cusbay — Macnaha & Turjumaada

1

(fal) dhallaan, cusbo geli; cusbo ku daawee.

2

cusbay: (fal) soor iyo wixii la mid ah, milix ku dar.

waa la naqliyay ✓

1

(Cusbayn-ta)

2

Cusbo ku darid; cusbo korka ka marin; cusbo ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cusbee.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) dhallaan, cusbo gelin; cusbo ku daaweyn; cusbays.

2

cusbayn -ta: (magac, dhedig, keli) cunto iyo wixii la mid ah, cusbo ku darid. Dh: milixayn, cusbays.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, dhedig, keli) eeg cusbayn.

waa la naqliyay ✓

(fal) culays ku kordhi; wax culus ka dhig. Dh: cuslee. Li: fududay, fududee.

waa la naqliyay ✓

(fal) tixgelintiisa ku tala gal oo isku diyaari. Go'aanka cusub ee shaqaalaha xusbay. Dh: xusbee, xushmee.

waa la naqliyay ✓

1

(Carjab-ka)

2

Carkii cusaybku ka ba'ay; aan cusbayn; duug.

waa la naqliyay ✓

1

(Dharaan-ka)

2

Dhar aan cusbayn ama aan qaali ahayn oo la xirto marka hawlaha gacanta qaarkood la qabanayo; dharka intiisa lagu adeegto.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Duug-ga) (maro, kd.) Aan cusbayn; wax badan laga joogo waagii la sameeyey.

2

2. (Duug-ta) Qof dhintay, xabaalid, aasid.

waa la naqliyay ✓

1

(Seytuun-ka)

2

1. Geed geedaha kuwa u waxtar badan ka mid ah oo geed-abaareed ah; waxaa mirihiisa laga lisaa saliid-seydda la wada yaqaan.

3

2. Miraha seytuunka ka baxa, oo ama sidooda loo cuno (iyagoo cusbaysan ama khal lagu daray) ama saliid laga sameeyo, saliidseydda, sida subagga oo kale baa wax loogu iidaantaa oo loogu shiilaa; waxay kale oo wax ka tartaa saabbuun-samayska.

4

3. Geed kale oo labaad oo Soomaalidu seytuun u taqaan iyo mirihiisa, iyagana la cuno; guwaafa ama jawaafa.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cusbaysan. la-mid: cusbaysnaan.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: cusbaysnaan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Maro yar, aan cusbayn oo la xirto inta hawl la hayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Darajada cusbaysanaanta ama milixsanaanta ee badweynada, badaha, balliyada, iyo webiyada, badanaa waxaa loo tibaaxaa tirada qaybaha kunkiiba, ama miisaanka cusbada ku milan kunkii qayboodba oo biyo ah. Celceliska milixsanaanta biyaha baddu, tusaale ahaan, waa 35 kunkiiba, laakiin milixsanaantu waxay ku kala duwantahay laga billaabo 40 ka kor kunkiiba biyaha Badda Dhexe ilaa iyo 30 kunkiiba badaha cirifyada. Baraha agtiisa waxaa jira gobol milixsanaantiisu ay hoosayso, roobka culus ee ka da'a awgiis.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) Maro yar, aan cusbayn oo la xirto inta hawl la hayo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (juqraafi) Darajada cusbaysanaanta ama milixsanaanta ee badweynada, badaha, balliyada, iyo webiyada, badanaa waxaa loo tibaaxaa tirada qaybaha kunkiiba, ama miisaanka cusbada ku milan kunkii qayboodba oo biyo ah. Celceliska milixsanaanta biyaha baddu, tusaale ahaan, waa 35 kunkiiba, laakiin milixsanaantu waxay ku kala duwantahay laga billaabo 40 ka kor kunkiiba biyaha Badda Dhexe ilaa iyo 30 kunkiiba badaha cirifyada. Baraha agtiisa waxaa jira gobol milixsanaantiisu ay hoosayso, roobka culus ee ka da'a awgiis.

