dacal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dacal
1. (Dacal-ka) Gees, doc, cirif.
2. (Daca-sha) Laallaadka dhegta;
3. Summadda dhegta.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dacal
dacal¹: m.l (-llo, m.dh) Daraf, dhinac, cirif.
dacal²: m.dh (-lo, m.l) Summad xoolaha loo yeelo oo dhegta dhinaceeda hoose la jeexo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dacal
m.l (-llo, m.dh) Daraf, dhinac, cirif.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dacal
m. n. edge, corner, side; hem, bottom part of garments
dacal [feminine] n. earlobe
dacal [feminine] n. mark on the ear (of livestock)
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dacal
-ka: (n) 1. corner (kornar) ~ gees. 2. edge (eej); hem (hem) side (saaydh) ~ dhinac, hareer, daraf, 3. dacal -dacasha: (n) earlobe (iyar-loop)-, especially the animal earlobe ~ dacasha dhegta
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dacal
-ka: (magac, lab, keli) meesha ugu baallaysa walax, dhisme ama dhul. Dacal baan ka istaagay laamiga si ay ii dhaafaan baabuurtu. Dh: gees, geftin, hareer, koone, baal, dhinac, barbar, garab, daraf, fay, faraq, doc, cidhif. Li: badhtan.
dacal-sha: (magac, dhedig, keli) qayb yar oo dhegta xaggeeda hoose ka laadlaadda. Hashii deelka lagu dhigay, loo jeexay dacaluhu, ma durduriso aradkee, duleedkay hanbaadhaa!
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daal
(Daal-ka)
1. (-') Culayska iyo juucjuuca oogadu iska dareento kolkay socod ama hawl badan qabato.
2. Iniino jaadka digirta kamid ah oo qaab wareegsan leh; xoolaha iyo dadkuba waa cunaan. 3.* Cad dhalo duwan ah oo labada dhinacba ka foocsan oo fallaaraha iftiinka uruursha ama faafiya; cadad jaadkaas ah oo aragga loo qaato.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daal
daal: m.l 1. Nooc digirta ka mid ah, iniino yaryar oo qaab wareegsan leh oo la cuno. 2. Cad dhalo ah oo wixii lagu fiiriyo muukaalqooda weynaysa.
dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.
dąal²: m.l (daawo) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah.
dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daal
dąal¹: m.l Culayska iyo jiirago'a oogada ku dhaca kolka socod dheer ama hawl adag la qabto; noog.
dąal²: m.l (daaw.) Noog xagga jirka iyo maskaxda oo ka yimid hawl adag ama muddo dheer socotay. D.ka muruqyada waxaa keena walax aan waxtar jirka u lahayn oo ka yimaada metaboliisimka oo ku urura muruqa kana farabata shaqada dhiigga oo dibedda jirka uga saara. Nafaqo xumo ama cudur waxay qofka u keeni karaan d. dheeraad ah. m.f.dh, daalid.
dąal³: f.mg1 (-aąlay, -aąshay) Socod dheer ama hawl adag oo la qabtay awgeed, culays iyo jiirago' oogada ka dareemid. m.f.dh, dąalid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daal
m. n., [collective] fatigue, tiredness
daal v. be tired, tire, get fatigued
daal m. n., [collective] bean species
daal m. n. eyeglasses; magnifying glass
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
daal
-ay / daashay: (v) become tire or fatigued; tire (taayar)-, fatigue (fatiig); weary (wiyari); exhaust (ig-zoost) ~ noog
daal -ka: (n) tiredness (taayidh-nes) exhaustion (ig-zoos-shen); jade (jeeydh) ~ noog
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daal
(fal) qabo hawl is dabajoog ah oo tacab iyo burbur dareen. Marti daashay baa duleedka fadhida. Dh: noog, dakaan.
daal -ka: (magac, lab, keli) hawl iyo nasassho la'aan darteed oo lala tabar beelo. Daal dabadii baa la dhergaa. Dh: noog.
daal -ka: (magac, lab, keli) dhalo iyo wixii la mid ah oo bikaaco ah, iftiinka soo gala ururisa ama faafisa dabadeedna gudbisa. Waxa loo kaalmaystaa xoojinta aragga. Daalku faa'iido badan ayuu leeyahay.
daal -ka: (magac, lab, keli) iniinyo jaadadka digirta ka mid ah oo qaab wareegsan leh. Waxaan arkay meel daal ka baxay.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
daal
تَعَبِ لُغُوب
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dacar
(Dacar-ta)
1. Geed yar oo jaadad badan ah oo leh caleemo hilib leh oo dhinacyada qodxo ku leh, iyo laan dheer (baaldacar) oo baarkiisa dhabaq ka samaysmo; caleemaha, dhacaan aad u xaraar oo laysku daweeyo baa laga lisaa; sibir.
