daabuur

-ta: (magac, dhedig, keli) waadaan ceelka la soo daray oo aan buuxin.

m.dh Shimbir yar, bay ah, kooxkoox u socota oo qodata gocosada iyo abuurka duugan.

-ta: (magac, lab, keli) shinbir yar oo leh midabyo, kooxkooxna u socota oo qodata gocosada iyo abuurka duugan.

Grewia tenax 40

-ka: (magac, lab, keli) laboodka dadka. Dh: rag. Li: haween.

1. (Abuur-ka) a) Wax aan hor u jirin uumis; alkun. b) Geed ubxa haya, docda uu lafta ama iniinta ku lee yahay, oo kolkii la beero korta oo geed hor leh oo cusub noqota; laf ama iniin ama cad kasta oo geed hor leh noqon karta; firi. c) Hawsha la qabto kolka beerta abuurka lagu rida hayo.

2. (Abuur-ta) Sida loo uumay (farsamo, hab, qaab); baxaalli.

abuur¹: m.l 1. (m.l.u) Miro loogu tala galay in wax lagu beero. 2. la-mid: abuurid.

abuur²: m.dh Dabeecad ama muuqaal loo dhashay; baxaalli. la-mid: abuuris.

abuur³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax aan hore u jirin uumis. 2. Wax beerid.

abuur¹: m.l 1. (m.l.u) Miro loogu tala galay in wax lagu beero. 2. la-mid: abuurid.

abuur²: m.dh Dabeecad ama muuqaal loo dhashay; baxaalli. Tusaale: Hala yaabin, qofkaas waa abuurtiise. la-mid: abuuris.

abuur³: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax aan hore u jirin uumis. 2. Wax beerid. m.f.dh, abuurid.

m. n. seed; growing thing; creation

abuur v. plant; create

-ay / tay: (v) plant (palaant); place seeds or young plants in [land]; sow ~ beer

abuur-ka: (n) seed (siidh); seed stock; a supply of seed for planting —ku abuur -ay / tay: (v) implant (impalaant)

(fal) 'awood Ilaahay' wax aan jirin uun; meel bilow ah wax ka alkun. Ogow aayaadka Koonka, Ilaahay baa abuuray, arsaaqda na nagu mannaystay. Dh: alkun, uun.

abuur: (fal) beer iyo wax la mid ah fal; dhulbeereed shinniyee. Beerta sannadkan qamadi ku abuur. Dh: beer, fal.

abuur -ka: (magac, lab, keli) alkunka Eebbe ee adduunyada alkumay. Abuurka Alle keligii baa leh. Dh: uun, uumitaan.

abuur -ka: (magac, lab, keli) dhirta ubaxa lihi docda ay lafta ama iniinta ku leeyihiin oo kolkii la beero geedku ka soo baxo.

abuur -ka: (magac, lab, keli) shinnida xulka ah ee beerta loogu talo galay; firida tayada leh ee beeritaanka loo xulay. Dh: shinni, firi.

abuur -ka: (magac, lab, keli) makhluuqaadka kala duwan ee Alle uumay. Dh: uun, uumiye.

abuur -ka: (magac, lab, keli) abuurista oo ah hawsha la qabto kolka beerta shiinnida lagu ridayo. Dh: abuuris, shinniyays.

abuur -ta: (magac, dhedig, keli) sida iyo farsamada loo uumay; habka iyo qaabka loo sameeyay. Inantaa, anigu abuurteedaan la yaabay. Dh: baxaalli.

بذرة

(Aabbur-ka)

Weel afka ka awda; dabool; fur.

aabbur¹: m.l (aabburro, m.dh) Weel yar, wax lagu shuban karo, oo dhiilaha, haamaha iyo wixi lamida afka lagaga xiro.

aabbur²: f.g1 (aabburay, aabburtay) Dhiil, haan iyo wixi lamida weel yar oo wax lagu shuban karo afka kaga xirid.

aabbur¹: m.l (-rro, m.dh) Weel yar, wax lagu shuban karo, oo dhiilaha, haamaha iyo wixi lamida afka lagaga xiro.

aabbur²: f.g1 (-ray, -rtay) Dhiil, haan iyo wixi lamida weel yar oo wax lagu shuban karo afka kaga xirid. m.f.dh., aabburid.

m. n. plug, stopper, cover, lid

aabbur v. stop up, plug, cover

-ka: (n) lid (lid); cover (kaver); top ~ dabool, guf. Ex. aabburka ka qaad; take the lid off.

