Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

1. (Dabbaal-ka) a) (xoolo, kd.) dib u soo rogid; celin; waabin. b) Qof aan caqli badnayn: nacas; doqon; seegseeg.

2

2. (Dabbaa-sha) Dabaal.

waa la naqliyay ✓

1

dabbaal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Nacas; axmaq. 2. la-mid: dabbaalid.

2

dabbaal²: m.dh la-mid: dabaal.

3

dabbaal³: f.g1 (-aalay, -aashay) Wax jahaday u socdeen mid ka duwan u weecin; soo celin (xoolo).

waa la naqliyay ✓

1

dabbaal¹: m.l (-llo, m.dh) Nacas; axmaq.

2

dabbaal²: m.dh la-mid: dabaal.

waa la naqliyay ✓

m. n. stupid person, fool

waa la naqliyay ✓

-ka / dabbaasha: (n) stupid (istuupidh) person; silly (sili) person; fool (fuul); idiot (idh-yat); foolish or stupid person , dolt (dhoolt) ~ nacas, doqon

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xoolo dhankay u socdeen ama u jeedeen ma ahee dhanka kale u jeedi. Dh: rog, jedi.

2

dabbaal -ka: (magac, lab, keli) qof dogon ah oo ay garashadiisu liidato. Intuu i diray ayuu haddana dabbaal igu sheegayaa. Dh: nacas, caran, coon, caqligaab, garaadlaawe, candadowl.

3

dabbaal -ka: (magac, lab, keli) maraqa geela. naasaha lagaga maro qayb ka mid ah oo yar oo laba naas ku filan. Dabbaalka hasha ku xir nirigtu yaanay nuugine.

4

dabbaal -ka: (magac, lab, keli) dib u soo rogga ama soo celinta xoolaha.

5

dabbaal-sha: (magac, dhedig, keli) biyaha dhexdooda oo siyaabo badan loo dhexmaro iyadoo aan waxba la saarnayn. Daqsi caanana wuu ku dabbaal bartaa fuudna wuu ku gubtaa.

6

dabbaal-sha: (magac, dhedig, keli) qof dhedig oo leh garaad liita. Dh: doqon, nacas, caran.

waa la naqliyay ✓

1

de: stupid person, fool

2

lx: dabbaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

syn: ardaal, axmaq, caqli yar, doqon, nacas {C & S}

6

key: dabbaal

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: dabaali.

waa la naqliyay ✓

(fal) biyo dabbaal ku dhexmari.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-aashay, -aalatay) la-mid: dabaalo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-aashay, -aalatay) la-mid: dabaalo.

waa la naqliyay ✓

(fal) biyaha dhexdooda dhexmar adigoon waxba saarnayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabaa-sha)

2

Biyaha dhexdooda oo sida kalluunka loo dhex marmaro, iyadoo aan waxba la haysan lana cuskanayn, cagahana aan dhulka lagu hayn; (ama dabbaal).

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhaqdhaqaaq habaysan oo ay nafleydu sameyso markay biyo ku dhex jiraan si aayan ugu hafan. la-mid: dabbaal².

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhaqdhaqaaq habaysan oo ay nafleydu sameyso markay biyo ku dhex jiraan si aayan ugu hafan. la-mid: dabbaal².

waa la naqliyay ✓

f. n. swimming

waa la naqliyay ✓

-dabaasha: (n) swimming (iswi-ming); swim (iswim). Ex: dabaal ma taqaan? do you know how to swim?

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) biyaha oo la dul sabbeeyo iyaga oo aan dhulkana la gaadhayn.

waa la naqliyay ✓

1

a: dabbaal

2

de: swimming

3

lx: dabaal

4

pd: (/sha)

5

ps: n1-f, n2-f

6

key: dabaal

waa la naqliyay ✓

سياحة

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) wax la cabbo; wax aan cunno ahayn oo la quuto. Dh: sharaab.

2

cabbaal: (tilmaame) aan calalis ahayn; wax la cabbo. Dh: cabbitaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabbaan-ka)

2

Biyaha socda, (webi, durdur) meelohooda aan dadka liqine lugta looga gudbo.

waa la naqliyay ✓

1

dabbaan¹: m.l 1. Webi, durdur iyo wixi lamida meesha ugu biyo yar ee lugta looga gudbi karo. 2. la-mid: dabbaanid.

2

dabbaan²: m.dh Fallaar aan dheg lahayn oo sida waranka u dhuuban; lama saaro mariid, waxaa loogu talaggalay in ay wax naafayso.

