culustaanyo

-ka: (magac, lab, keli) weel, cugid oo hogayn.

(Carsaanya-da)

Nafley kalluunka qolofta ku jira lagu tirsho; waxay leedahay afar lugood iyo labo birqaab oo ay wax ku qabato; hor iyo dibba waa u oroddaa; - qabaanqab; suulalgoys.

m.dh Naflay badda ku nool oo leh sideed lugood iyo labo birqaab oo ay wax ku qabato, hor iyo dibba waa u oroddaa; suulogoys; suulalgoys. la-mid: carcarsaanyo.

m.dh Naflay badda ku nool oo leh sideed lugood iyo labo birqaab oo ay wax ku qabato, hor iyo dibba waa u oroddaa; suulogoys; suulalgoys. la-mid: carcarsaanyo.

Lobster

f. n. crab

-carsaanyada: (n) crab (karaab)

-da: (magac, dhedig, keli) nafley qolofleyda badda ka mid ah oo xeebaha dhow lagu arko. Waxay leedahay siddeed lugood iyo labo farood, oo birqaab oo kale u eg. Waxay awood u leedahay in ay hore iyo dib ba u ordi karto. Carsaanyada sideedii, hadba gees u cararee... Dh: qabaanab, suulalgoys.

de: crab

lx: carsaanyo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: carsaanyo

m.dh la-mid: gubtahanyo.

(Gubtanio) S Acalypha sp. Euphorbiaceae.

C, S Tragia hildebradtii Muell-.Arg. Euphorbiaceae.

N Forsskaolea viridis Webb. Urticaceae.

N Urtica urens L. Urticaceae.

N Arnebia hispidissima (Lehm) DC. Boraginaceae.

N Lindenbergia sinaica (Decne) Benth. Scrophulariaceae.

-da: (magac, dhedig, keli) geed yar oo dhirta isku mara oo xajiin dadka gubta leh.

-da: (magac, dhedig, keli) geedsaar dhirta isku mara oo xajiin aad u daran leh.

-da: (magac, dhedig, keli) god qudhaani gasho. Buulqudhaanyo u hoyday oo hurdo ma seexan xalay. Dh: godqudhaanjo, buulqudhaanjo. Dh: buullalo.

m.l/dh la-mid: cubcubnaan.

m.l/dh la-mid: dulucsanaan.

m.l/dh la-mid: qulubsanaan.

-ka: (magac, lab, keli) bul u yeelitaan. Bulitaanka cidaadda badi. Dh: bulniin.

bulitaan-ka: (magac, lab, keli) wakhtika abaaraha geedaha dhaadheer ee xoolaha loo tumo si caleentu u soo daadato.

(Buusnaan-ta)

Isku ceshanaan.

m.f.dh eeg buusan². la-mid: buusnaansho.

f. n., [abstract] state of being dented, squashed

de: state of being dented, squashed

lx: buusnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: buusnaan

-da: (magac, dhedig, keli) cajilka ka soo daata neefka cantabada leh ee geeduhu daanka ugu hadhaan. Caltabyo ayuu igu saydhiyey neefku. Dh: canbuufo.

m.dh la-mid: cadanyo.

f. n. itching; skin irritation

[ANAIYO] Tragia ?hildebrandtii 01

-canaanyada: (n) intense irritation and itching of skin; an allergic reaction; allergy (al-lerji) ~ cadanyo, xajiin

-da: (magac, dhedig, keli) eeg cadanyo.

de: itching; skin irritation

lx: canaanyo

pd: (/da)

ps: n-f

key: canaanyo

-ka: (magac, lab, keli) gufayn; awditaan; cubniin.

-ka: (magac, lab, keli) wax cufan ka dhigitaan.

m.l Sida gasiinka loo cuno.

m.l Sida gasiinka loo cuno.

-ka: (magac, dhedig, keli) wax cunid ama dilidda uu bahalku xoolo, dad, iyo wixii la mid u dishoodo oo hilibkooda cuno. Dh: cunniin.

m.f.dh eeg cuulan. la-mid: cuulnaansho.

m.f.dh eeg cuuran². la-mid: cuurnaansho.

f.g3 (-rtay, -ratay) Lacag la amaahday faa'iido dheeraad ah ku kordhisasho.

f.g3 (-rtay, -ratay) Lacag la amaahday faa'iido dheeraad ah ku kordhisasho. m.f.dh, dulsaarasho.