2. Dhacaan xaraar oo cawl ah ama cagaar, oo inta beerka ka yimaada, heerkutaasha ku urura; xammeeti.
3. Wixii qush ah oo caloosha ku jira oo layska dacarfaalo; qaras.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dacar
dacar¹: m.l Dhismo weyn oo dusha ka dedan dhinacyadana ka furan oo laga dhiso qabuuraha wadaaddada waaweyn oo marka la siyaaranayo dadku harsado.
dacar²: m.dh 1. Geed yar oo jaadad badan ah oo leh caleemo hilib leh oo dhinacyada qodxo ku leh, iyo laan dheer (baaldacar) oo baarkiisa dhabaq ka samaysmo; caleemaha, dhacaan aad u xaraar oo laysku daweeyo baa laga lisaa; sibir. 2. Dhacaan xaraar oo cawl ah ama cagaar, oo inta beerka ka yimaada, beerkutaasha ku urura; xammeeti. 3. Wixii qush ah oo caloosha ku jira oo layska dacarfaalo; qaras.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dacar
m.dh 1. Geed yar oo jaadad badan ah oo leh caleemo hilib leh oo dhinacyada qodxo ku leh, iyo laan dheer (baaldacar) oo baarkiisa dhabaq ka samaysmo; caleemaha, dhacaan aad u xaraar oo laysku daweeyo baa laga lisaa; sibir. 2. Dhacaan xaraar oo cawl ah ama cagaar, oo inta beerka ka yimaada, beerkutaasha ku urura; xammeeti. 3. Wixii qush ah oo caloosha ku jira oo layska dacarfaalo; qaras.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dacar
f. n., [collective] bitter aloe; bitter stuff; bile
Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]
DACAR
[DA-AR] Aloe 03
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DACAR
(Da-ar) N Aloe breviscapa Reynolds & Bally. Liliaceae.
N Aloe somaliensis W. Watson. Liliaceae.
May Aloe microdonta Chiov. Liliaceae.
N Aloe scobinifolia Reynolds & Bally. Liliaceae.
N Aloe megala cantha Bak. Liliaceae.
May Aloe ruspoliana Bak. Liliaceae.
N Aloe steudneri Schweinf. Liliaceae.
S Aloe pirottae Berger. Liliaceae.
N Asparagus asiaticus L. Liliaceae.
S Crinum somalense Chiov. Amaryllidaceae.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Dacar
nickname; name-m bitter
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dacar
-ta: (n) 1. bitter aloe (bitar-alow) 2. constipation (konis-tipeey-shin) ~ qaras.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Dacar
magac wiil la rajaynayo in uu noqdo mid adag oo aanu cadaawuhu soo haweysan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dacar
(tilmaame) wax aad u qadhaadh. Dh: xadhaadh. Li: macaan, malab.
dacar-ta: (magac, dhedig, keli) geed gaaban oo leh dhego kala sarsarreeya oo waaweyn. Dheecaanka ka baxa dhegihiisu waa qadhaadh, daawo ahaanna waa loo isticmaalaa.
dacar -ta: (magac, dhedig, keli) cillad xanuun ah oo ku dhacda caloosha, qushka caloolsha ku jira ee layska dacarbixiyo. Rag damac iyo dacari kama dhammaato. Dh: qaras.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dacar
cf: qaras, qush, sibir
de: bitter aloe; bitter stuff; bile
lx: dacar
pd: (-ta)
ps: n-f-col
key: dacar
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dacas
(Dacas-ka)
1. Rafaad; dhib; dandarro.
2. kabo kor ka furan oo xalleefsan oo cinjir ah.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dacas
dacas¹: m.l (-syo, m.dh) 1. Kabo jilicsan, badanaa guriga lagu joogo oo balaastiig ka sameysan. 2. Diif; rafaad; dhibaato.
dacas²: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Cid kabo dacas ah la dhicid. 2. (f.mg) Baabuur quwadjabid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dacas
dacas¹: m.l (-syo, m.dh) 1. Kabo jilicsan, badanaa guriga lagu joogo oo balaastiig ka sameysan. 2. Diif; rafaad; dhibaato.
