Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

(tilmaame) neef geela oo dhowaan dhashay oo yara adkaaday. Dh: qurbac, nirig, awr.

waa la naqliyay ✓

La ooday; xiran; niiban.

waa la naqliyay ✓

1

oodan¹: m.l 1. Qof ka dhashay qolo xoog iyo tiro badan. 2. Bawdka beerta. 3. Meel dhir badan leh oo mariddeedu dhibtahay. 4. la-mid: oodmid.

2

oodan²: m.dh Ciyaarta shaxda oo aan meel laga soo galo lahayn.

3

oodan³: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) 1. Wax xirmay noqosho (albaab, xero iyo wixi lamida). 2. Arrin, hadal iyo wixi lamida wax naan meel haysan noqosho.

4

oodan⁴: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Xero wax la ooday ahaansho. 2. Qof aan waxba la dhacsiin karin ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

oodan¹: m.l 1. Qof ka dhashay qolo xoog iyo tiro badan. 2. Bawdka beerta. 3. Meel dhir badan leh oo mariddeedu dhibtahay.

2

oodan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) 1. Wax xirmay noqosho (albaab, xero iyo wixi lamida). 2. Arrin, hadal iyo wixi lamida wax naan meel haysan noqosho. m.f.dh, oodmid.

3

oodan³: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Xero wax la ooday ahaansho. 2. Qof aan waxba la dhacsiin karin ahaansho. m.f.dh, oodnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] shut ~ fenced in, enclosed with a brushwood fence

waa la naqliyay ✓

-oodnaa oodnayd: (adj) fenced (feensidh); enclosed with a fence

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) xidhan oon meelna ka furnayn ah. Irriddu way oodan tahay.

2

oodan: (tilmaame) ood ku wareegsan. Ijaar oodan ayaa naga soo hor baxay.

3

oodan-ka: (magac, lab, keli) qof an waxba garanayn oo af iyo ilbaxnimo midna hayn.

4

oodan -ka: (magac, lab, keli) dad tiro iyo tayo ba buuxa oo hiil iyo hoo yeesha. Adhigaaga raacsaan lahaa agabla' weeyaan e, markay oon baxday i tidhi oodankaan ahay e. Dh: laandheere.

5

oodan -ka: (magac, lab, keli) dhul jiq ah oo meel laga galo iyo meel laga baxo midna lahayn. Sidaan u yaacaynay ayaan dhul oodan ah gallay.

6

oodan-ta: (magac, dhedig, keli) shax dhinac kasta ka soo xidhantay oo aan meel loo guuro lahayn. Shaxdii oodan ayey gashay.

waa la naqliyay ✓

1

de: shut ~ fenced in, enclosed with a brushwood fence

2

lx: oodan

3

nt: oodan (oodmay) [v1=inch]

4

pd: (oodnaa)

5

ps: adj-der

6

key: oodan

waa la naqliyay ✓

1

(Coodin-ka)

2

Geed sida quwaaxa dhulka laga qoto oo la ruugo.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed nagaar dhulka ku faalala oo leh laamo dhudhuuban, caleemo yaryar iyo buruq biyo badan oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed nagaar dhulka ku faalala oo leh laamo dhudhuuban, caleemo yaryar iyo buruq biyo badan oo la cuno.

waa la naqliyay ✓

m. n. plant species resembling sugarcane

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) geed dhulka laga qoto oo sida quwaaxa loo ruugo. Dh: cooddin.

waa la naqliyay ✓

1

cf: quwaax

2

de: plant sp. resembling sugarcane (dug out from the ground and chewed)

3

lx: coodin

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: coodin

waa la naqliyay ✓

La xoodey.

waa la naqliyay ✓

1

xoodan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax la xooday noqosho.

2

xoodan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la xooday ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] curved, slightly bent

waa la naqliyay ✓

-xoodnaa / xoodnayd: (adj) concave (kon-keeyv); curved (keervidh) ~ golxo leh,

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) godan oo la soo qalloociyay ah. Qaansadu waa ul xoodan.

waa la naqliyay ✓

1

de: curved, slightly bent

2

initial: x

3

lx: xoodan

4

pd: (xoodnaa)

5

ps: adj-der

6

key: xoodan

waa la naqliyay ✓

m.l/dh (-aamo, m.l) Koor weyn oo geela loo xiro. la-mid: buudaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) koorta geela loo xidho midda ugu weyn. Boodaanta geela xidhanee, badhtamaha hilada daaqaaya.

waa la naqliyay ✓

1

(Boodayn-ta)

2

Bood dhar ku mayrid; aad u caddayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg boodee. la-mid: boorayn (2).

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) dhar maydhid oo aad u caddayn. Boodaynta dharkaa gaari lagu yaqaanaaye.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) geed dhulka laga qoto oo sida quwaaxa loo ruugo.

waa la naqliyay ✓

La soo laabay; nadoocsan.

waa la naqliyay ✓

1

loodsan¹: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Wax la loodiyey noqosho.

