Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

-ka: (magac, lab, keli) eeg daalalyo.

waa la naqliyay ✓

(fal) dareen yaqyaaqsi oo lala mantagi gaadho, ha ku qabto.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg qaalalyoo. la-mid: qaalalyoobid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cunta badan darteed calool'afuufmid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dareen sillan oo lagu sigto ama leh matag oo ay keento cunto xumaatay ama dhadhan la kahdo oo la cunay. Dh: yaqyaqsi, yaqyaqsood, daalalyood, yalaalugo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Qaalalyo ku dhicid (xoolo). la-mid: qaalalyow.

waa la naqliyay ✓

(fal) aad u dibbir.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ka mishiiqso; ka dhegqabso; iskala faan. Ka ash'ash xumaanta.

2

ash'ash -ka: (magac, lab, keli) dareenka nacaybshaha iyo daalalyoodka iskugu jira ee wax aad aragtay ama maqashay kaa qabta.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax araggiisa ku daalalyood.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) daalalyo baruurta iyo cunnada subbagga lehi qofka ku kiciyaan. Dh: ladaadyood, daalalyood.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hunqaaco. dareemid. Dh: ladaadyood, daalalyood.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) daalalyo iyo nicid xooggan dareemid. Dh: daalalyood.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: qaalalyood.

waa la naqliyay ✓

-da: (magacwadareed) bilo ka mid ah bilaha jiilaalka, labada bilood ee ka horreeya bisha u dambaysa jiilaalka ee cirirka. Dhaxantii daalalada ayaan ku harqay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hareeraha day, baallahaaga eeg. Markaan baallooday baan buugga arkay

2

baallood -ka: (magac, lab, keli) daymo hareeraha ah. Anigaaba baalloonayee baarax baa dhacaye. Dh: jeelaalo, jalleeco, daymood.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg balaloo.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha oo geed sun leh daaqay bukood.

2

balalood -ka: (magac, lab, keli) xoolo soo aroora iyaka oo aan yeel iyo qalab lagu waraabiyo loo sidin, ceelalyana ka soo horraynin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) afar god oo ka mid ah siddeed iyo labaatanka god ee dayaxu fadhiisto. Habeen daalallo ayuu dhashay Yuusuf.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabayood-ka)

2

Geed aan weyneyn oo miro la cuno bixiya.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Geed nagaar faala, leh caleemo yaryar iyo buruq dharka lagu dhaqdo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Geed nagaar faala, leh caleemo yaryar iyo buruq dharka lagu dhaqdo.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] tree species, with edible fruit

waa la naqliyay ✓

Momordica spinosa 10

waa la naqliyay ✓

1

(Dabayod) N Limonium somalorum (Vierh) Hutch & Bruce. Plumbaginaceae.

2

N Limonium axillare (Forsk)0. Kuntze. Plumbaginaceae.

3

N Limonium xipholepis (Bak) Hutch & Bruce. Plumbaginaceae.

4

N Limonium cylindrifolium (Forsk) Cuf. Plumbaginaceae.

5

N Momordica dissecta Bak.F. Cucurbitaceae.

6

C Momordica spinosa (Gilg) Chiov. Cucurbitaceae.

7

N Thunbergia guerkeana Lindau. Acanthaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) geed aan weyneyn oo midho bixiya xilliga barwaaqada. Waa geed ay dawo ahaan dumarku u adeegsadaan oo ay isku ulaan marka ay ummulaan haddii xanuun iska dareemaan. Anigaa dabay oo dabayood shitay.

2

dabayood -ka: (magac, lab, keli) wax badankii tegey, in yar oo weli ka dambaysa. Dh: dabayaaqo.

waa la naqliyay ✓

1

de: tree sp., with edible fruit

2

lx: dabayood

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-col

5

key: dabayood

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhalaalo.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg faalloo.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg faalloo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) «ka arrin ama wax kale, wax ka sheegid.

waa la naqliyay ✓

1

(Naallood-ka)

2

Naallo helid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: naallayn.

waa la naqliyay ✓

m.l eeg naalloo.

waa la naqliyay ✓

v.pat: be happy ~ lucky

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) (ku ~) xaalad farxadeed, wanaag iyo barwaaqo ku raaxaysi. Nin nabad ku soo toosay quudka maalintaana haya naallood kama maqna.

waa la naqliyay ✓

1

de: be happy ~ lucky

2

lx: naallood

3

nt: naallood (ka) [vn-m]

4

pd: (naallooday)

5

ps: v1=pat

6

key: naallood

waa la naqliyay ✓

1

(Qaalalya-da)

2

(xoolo) Caloosha oo kacda ama dacaroota, oo sida wax laqanyaysan lala noqdo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Caloosha oo kacda ama dacaroota oo sida wax laqanyaysan ay xooluhu la noqdaan, marka ay cunto ama biyo iska badshaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. upset stomach (in sheep, goats ~ livestock)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac,dhedig keli) xanuun caloosha ku dhaca oo kiciya sida dacarta. Gabadhaqaala ayaa haysa. Dh: dacar.

waa la naqliyay ✓

1

de: upset stomach (in sheep, goats ~ livestock)

2

lx: qaalalyo

3

pd: (/da)

4

ps: n-f

5

key: qaalalyo

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg daranyoo.

waa la naqliyay ✓

m.l eeg daranyoo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) daranyo iyo baylah qabid. Daranyood ayuu ninku meesha ugu dhintay. Dh: baylahid.