waa la naqliyay ✓

/gamon/ (n) hilib doofaar oo cusbaysan, oo badanaa la solo.

waa la naqliyay ✓

/soolt-wootar/ (adj) biyo cusbaysan (biyo milix leh, sida kuwa badda).

waa la naqliyay ✓

/soolti/ (adj) cusbaysan (milix leh).

waa la naqliyay ✓

s.m. hilib doofaar (cusbaysan).

waa la naqliyay ✓

1

asbi il daraal

2

cusbayn

waa la naqliyay ✓

-ga: (magacwadareed) dadka deegaanka aan ku cusbayn hore ugu noolaa; aan gadaal ka'imad ahayn. Reerkayagu waa ab'ogaa weligii deegaankan ku dhaqnaa. Dh: waddani.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) qof dumar ah oo aan nadaafadda iyo miigganaan badan lahayn. Baali dumar, baradeeda eedday. Dh: basari, goonbaar. Li: gaari, dhabeel.

2

baali: (tilmaame) weel aan cugnayn. Dhiil baali ah baad caanaha ku shubtay.

3

baali: (tilmaame) shey la isticmaalay oo gaboobay sida dhar; walax aan cusbayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cusub. la-mid: cusayb (3), cusbaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax markaas la sameeyey oo cusub ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg cuslee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax hore u fududaa, culays ku kordhin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) tixgelin oo ku talagalid. Xusbayn fiican ayuu u hayaa shaqada cusub.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax midabkiisu cas yahay ka dhig.

2

casay: (fal) kabo, baalashee; dhalaali oo baalash mari. Dh: baalashee, casee.

waa la naqliyay ✓

(fal) cid kale, qaddari; sharfi oo karaamee. Waalidkaaga cisay. Dh: cisee.

waa la naqliyay ✓

1

cuban¹: f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) 1. Dalool wax la cubay ahaansho. 2. Wax neeftu ku xirantay noqosho (san). la-mid: cugan¹.

2

cuban²: f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax la cubay ahaansho. 2. Qof ciyaar loo xulay ahaansho. la-mid: cugan².

waa la naqliyay ✓

1

cuban¹: f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) 1. Dalool wax la cubay ahaansho. 2. Wax neeftu ku xirantay noqosho (san). m.f.dh, cubmid. la-mid: cugan.

2

cuban²: f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Wax la cubay ahaansho. 2. Qof ciyaar loo xulay ahaansho. m.f.dh, cubnaan. la-mid: cugan.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) meel gufaysan ama awdan.

waa la naqliyay ✓

(fal) meel daloosha, gufay; gufee.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: culay.

waa la naqliyay ✓

m. n. bundle of certain kinds of wood ~ twigs used to smoke a milk vessel; act of purifying a milk vessel with this

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) qoryo gaar ah oo qallalan oo udgoon oo weelasha caanaha lagu cugto. Dh: culay, qoriqadiid.

waa la naqliyay ✓

1

a: culay

2

de: bundle of certain kinds of wood ~ twigs used to smoke a milk vessel; act of purifying a milk vessel with this

3

lx: cugay

4

pd: (-ga)

5

ps: n-m

6

key: cugay

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhegta cukayga ka gur oo ka nadiifi. Ilmaha dhegta ka cukay.

2

cukay-ga: (magac, lab, keli) dheecaan xabag u eg oo dhegta dhexdeeda ku samaysma. Dhegta cukayga ka gur.

3

cukay-ga: (magac, lab, keli) dhegta inta durbaanka ka sokaysa ee fartu gaadhi karto. Cukayga dhegta ayaa bararsan gabadha.

waa la naqliyay ✓

1

(Culay-ga)

2

Qoryo gaar ah oo qallalan oo udgoon oo weelasha qaarkood lagu culo: qoriqadiid; (ama cugay).

waa la naqliyay ✓

m.l Qoryo geedo gaar ah laga jaray oo iyaga oo dab leh weelasha caanaha iyo biyaha lagu nadiifiyo. la-mid: cugay.

waa la naqliyay ✓

m. n. bundle of dry wood burnt to purify a milk vessel

waa la naqliyay ✓

1

(fal) weel, culay ku same.