3

dabbaan³: f.g1 (-nay, -ntay) Webi, durdur iyo wixi lamida lug uga gudbid meesha ugu biyo yar.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. shallow water

2

dabbaan v. ford (a river)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) webi ama durdur socda, lug kaga gudub. Lug baannu ku dabbaannay webiga annaga oo guure ah.

2

dabbaan -ka: (magac, lab, keli) biyo socda lug kaga gudbid. Dabbaan ku mar biyaha.

3

dabbaan -ka: (magac, lab, keli) biyaha socda sida webi ama durdur meelahooda aan dadka liqine lugta lagaga gudbo. Dabbaanka webiga mari awrta raran.

4

dabbaan -ta: (magac, dhedig, keli) fallaadh aan dheg lahayn oo sida waranka u dhuuban mariidna aan la saarin. Waxaa loogu talaggalay in ay wax naafayso.

waa la naqliyay ✓

1

(Darbaal-ka)

2

Shiraac aan biyaha soo deyn oo laami marsan yahay oo alaabada, kd„ la huwiyo si ayan u qoyin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Maro weyn, adag oo baabuurta aqallada iyo wixi lamida roobka looga dado; shiraaq.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Maro weyn, adag oo baabuurta aqallada iyo wixi lamida roobka looga dado; shiraaq.

waa la naqliyay ✓

m. n. canvas, tarp

waa la naqliyay ✓

nickname-m canvas, tarp

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) canvas (kanvas)-, sail (seeyl)-, tarpaulin (taar-pooleri) ~ shiraac

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) maryo la isku tolay oo rarka looga dhigo awrta iyo dameeraha. Dh: karbaash.

2

darbaal -ka: (magac, lab, keli) maro adag oo aan biyaha sii daynin oo alaabada lagu dado si aanay u qoyin. Darbaalka alaabta saar roobka ha ka celiyee. Dh: shiraac.

waa la naqliyay ✓

1

cf: qabil

2

de: canvas, tarp

3

lx: darbaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: darbaal

waa la naqliyay ✓

1

(Ardaal-ka)

2

Qof aan wanaagsaneyn; nacas; dabbaal; (ama ardal).

waa la naqliyay ✓

1

(Axmaq-a)

2

Qof caqli yar; dabbaal; nacas; doqon.

waa la naqliyay ✓

1

(Caalla-ha)

2

Nafleyda caasha leh, la mid ah; nacas; doqon; dabbaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Caallennima-da)

2

Caalle ahaan; nacasnimo; dabbaalnimo; doqonnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Caaq-a)

2

1. Aan caqli badnayn; nacas; doqon; dabbaal.

3

2. Waalid-caasi.

waa la naqliyay ✓

1

(Caaqnima-da)

2

Caaq ahaan; doqonnimo; dabbaalnimo; nacasnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabbaaldeg-ga)

2

Cayaaro iyo waxyaalo kale oo farax lagu muujiyo oo loola jeedo maalin taariikh weyn leh oo la xusa hayo, madax ama la duuba hayo ama booqasho ku timid, aroos. kd.; Xus; damaashaad

waa la naqliyay ✓

1

(Dabbaaldegid-da)

2

Dabbaaldeg wax u samayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabbaalnima-da)

2

Doqonnimo; nacasnimo.

waa la naqliyay ✓

1

(Damaashaad-ka)

2

Dabbaaldeg ama cayaaro wax lagu xusayo, lagu weyneynayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dibadbax-a)

2

Xoogga ama tirada oo la muujiyo, cabasho ama dabbaaldeg darti, inta dibadda iyo meel laga muuqdo loo baxo; bannaanbax; banbax.

waa la naqliyay ✓

1

(Doqon-ka, Doqon-ta)

2

Aan aqoon iyo garaad badan lahayn; nacas; dabbaal; seegseeg.

waa la naqliyay ✓

1

(Fagaarayn-ta)

2

(u fagaarayn) legdan, feer, tartan, dabbaaldeg, kd.. meel fagaare ah oo la wada joogo u samayn, u golaadin.

waa la naqliyay ✓

1

(Fagaara-ha)

2

Meel madal loo wadajoogo sida meelaha lagu cayaaro ama lagu dabbaaldego ama lagu doodo; gole; shir; madal.

waa la naqliyay ✓

1

(Furid-da)

2

1. (quful, kd.) wax xiran fure ama qaliid ku kala bixin.

3

2. (albaab, kd.) balliqid, bashiicin.