waa la naqliyay ✓

(Lamalod) C Ormocarpum muricatum Chiov. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) la-mid: qaalalyoo.

waa la naqliyay ✓

v. have a puffed up ~ upset stomach due to overeating

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dibbiro ay cunto darteed calooshu la bokhokhdo.

waa la naqliyay ✓

1

de: have a puffed up ~ upset stomach due to overeating

2

lx: qaalalyow

3

pd: (qaalalyooday)

4

ps: v3a=intr

5

key: qaalalyow

waa la naqliyay ✓

1

(Daltabyood-ka)

2

Daltabyo qabasho.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg daltabyoo.

waa la naqliyay ✓

m.l eeg daltabyoo.

waa la naqliyay ✓

v.pat: feel homesick, suffer from homesickness

waa la naqliyay ✓

-ay / daltabyootay: (v) feel homesick. Ex: waan daltabyooday; Ifeel homesick

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dareenka xiisaba dalkii hooyo.

waa la naqliyay ✓

1

de: feel homesick, suffer from homesickness

2

lx: daltabyood

3

pd: (daltabyooday)

4

ps: v1=pat

5

key: daltabyood

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg laadadyoo.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg laadadyoo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) laadadyo dareemid; lallabood; liidaanyood.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dibbirido dhereg badan dartii la afuufmid.

waa la naqliyay ✓

1

(Bal-biot) S Burnatia enneandra Micheli. Alismataceae.

2

N Scilla carunculifera Chiov. Liliaceae.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: dibqallooc.

waa la naqliyay ✓

m. n., [compound] scorpion

waa la naqliyay ✓

-a: (n) scorpion (iskoorpiyan) ~ hangarale

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) bahal yar oo cayayaanka lagu tiriyo oo sunta halaga leh kagana duwan addimo oo dabada wax ku ganiina. Dh: aleelaale, dibqallooc, hangaralle.

waa la naqliyay ✓

1

a: dibqallooc

2

de: scorpion

3

lx: dabaqallooc

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m-cmp

6

key: dabaqallooc

waa la naqliyay ✓

عَقْرَب

waa la naqliyay ✓

1

(Labakelyood-ka)

2

Labo kelyood leh; geesi; aar.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh L. ah: qof dhiiran.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh L. ah: qof dhiiran.

waa la naqliyay ✓

m. n., idiom (adj.): brave man; fearless, intrepid

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geesi aan cabsoon. Dh: laba'xiniinyood. Li: fulay.

waa la naqliyay ✓

1

de: brave man; [atr.] fearless, intrepid Lit: two kidneys

2

lx: labakelyood

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m-idiom

5

syn: aar, geesi

6

key: labakelyood

waa la naqliyay ✓

-da: (n) dragonfly (daraagan falaay)

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg aabyoo.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg aabyoo.

waa la naqliyay ✓

ay /aabyootay: (v) provoke (pro-vowk). Ex: ku aabyood; incite to anger or resentment

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) (ku ~) si quudhsi, kibir iyo islaweyni ku jiro, cid kale ku gardarrood.

waa la naqliyay ✓

(fal) aale ka guro ama ka dhigo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Ku b.: yalaalugo dareemid.

waa la naqliyay ✓

(fal) 'xoolo' dhir ama doog aad cuntay ku sumow oo ku bukoo. Lo'dii way wada balalootay.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-cday, -catay) Si xasilloon wax u akhrisasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-cday, -catay) Si xasilloon wax u akhrisasho. m.f.dh, daalacasho.

waa la naqliyay ✓

v. study, learn

waa la naqliyay ✓

-daalacday / daalacatay: (v) browse (baraaws); browse through ~ fiir fiirso

waa la naqliyay ✓

1

(fal) isha mari oo akhriso adoo aamusan. Daalaco casharkaaga dabadeedna seexo. Dh: raaco.

2

daalaco: (fal) wax aan dadka kale u muuqan arag oo daawo.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: study, learn

3

lx: daalaco

4

pd: (daalacday)

5

ps: v3b=

6

syn: baro

7

key: daalaco

waa la naqliyay ✓

m. n. major Somali clan

waa la naqliyay ✓

nickname-m stone-house enclosure; mason

waa la naqliyay ✓

(n) name of a Somali clan

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay xilli cadaawe reeraha uu ka dhashay oo dhulkii ka qaatay oo la rajaynayo inuu noqdo geesigii dhulkaa tolka soo oodi lahaa oo cadaawaha ka difaaci lahaa.

waa la naqliyay ✓

1

cf: Dir, Hawiye, Isaaq

2

de: major Somali clan

3

lx: Daarood

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m

6

key: Daarood

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: dhalaalo.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (maac, dhedig, keli) dhaxan aad u qabaw oon dabayl lahayn oo subaxa hore dhacda. Dhalalada dugsi ka fadhiiso. Dh: gabadano, dhaxan.

2

dhalalo -da: (maac, dhedig, keli) xanuun ilkaha laga dareemo kolka wax aad u qabaw la cabbo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Daal.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Ka f.: wax faallo ka bixin.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Ka f.: wax faallo ka bixin.

waa la naqliyay ✓

(fal) «ka~ » arrin ama wax kale, wax ka sheeg.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) la-mid: naallee.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Ku n.: 1. Farax iyo guul ku jirid. 2. Wax rajo ku eegid. m.f.dh, naallood. la-mid: naallee.

waa la naqliyay ✓