2

culay-ga: (magac, lab, keli) qoryo udgoon oo inta dab la gesho iyaga oo kulul amaba belbelaya weelka la culayo gudihiisa lagu rido oo lagu aabudho oo lagu rogrogo, si jeermiska looga dilo. Dh: qoriqadiid, cugay.

waa la naqliyay ✓

1

de: bundle of dry wood burnt to purify a milk vessel

2

lx: culay

3

pd: (-ga)

4

ps: n-m

5

see: cugay

6

key: culay

waa la naqliyay ✓

1

(Cusba-da)

2

Wax sida dhalada u dhalaala oo midab cad: waxay leedahay dhadhan dhanaan; dhulkana waa laga qodaa biyaha baddana waa ay ku jinaa; cunnada waana lagu dhanaaniya waana lagu kayd geliyaa (inta korka laga marsho).

waa la naqliyay ✓

1

cusbo¹: m.dh Wax cad oo leh dhadhan dhanaan oo cuntada lagu dhanaaniya. Dhulka ayaa laga qodaa, biyaha baddana waa ay ku jirtaa; milix.

2

cusbo²: m.dh (kiimika) Iskudhis ka kooban xidishe asiidh iyo mid beys, ama iskudhiska samaysma marka biri la falgasho asiidh ee haydarojiinta si buuxda ama dhiman loo barabixiyo.

waa la naqliyay ✓

1

cusbo¹: m.dh Wax cad oo leh dhadhan dhanaan oo cuntada lagu dhanaaniya. Dhulka ayaa laga qodaa, biyaha baddana waa ay ku jirtaa; milix.

2

cusbo²: m.dh (kiim.) Iskudhis ka kooban xidishe asiidh iyo mid beys, ama iskudhiska samaysma marka biri la falgasho asiidh ee haydarojiinta si buuxda ama dhiman loo barabixiyo.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): salt

waa la naqliyay ✓

-cusbada: (n) salt (soolt) ~ milix

waa la naqliyay ✓

1

Sale

2

Salt

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhagax sida quraarada u dhalaala oo dhulka laga faqo ama ca biyo dhanaan oo la fadhiisiyay ka samaysan. Dhadhankiisu waa dhanaan, haddii biyo lagu dhex rido na wuu ku milmaa. Dh: milix.

2

cusbo -da: (magac, dhedig, keli) natijada ka dhalata iskudar kimikeedka aysiidh iyo beys oo isdhexdhexadiyay.

waa la naqliyay ✓

1

bw: filfil

2

de: salt

3

lx: cusbo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-mass

6

syn: milix

7

key: cusbo

waa la naqliyay ✓

ملح

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhar la qaato sii; marashiyey ama arratir.

2

hubay: (fal) qalabka lagu dagaallamo sii, u yeel oo qalabay.

waa la naqliyay ✓

(fal) (u ~) cid u maydh jidhka. Dhulku waa kulayle carruurta u qubay: Dh: qubee, maydh.

waa la naqliyay ✓

(fal) timo iyo wixii la mid ah, ha moolayne gaabi. Timaha iga qusee. Dh: yaree.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xanuun caruurta ku dhaca oo xummad finan leh wata. Xusba ayaa ta yar ku dhacday. Dh: jadeeco.

waa la naqliyay ✓

m.l Bir af dhuuban oo lagu eego muunada badar jawaan ku jira; kasbo¹.

waa la naqliyay ✓

/basbooy/ (n) kaaliyaha kabalyeeriga (qofka saxammada miiska ka gura iwm)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hub iyo wixii la mid ah, rasaasta dhuunta gee oo riddo u diyaari.