dacas²: f.g/mg1 (-say, -stay) 1. (f.g) Cid kabo dacas ah la dhicid. 2. (f.mg) Baabuur quwadjabid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dacas
m. n. rubber sandals, thongs, flip-flops
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dacas
-ka: (n) slipper (slipar)-, indoor shoe; mule (miyuul)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dacas
(fal) baabuur, quwadjab.
dacas-ka: (magac, lab, keli) dhib iyo rafaad ay danyari keento. Laga durug durraad galab kuwuu dacasku saaraaye. Dh: rafaad, dhibaato, bisaarad, balanbal, bayhoof.
dacas-ka: (magac, lab, keli) jaad kabaha ka mid ah oo kor ka furan oo caag ka samaysan.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dacas
de: rubber sandals, thongs, flip-flops
lx: dacas
pd: (-ka)
ps: n2a-m
key: dacas
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dacaw
-ga: (magac, lab, keli) dacawada keeda lab ee ninka ah. Dh: dawac. Li: dacawo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dacay
1. (Dacay-da) (xoolo) bushinta hoose; faruurta hoose.
2. (Dacay-ga) Xarig hoggaanka ka yar oo xoolaha, inta afka qalkiisa hoose lagaga xiro, lagu wado.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dacay
dacay¹: m.l Xarig yar oo xoolaha qalka ama faruurta hoose looga xiro si loo xukumo.
dacay²: m.dh Faruurta hoose ee xoolaha.
dacay³: f.g1 (-yay, -yday; -yi) Neef, si loo xukumo, qalka hoose xarig kaga xirid. la-mid: dacayee.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
dacay
dacay¹: m.l Xarig yar oo xoolaha qalka ama faruurta hoose looga xiro si loo xukumo.
dacay²: m.dh Faruurta hoose ee xoolaha.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dacay
m. n. camel lead rope
dacay [feminine] n. lower lip of an animal
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dacay
-da: (n) lower lip, usually used for animal lip ~ bushin
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dacay
(fal) xadhig faruurta ama fuqa hoose kaga xidh.
dacay: (fal) biyo fadhiya oo deggan qas oo dac ka dhig. Ha dacaynin biyaha.
dacay-da: (magac, dhedig, keli) faruurta hoose ama fuqa hoose ee noolaha.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dagal
-ka: (magac, lab, keli) raad ama calaamado tusa meel in la degi jiray. Dh: degel, degal.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dalal
m. n., pl. countries, nations
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Dalal
name-m moans, groan. Syn: Talal
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
dalal
-ka: (n) [plural of dal] countries (kaanatris) ~ see [eeg] dal
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Dalal
magac loo baxsho wiil oohin badan oo reema.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dalal
de: countries, nations
lx: dalal
pd: (-ka)
ps: n4-m-pl
key: dalal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Damal
(Damal-ka)
Geed (qurac, kd.) tahanti koray oo weynaadey: kolkuu yar yahay waa cigan; kolkuu gaboobo waa dogob, kolkuu dhallin yar yahayna waa (dimcad).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
damal
m.l (-llo, m.dh) 1. Qurac weyn oo har badan. 2. Qori weyn qallalan oo la shito; dhamal. 3. Caws dumaa ah.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
damal
m.l (-llo, m.dh) 1. Qurac weyn oo har badan. 2. Qori weyn qallalan oo la shito; dhamal. 3. Caws dumaa ah.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
damal
m. n., [collective] acacia tree species
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
DAMAL
(Damal) S Acacia circummarginata Chiov. Mimosaceae.
May Acacia sieberiana DC. Mimosaceae.
S Acacia macalusoi Mattei Mimosaceae.
S Acacia elatior Brenan. Mimosaceae.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Damal
name-m acacia tree sp., Lit: born under an acacia tree.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Damal
magac loo baxsho wiil geed damal ah ama hadh weyn ku hoos dhashay ama isagaba laga filayo inuu noqdo nin la hadhsado oo dhabar ah.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
damal
-ka: (magac, lab, keli) geed hadh weyn. Damal ayaa loo hoos goglay martidii. Dh: hadhac, dhamal.
damal -ka: (magac, lab, keli) qudhaca kiisa waaweyn ee hadhka leh. Dhidi la hadhsay damalkii markuu dhacay balaadhnaayee.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
damal
de: acacia tree sp.