2

loodsan²: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la loodiyey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] bent, curved

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax qalloocsan; wax la soo laabay. Dh: xoodsan, muquunsan, nadoocsan. Li: toosan.

waa la naqliyay ✓

1

de: bent, curved

2

lx: loodsan

3

pd: (loodsanaa)

4

ps: adj-der

5

key: loodsan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la dhafay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) sida ay tahay maahee si kale moodaya ah. Ninku inuu saxsan yahay ayuu moodsan yahaye runta u sheega.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) si goode ah u socosho. Dh: qoodays.

waa la naqliyay ✓

(n) Sudan; Khartoum is the capital and the largest city ~ Suudaan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 la-mid: xoodan².

waa la naqliyay ✓

1

(fal) iskaa u qoolaabo; iskaa u soo godo. Sida dhigta u xoodsan. Dh: qallooco.

2

xoodsan: (tilmaame) soo godan oo qoolaaban. Qori soo xoodsan ayaa qaansada laga dhigaa.

waa la naqliyay ✓

s.f. - dabo, sayn, dib.

waa la naqliyay ✓

1

(Cood-ka)

2

Xoolo, maal, adduun; (ama cuud).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Maal; hanti. 2. Xoolaha la dhaqdo. la-mid: cuud¹ (4).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Maal; hanti. 2. Xoolaha la dhaqdo. la-mid: cuud.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] wealth, property, prosperity

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) commodity (ko-mooditi); goods (guudhis)-, property (poroparti) ~ maal, xoolo

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xoolaha la dhaqdo. Dh: xoolo, maal, adduun, cuud.

waa la naqliyay ✓

1

a: cuud

2

de: wealth, property, prosperity

3

lx: cood

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m-col

6

syn: xoolo

7

key: cood

waa la naqliyay ✓

1

(Coon-ka, Coon-ta)

2

Qof fil weyn, laakiinse qarsada oo uusan ka muuqan oo la moodo inuu dhallin yar yahay; guun; hoosubbax.

waa la naqliyay ✓

1

coon¹: m.l (-nan, m.l) 1. Nin gaaban oo aan da'diisu ka muuqan. 2. Dab, webi, bad iyo wixi lamida agtooda. Tusaale: “Dabka c.kiisa”: dabka agtiisa.

2

coon²: m.dh (-oomo, m.l) 1. Haweeney gaaban oo aan da'deeda ka muuqan. 2. Gabar da' weyn oo aan la guursan; guumeys.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nan, m.l) 1. Nin gaaban oo aan da'diisu ka muuqan. 2. Dab, webi, bad iyo wixi lamida agtooda. Tusaale: Dabka c.kiisa: dabka agtiisa.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. midget, male dwarf; man who does not show his age

2

coon [feminine] n. midget, female dwarf; woman who does not show her age

waa la naqliyay ✓

-ka I ta: (n) someone who appears much younger than his or her age ~ hoos u bax, guun

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof da'da qarsada ama aan korsiin fiican helin. Dh: hoos'ubax, coomir.

2

coon-ka: (magac, lab, keli) kambalka ama meesha dhow. Dh: ag, koon, kambal.

3

coon -ka: (magac, lab, keli) qof maan gaaban; qof aan garaad fiican iyo garasho lahayn. Dh: doqon, nacas, dabbaal.

waa la naqliyay ✓

(suffix) their (deer). Ex: gurigooda; their house

waa la naqliyay ✓

1

de: their

2

lx: -ooda

3

ps: pro-det-3pl

4

xe: their cow

5

xv: =-kooda

6

key: -ooda

waa la naqliyay ✓

1

cidan¹: m.l Dhulka geed gaabka qodaxda lihi ku badanyahay.

2

cidan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax la ciday noqosho.

3

cidan³: f.mg1 (-dnaa, -dnayd) Wax la ciday ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

cidan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Wax la ciday noqosho. m.dh, cidmid.

2

cidan²: f.mg1 (-dnaa, -dnayd) Wax la ciday ahaansho. m.f.dh, cidnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) maanso iyo wax la mid ah, laxan u samay; hees lagu luqeeyo ka dhig. Dh: laxamee, codee.

2

coday: (fal) doorasho socota, codkaaga ka dhiibo. Doorashadu waa xaq ad leedahaye ciddii aad doonto u coday. Dh: codee.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: cukan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] sated with water (of an animal)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid biyo ka soo dhergay; mid wabaxsan. Xoolihii oo cokan ayaan soo maray. Dh: cukan.

waa la naqliyay ✓

1

a: cukan

2

de: sated with water (of an animal)

3

lx: cokan

4

ps: adj-der

5

key: cokan

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hillib baruur leh oo caddiin ah. Dh: cooddi.

waa la naqliyay ✓

coran, n.m. - Quraan.

waa la naqliyay ✓

s.f. - xarig.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax si xooggan lagu hayo.

waa la naqliyay ✓

1

1. Aan dhab u kala baxsanayn; laaban; qalloocan; nadoocsan; xoodan; booran.

2

2. (Godan-ta) Xiidanka yaryar cadka ugu horreeya oo caloosha madaxa ku haya.

waa la naqliyay ✓

1

godan¹: m.dh 1. Xiidmaha yar yar meesha qalloocan ee ay ka lowdaan. 2. la-mid: godin. Magac falag.

