colaad — Macnaha & Turjumaada

m.dh Dareen nacayb iyo isdiidmo ku jira oo laba qof ama ka badan isu hayaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Dareen nacayb iyo isdiidmo ku jira oo laba qof ama ka badan isu hayaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. aggression; war, fighting; enmity, hostility, antagonism

waa la naqliyay ✓

name-m aggressor; fighter, warrior; hostile, hostility, enmity, antagonism. Syn: Colley

waa la naqliyay ✓

-da: (n) a feeling of deep-seated ill will; hostility (hostiliti), enmity (enmi-ti) ~ nacayb, cadaawennimo, cadaawanimo, cadaawo. —Syn: antagonism, animosity, rancor, antipathy, animus.

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhashay waqti colaadi jirto ama khilaaf labadiisa waalid dhex yaallo. Waxa kale oo loo baxshaa wiil la rajeynayo in uu noqdo mid adag oo cadowga iska difaaca.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dareen nacaybsho ah oo dad dhex mara ama heerarka isnacaybka heer ka mid ah oo dagaal keeni kara. Dh: dagaal. Li: nabad.

waa la naqliyay ✓

1

de: aggression; war, fighting; enmity, hostility, antagonism

2

lx: colaad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

key: colaad

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Cid cadaad u hayn.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Cid colaad u hayn. m.f.dh, colaadin.

waa la naqliyay ✓

v. be hostile to

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) excite hate; act with hostility; antagonize (aan-taga-naayz)-, alienate (eelyineyt)-, estrange (is-tareenji)

waa la naqliyay ✓

(fal) cadaw ka dhig; cid ay colaadi idinka dhaxayso ka dhig. Dh: fogee.

waa la naqliyay ✓

1

de: be hostile to

2

lx: colaadi

3

pd: (colaadiyey)

4

ps: v2a=

5

key: colaadi

waa la naqliyay ✓

1

1. (-) (Ammaan-ka) a) Nabad; nabadgelyo; badbaado; colaad la'aan. b) Kuruska geela meel ka mid ah oo ceeriinka lagu cuno.

2

2. (Ammaan-ta) a) Ereyo loo bogo oo kulul oo wanaagsan; faan. b) Xoolo madaxda,, lagu muuneeyo; sedo.

waa la naqliyay ✓

1

(Baqti-gowrac-a)

2

Colaadda aad u xumaata oo inta xeerka wanaagsan oo dagaalka la gudbo, aan bal dadka nool daaye, kuwa dhinta la foolxumeeyo (gowrac, addimo ka goyn. kd.); baqti-wareen; (ama bakhti-gowrac).

waa la naqliyay ✓

1

(Cadaawa-da)

2

Colaad; isnebcaan; (ama cadaawad).

waa la naqliyay ✓

1

(Col-ka)

2

1. Dad badan oo dagaal raba.

3

2. Aan is jeclayn; is neceb; colaadi ka dhexayso.

4

3. Dad; duul.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Colguri-da) Naagta la qabo oo dhibta iyo dagaalka badan.

2

2. (Colguri-ga) Dagaal iyo colaad tolka gudihiisa ka kaca; dagaal sokeeye.

waa la naqliyay ✓

1

(Daraawiish-ta)

2

1. Urur wadaaddood (dariiqo) oo shiikh u taliyo, nabaddiyo colaaddaba.

3

2. Daraawiishtii Mahdigii Suudaan iyo tii Ina Cabdille Xasan.

4

3. Ciidanka Soomaalida oo nabadda gudaha, qayb kamid ah.

5

4. Masaakiin; cayr.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dirir-ka) Xiddig if weyn oo naafaha ugu danbeeya; wuxuu u dhexeeyaa dirirday iyo garbo.

2

2. (Dirir-ta) dagaal, colaad, islayn, fara'isasaar, xarbi.

waa la naqliyay ✓

1

(Fidna-da)

2

Colaad iyo xumaato dadka laga dhex abuuro; rabsho; qulqulad (ama fidmo; fidnad).

waa la naqliyay ✓

1

(Finfiniin-ka)

2

1. Jajab yaryar oo wax xoog loo tumayo ama loo garaacayo ka soo duulduula.

3

2. Meel colaadi joogto ama dagaal - af iyo addinba - waxyaalaha ama arrimaha dardaran oo ka dhaca haya.

waa la naqliyay ✓

1

°(Gasariirid-da)

2

(qof) jimicii iyo raxmaddii ka dhammaatay oo aan waxba ka nixin; dadka colaadda, islaynta iyo isnebcaanta ku dhex dhasha oo ku dhex kora oo qiimaha dadnimadu qalbigooda ka tirantay oo kale noqosho (ama geseriirid).