-ka: (magac, lab, keli) meelmaritaan iyo rumoobitaanka arrin lagu jiray.

-da: (magac, dhedig, keli) ubucda hoose ee dhulka oo dhamacda ah oo intay meel jilicsan ama kala sikatay oo dhulka ka mid ah soo jabsato oogada sare ee dhulka iyada oo qarxaysa ka soo baxda. Waxay ka samaysan tahay macdano iyo waxyaabaad kulayl dartii la dhalaalay oo dareere nodqay; mararka qaarkoodna waxa weheliya gaasas kala geddisan oo qiiqaya oo dambas aad u badan oo nooluhu ku sumoobo reeba. Dh: foolkaan.

m.dh la-mid: foontaano.

f. n. fountain

-da: (magac, dhedig, keli) qalabka biyaha kor u tuura.

de: fountain {It}

lx: funtaano

pd: (/da)

ps: n6-f

key: funtaano

-ka: (magac, lab, keli) eeg hulid.

(Kululaan-ta)

Wax kulul ahaan.

m.f.dh eeg kulul. la-mid: kululaansho.

f. n. heat, heating up

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kulul ahaan.

kululaan-ta: (magac, dhedig, keli) maskax ahaan, mid dhiman noqosho.

de: heat, heating up

lx: kululaan

pd: (-ta)

ps: n-f

key: kululaan

m.f.dh eeg kuusan². la-mid: kuusnaansho, kuusni.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la kuusay ahaan.

-ka: (magac, lab, keli) ruxitaan iyo dhaqdhaqaajin kolba dhinac ah.

(Quraanya-da)

Bahal xasharaadka kamid ah, oo jaadad badan u kala baxa, oo beel beel u dega: maamulkoodu siyaalo badan buu kan dadka ugu eg yahay. Buulallada dhexdeeda hawsha laga qabto oo kale, meel laga qabtaa waa dhif; qaarkood yar (laboodka iyo boqoradaha yaryar) baalal bay lee yihiin; oogadoodu waxay u kala baxdaa madax iyo saab iyo qaar danbe, oo uurkii uga dhigan, iyo lix addin iyo labo gees; (ama quraanjo).

m.dh.u Cayayaan yaryar jaadad badan, beelbeel u degta oo aan baalal lahayn, lehna lix addin iyo labo gees. la-mid: quraanjo.

m.dh.u Cayayaan yaryar jaadad badan, beelbeel u degta oo aan baalal lahayn, lehna lix addin iyo labo gees. la-mid: quraanjo.

f. n., [collective] ants; ant {generic}

-quraanyada: (n) ants (aantis); ant (aant) ~ quraanjo, qudhaanyo

-da: (magac, dhedig, keli) eeg qudhaanjo.

bw: qudhaanyo ~ quraanjo

cf: dhuurcaso

de: ants; ant {generic}

lx: quraanyo

pd: (/da)

ps: n0-f-col

key: quraanyo

-da: (magac, dhedig, keli) midhaha dhanaan ee geedka xamarta ah. Dh: xamar.

-ka: (magac, lab, keli) dix kor u qaaditaan. Dh: xulliin.

xulitaan-ka: (magac, lab, keli) inta u wanaagsan naqayn. Dh: madhitaan.

xulitaan -ka: (magac, lab, keli) dhex mushaaxitaan. Xulitaanka kaymuhu waa cabsi.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ulitaan. yulkhad: bayd faal oo manjaha tan ka sarraysa iyo madaxa ka ah min hal, madaxa tan ka hoosaysana labo. Dh: muyulkhad.

-ka: (magac, lab, keli) eeg buusid.

-ciidaanyada: (n) horde (hoordh); swarm (iswoorm); crowd (karowdh) ~ dad aad u-fara badan, diigaanyo, iwm

agg. - misiixi ah.

m.dh la-mid: cubcubnaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg cudhid.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax qalloocan ahaan; si qalloocan u dhignaan.

