cumar — Macnaha & Turjumaada

name: Omar

waa la naqliyay ✓

name-m lifetime, longevity, ageless; the second Caliph of Islam (634-644)

waa la naqliyay ✓

1

de: Omar

2

lx: Cumar

3

ps: name-m

4

key: Cumar

waa la naqliyay ✓

1

(Camar-ka)

2

Cayayaan hargaha cuna.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Nooc cayayaanka yaryar ka mid ah oo hargaha gala. 2. C. ah: qof gaboobay.

waa la naqliyay ✓

m. n. insect species that eats hide while it is drying

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cayayaan yaryar oo qaniinyo kulul oo hargaha ku dhasha oo aad u cuna. Dh: camadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: insect sp. that eats hide while it is drying

2

lx: camar

3

pd: (-ka Pl: camar (ta))

4

ps: n5-m

5

key: camar

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: cumur.

waa la naqliyay ✓

1

(Cumur-ta)

2

Aan teelteel ahayn ee isu dhowdhow; aan kala fogfogeyn; isku shiirshiir; cuur; jiq; (ama cumir).

waa la naqliyay ✓

m.dh C. ah: dhir aad isugu dhow oo aan la dhex mari karin; jiq. la-mid: cumir.

waa la naqliyay ✓

m.dh C. ah: dhir aad isugu dhow oo aan la dhex mari karin; jiq. la-mid: cumir.

waa la naqliyay ✓

f. n. density, solidity, strength (of material)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) koox ama hurin, aan kala fogayne isu dhowdhow; dad aan kala fogfogayn. Soomaalidu cashiiriyo, waa cumur walaaloo, xurmo lagu casuumaa, caafimaadna ugu filan. Dh: cumir.

waa la naqliyay ✓

1

de: density, solidity, strength (of material)

2

lx: cumur

3

pd: (-ta)

4

ps: n2-f

5

key: cumur

waa la naqliyay ✓

1

(Dumar-ka)

2

Dadka intiisa ugaxda samaysa oo ilmo uurka ku qaadda oo nuujisa; dheddiggood; haween; naago; bilis xaawo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dadka intiisa dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dadka intiisa dheddig.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] women, womankind, female people

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) women (woom-en); females (fiimeelis); feminine gender ~ haween, naago, dhaddig, bilis, xaawalay. Ex: xuquuda dumarka; women's rights

waa la naqliyay ✓

1

Donne

2

Women

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magacwadareed) dadka inta dhedig. Dumar iyo haween baa nolol lagu hawaystaa.

2

dumar -ka: (magacwadareed) qayb ka mid ah minanka faalka, waana afar min oo kala ah: Minsubagle, Inkays, Bayaad iyo Uqle.

waa la naqliyay ✓

1

bw: naag

2

de: women, womankind, female people

3

lx: dumar

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m-col

6

syn: bilis, haween

7

key: dumar

waa la naqliyay ✓

نساء

waa la naqliyay ✓

1

(Gumar-ta)

2

Geed hah iyo ur lifaaqoon leh.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Geedgaab qodax, mayrax, xabag iyo miro leh oo ka mid ah dhirta daawada leh.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Geedgaab qodax, mayrax, xabag iyo miro leh oo ka mid ah dhirta daawada leh.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] plant species, with stinging juice

waa la naqliyay ✓

Acacia edgeworthii 01, A. nubica 40, A. stuhlmannii 01

waa la naqliyay ✓

(Gumar) All.Som. Acacia nubica Benth. Mimosaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed ur iyo hah kakan iyo qodax leh.

waa la naqliyay ✓

1

de: plant sp., with stinging juice

2

lx: gumar

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f-col

5

key: gumar

waa la naqliyay ✓

1

(Khaliif-ka)

2

1. Taliyaha u sarreeya qaran Muslin ah.

3

2. Qof jago qof kale lahaa dhaxla ama fariista.

4

3. Afartii madax oo Nebi Maxamed ku xigtey (Abuu Bakar, Cumar, Cismaan iyo Cali), darajada iyo magaca loo yiqiin.

5

4. Shiikh urur diin, sida dariiqada, u madax ah.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) 1. Wax adeegsasho. Tusaale: “Telefoon baan dirsaday”. 2. Wax dalbasho. Tusaale: “Cumar baa shaah dalbaday”.

waa la naqliyay ✓

1

khaliif¹: m.l 1. (dii.) (khulafaa, m.dh) Afartii madax oo Nebi Maxamed (n.k.h.a) ku xigtay (Abuubakar, Cumar, Cismaan iyo Cali) darajada iyo magaca loo yiqiin. 2. (-fyo, m.dh) Nin wakiil ka ah Shiikh xertiisu meelo badan joogto.