(fal) eeg aabbudh.

afbuur¹: m.f.dh la-mid: afbuurid.

afbuur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Caro ama isla weyni la aamusid; afuur.

v. hold a grudge; become silent because of anger ~ contempt; be in a bad mood

de: hold a grudge; become silent because of anger ~ contempt; be in a bad mood

lx: afbuur

pd: (afbuuray)

ps: v1=

key: afbuur

f.g1 (-ulay, -ushay) Xoolo koox-koox u socda si degdeg ah u rarid.

(fal) daadguree oo raashin uudka ka qaad oo meel la dhigo gee. Jallaha daabul oo bohosha ku gur. Dh: daadguree.

daabul-ka: (magac, lab, keli) ka guridda hadhuudh uudka laga qaado oo boholaha iyo meelaha lagu kaydinayo la geeyo. Dh: daadgurayn.

-ka: (n) tarmac (taar maak)-, asphalt (aasfoolt)-, blacktop (balaaktaap) ~ laami, daamir

-ka: (magac, lab, keli) eeg daamir.

name: David

de: David

lx: Daauud

ps: name-m

key: Daauud

m. n. peacock

bw: Arabic

de: peacock

lx: daauus

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: daauus

(Dabuub-ta)

Hadal, dood, baane, baanise.

m.dh (-bo, m.l) 1. la-mid: dabeeb. 2. Meel hoobad ah.

f. n. discussion, argument, 'words'

-ta: (n) standpoint (istaandh-pooynt); point of view; one's opinion or conviction. Ex: dabuubtayda maqal!; listen to my point of view!

-ta: (magac, dhedig, keli) hadalka uu qofku ku tiraabo. Dabuubtiisa gabay wataan ka tegay dihashadiisiiye.

dabuub-ta: (magac, dhedig, keli) ujeeddada ama nuxurka hadalka. Dabuubta gabaygan cid ku daasha mooyaane cid kale ma fahmi karto. Dh: dulucda, biyadhac.

de: discussion, argument, 'words'

lx: dabuub

pd: (-ta)

ps: n1-f

key: dabuub

m.l D. ah: xarig dun laga sameeyo oo fardaha lagu jareeyo.

-a: (magac, lab, keli) xarig dun laga sameeyo oo fardaha lagu jareeyo.

1. (Daruur-ka) Tolmo kabaha iyo lammooyinka, kd., serjiyada lagaga tolo, qurux iyo si ayan u furfuran darteed; rigrigo.

2. (Daruur-ta) Dhibco biyo ah oo yaryar oo ciiddaas ah oo inta isu yimid ishu qabato, oo cirka dhexdiisa hehaaba haya: kolkay dhulka fadhido waa ciiryaamo ama dhedo.

daruur¹: m.l 1. Tolmo kabaha, lammooyinka iyo wixi lamida sarjiyada looga tolo si loo qurxiyo. 2. Midab barobaro cadcad ah oo xoolaha qaarkood yeeshaan.

daruur²: m.dh (-ro, m.l) Caad biyo xambaarsan oo cirka iyo dhulka dhexdooda heehaaba.

daruur³: m.dh (-ro, m.l) (fiisikis) Dhibco yaryar oo biyo ah oo ka samaysmay uumi-bax biyood oo galay gibilka, ka dibna ku qaboobay meel joog sare leh oo dhulka dushiisa. Uumi-baxa biyuhu wuxuu ka yimaadaa, harooyinka, webiyada iyo wixi lamida.

daruur⁴: f.g1 (-ray, -rtay) Kabo, laammo iyo wixi lamida sarjiyadooda tolmo lagu qurxinayo u yeelid.

daruur¹: m.dh (-ro, m.l) Caad biyo xambaarsan oo cirka iyo dhulka dhexdooda heehaaba.

daruur²: m.dh (-ro, m.l) (fiisikis) Dhibco yaryar oo biyo ah oo ka samaysmay uumi-bax biyood oo galay gibilka, ka dibna ku qaboobay meel joog sare leh oo dhulka dushiisa. Uumi-baxa biyuhu wuxuu ka yimaadaa, harooyinka, webiyada iyo wixi lamida.

