliyay ✓

1

v. strive, try hard

2

dadaal vl. n. act of striving ~ trying very hard; speed

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) effort (efort); struggle (istara-gel); exertion (ig-zeer-shin); endeavor (en-dhever) ~ isku-taxalujin

2

dadaal -ay I dadaashay: (v) strive (istaraayv); make an attempt; try hard; do one's best; endeavor (en-dhever)

waa la naqliyay ✓

1

Sforzo

2

Effort

waa la naqliyay ✓

1

Zelo

2

Zeal

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hawl iyo waxqabad dheeraad la imow. Dadaal gaadhi doontee. Dh: dedaal.

2

dadaal -ka: (magac, lab, keli) hawl iyo waxqabad dheeraad ah oo la sameeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Awaalid-da)

2

Filid; malayn; sugid; saadin.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: aawil¹, aawilid, awaal¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax saadin; wax saadaalin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax biyo dabaal kaga gudbin. la-mid: dabaalsii, dabbaali, dabbaalsii.

waa la naqliyay ✓

v. teach ~ cause someone to swim; make someone swim

waa la naqliyay ✓

(fal) cid kale, dabaalsii.

waa la naqliyay ✓

1

a: dabaalsii

2

de: teach ~ cause s.o. to swim; make s.o. swim

3

lx: dabaali

4

pd: (dabaaliyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: dabaali

waa la naqliyay ✓

m. n. diligent person; zealous man

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof sidii uu hadaf u gaadhi lahaa muruq iyo maskaxba ku bixiya.

waa la naqliyay ✓

1

de: diligent person; zealous man

2

lx: dadaale

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: dadaale

waa la naqliyay ✓

fk. D u: si toos ah, si aan gabbasho lahayn. Tusaale: “Waxaan doonayay dawaali ayuu u diiday”.

waa la naqliyay ✓

(adv) directly (direktili)-, straight (istareeyt). Ex: dawaali u tag; go directly

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Badar iyo wixi lamida madaal ku cabbirid.

waa la naqliyay ✓

v. measure something with a measuring cup

waa la naqliyay ✓

(fal) madaal ku miis oo ku cabbir. Walaal bariis ii madaali. Dh: miis.

waa la naqliyay ✓

1

de: measure s.t. with a measuring cup

2

lx: madaali

3

pd: (madaaliyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: madaali

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Lab xoolaad oo qooqan dheddiggiisa oo deggan la socosho. 2. Neef tabar daran aayar u wadid.

waa la naqliyay ✓

1

v. court ~ stick with (of male livestock with female in heat)

2

wadaali v. drive along ~ follow slowly (one's sick ~ weak livestock)

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aadaan². la-mid: aadaan¹, aaddamid, aaddaan¹, eedaamid, eedaan¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) salaadka oo ah cibaado si gaar ah loo guto, ku baaqid. Dh: addimid, addimaad, eedaamid,

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ka warramidda wax aan weli dhicin iyada oo la kaashanayo astaamaha lagu tilmaansan karo.

waa la naqliyay ✓

1

(Baddalid-da)

2

Beddelid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: beddelid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) doorin oo wixii wax aan ahayn ku beddelis. Baddalidda shaqaalaha waa laga fiirsadaa. Dh: beddelis.

waa la naqliyay ✓

1

(Cadaabid-da)

2

Cadaab ku ridid; kadeedid; saxariirin; naarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cadaab².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) kadeedid oo saxariirin; dhib gaadhsiin.

2

cadaabid -da: (magac, dhedig, keli) 'awood Ilaahay' cadaab ku ridid; naarta geyn.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) garsoor; xaqsoor.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, kali) xiddig ka mid ah sagaalka cirjiidh ee loo adeegsado faalka magiiganaha, wuxuu na ka dhexeeyaa Jaamac iyo Istamiic.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: callaalid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabaalad-ka)

2

Dabaalasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dabaalasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dabaal samayn oo biyaha dul sabbayn. Dabaalad ayaan dixda kaga soo tallaabay. Dh: dabbaalad, dabbaalasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabaalin-ta)

2

Qof ama wax kale oo aan dabaal aqoon biyo dhexmarin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dabaali. la-mid: dabaalsiin, dabbaalin, dabbaalsiin, dabbaalsiis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, dabaalsiin.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dabaakhid.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: daabaxid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) gawricid; qoorta ka jarid. Dh: qalid.

waa la naqliyay ✓

1

de: strive, try hard

2

hm: 1

3

lx: dadaal

4

pd: (dadaalay)

5

ps: v1=

6

xe: Ill do my best.

7

xv: Waan dadaalayaa.

8

key: dadaal_1

waa la naqliyay ✓

1

de: act of striving ~ trying very hard; [ext.] speed

2

hm: 2

3

lx: dadaal

4

pd: (-ka)

5

ps: vn2-m

6

key: dadaal_2

waa la naqliyay ✓

m.l Dadqalnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dagaagid-da)

2

Gaajo iyo diihaal darti la qaxid; dalaabid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dagaag². la-mid: dagaag¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) baahid oo dhulka ku dul ballaadhasho; sida ay u baxaan geedaha aan jirridda lahayn sida xabxabka. Dh: dagaagis.

waa la naqliyay ✓

1

(Dahaarid-da)

2

Dahaar u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dahaar².

waa la naqliyay ✓

-da: (n) encasement (en-keeys-ment) covering (kavar-ing)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dahaar u samayn. Alaabtani dahaarid ayey u baahan tahay. Dh: dahaadhid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dakaamid-da)

2

(fardo) dakaan noqosho; tabargabid.

waa la naqliyay ✓