2

cabbay: (fal) wax mug leh, buuxi oo wax ku gur.

waa la naqliyay ✓

(fal) xeraad cun.

waa la naqliyay ✓

(fal) xuuman aan qofku lahayn ku sheeg. Dh: canbaaray; fadeexadee;.

waa la naqliyay ✓

name-m young worshipper, servant of God

waa la naqliyay ✓

name-m one who runs fast; 'Uday

waa la naqliyay ✓

(fal) cunto afka geli, calali, dabadeed na liq. Cali makhaayadda ayuu maanta ka cuntaynayaa. Dh: cuntee. Li: qad.

waa la naqliyay ✓

1

(Cusayb-ka)

2

Wax cusub ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wax jiritaankiisu markaa ugu horreyso. 2. Waxaan weli la isticmaalin. 3. la-mid: cusbaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wax jiritaankiisu markaa ugu horreyso. 2. Waxaan weli la isticmaalin. 3. la-mid: cusbaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. new ~ fresh item, freshness

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) new (nuu or niyuu) Ex: guri cusub; new house —Syn: fresh, novel, newfangled, original

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) muuqaalka saansaanta di'itaanka roobka. Dh: tus.

2

cusayb: (tilmaame) wax aan hore loo isticmaalin; wax aan hore u jirin oo hadda yimid.

waa la naqliyay ✓

1

de: new ~ fresh item, freshness

2

lx: cusayb

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: cusayb

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-beeyay, -baysay) 1. Cunto cusbo ku darid. 2. Harag cusbo marin. 3. Ilmo, dabada cusbo kaga xoqid si loogu daaweeyo.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-beeyay, -baysay) 1. Cunto cusbo ku darid. 2. Harag cusbo marin. 3. Ilmo, dabada cusbo kaga xoqid si loogu daaweeyo. m.f.dh, cusbayn.

waa la naqliyay ✓

v. salt something, put salt on, pickle

waa la naqliyay ✓

-yey / cusbaysay: (v) add season, or sprinkle with salt

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg cusbay.

waa la naqliyay ✓

1

de: salt s.t., put salt on, pickle

2

lx: cusbee

3

pd: (cusbeeyey)

4

ps: v2b=tr

5

key: cusbee

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-baaday, -baatay) Wax cusbadu ku badatay noqosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-baaday, -baatay) Wax cusbadu ku badatay noqosho.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax cusub noqo; wax imika uun la sameeyey noqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Cusbur-ka)

2

Geedaha dumarku is marshaan oo isku qurxiyaan mid kamid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l Budo midab hurdi ah leh oo qurxin awgeed haweenku u marsadaan.

waa la naqliyay ✓

m. n. beautifying dye resembling henna

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) cosmetic makeup applied on the skin like henna; makeup or make-up (meeyk-ap)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «u ~» cusbur u mari.

2

cusbur-ka: (magac, lab, keli) geedaha ay dumarku isku qurxiyaan oo wejiga mariyaan mid ka mid ah oo midabkiisu cas yahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: beautifying dye resembling henna

2

lx: cusbur

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: cusbur

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: cuskasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ku tiirsad; cuskasho.

waa la naqliyay ✓

Tiirsimo, qoton.

waa la naqliyay ✓

Ku tiirsan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax, wax kale ku tiirsan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax, wax kale ku tiirsan ahaansho. m.f.dh, cuskanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] leaning on, supported by

waa la naqliyay ✓

-aa / ayd: (adj) sitting on; rested on; leaned on (liinidh on)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) ku tiirsan. Cali oo ul cuskan ayaan halkaas ku soo dhaafay.

waa la naqliyay ✓

1

de: leaning on, supported by

2

lx: cuskan

3

pd: (cuskanaa)

4

ps: adj-der

5

key: cuskan

waa la naqliyay ✓

adj., simple past tense: was heavy

waa la naqliyay ✓

(adj) heavy (heevi). Ex: miiskii cuslaa baa haray; the heavy desk was left over

waa la naqliyay ✓