2

khaliif²: f.g1 (-fay, -ftay) (dii.) Khaliif ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) 1. Wax adeegsasho. Tusaale: Telefoon baan dirsaday. 2. Wax dalbasho. Tusaale: Cumar baa shaah dalbaday. m.f.dh, dirsasho.

waa la naqliyay ✓

1

khaliif¹: m.l 1. (dii.) (khulafaa, m.dh) Afartii madax oo Nebi Maxamed (n.k.h.a) ku xigtay (Abuubakar, Cumar, Cismaan iyo Cali) darajada iyo magaca loo yiqiin. 2. (-fyo, m.dh) Nin wakiil ka ah Shiikh xertiisu meelo badan joogto.

2

khaliif²: f.g1 (-fay, -ftay) (dii.) Khaliif ka dhigid. m.f.dh, khaliifid.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dabool saarista lafteeda. Aabbudhitaanka ceelka Cumar baa u xilsaaran. Dh: daboolitaan. Li: furitaan.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) bulsho muslim ah cidda u talisa. Cumar Binu Khadaab wuxuu ahaa amiirkii mu'miniinta.

2

amiir -ka: (magac, lab, keli) wiil boqor dhalay.

3

amiir -ka: (magac, lab, keli) boqorka shinnida. Shinni ammiirkii laga qabtay ayuu colkii noqday kolkii hoggaankii laga dilay. Dh: boqor.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) guddoomiye gobol. Cumar waa badhasaabka Carta.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid barako iyo khayr leh. Cumar waa wiil barkaysan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) inta ugu yar ee ay fari qabato. Cumar hilibkii citin ma reebin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ilmaha curadka ka daba dhasha ee ka yar. Gabadhayda curad waxa la yidhaa Ceebla', curadxigeenkana Cumar. Wa: curadxigeenno.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caanaha ka soo daadi ama ka soo daa halka daloosha ee daarka la dhaho ee ku taalla aagaanka dhiisha. Daari ciirta inay baxday aan fiirinnee.

2

daari: (fal) caano inyar oo biya ah ku shub oo badhax. Dh: badhax.

3

daari-ga: (magac, lab, keli) madaha beeraha u dhaxeeya. Daariga beerta reer Cumar xooluhu yeyna soo dhaafin. Dh: xad, soohdin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ahaansha qof maangaaban. Cumar nin dabbaalnimo lagu sheego ma aha. Dh: doqonnimo, carannimo.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) icd isku gu'tirsi dhow. Geeddi iyo Cumar waa isu gedo.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meel bannaan oo aan dhir lahayn.

2

haar-ka: (magac, lab, keli) taag, buur gaaban.

3

haar -ka: (magac, lab, keli) welef iyo harjad.

4

haar -ta: (magac, dhedig, keli) raad ka muuqda oogada jidhka oo uu reebay nabar hore. Cumar haar buu dhabanka ku leeyahay. Dh: nabar, qoon, bar. Wa: haaro.

5

haar -ta: (magac, dhedig, keli) madaxa, bar diiran oo aan timo ku oollin.

6

haar -ta: (magac, dhedig, keli) madmadaw ay dumarka uurka leh badhkood daamanka ku yeeshaan. Wa: haaro.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) marka labo qof ay isugu yimaadaan wax isku ahaansho. Cumar iyo Cabdi waxa ka dhexeeya ibnimo. Dh: aanaysi, qaraabanimo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax qabid; wax lahaansho. Kumaa leh daartan?

2

leh: (fal) hadal dhihid. Cumar, wuxuu leeyahay, anaa kuu iman.

3

leh: (fal) wax si u malayn. Waxaan is lehaa, berri bay imanayaan wefdigu.

waa la naqliyay ✓

1

-a: (fal) maansooyinka Nebi ammaanka ah. Cumar aadan wuxu tiriyaa heeso badan oo madiix ah. Dh: qasiido, nebi ammaan.