Cloud

v. put a border on

daruur [feminine] n. cloud

name-m cloud, mist

-ta: (n) cloud (kalawdh)

daruuro leh: (adj) cloudy (kalawdhi)

(fal) kabo saan ah iyo wax la mid ah rigrigo u samey. Sartan kabaha ah ii daruur. Dh: tol.

daruur: (fal) «u» iska diid oo ha yeelin; si daran uga soo horjeedso.

daruur -ta: (magac, dhedig, keli) uumiga biyuhu kolkuu sare u baxo ee u qaboobo ee aanu weli di'in. Nin daar ku jiraa daruur ma arkee illeen xalay roobkibaa da'ayeey: Dh: fad, heego, dhool, xay.

سَحَابَة

-ka: (magac, lab, keli) qof aan weji furneyn oo cabuus ah.

-ka: (magac, lab, keli) madow roobaad oo aan loo kala garanayn cir da'aya iyo daruur.

-ta: (magac, dhedig, keli) meesha dadka dhintay lagu aaso.

m.l Kutubkii loo soo dejiyey nabi Daa'uud.

m.l Kutubkii loo soo dejiyey nabi Daa'uud.

f. n. psalm; Psalms (book of the prophet David)

bw: Arabic

de: psalm; Psalms (book of the prophet David)

initial: s

lx: sabuur

pd: (-ta)

ps: n2-f

key: sabuur

name-m dry-skinned

-ka: (magac, lab, keli) sixir iyo fal horey la isugu dhigay furiddii; sixir iyo baab hore, wax ku akhriyid oo burin. Baabfur iyo dabiib culimo loo yeedho, Eebbe waa bogsiin karaa, bukaan baaddil lagu baabay. Dh: sixirfur.

-ka: (magac, lab, keli) caws la bah ah cawsqurunka oo rarada laga sameeyo xooluhuna daaqaan. Waaryaa badhiwayne, baaxuurow ba'aw, bilicdaa ma leedahay. Dh: badhiwayne.

baaxuur -ka: (magac, lab, keli) qof karti iyo awood badan oo arrin iyo aqoon ba leh. Dh: carceer.

baaxuur -ka: (magac, lab, keli) daayeerka kiisa coofaadhka ah ee gaboobay. Dh: daaxuur.

m.l Dhismo yar oo badanaa geedo iyo caws ka samaysan oo hargaantigu u galo gorayada, marka uu gaadayo.

cambuur¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Gashi haweenku qaato oo ilaa lugaha ku eg. 2. la-mid: camambuurid.

cambuur²: f.mg1 (-ray, -rtay) la-mid: camambuur².

m.l (-rro, m.dh) Gashi haweenku qaato oo ilaa lugaha ku eg.

m. n. robe, smock, frock, any style of ladies' dress, lady's outfit

-ka: (n) woman's dress; blouse (balaawz); gown (gaawn); frock (farook); robe (rowb) ~ canbuur, kurdad

-ka: (magac, lab, keli) maro haweenku qaataan oo googgaradda qarisa. Dh: kurdad.

a: canbuur

de: robe, smock, frock, any style of ladies' dress, lady's outfit

lx: cambuur

pd: (-ka)

ps: n2-m

syn: toob

key: cambuur

(Canbuur-ka)

Gashi haweenku qaataan oo googgaradda qariya; kurdad.