waa la naqliyay ✓

1

(Nabaaddiina-da)

2

1. Colaad iyo dagaal la'aan.

3

2. Heshiis la kala dhigto oo nabadeed.

4

3. Xumaan iyo dhibaato la'aan; cabsi la'aan.

5

4. Degganaan; xasilloonaan.

6

5. Laabsami; caloolsami; ~ nabadgelyo; nabad; badbaado.

waa la naqliyay ✓

1

(Nabad-da)

2

1. Colaad iyo dagaal la'aan.

3

2. Xumaan iyo dhibaato iyo cabsi la'aan.

4

3. Degganaan; xasilloonaan.

5

4. Ladnaan; fiicnaan.

6

5. Salaan; Nabaaddiino; nabadgelyo; badbaado.

waa la naqliyay ✓

1

(Nacayn-ta)

2

Si nac ku jiro, wax u yeelid; colaadin.

waa la naqliyay ✓

1

(Ol'ola-ha)

2

Arrin colaadeed ama nabadeed agaasimiddeeda iyo isku dubbarridkeeda; garmaame; dagaal; tabaabusho; shir colaadeed.

waa la naqliyay ✓

1

(Waanwaan-ta)

2

Nabad yar oo ay kala dhigtaan labo qolo oo colaadi dhex taal; heshiis nabadeed oo kummeelgaar ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Xin-ka)

2

1. Nebcaan ama colaad yar oo badanaa qof shisheeye loo qabo ama lagu fogeynayo; ximaayo.

3

2. Ceel biyayarood ah; laas.

waa la naqliyay ✓

1

(Xinif-ta)

2

Colaad yar oo qarsoon oo labo qof ama ka badan dhex taal; hooskatuur.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Dhibaato weyn oo abaar, cudur ama colaadi ay keentay oo guud ahaan u saameysa nafley badan; dhibaato aad u weyn.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-'naa, -'nayd) 1. Wax aad u dhibaato badan ahaansho (abaar, colaad iyo wixi lamida). 2. Wax gardaran ahaansho. 3. Ku b.: wax, wax aad uga hela ahaansho. Tusaale: “Warfaa sigaarkuu ku ba'anyahay”. 4. Ku b.: wax, wax aad u yaqaan ahaansho. Tusaale: “Jaamac xisaabtuu ku ba'anyahay”.

waa la naqliyay ✓

1

(Colaadin-ta)

2

Sida colku isula dhaqmo, kula kicid; colaad ku samayn; xumayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg colaadi. la-mid: colaadis.

waa la naqliyay ✓

1

Inimicare

2

To make enemy of

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) sida col isu la dhaqmid; colaad ku samayn. Dh: fogayn, xumayn.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: colaadin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg colaadin.

waa la naqliyay ✓

numeral: hundredth

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) hundredth (han dhareedhth); 100th ~ boqolaad

waa la naqliyay ✓

1

a: boqolaad

2

de: hundredth

3

lx: boqlaad

4

pd: (-ka)

5

ps: num-ord-m

6

key: boqlaad

waa la naqliyay ✓

1

(Calaqad-da)

2

1. Naag wax takhtarta iyadoo aan shahaado dugsi lahayn.

3

2. Cayaaraha mingiska naagta u madaxa ah; (ama alaqad).

waa la naqliyay ✓

1

calaqad¹: m.l (-dyo, m.dh) Nin madax ka ah ciyaarta mingiska.

2

calaqad²: m.dh (-do, m.l) Haweeney madax ka ah ciyaarta mingiska.

waa la naqliyay ✓

f. n. female traditional healer; leader of possession cult

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) one who cures a demon spirit [evil spirit]

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaaraha mingiska naagta u madaxda ah; haweenay saarka tunta. Dh: alaqad

2

calaqad -ka: (magac, lab, keli) qofka ciyaaraha mingiska u madaxa ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: female traditional healer; leader of possession cult

2

lx: calaqad

3

pd: (-da)

4

ps: n1-f

5

key: calaqad

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) daayeerka lab ee duga ah. Dh: daaxuur, baaxuur, coofaar, coomir.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dayaal, m.l/dh) 1. Qof garwadeen u ah col. 2. Qof colaad iyo xasilooni la'aanta jecel; fidnawale.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dayaal, m.l/dh) 1. Qof garwadeen u ah col. 2. Qof colaad iyo xasilooni la'aanta jecel; fidnawale.

waa la naqliyay ✓

m. n. leader of an armed group, head of an armed expedition

waa la naqliyay ✓

-colwadaha: (n) warlord (woor-loordh)-, army commander ~ dagaalwade

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof fidno kiciye ah oo inuu dagaal iyo rabshad abuuro u samaysan. Colwade ciidan lagama dayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: leader of an armed group, head of an armed expedition

2

lx: colwade

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: colwade

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wax culus noqosho. Dh: culays. Li: fududaan.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) geela hasha ugu wanaagsan ee xulka ah.