2

madiix-a: (magac, lab, keli) cida iyo gunuunuca hasha ramadka ah. Madiixa hasha dhashay ayay nirguhu u ciyaan. Dh: olol.

waa la naqliyay ✓

1

(magac'uyaal) layeele oo tilmaamaya qofka koobaad ee wadarta ah, oo kuwa lala hadlayaa aanay ku jirin. Iyagaa na salaamay hortaba.

2

na: (xidhiidhiye) loo adeegsado isku xidhka labo tixood. Albaabka xidh, daaqaddana innoo fur.

3

na: (dabakar) lagu ladho weedhaha la xoojinayo sida; Cumarna ha la siiyo waxa la idin siiyay, ama waxa la diiddanyahay sida; Gabdhihii midkoodna ma guursan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qiiq ama uunsi ku shid. Qamareey aqalka innaga qaaci. Dh: qiiji, shid, bukhuuri.

2

qaaci -da: (magac, dhedig, keli) gogol furaashyo ah oo saaloon ahaan loo dhigo qolalka fadhiga ah. Dh: fadhi Sucuudi.

3

qaaci -ga: (magac, lab, keli) heeso dabacsan oo lagu tumo kaman, darbuukad iyo foodhin oo caan ahaa bilawgii fanka habaysan ee Soomaalida. Waxan dhegestaa heeso qaaci ah oo uu ku heesi jiray Cumar Dhuule.

4

qaaci-ga: (magac, lab, keli) kabo aan cidhib dheer lahayn oo dhulka yaal. Walaashay kabo qaaci ah ayay jeceshahay.

waa la naqliyay ✓

m.l Shay udgoon, xabag u eg, uurka nibiriga qaarkii ku samaysma oo xeebaha laga helo. la-mid: canbar.

waa la naqliyay ✓

m.l Shay udgoon, xabag u eg, uurka nibiriga qaarkii ku samaysma oo xeebaha laga helo. la-mid: canbar.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] amber

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) amber (aam-ber) ~ canbar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cuf xabagxabag ah oo caddaan, madow ama beycas ah oo ur udgoon leh; jaadadka nibiriga ka mid ah ayuu xiidmihiisa ku samaysmaa waxana laga helaa badaha xeebahooda; waxana loo adeegsadaa samaynta cadarrada qaaliga ah.

waa la naqliyay ✓

1

a: canbar

2

bw: Arabic

3

de: amber

4

lx: cambar

5

pd: (-ta)

6

ps: n2-f-col

7

key: cambar

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hilib geela ku yaalla oo ka dambeeya shafka, candhada na ka horreeya. Dh: mud, caynmar.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kor u kacid oo xadkii caadiga ahaa kor u dhaafid; 'sicir' aad u kacid; qiimo aad u badan gaadhid. Cirmarka qiimaha cuntada waxa keenay korodhka baahida. Dh: sixirbarar, hoosudhac.

waa la naqliyay ✓

/kuugar/ (n) shabeel Ameerika ku nool.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) alaabta guriga iyo maacuunka.

waa la naqliyay ✓

1

(Cumuri-ga)

2

Boqorrada dumarku dhexda ku xirto, jaad kamid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-iyo, m.dh) Maro dhuuban oo bul iyo xiddaayad leh oo haweenku dhexda ku xirtaan. la-mid: cumeyri.

waa la naqliyay ✓

m. n. belt worn by women

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) boqorka dumarku dhexdooda ku xidhaan, jaad ka mid ah. Cumuri ayay dhexda ku xidhan tahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: belt worn by women

2

lx: cumuri

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

key: cumuri

waa la naqliyay ✓

1

(Curaar-ta)

2

Wax loo haysto in lagu helo wax kaa maqan; rahan; rahaamad.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Hanti laga sii hayo cid wax amaahatay; rahan. 2. Cid xoog lagu haysto, si haystayaashu wax gaar ah ugu helaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Hanti laga sii hayo cid wax amaahatay; rahan. 2. Cid xoog lagu haysto, si haystayaashu wax gaar ah ugu helaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. collateral, guarantee, deposit

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) collateral (kolaatarel); deposit (dipaa zit) ~ dabaaji, rahaamad

waa la naqliyay ✓

1

Deposito

2

Deposit

waa la naqliyay ✓

1

Deposito

2

Deposit

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xoolo, carbuun ahaan u dhiib.