lx: damal
pd: (-ka)
ps: n2-m-col
key: damal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daxal
m.l Dheeh cillaan guduud ah oo birta iyo xadiid-sulubka ku dul samaysma marka ay biyuhu la falgalaan maaddadooda; mirir.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
daxal
m.l Dheeh cillaan guduud ah oo birta iyo xadiid-sulubka ku dul samaysma marka ay biyuhu la falgalaan maaddadooda; mirir.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
daxal
f. n., (mass n.): rust
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
daxal
-daxasha: (n) corrosion (ko-row-shin); rust (rasf) ~ maar, mirir
daxal -daxalaystay / daxalaysatay: (v) become corroded; corrode (korowdh); rust (raast)~ mirir, Ex: bir daxalaysatay; a rusted iron
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
daxal
-ka: (magac, lab, keli) furuuruc yaryar iyo dhibco cascas oo birtu yeelato marka roob ama biyo ku daatay ku dul raagaan ama dheel ku dhaco iyadoo in badan meel iska taallay.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
daxal
de: rust
lx: daxal
pd: (/sha)
ps: n1-f-mass
key: daxal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gacal
(Gacal-ka)
Qof gacalo loo qabo oo la jecel yahay; xigto ama sokeeye ah; gacaliye; gacalle.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gacal
m.l.u 1. Jacayl cid loo hayo. 2. Saaxiibtinnimo, qaraabannimo, iyo wixi lamida oo cid ka dhexeysa.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
gacal
m.l.u 1. Jacayl cid loo hayo. 2. Saaxiibtinnimo, qaraabannimo, iyo wixi lamida oo cid ka dhexeysa.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
gacal
m. n., [collective] beloved person, dear one; male kin ~ relatives
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Gacal
name-m beloved person, a dear one; darling, friend. Syn: Gacaliye
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
gacal
-ah: (adj) 1. kind (kaayndh); kind-hearted (kaayndh-har-tidh); benign (be-naayn); Showing sympathy or understanding. 2. related by kinship: relative (rela-tiv)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
Gacal
ama Gacaliye, magac loo baxsho wiil la jecelyahay oo qaali ah.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gacal
-ka: (magac, lab, keli) dadka xaaska aad qabto ay isku dhow yihiin; ooridaadu reerka ay ka soo jeeddo. Li: xigaal, tol.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
gacal
de: beloved person, dear one; male kin ~ relatives
lx: gacal
pd: (-ka)
ps: n2-m-col
key: gacal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Macal
(Maca-sha)
Cadka aan lafta lahayn oo cunaha idaha ka laallaada.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
macal
m.dh (-clo, m.dh/-calo, m.l) Cadka aan lafta lahayn oo cunaha idaha ka laallaada.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
macal
m.dh (-clo, m.dh/-calo, m.l) Cadka aan lafta lahayn oo cunaha idaha ka laallaada.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
macal
f. n. sheep's dewlap; double chin
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
macal
-macasha: (n) jowl (jaawl)-, dewlap (duu laap)-, wattle (wo-tal) birds; double chin
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
macal
-sha: (magac, dhedig, keli) cad baruur ah oo ka laalaada luqunta idaha xageeda hoose. Wanka macasha ii qabo, adna gawrac ii mari, dhiiggana an muudsado.
macal: (xidhiidhiye) loo isticmaalo isku xidhka laba shay iyo wax ka badan si an waxba looga tegin. Keen hilib macal maraq. Dh: maca.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
macal
de: sheep's dewlap; double chin
lx: macal
pd: (/sha Pl: maclo (/ha))
ps: n1-f, n3-f
key: macal
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Wacal
° (Wacal-ka, Waca-sha)
Nin iyo naag aan is-qabin, ilmaha ay dhalaan; garac; (ama wecel).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
wacal
wacal¹: m.l (-llo, m.dh) Wiil aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel¹.
wacal²: m.dh (-lo, m.dh) Gabar aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel².
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
wacal
m.l (-llo, m.dh) Wiil aan meher xalaal ah ku dhalan. la-mid: wecel.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
wacal
m. n. bastard, illegitimate male child
wacal [feminine] n. bastard, illegitimate female child
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
wacal
-ka wacasha: (n) bastard (baas terdh); illegitimate child (ili-ji-timeeyt jaayldh) ~ garac, wecel, kinsi
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wacal
-ka: (magac, lab, keli) ilmo sharci la'aan ku calool gala; ilmo ay iska dhaleen nin iyo naag aan isqabin. Dh: farakh, wecel, garac, faraq.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Badhan
(Badhan-ka)
Geed, wax yar ah, oo xalleefsan oo wareegsan oo dhexda daloollo ku leh, oo dharka lagu kor tolo oo inta ilaha (daldaloollada) laysu suro, dacallada isku qabta oo isku xira; guluus.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Cirif
(Cirif-ka)
Dacal; baal; gees; gooddi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daraf
(Daraf-ka, Daraf-ta)
Dhinac, dacal; doc; baal; gees; barbar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhegaati
(Dhegaati-ga)
1. Xargo yaryar oo alaabada culculus (raro, kebdo, lammooyin; kd.) dacalladooda laga lullulo oo kolkii meel lagu dhisa hayo wax loogu xirxiro.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Faraq
(Faraq-a)