2

foolaad -ka: (magac, lab, keli) xoolaha la libgeynayo inta ugu waaweyn ee ugu muhiimsan; xulka u sarreeya xoolaha la kala iibsado. Dh: ahmin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Arrin gola keenid.

waa la naqliyay ✓

v. arrange, convene (a meeting, etc.); predict

waa la naqliyay ✓

(fal) wax dhici doona ama la rabo in la sameeyo u gogolxaadh.

waa la naqliyay ✓

1

de: arrange, convene (a meeting, etc.); predict

2

lx: golaadi

3

pd: (golaadiyey)

4

ps: v2a=

5

key: golaadi

waa la naqliyay ✓

conj., vl. pron. when you ...

waa la naqliyay ✓

( conjunction plus pronun you) when you.. ~ markaad. Ex: kolkaad gaajootid....; when you feel hungry.... —kolkaan: when I or we ... —kolkay: when she or they... —kolkuu; when he

waa la naqliyay ✓

1

de: when you ... = kol (ka) + aad

2

lx: kolkaad

3

ps: conj + vpro

4

key: kolkaad

waa la naqliyay ✓

m. n. life

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) doogashada iyo quruxda uu dhulku yeesho marka uu roob ku da'o.

2

noolaad-ka: (magac, lab, keli) «la la joogitaan: ka tirsanaan.

3

noolaad -ka: (magac, lab, keli) (wada ~) wada degenaan; wada dhaqmid. La noolaadka nin aad raalli ka ahayni naar ka daran.

waa la naqliyay ✓

1

de: life

2

lx: noolaad

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: noolaad

waa la naqliyay ✓

1

(Qolfaad-ka)

2

Doonyaha meelaha ay biyo ka keenayaan oo la awd'awdo.

waa la naqliyay ✓

1

qolfaad¹: m.l 1. Weel gaboobay oo aan la isticmaalin. 2. la-mid: qolfaadid. Cuf la geliyo doonyaha meelaha ay ka dalooshamaan.

2

qolfaad²: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Doon dalooshantay cuf gelin. 2. (f.mg) Weel gaboobay isticmaal beelid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. caulking substance

2

qolfaad v. caulk (a ship)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel biyo ay markab ama doonni uga soo galayaan furee oo ood. Daloolka hoose golfaad. Dh: awd, furee, ood.

2

qolfaad-ka: (magac, lab, keli) awdid la awdo meelo ay biyuhu ka soo galaan ama ay ka sii daayaan doonyuhu. Dh: daboolid.

waa la naqliyay ✓

(Goalat) S Cadaba barbigera Gilg Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Caad-da) Dhagax, isagoo shiilmay oo qolqola haya dhulka gudihiisa ka soo baxay, oo isagoo is-haysta dhulka korkiisa ku ballaartay oo ku qaboobey; sallax dhagax ah oo jaadkaas ah oo biyaha celiya.

2

2. (Caad-ka) Daruur cad oo xalleefsan oo aad u sarraysa; daruurta da'satey waxa ka hara oo wax cirka laftiisa ku dhegsan la moodo.

waa la naqliyay ✓

1

caad¹: m.l (-dad, m.l) 1. Xayaabo daruur ah oo meel sare ka muuqata.

2

caad²: m.l (daawo) Xuub cad oo isha qaybteeda madow fuula oo aragga yareeya.

3

caad³: m.dh 1. Meel dhagax ballaaran oo siman leh oo ciid ku hareereysantahay oo biyaha celisa. 2. C.daas joog/c.daas mar: wax buux ah (weel); qof fiican.

waa la naqliyay ✓

1

caad¹: m.l (-dad, m.l) 1. Xayaabo daruur ah oo meel sare ka muuqata.