2

curaar-ta: (magac, lab, keli) wax la sii haysto inta laguu soo celinayo wax aad bixisay. Dh: rahan, rahaamad, cudhaadh, carbuun.

waa la naqliyay ✓

1

de: collateral, guarantee, deposit

2

lx: curaar

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f

5

syn: rahan

6

key: curaar

waa la naqliyay ✓

v.tr. - daweyn; baxnaanin.

waa la naqliyay ✓

1

(Dulmar-ka)

2

Hadalka oo aan laysu caddayne laysu guudmaro; hadal duuban oo aan qeexnayn; kormar, guudmar.

waa la naqliyay ✓

1

dulmar¹: m.l Hadal si kooban loo sheego.

2

dulmar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f. g) Wax dardarid. 2. (f.mg) Hadal si kooban u sheegid.

waa la naqliyay ✓

1

dulmar¹: m.l Hadal si kooban loo sheego.

2

dulmar²: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Wax dardarid. 2. (f.mg) Hadal si kooban u sheegid. m.f.dh, dulmarid.

waa la naqliyay ✓

1

v., [compound] go ~ pass over

2

dulmar m. n., [compound] indirect, veiled speech; insinuation

3

dulmar v., [compound] speak indirectly, use veiled speech, convey by implication

waa la naqliyay ✓

nickname; name-f to pass over, above all, indirect, insinuation; conveyed by implication

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) 1. pass over, go over. 2. summarize (sama-raays), sum up Ex: fadlan darsiga noo dulmar; please summarize the lesson for us. 3. drop a hint; suggest (saj-jast) insinuate (in-sin-yuweeyt) ~ u dulmar.

2

dulmar -ka: (n) summary

waa la naqliyay ✓

1

Allusione

2

Hint; allusion

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh laga filayo inay qurux iyo habdhaqan ba dumarka dhaafto.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dusha sare u dhaaf, ku dul soco.

2

dulmar: (fal) isha mari oo akhris degdeg ah ku samee. Qoraalkan ii dulmar inta aana gudbinin.

3

dulmar: (fal) weel geed laga qorayo is khafiif ah qoraal ku ekee. Gaawaha waa la dulmaray oo qoraal danbe uma laabna ee aabeeya.

4

dulmar -ka: (magac, lab, keli) gudinquraar si khaafiif ah u marin weel la qorayo. Dulmar bay u baahantahay dhiishu si ay quruxdeedu u soo baxdo. Dh: kormar.

waa la naqliyay ✓

écumer, v. - xunbo ka qaadid

waa la naqliyay ✓

v.intr. e tr. - qiiq ama uumi soo saarid; sigaar cabid.

waa la naqliyay ✓

1

(Gumaar-ka)

2

1. Kobta bisqantu ku baxdo.

3

2. Oogada meesha gaatirowda.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) 1. Halka bisqintu ka baxdo oo xubnaha taranka ee dadka ka sarreysa. 2. (-rro, m.dh) Dhaawac dab oo biskooday.

waa la naqliyay ✓

m.l (-rro, m.dh) 1. Halka bisqintu ka baxdo oo xubnaha taranka ee dadka ka sarreysa. 2. (-rro, m.dh) Dhaawac dab oo biskooday.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. groin, pubic region

2

gumaar m. n. hard skin; callous

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) the region of the pubis; pubes (piyuubizs); groin (gorooyn)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) lafta ka sarraysa xubinta taranka oo ay ka baxaan timaha bisqinta la yidhaahdo.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) gobanimada iyo sharafta.

2

gumaro-da: (magac, dhedig, keli) xoolo raasamaal ah. Aniga gumaro xoolaad, giddi way ila wacantahay, adigaase kala gurey. Dh: hanti.

waa la naqliyay ✓

m. n. route, itinerary

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (n) make a way or route through

waa la naqliyay ✓

1

de: route, itinerary

2

lx: isumar

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m

5

key: isumar

waa la naqliyay ✓

v. tie something up with something else

waa la naqliyay ✓

1

de: tie s.t. up with s.t. else

2

lx: ku mar

3

pd: (maray)

4

ps: v1=expr

5

key: ku_mar

waa la naqliyay ✓