1. Daliigo yaryar oo badan oo laamaha geeduhu yeeshaan; raamo.
2. Dun soohan ama wax u eg oo maryaha dacalkooda iyo alaabadii kaloo la qurxina hayo loo yeelo oo laga lullulo; bul; taarash.
3. Farqi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Fay
(Fay-ga)
(wax) Af; caarad; dacal.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Garraar
(Garraar-ka)
Hab dumarku dharka u qaataan: labo dacal oo dhabarka iyo laabta ka kala yimaada oo qarqarka midig korkiisa laysaga gunto.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Geftin
(Geftin-ka)
Gees: dacal; dhinac; gow; af; qar; daan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gooddi
(Gooddi-ga)
1. Hadal ama wax kale oo loola jeedo in qof kale lagu cabsi geliyo; dhaar; cagajugle.
2. Dacal; iran; dhinac.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Saniifad
(Saniifad-da)
Calaamo loo yeelo maryaha dacalkooda; darxad; (ama saanifad).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Taarash
(Taarash-ka)
1. Qof meel loo diro oo dhanbaal ama farriin sida; dhanbaalwade.
2. Daliig dharka la huwado ama la guntado dacalkiisa lagu qurxiyo oo marada iyo faraqa u dhexaysa; xiddo; (ama tarash).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Taf
(Taf-ta)
1. (maro, ...) Dacal; fay.
2. Bowdo; tar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Tafajiid
(Tafajiid-ka)
Marada dacalkeeda oo dhulka lagu jiido.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Tafajiidid
(Tafajiidid-da)
Marada la marsan yahay ama la guntan yahay dacalkeeda hoose dhulka ku jiidid, shullaha dhigid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Xor
(Xor-ta)
1. Wuxuu doono samayn kara; aan cidi u talin; wuxuu maskaxdiisa ka maago samayn kara isagoo aan cidna kala tashan; isu taliya; madax bannaan; aan hawl ama shiidaad kale horjoogin ama xayirayn.
2. (dhar) dacal; daraf; serji.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
aarad
m.dh (-do, m.l) Liid maro ah oo qurxin awgeed loogu tolo dacallada maryaha la xirto iyo daahyada.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
af
af¹: m.l (afaf, m.l) 1. Xubinta nafleydu ay wax ku cunto oo bushimaha, carrabka iyo ilkuhu ay ku yaalliin. 2. Dhinaca ay middidu wax goyso. 3. Waddo, tog, xarig iyo wixi lamida dacalka ay ka bilowdaan. 4. Wax guda leh meesha wax looga shubi ama gelin karo. 5. A. leh: sida fiican ee birta la adeegsadaa wax u goyso.
af²: m.l (afaf, m.l) 1. (naxwe) Hadal ay bulsho u adeegsato sidii ay isku wargaarsiin lahayd, luqad. 2. A. guud: af ka dhexeeya ummad isku qaran ah, waxaana loo adeegsadaa siiba xagga warbaahinta iyo waxbarashada; a. qoraal: qaab afeedka la adeegsado marka wax la qorayo, kaasoo u dhow ama la xariira qaabka suugaanta, sidaa daraaddeed wuu ka adagyahay, siiba xagga weereynta, qaabka afka ee tiraab ahaan loo adeegsado; a. tirabeed: qaab afeedka la adeegsado marka si caadi ah loo hadlayo; a. maldahan: hadal daboolan oo duluc ama ujeeddo kale ay ku dhex qarsoontahay; wuxuuna xallad u yeela siiba hadalka suugaanta.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
badhan
m.l (-amo, m.dh) Shey yar oo caag, bir iyo wixi lamida ka samaysan, wareegsan xalleefsan daloollo leh oo dharka la gashado meelo gaar ah looga tolo si uu dacalladooda isugu qabto; galuus.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bigil
m.l (-llo, m.dh) (muus.) Qalab muusig hawada ku shaqeeya, labada dacal ka furan, leh daloolo sawdkeeda lagu codeeyo oo sida badan ay ciidammadu isticmaalaan, turumbo.