2

caad²: m.l (daaw.) Xuub cad oo isha qaybteeda madow fuula oo aragga yareeya.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] cloud, clouds; mist, fog

2

caad [feminine] n. lava, volcanic rock

waa la naqliyay ✓

(A'd) S, May, N Annona squimosa L. Annonaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) [Pl. caadad-ka] 1. cloud (klawdh); fog (foog) ~ ciiryaamo. 2. something that darkens the eyesight; blur (baleer)-, poor vision

2

caad: -ka: (n) the penis of a male animal organism other than a human being, especially male camel or bull (buul) ~ caar

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhijaan ama jidhaan; meel biyo joogsadaan. Caada ayaan ka soo dhaansaday.

2

caad -da: (magac, dhedig, keli) neef xoolaad, qof ama ugaadh dhabarkiisa ama dushiisa. Farowgii intaanu labo tallaabo qaadin baa libaaxii caadda kaga degey. Dh: kor, dul, guud. Li: bog.

3

caad -da: (magac, dhedig, keli) dhul carradiisu milix leedahay oo aan beeraha ku wanaagsanayn, cagaar na aan soo saarin.

4

caad -da: (magac, dhedig, keli) meel carro adag leh oo biyaha roobku joogsadaan.

5

caad -ka: (magac, lab, keli) salab gacmaha la gashado oo uu ninku ku muujiyo ragannimadiisa iyo dagaalyahannimadiisa.

6

caad -ka: (magac, lab, keli) daruur cad oo xaleefsan oo aad u sarraysa. Caad ayaa cirka ka muuqda.

7

caad -ka: (magac, lab, keli) dhagax shiilmay oo qulqulaya oo dhulka ubucdiisa ka soo baxa oo isaga oo is'haysta dhulka dushiisa ku ballaadha oo ku qabooba. Samirreh, caad ayaa dilay. Dh: basaq.

8

caad -ka: (magac, lab, keli) indhaha xuub dusha ka fuula oo wax laga arki waayo. Awoowo indhaha ayuu caad ku yeeshay. Dh: xuub.

waa la naqliyay ✓

/kalaadh/ (adj) 1. dhar xiran (adj) 2. daboolan (dahaaran).

waa la naqliyay ✓

/kooldh/ (adj) (n) 1. qabow (n) 2. duray (hargab).

waa la naqliyay ✓

Hargab, Durey

waa la naqliyay ✓

1

coldness, n., dhaxan, -ti, qabow, -gi; severe cold, gabadano, -adi; disease caused by cold, duray, -gi; cold fit, qadhqadhyo, -di; take or catch a cold, dhaxamow, dhaxan qaad; I caught a cold, duray baan qaaday.

2

cold, a., qabow, gabadano weyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Laad-ka)

2

Nabar cageed oo wax horreeya, ama horay loo tuura hayo, lagu dhufto; haraati.

waa la naqliyay ✓

1

laad¹: m.l (-dad, m.l) Lugta oo horay wax loogu dhufto; haraati.

2

laad²: f.g1 (-day, -dday) Lugta horay wax ugu haraatiyid.

waa la naqliyay ✓

1

laad¹: m.l (-dad, m.l) Lugta oo horay wax loogu dhufto; haraati.

2

laad²: f.g1 (-day, -dday) Lugta horay wax ugu haraatiyid. m.f.dh, laadid.

waa la naqliyay ✓

kick

waa la naqliyay ✓

1

m. n. kick

2

laad v. kick

waa la naqliyay ✓

-ay I day: (v) strike with the foot; kick (kik) ~ haraati —laad -ka: (n) kick (kik) ~ haraati-da

waa la naqliyay ✓

1

(fal) halka ku abbaaran dhinaca kore ee lugta faygeeda si xooggan wax ugu gan, ugu dhufo; harraatihoraad ku dhufo. Kubadda xoog u laad oo goolka dhali. Dh: harraati, laag, leed.

2

laad -ka: (magac, lab, keli) cagta faygeeda kore oo cid ama wax kale xoog loogu dhufto. Odayga laad baa lagu dhuftay. Dh: harraati, leed, laag.

waa la naqliyay ✓

رَكْلَة، رَفْسَة

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) nusqaan ama dhalliil uu shey ama qof leeyahay. Dh: cillad.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: cukad.

waa la naqliyay ✓

f. n. goat skin leather

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qarbid yar oo waxaraha laga saaro oo subagga lagu shubto. Dh: cokos, cokas.

waa la naqliyay ✓

1

a: cokas, cukad

2

de: goat skin leather

3

lx: cokad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

key: cokad

waa la naqliyay ✓

s.f. - xabag.

waa la naqliyay ✓

Kama', gef

waa la naqliyay ✓

s.f. - dambi, eed.

waa la naqliyay ✓

colza,n.m. - Geed midhihiisa saliid laga helo.

waa la naqliyay ✓