2

godan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la godey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-dnaa, -dnayd) Wax la godey ahaansho. m.f.dh, godnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] curved, bent

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) bended (beendidh); curved (kuurvidh)

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) meel hoosaysa ama weel leh meel ay wax u joogsadaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: curved, bent

2

lx: godan

3

pd: (godnaa)

4

ps: adj-der

5

key: godan

waa la naqliyay ✓

1

(Hodan-ka)

2

Qof xoolo badan leh; maalqabeen; tanaad; taajir; (ama hodon).

waa la naqliyay ✓

1

hodan¹: m.l.kh (-nno, m.dh) H. ah: qof hanti badan leh. la-mid: hodon.

2

hodan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) 1. Qof hanti badan leh noqosho. 2. Wax la dagay noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

hodan¹: m.l.kh (-nno, m.dh) H. ah: qof hanti badan leh. la-mid: hodon.

2

hodan²: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) 1. Qof hanti badan leh noqosho. 2. Wax la dagay noqosho. m.f.dh, hodmid.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Hodan

waa la naqliyay ✓

1

m. n. wealthy person, rich man

2

hodan [inchoative] v. be ~ become rich, get wealthy

waa la naqliyay ✓

riche.

waa la naqliyay ✓

name-f wealthy, rich; get wealthy, become rich

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) wealthy (weelthi); rich (riij) ~ qani, hodon

waa la naqliyay ✓

1

Benestante

2

Rich

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh reerkoodu hanti iyo xoolo leeyahay ama ayadaba laga filayo inay ahaato gabadh dhalashadeedu reerka u horseeddo ladnaansho.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) hanti badan leh oo qani ah. Dh: qani. Li: caydh.

2

hodan: (tilmame) barwaaqo dhinac walba ah.

waa la naqliyay ✓

عَنِيٍّ، تَرِيٍّ

waa la naqliyay ✓

Kan iyagu ay lee yihiin.

waa la naqliyay ✓

kooda¹: mu.lh.l (kuwooda, w) Magacuyaal lahaansho oo tilmaamaya wax iyagu (qofka saddexaad ee wadarta ah) ay leeyihiin. Tusaale: “Kooda ayaa ka wanaagsan kiinna”.

waa la naqliyay ✓

1

kooda¹: mu.lh.l (kuwooda, w) Magacuyaal lahaansho oo tilmaamaya wax iyagu (qofka saddexaad ee wadarta ah) ay leeyihiin. Tusaale: Kooda ayaa ka wanaagsan kiinna.

2

kooda²: (-kooda) dk.lh.l Dibkabe lahaansho oo tilmaamaya wax iyagu (qofka saddexaad ee wadarta ah) ay leeyihiin. Tusaale: Macallinkooda ayay la tashadeen. la-mid: kood².

waa la naqliyay ✓

1

(magcuyaal) lahaansho oo tilmaamaya wax iyagu (qofka saddexaad ee wadarta ah) ay leeyihiin.

2

kooda: (dibkabe) lahaansho oo tilmaamaya wax iyagu (qofka saddexaad ee wadarta ah) ay leeyihiin.

waa la naqliyay ✓

La oogey; aad u shidan.

waa la naqliyay ✓

1

oogan¹: f.mg1 (-gmay, -gantay; -gmi) 1. Dab wax la oogay noqosho. 2. Dacwo, rabsho iyo wixi lamida wax la oogay noqosho.

2

oogan²: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Dab wax la oogay ahaansho. 2. Wax si wanaagsan loo fuliyey ahaansho (salaad). 3. Dacwo, rabsho iyo wixi lamida wax la oogay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] blazing, afire

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) aad u abaabulan.

2

oogan: (tilmaame) ah dab aad u shidan, belbelaya, ololaya.

waa la naqliyay ✓

1

de: blazing, afire

2

lx: oogan

3

pd: (oognaa)

4

ps: adj-der

5

key: oogan

waa la naqliyay ✓

La qoday.

waa la naqliyay ✓

1

qodan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Dhul wax la qoday noqosho.

2

qodan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Dhul, meel iyo wixi lamida wax la qoday ahaansho. 2. Beer wax la falay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

qodan¹: f.mg1 (-dmay, -dantay; -dmi) Dhul wax la qoday noqosho. m.f.dh, qodmid.

2

qodan²: f.mg4 (-dnaa, -dnayd) 1. Dhul, meel iyo wixi lamida wax la qoday ahaansho. 2. Beer wax la falay ahaansho. m.f.dh, qodnaan.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] dug (up ~ out)

2

qodan [inchoative] v. be dug (over)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) beeran oo la falay ah. Beer godan ayaan iibsaday: Dh: falan.

2

qodan: (tilmaame) mid hoos loo dalooshay oo ciddi laga faqay. Dh: faqan, qufan.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Rhoda

waa la naqliyay ✓

1

de: Rhoda

2

lx: Rooda

3

ps: name-f

4

key: Rooda

waa la naqliyay ✓

Tan iyagu ay lee yihiin.

waa la naqliyay ✓

coodan