(Gubtania) S Acalypha sp. Euphorbiaceae.

C, S Tragia hildebradtii Muell-.Arg. Euphorbiaceae.

N Forsskaolea viridis Webb. Urticaceae.

N Urtica urens L. Urticaceae.

N Arnebia hispidissima (Lehm) DC. Boraginaceae.

N Lindenbergia sinaica (Decne) Benth. Scrophulariaceae.

m.dh la-mid: hiirtaayo.

(Liidaanya-da)

Laqanyo; ladaadyo.

m.dh (daawo) Dareen dadka saaqa, matag keeni kara, oo ka dhasha xanuun ama cunto la cunay; laqanyo; lallabbo; ladaadyo.

m.dh (daaw.) Dareen dadka saaqa, matag keeni kara, oo ka dhasha xanuun ama cunto la cunay; laqanyo; lallabbo; ladaadyo.

f. n. gagging, wretching, nausea

-liidaanyada: (n) nausea (noosiya); nauseation ~ lablabbo, laqanyo, lallabo

-da: (magac, dhedig, keli) dareen dadka saaqa, matag keeni kara, oo ka dhasha xanuun ama cunto la cunay: laqanyo; lallabbo; ladaadyo.

de: gagging, wretching, nausea

lx: liidaanyo

pd: (/da)

ps: n-f

syn: ladaadyo, laqanyo, yaqyaqsi

key: liidaanyo

(Mudaniyo) N Grewia schweinfurthii Burret. Tiliaceae.

(Muranyo) C, N&Og? Grewia tembensis Fres. Tiliaceae.

f. n., [collective] ants

-qudhaanyada: (n) ants (aantis) ~ quraanyo, quraanjo

de: ants

lx: qudhaanyo

pd: (/da)

ps: n0-f-col

see: quraanyo {N}

key: qudhaanyo

f.mg3 (-saday, -satay) la-mid: ruqaanso.

v. adjust oneself for balance ~ equilibrium

(fal) hingo oo dhan u yar dhaqaaq ama dhan usingo. Iga yara ruuqaanso aan ku dhaafee.

de: adjust oneself for balance ~ equilibrium (e.g., of a camel rising or a person ducking under a tree limb)

lx: ruuqaanso

pd: (ruuqaansaday)

ps: v3a=

key: ruuqaanso

-da: (magac, dhedig, keli) wejiga labada meelood ee fooddu u dhexayso ee timuhu xaydan yihiin ama dib u ceshan yihiin; marka qofka bidaari soo galayso ee ay timuhu ka durkaan wejiga. Dh: salxo, saalaxyo.

(Subxaanya-da)

Halaq sida maska u dhuuban, waxse aan cunin.

f. n. non-poisonous snake species

-subxaanyada: (n) harmless snake, grass snake

-da: (magac, dhedig, keli) halaq sida maska u dhuuban, asaan sun lahayn waxna aan qaniinin.

de: non-poisonous snake sp.

initial: s

lx: subxaanyo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: subxaanyo

-ka: (magac, lab, keli) gunuunucitaan.

(Carsaanyow-ga)

Cudur xun oo inta oogada meel kaga dhasha, xididdo ku bixiya oo ku faalala oo badanaa loo dhinto; buro-bahalaad; feex (fiix) xun; tulux.

m.l (daawo) Cudur halis ah oo jirka meeshuu gala cuna si dhaqsana ugu fida oo ilaa meeshii uu ku dhacay la gooyo aan laga bogsoon; feex; fayiix; buro; bahalaad.

m.l (daaw.) Cudur halis ah oo jirka meeshuu gala cuna si dhaqsana ugu fida oo ilaa meeshii uu ku dhacay la gooyo aan laga bogsoon; feex; fayiix; buro; bahalaad.

m. n., [collective] cancer

-ga: (magac, lab, keli) cudur xun oo inta uu oogada meel kaga dhasho, xididdo ku bixiya oo ku faalala oo badanaa loo dhinto. Dh: burobahalaad, tulux.