4

3. Wax guntan kala bixin.

5

4. Markhaati laysu qabsaday, siduu ahaa u sheegid.

6

5. (guur) qof la qabo sii dayn.

7

6. Hawl la qabtayoo la xusayo, cayaar, dabbaaldeg, shir, hadal, kd. dadka ka qayb gela haya u bilaabid.

8

7. Wax raran rarka ka dhigid.

9

8. Halxiraale ama wax kaloo la isku xiray, sheegid; feydid; bannayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Goob-ta)

2

1. Dhul iska bannaan.

3

2. Kob la banneeyey oo dhis lagu wareejiyey ama iskaba furan oo loogu talaggalay cayaaraha iyo dabbaaldegga iyo wixii kale oo la mid ah oo la daawado.

4

3. Kob wax lagu heero ama wixii ka soo baxa lagu kaydsho, badanaana la taalleeyo; beer; goof.

5

4. Kob dagaal weyni ka dhacay oo labo col isku heshay.

6

5. Gegi dayuuraduhu ku degaan kana duulaan.

7

6. Meel weyn oo la qaybshey, qayb kamid ah.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Mood!) Erey duco ah oo madaxda loo dabbaaldega hayo lagu yiraahdo; Raag!

2

2. (Mood-da) Daliigo balballaaran oo sagalka u eg oo waqtiyada roobka cirka ku dhilma kolka qorraxdu dhacdo.

3

3. (Mood-ka) Maalka inta aan xoolaha nool ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Nacas-ka, Nacas-ta)

2

Qof aan caqli badan lahayn; doqon; dabbaal.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dabaalasho.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) qof dhedig oo nacas ah. Dh: doqon, nacas.

2

dabbaalad-ka: (magac, lab, keli) biyo, dhex sabbayn oo jibaaxid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabbaalid-da)

2

(xoolo, ugaar) dib u soo waabin; soo rogid; horjoogsasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dabbaal³. la-mid: dabbaal¹ (2).

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) in yar joojin oo aguugga ka hakin. Lo'du dabbaalidda ayay ku mirataa. Dh: waabin, hakin, dabaalis.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dabaalin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qof aan dabbaal aqoon biyo dhexmarsiin, dabaalsiin biyaha dhexdooda.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dabbaal biyo dhexdood ku marin.

2

dabbaalis-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo socda joojin ama leexin. Dh: hakin.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) nin aabbihii noolyahay. Li: agoon.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ka dambayn oo wax daba yaal ahaan. Ninna inuu daba'aal ahaado ma jecla. Dh: dambeeye. Li: horyaal.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-a-yiil, -a-tiil) Wax wax kale gadaashiisa aallid.

waa la naqliyay ✓

m. n. cook (male)

waa la naqliyay ✓

-a: (n) cook (kook)-, male cook ~ kariye

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: cook (male)

3

lx: dabbaakh

4

pd: (-a)

5

ps: n2-m

6

key: dabbaakh

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] applied

waa la naqliyay ✓

1

de: applied

2

lx: dabbaqan

3

pd: (dabbaqnaa)

4

ps: adj-der

5

key: dabbaqan

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabcaal-ka)

2

(qof) deeq daran; bakhayl; muudal; masuug.

waa la naqliyay ✓

1

dhabcaal¹: m.l (-llo, m.dh) Nin aan hantidiisa waxba ka bixinin; bakhayl, muudal.

2

dhabcaal²: m.dh (-lo, m.l) Naag aan hantideeda wax ka bixin. la-mid: dhabcaalad.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Nin aan hantidiisa waxba ka bixinin; bakhayl, muudal.

waa la naqliyay ✓

m. n. miser, mean person

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) 1. miserly (maysarli); stingy (istinji) ~ bakhayl, gacan adag, bakhiil, qudur. -Syn: close-fisted, niggardly, penny-pinching, miserly, parsimonious, penurious, tight, tightfisted. Ex: ninka dhabcaal ah; the stingy man. 2. dhabcaal -ka: (n) miser (maysar).

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qofka gacantiisu gurran tahay ee aan midigta wax ku qabsan.