m. n. frock, dress

-ka: (n) woman's dress; gown (gaawn)-, frock (frook) ~ cambuur, kurdad

-ka: (magac, lab, keli) gashi haweenku qaataan oo googoradda qariya. Dh: toob, kurdad, kordad.

de: frock, dress

lx: canbuur

pd: (-ka)

ps: n2-m

see: cambuur

key: canbuur

name-m beloved; David; Prophet in the holy Qur'an

nickname; name-f peacock

-ka: (n) peacock (pii-kak)

-ka: (magac, lab, keli) shinbir aad u qurux badan oo leh baalal badan oo sida jeegaanta u kala baxa, midabyadeedana leh. Daa'uus la moodyeey qurux, dumar baad u sidataa.

f.g1 (-ulay, -ushay) Dad, xoolo, alaab iyo wixi lamida oo badan si degdeg ah u daadgurayn.

f.g1 (-ulay, -ushay) Dad, xoolo, alaab iyo wixi lamida oo badan si degdeg ah u daadgurayn. m.f.dh, daabbulid.

(fal) alaab badan si isdabajoog ah u qaad, sii rar, sii gee. Dh: daadguree, majabtee.

-ka: (magac, lab, keli) macaluul iyo gaajo ka bi'in. Daabtirka xigtaada ogow oo ha moogaan. Dh: dheefsiin. Li: gaajaysiin.

(fal) sarci jallo ah oo uud yaal daldalo oo meel geyso. Dh: daadgurayso.

daabulo-da: (magac, dhedig, keli) in dameer gaado oo jaad ah oo u dhiganta afartan marduuf. Arooska waxa la keenay shan daabulo oo jaad ah.

(Daacuun-ka)

Cudur la is qaadsiiyo oo isku kol dad badan ku dhaca ama dhul ballaaran ku baaha; (daacuun-caloolo, dabaxaw; koleera, tiifo, ...).

daacuun¹: m.l Cudur calooleed aad halis u ah, dhaqso u faafa oo leh shuban badan oo biyo ah. la-mid: daacuun-calooleed, daacuuncaloolo.

daacuun²: m.l (daawo) Cudur muddo gaaban oo la is qaadsiiyo oo ku dhaca xiidmaha waxaana keena baktiiriyada “vibrio cholerae”. Astaamaha: matag badan, shuban biyha bariiska u eg, jirka oo biyuhu ka dhammaadaan; cudurka waxaa laga qaadaa cunto ama biyo aan nadiif ahayn oo u gaadhay saxaro qof qaba cudurkaas.

daacuun¹: m.l Cudur calooleed aad halis u ah, dhaqso u faafa oo leh shuban badan oo biyo ah. la-mid: daacuuncalooleed, daacuuncaloolo.

daacuun²: m.l (daaw.) Cudur muddo gaaban oo la is qaadsiiyo oo ku dhaca xiidmaha waxaana keena baktiiriyada 'vibrio cholerae'. Astaamaha: matag badan, shuban biyha bariiska u eg, jirka oo biyuhu ka dhammaadaan; cudurka waxaa laga qaadaa cunto ama biyo aan nadiif ahayn oo u gaadhay saxaro qof qaba cudurkaas.

m. n. cholera

-ka: (n) cholera (kalora) ~ daacuun-caloolo

-ka: (magac, lab, keli) cudur keena shuban. xoog leh oo degdeg qofku u nafbaxo, ka dib fuuqbax ku dhaca ruux. Daacuun baa ka dillaacay tuullada. Dh: daacuuncalooleed, koleera, dabbaxaw.

a: daacuuncaloolo (/ha ~ /da) [n-m/f]

bw: Arabic

de: cholera

lx: daacuun

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: daacuun

-ka: (magac, lab, keli) qax meel dheer loo daaduumo oo loo hayaamo. Dh: dalandool.

-ka: (magac, lab, keli) arrin qarsoonayd oo la soo bandhigayo. Daahfur buu ku sameeyay buugii uu qorayay. Dh: bandhig.

daahfur-ka: (magac, lab, keli) wax qarsoonaa, oo cilmibaadhis lagu ogaaday.