2

dhabcaal -ka: (magac, lab, keli) qofka aan si fudud wax ku bixin oo aad xoolaha u jecel. Dh: bakhayl, dhudhuc. Li: deeqsi, faxal.

waa la naqliyay ✓

1

de: miser, mean person

2

lx: dhabcaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

syn: bakhayl, masuug, muudal, shaxiix

6

key: dhabcaal

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Farriin farxad leh oo cid loogu hambalyeeyo. 2. Warqad rasmi ah oo dawlado, hay'ado iyo wixi lamida isu diraan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Farriin farxad leh oo cid loogu hambalyeeyo. 2. Warqad rasmi ah oo dawlado, hay'ado iyo wixi lamida isu diraan.

waa la naqliyay ✓

m. n. message, correspondence; telegram; editorial, newspaper article; test; letter, mail, post

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) message (ma-seeyj); telegram (tela-garaam) ~ dhanbaal. Ex: dhambaal qoraal ah baan u diray; I sent him a written message

waa la naqliyay ✓

1

Messaggio

2

Message

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) waraaq qoraal ama farriin ah oo cid loo diro gaar ahaan ta madaxdu isweydaarsadaan. Dh: waraaq, qoraal.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhanbaal

2

de: message, correspondence; telegram; editorial, newspaper article; test; letter, mail, post

3

lx: dhambaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: dhambaal

waa la naqliyay ✓

1

(Dhanbaal-ka)

2

1. Waagii hore, warqaado ama farriin degdeg ah oo loo dhiibo qof lug ah ama faras.

3

2. Hawlaha guud oo qaranka dhinac kamid ah oo maamula waxyaalaha dadku isu qora hayo ama isu dira hayo oo dhan, boosto.

waa la naqliyay ✓

m. n. urgent message; letter, mail, post

waa la naqliyay ✓

(Danbal) May, S Afzelia quanzensis Welw. Caesalpinaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) message (ma-seeyj); telegram (tela-garaam) ~ dhambaal, fartiin, fariin.. Ex: dhanbaal qaraal ah baan u diray; I sent a written message

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) farriin qoran ama hadal ah oo cid kale loo gudbiyo.

waa la naqliyay ✓

1

a: dhambaal

2

de: urgent message; letter, mail, post

3

lx: dhanbaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: dhanbaal

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xaamxaamo oo socod isku diyaari. Waryaa qababaal waa la dhaqaaqayaaye. Dh: diyaargaraw.

2

qababaal -ka: (magac, lab, keli) xaamxaamasho socod loo xaamxaamto oo safar la isku diyaariyo. Laba cishaba qababaal ayaan ku jiraa. Dh: diyaargaraw.

3

qababaal -ka: (magac, lab, keli) kharashaad yaryar oo qof meel kaga hadhhadha muddo toddobaad illaa bil ah. Qababaal yaryar oo magaalada igaga hadh-hadhay ayaan urursanayaa oo waan baxayaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Abaal-ka)

2

Samafal laysu galay, xusuusta wanaagsan iyo mahadda laysaga hayo; lib; gallad.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Samo cid loo galo. Tusaale: “Cali, abaal buu ii galay”. 2. Xasuusta wanaagsan ee la isaga hayo samo la isu galay. Tusaale: “Xasan, abaal baan u hayaa”.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Samo cid loo galo. Tusaale Cali, abaal buu ii galay. 2. Xasuusta wanaagsan ee la isaga hayo samo la isu galay. Tusaale Xasan, abaal baan u hayaa.

waa la naqliyay ✓

m. n. favor, reward, gratitude; just deserts

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. favor (feyver); a gracious or friendly act that is freely granted ~ asxaan. Ex: abaal ma ii gali kartaa? can you do me afavor? 2. merit (meerit); worth (woorth) ~ mudnaan. Ex: abaalkiisa marsii! give him what he deserves!

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wanaag iyo samafal ay cidi kuu gasho; xusuusta wanaagsan iyo mahadda la isugu hayo. Abaal dad galaa badan, dad gudaase yar.

waa la naqliyay ✓

1

de: favor, reward, gratitude; just deserts

2

lx: abaal

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

xe: He got his just deserts.

6

xv: Abaalkiisu helay.

7

key: abaal

waa la naqliyay ✓

1

(Abbaan-ka)

2

Dad u taliya; madax; magangeliye.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Qof cid magan geliyey. 2. Qof, cid magan u ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) 1. Qof cid magan geliyey. 2. Qof, cid magan u ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. protector, patron, leader

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qofka cid kale u wakiil ah iyaga iyo xoolahooga ba. Nin abbaan ah mooyee mushteri lama aqoonayne.

2

abbaan-ka: (magac, lab, keli) qofka meherad ama farsamo cid kale u suubbiya ee shaqaale ama adeege uga ah. Dh: midiidin.

3

abbaan -ka: (magac, lab, keli) qofka waddada iyo meelaha ambada ah yaqaan ee haga dad safar ah oo badeecad sida.

waa la naqliyay ✓